Кіріспе
Ирландиялық әнші және актер (1944 жылы туған)
Колм Уилкинсон (5 маусым 1944 жылы туған), сонымен қатар C. T. Уилкинсон деп те аталады, ирландиялық әнші және актер. Ол «Көңілсіздер» мюзикліндегі Жан Вальжан рөлін алғаш рет орындағанымен және «Операның күлеңкісі» мюзикліндегі атау рөлін жасағанымен (1985 жылы Сидмонтон фестиваліндегі алғашқы көрсетілім мен канадалық түпнұсқа өндірісте) ең көп танылды. Осы мюзиклдермен байланысы болғандықтан, ол «Көңілсіздер» мюзиклінің 10 жылдық мерекелік концертінде (Royal Albert Hall) Жан Вальжан рөлін қайта орындады, сондай-ақ O2 Arena-да өткен «Көңілсіздер» мюзиклінің 25 жылдық мерекелік концертінде және Royal Albert Hall-дағы «Операның күлеңкісі» мюзиклінде арнайы қонақ ретінде қатысты. Оның «The Music of the Night» («Түннің музыкасы») және «Bring Him Home» («Оны үйге әкел») әндері бүкіл әлемде жоғары бағаланады; жанкүйерлер «оларды барлық концерттерінде орындауын талап етеді».
Ерте өмір
1944 жылы Дримнах қаласында туған Уилкинсон ата-анасының үйінің төменгі бөлмесінде он баланың бірі болды. Ол үйін әнмен, поэзиямен және музыкалық аспаптардың үнімен толы есінде сақтайды. Оның екі ата-анасы да дарынды музыканттар еді. Анасы Майо округінің Кроссмолина ауылынан шыққан, әнші болған және сонымен қатар әуесқой театрға қатысқан, ал әкесінің репертуарында банджо мен мандолина жиі орындалған. Уилкинсон асфальт төсеумен айналысқан әкесімен бірге жұмыс істеді, сонымен қатар бос уақытында әртүрлі топтарда музыка ойнады. 16 жасында ол АҚШ-қа гастрольдік сапарға шықты, одан кейін көп ұзамай отбасылық бизнестен қол үзді және кәсіби музыкант болып толық уақыт жұмыс істеуге кірісті.
Өмір және мансап
Бірнеше ирландтық топтарда ойнағаннан кейін, соның ішінде The Action (осылай аталған ағылшын тобымен шатастырмау керек), 1972 жылы Уилкинсон Эндрю Ллойд Веббердің «Jesus Christ Superstar» Дублин қойылымында Яһуда Искариот рөлінде ойнады; ол Лондон мен британдық ұлттық турнеде де осы рөлді қайталады. 1976 жылы Уилкинсон «Евита» мюзиклінің альбомындағы Че рөлін орындады. Лондонға қойылым басталғанда рөлге қатысуға сынақтан өтпестен, Уилкинсон әнші-күйші ретінде жеке мансапқа кірісті. Уилкинсон сондай-ақ доктор Джекилл / мырза Гидтің «Jekyll and Hyde» тұжырымдамалық альбомындағы рөлде де көрінді. 1977 жылы Уилкинсон өзінің балалық шағындағы үйінде, Ирландияда, «C. T. Wilkinson» деп аталатын жеке альбомын шығарды. Альбом Ирландия чарттарында сегіз апта бойы бірінші орынды иеленді. Сәтті сололық альбомынан кейін Уилкинсон вокалдық байқауларға белсенді түрде дайындала бастады. Бұл 1978 жылы «Born to Sing» әнімен Ирландияны Еуровидение ән байқауында өкілдігіне және еуропалық байқауда бесінші орынды жеңіп алуына әкелді. Уилкинсон 1984 жылы Дублин Олимпиадасында сахнаға шыққан Жанна д’Арктің өмірі мен заманы туралы «Голосы» мюзиклінде ойнады. Шоудың музыкасы мен сөздерін Дерридегі композитор Томми «TC» Доэрти жазды, ал «Child of Destiny» синглі сол кезде жарық көрді және қазір iTunes-те қолжетімді. 1985 жылы ол Эндрю Ллойд Вебермен тағы да бірлесіп, Сидмонтон шеберханасында «Операның арбауы» операсындағы Фантом рөлін ойнады. Уилкинсонға шоудың Вест-Эндтегі дебюті үшін рөл ұсынылды, бірақ оның орнына Жан Вальжанды ойнауды жөн көрді. «Кәсіреттілер» лондондық қойылымы 1985 жылдың қазанында ашылып, 1987 жылдың наурыз айында Бродвейге көшірілді. Бастапқыда, Америка актерлерінің акциялар қауымдастығы Уилкинсонға Нью-Йоркте Вальжан рөлін ойнауға рұқсат беруден бас тартты, себебі Америкадан тыс актер халықаралық жұлдыз болмаса, тек американдық актерлерді жұмысқа алуға қатысты қатаң саясат болды. Осыған байланысты продюсер Камерон Маккинтош Уилкинсон Вальжанды ойнамаса, шоуды ашудан бас тартты, ал Актерлер акциясы келісімге келді. Уилкинсон уақытша кешігуге қарамастан, басты рөлді орындады. Ол өзінің қойылымы үшін Хелен Хейс сыйлығын, Сыртқы сыншылар шеңберінің сыйлығын және Театр әлемінің сыйлығын жеңіп алды; ол Тони сыйлығы мен Музыкалық театр бойынша ең үздік актер сыйлығына ұсынылды. 