Кіріспе

HP 3000 сериясы – Hewlett Packard компаниясының 16 биттік және 32 биттік шағын компьютерлер отбасысы. Ол аппараттық және операциялық жүйеде уақытты бөлісуді толық қолдайтын алғашқы шағын компьютер ретінде әзірленген, мұндай мүмкіндіктер көбінесе мейнфреймдерге ғана тән болған немесе Unix жүйесі іске асырылған Digital PDP 11 сияқты қолданыстағы жүйелерге қосымша жабдықталған. Алғаш рет 1972 жылы ұсынылған, соңғы модельдері 2010 жылы қолданудан шығарылды, бұл оны өз буынының ең ұзақ қызмет еткен машиналарының біріне айналдырды. Бастапқы HP 3000 аппараттық құралдары 1973 жылы өнімділік мәселелерін және операциялық жүйенің тұрақтылығын жақсарту үшін нарықтан алынып тасталды. 1974 жылы қайта ұсынылғаннан кейін, ол сенімді және қуатты бизнес-жүйеге айналды, ол IBM мейнфреймдерін пайдаланатын компаниялардан HP-ға тұрақты тапсырыстар әкелді. Hewlett Packard бастапқыда компьютерді System/3000 деп атады, кейін HP 3000 деп атады. HP 3000 бастапқыда 16 биттік CISC стек-машина процессор архитектурасын қолданды, алдымен транзисторлық логикамен, ал 1979 жылғы 33-сериядан бастап кремний-сапфир микросхемаларымен іске асырылды. HP бастапқыда жүйелердің 2006 жылы қолданудан шығарылатынын хабарлады, бірақ оны бірнеше рет 2010 жылға дейін ұзартты. Қазіргі таңда өндіруші бұл жүйелерді өндірмейді және қолдамайды, бірақ тәуелсіз компаниялар оларды қолдауды жалғастыруда.

HP 2000

HP компаниясы күрделі сынақ жабдықтарын басқаруға арналған компьютерлік жүйе іздеп жүргенде, Digital Equipment Corporation (DEC) компаниясын сатып алуды қысқаша қарастырды. Бірақ олар Кен Олсеннің талаптарына көңіл бөлмеді және келісімге келмеді. Кейіннен Union Carbide үшін жұмыс істейтін, DEC-тің PDP 8-ін 12 биттен 16 битке дейін "созған" DSI деген шағын компанияны тапты. HP, DSI-ді сатып алып, оны Dymec бөлімшесімен біріктірді. DSI дизайны 1966 жылы ұсынылған HP 2100-нің негізі болды, алғашқыда "тестілеу және өлшеу компьютері" ретінде сатылды. Олардың таңғалысы, HP машинаның бизнес нарығында және зертханадан басқа да салаларда жақсы сатылып жатқанын көрді. Бұл бизнес процестерін басқару үшін жақсырақ кіріс/шығыс мүмкіндіктерімен жаңартылған бірнеше нұсқаларға әкелді, сонымен қатар зертханада ғана қажет болатын кеңейту мүмкіндіктерінің бір бөлігін жойды. Әлдеқайда кішкентай 2114 зертхана емес жағдайларда ерекше танымал болды. Барлық 211x модельдері кейіннен негізгі жадтың орнына жартылай өткізгіш жадты пайдалану үшін жаңартылды, нәтижесінде 1971 жылғы 2100 желісі пайда болды. 1968 жылы желі HP 2000 машинасымен толықтырылды, ол HP 211x желілерінен құралған машиналардың сериясы болды. Көптеген жүйелер терминал контроллері ретінде төменгі деңгейдегі 2114 процессорын, ал негізгі процессор ретінде жоғары деңгейдегі 2116 процессорын пайдаланды. Жүйелер HP Time Shared BASIC-ті іске қосты және модельге байланысты бір уақытта 16-дан 32-ға дейін пайдаланушыны қолдай алды. Машиналар бірден табысқа жетті, уақытты бөлісу нарығындағы ең көп сатылатын жүйелердің біріне айналды және HP-ді үшінші ірі миникомпьютер өндірушісіне айналдырды.