1989 жылы Уилкинсон отбасымен Канаданың Онтарио штатының Торонто қаласына көшіп барды, ол «Операның арбауы» операсының Торонтодағы Pantages театрында (қазіргі Эд Мирвиш театры) ойналатын туындысының басты рөлін ойнауға шақырылды. Ол содан бері Торонтода тұрады және 2000-шы жылдардың басында Канада азаматы болды. 1998 жылдың тамызынан 1999 жылдың қаңтарына дейін Уилкинсон тағы да Вальжанды ойнады, бұл жолы Торонтодағы Уэльс ханшайымы театрында. Көп ұзамай ол 1999 жылдың ақпан мен мамыр айлары аралығында Ирландияның Дублин қаласында Point Theatre театрында Вальжан рөлін қайта ойнады. 2002 жылдың маусымынан шілдесіне дейін ол Шанхайдағы Шанхай үлкен театрында қайтадан сол рөлді ойнады. 1995 жылы Уилкинсон Жан Вальжанды Роял Альберт залында «Les Misérables» тобының 10 жылдығы концертінде орындады. 2007 жылдың қазан-қараша айларында Уилкинсон Сьюзан Гилмор және Грета Бостонмен бірге Канада бойынша «Бродвей және одан тыс» концерттік турнесіне қатысты. Уилкинсон 2009 жылы 12 сәуірде эфирге шыққан Showtime-дың «The Tudors» мини-сериалының үшінші маусымында Лорд Дарси рөлін ойнады. Ол 2009 жылы 8 наурызда Вашингтондағы Кеннеди орталығында АҚШ сенаторы Тед Кеннедидің туған күнін атап өтуде қатысты. Кештің ең басты сәті президент Барак Обама сахнаға шығып, барлық орындаушылармен бірге Тед Кеннедиге «Туған күніңмен» әнін шырқады. Уилкинсоннан сенатор Кеннедидің жерлеу рәсіміне дейінгі кешке, 2009 жылдың 28 тамызында сенатор Кеннедидің мемориалдық қызметінде Джон Ф. Кеннедидің мемориалдық кітапханасында өнер көрсетуді сұрады. 2009 жылдың 24 мамырында Уилкинсон Вашингтондағы Капитолий ғимаратында Ұлттық мемориал күні концертте үлкен аудитория алдында өнер көрсетті және бүкіл Америкада PBS телеарнасында тікелей эфирде көрсетілді. 2010 жылдың қаңтар айында «Бродвей және одан тыс: концерттік әндер» атты жеке альбомы жарық көрді. Ол 2007 жылы Канада бойынша турнеде орындаған барлық әндерді қамтиды. Оның алдыңғы альбомы 2002 жылы «Some of My Best Friends Are Songs» деп аталды. Онда ол ұлы Ааронмен бірге Cat Stevens әнін «Әке мен бала» дуэті ретінде қайталайды. Альбом шоу-музыканың, Уилкинсонның жеке сүйіктілері мен оның сахналық қойылымдарынан бірнеше әндердің қоспасы. Оның PBS және тыңдаушылар қолдауымен теледидарға деген қолдауы, «Les Misérables» қойылымының он жылдығына қатысқаннан кейін, оған альбомнан кейбір үзінділерді және «Jesus Christ Superstar» операсынан «Gethsemane» әнін орындаған бір сағаттық бағдарламасын әкелді, осы әнді 23 жыл бойы орындауға үміттене бергенін мойындады. Ол «Valjean Quartet» құрамында өнер көрсетті; Alfie Boe, John Owen Jones және Simon Bowman (олардың әрқайсысы «Les Misérables» әртүрлі қойылымдарында Жан Вальжан рөлін ойнаған). Бұл U.K.-та шығарылған сингл ретінде жазылды және 16 желтоқсан 2010 жылы Лондон Палладиумындағы Корольдік әртүрлілік өнерлерінде тікелей орындалды. Бір жылдан кейін, 1 және 2 қазан 2011 ж., ол «Операның арбауы» операсының 25 жылдығына арналған мерекелік шараға қатысты, Роял Альберт залында бұрынғы Фантомдармен бірге. Басқа негізгі әртістер қатарында Сьюзан Гилмор, Луиз Питр, Ма Анн Дионисио, Тамара Бернье Эванс және Адам Брэзиер болды. Уилкинсон 2012 жылғы «Les Misérables» фильмінде Диньнің епископы рөлін ойнады. Ол 2014 жылдың қаңтарында Торонтодағы музыкалық қойылымда осы рөлді қайта ойнады, онда Рамин Каримлу Вальжан рөлін ойнады. Уилкинсон Rolling Stone журналының оқырмандар сауалнамасында барлық уақыттағы бес үздік әншінің бірі деп танылды және 60 жасқа жеткеніне қарамастан, қуатты ән даусымен танылады. Ол өзінің ұзақ өмірін кофе, алкоголь, темекі және сүт өнімдерінен аулақ болуымен, сондай-ақ дұрыс ұйқы, диета және жаттығулармен байланыстырады. Ол дауысын шамадан тыс жұмыстан сақтау үшін тым жайлап сөйлейтіні де айтылады. Музыкалық мансапының басында Уилкинсон әйелі мен балаларының турына қатысуын талап етті, отбасылық ажырасымды болдырмау үшін.
Құрметтер
2018 жылы Дублин Тринити колледжінің Философиялық қоғамы оған Құрметті демеушілік алтын медалін табыс етті.