Альфа және Омега

HP 2000 сериясының табысы анық болған соң, 1969 жылы Купертино зертханасындағы инженерлер HP 2000-нің ерекшелігі, бастапқыда осы мақсат үшін жасалмаған түрлі бөліктерден құралған кеңселік машиналарды жасауды бастауға шешім қабылдады. Екі негізгі жүйе жоспарланды: «Альфа» жаңа компоненттерді пайдаланып және жадты басқаруды жақсарту арқылы құрылған HP 2100 болды, ал «Омега» – көптеген пайдаланушыларды қолдайтын, әлдеқайда ірі 32 биттік жүйе. Бастапқыда екі жүйенің де шамамен бір уақытта шығарылуы күтілді. Алайда, даму жұмысының басым бөлігі «Омега» бойынша жүргізілді, ал 1969 жылы «Альфа» жобасындағы инженерлердің саны өте аз болды. 16 биттік «Альфадан» өзгеше, «Омега» 32 биттік компьютер болып, 4 МБ-қа дейін негізгі жадына ие болар еді, ол төрт орталық процессор (CPU) арасында бөліседі. CPU-лар жоғары деңгейдегі бағдарламалау тілінде жұмыс істеуге арналған, мысалы, Burroughs компаниясының табысты үлгілері, құрастыру тілінің орнына арнайы жүйелік бағдарламалау тілінде бағдарламаланған. Көп бағдарламалау және жадты қорғау мүмкіндіктері құрылымына енгізілген. Даму жалғасқан сайын, жобаның HP компаниясының ішкі қаржыландыру есебінен аяқталуы мүмкін емес болып көрінді. Бұл компанияға сыртқы қарыз алуды талап ететін еді, ал басшылық мұны тым тәуекелді деп санады. 1970 жылдың күзінде Том Перкинс Корпоративтік дамуға тағайындалды және «Омега» жобасын тоқтату туралы шешім қабылдады. Осының салдарынан бірнеше қызметкерлер жобаның өліміне қайғырып, қара барқыт ленталар тақты, ал кейбіреулері «тағы бір 16 биттік машинаға» ауысуға наразылық білдірді. Осы кезде «Альфа» бойынша жасалған шамалы даму жобаның мәнін айтарлықтай өзгертті. Бастапқыда HP 2100-дің жаңартылған нұсқасы ретінде жоспарланған, ол негізінен кішкентай «Омегаға» айналды, жоғары деңгейдегі тілдерді қолдайтын виртуалды жад және стек машинасының дизайнын қабылдады, бірақ 64 кВордқа дейін негізгі жадымен (128 кБ) 16 биттік дизайнмен шектелді, тек бір аккумуляторға және «Омеганың» қуатты кіріс/шығыс жүйелеріне ие болмады. «Альфаның» дамуын жалғастыру жоспары ұсылғанда, Перкинстің орнына компьютерлік бөлімнің бас менеджері болған Джордж Ньюман команданың тағы да жеткізілмейтін машинаны жобалауы мүмкін деген алаңдаушылық білдірді. Басшылық ақырында жобаның артықшылықтарына көнді және 1970 жылдың шілдесінде Сыртқы анықтамалық ережелер жарияланды.

MPE

Бұрынғы мини-компьютерлер көбінесе заманауи микрокомпьютерлер сияқты қолданылды, бір пайдаланушымен жұмыс істеп, көбінесе машиналарды басқару сияқты нақты бір міндетке арналған. Бұл PDP 8 және Data General Nova сияқты көптеген қазіргі заманғы үлгілерге тән еді. HP 2000-нің уақытты бөлісу мүмкіндігі, басқа ұқсас машиналармен толы нарықта оны табысқа жеткізді. Әртүрлі бағдарламаларды іске қосатын бірнеше пайдаланушыны қолдау мүмкіндігі бұрын тек мейнфреймдермен шектелген, ал осы мүмкіндікті одан әрі кеңейту – бастапқы Omega дизайнының басты тұжырымдамасы болды. Альфа, Omega сияқты үлгі ретінде пайда болғанда, бастапқыда HP 2000 тұжырымдамасына негізделген көп пайдаланушыны қолдаудың сол моделін ұстанды. Бұл үлгіде негізгі процессор пайдаланушымен өзара әрекеттесуді өңдемейді, бұл алдыңғы процессордың міндеті. Бұл негізгі операциялық жүйені қатты жеңілдетуге мүмкіндік береді, ол тек алдыңғы процессордан келіп түскен пайдаланушы бағдарламаларын жүктейді, оларды басқа пайдаланушылардың бағдарламаларымен бірге дөңгелек тәртіппен іске қосады, содан кейін нәтижелерді жібереді. Көп жағдайда бұл пакеттік өңдеу жүйесі болды, көп пайдаланушыны қолдаудың көп бөлігі жеке алдыңғы процессорда оқшауланды. Альфаны қайта әзірлеу басталғанда, бұл тұжырымдама қайта қарастырылды және операциялық жүйені тікелей көп бағдарламалауды қолдау үшін кеңейту туралы шешім қабылданды. Бұл жүйенің үш бірліктен тұруына әкелді, оның негізгі бөлігі уақытты бөлісуге арналған, сонымен қатар нақты уақытты қолдау және пакеттік режимді ұсынады. Нәтижесінде пайда болған жүйе, соңында Multi Programming Executive (MPE) деп аталды, ол өз дәуіріндегі ең жетілген жүйелердің бірі болды. Операциялық жүйе тобының он тобы жүйенің өз бөлімін сипаттау үшін жиналғанда, оның жадыда орын алу үшін тым үлкен екенін, тіпті пайдаланушы бағдарламаларына орын қалдырмайтынын анықтады. Оны сыйғызу үшін бағдарламашылар жүйе талаптарын қысқарту үшін үлкен күш жұмсады.

Хабарландыру және бастапқы маркетинг

Жүйе 1971 жылдың қараша айында өткен Күзгі Бірлескен Компьютер Конференциясында жарияланды. 1972 жылдың басына қарай жүйе іске қосылды және үш прототиптік машина аяқталды. Алайда, сол кезде MPE әзірлеу кестеден қалып қойды. Бұл 1972 жылдың ақпан айында даму жоспарын көрсететін хаттамаға әкелді, онда әртүрлі мүмкіндіктер уақыт өте келе жеткізіледі деп белгіленді. Нәтижесінде, нақты уақытты қолдаудан бас тартылды және хаттамада көрсетілген мерзімдердің ешқайсысы орындалмады. Осы уақытта инженерлік зертхана мен маркетинг бөлімі арасында жүйені сату үшін тартыс басталды. Жағдай "маркетинг қызметкерлеріне зертханаға кіруге тыйым салынды" дейін жетті. Инженерлер маркетингке өнімділік бағаларын беруді жалғастырды, олар бұл ақпаратты клиенттерге жеткізді, тіпті инженерлер олардың дұрыс емес екенін білгенімен. Жоғары басшылықтың алақандағы уайымдары 1972 жылдың мамыр айында Жүйелік Басқару Тобын құруға әкелді, ол инженерлік зертханалар ішіндегі ішкі маркетингтік команда ретінде жұмыс істейтін және дамуды клиенттердің қажеттіліктеріне сәйкес басқаратын болды. Еңбек еткен өзгерістердің бірі – жүйенің өнімділігін тексеру үшін Джим Пичи шақырылды. Пичи бұрын Дартмут Колледжіндегі алғашқы уақыт бөлісу жүйелерінде жұмыс істеген, содан кейін General Electric және Memorex компанияларында жұмыс істеген. Үш күннен кейін ол машинаның сату бөлімі көрсеткен талаптарға сай келе алмайтынын "ешқандай мүмкіншілік жоқ" деп мәлімдеді.

Бірінші жеткізілімдер, қайта шақыру

MPE кешіктіруінің нәтижесінде кеме күні 1972 жылдың тамызынан қарашаға дейін кейінге шегерілді, ал MPE тек уақыт бөлісуге ғана қысқартылды, ал қосымша мүмкіндіктер 1973 жылға дейін күтілуде. Қараша күні берік ұсталды, соңында біреу "Қараша – оқиға" деп жазған плакаттар ілінді, бұл сол кездегі өнердегі "хэппенинг" қозғалысына сілтеме жасады. Бірінші машина 1 қарашада Берклидегі Лоренс ғылым залына жеткізілді, бірақ инженер Фрэнк Хаблоутың айтуынша, "оны жүк машинасына тиеп, бір айналып келіп, қайта әкелуі керек еді". Орнатудан кейін машина бір немесе екі пайдаланушыны ғана қолдай алатыны, ал одан кейін жылдамдығы баяулап, 10-20 минут сайын құлап жатқаны анықталды. Хаблоудың болжамы расталды – машина "бірден қайтарылып алынды". Сол желтоқсандағы оқу сессиясында MPE-нің жаңа нұсқасы төрт пайдаланушымен жұмыс істеді және екі сағат сайын бір рет ғана құлады. Жаңа қателер табылатын сайын жүйе үнемі түзетулерден өтті. Машиналар клиенттерге де, сондай-ақ сатып алуды қарастырып жатқан компанияларға да жеткізіліп тұрды. Бірақ бәрі де жаман аяқталды, себебі машиналар төрттен артық пайдаланушыны қолдауға шамасы жетпеді. MPE мүмкіндіктерінің жоспары үнемі кейінге жылдырылып, машина сатылымының болжамды саны азайды. Осы уақытқа дейін HP 2000-нің жаңа үлгісін жасауға 5 жыл жұмсалған және компанияға 20 миллион доллар шығын келген. Бұл мәселелер назардан тыс қалған жоқ және ақыры Билл Хьюлеттке жетті. Хьюлетт Барни Оливерден бөлімді басқаруды сұрады, бірақ ол бас тартты, оның орнына Пол Элли жіберілді. Элли машиналардың өндірісін дереу тоқтатты және тарихи еңбектерде әлі де айтылып жүргендей, барлық жеткізілген машиналарды қайтарып алды. Дейв Пэккард командадағы барлық адамдарға "Ой, ау, ой!" деп аталатын хат жіберді. Эд МакКракен клиенттерге барып, машиналар 1973 жылдың күзіне дейін қолжетімді болмайтынын және олар тек төрт-алты пайдаланушыны қана қолдай алатынын айтты. Кейбіреулер тапсырыс орнына HP 2000 ұсынысын қабылдады, ал басқалары жылап, ашуланды. Бір клиент компанияны сотқа берумен қорқытты, бірақ Хьюлетттің жеке араласуымен тоқтатылды, ол мәселені шешу үшін бар күшін салатынын мәлімдеді.

Қайта босату

Содан кейін жүйе MPE мен аппаратты қайта дамытудың алты айлық кезеңіне кірді. MPE, MPE 8 ретінде пайда болды, ол ресми түрде нақты уақытты қолдауды тоқтатты. Аппараттың өнімділігі бастапқы модельге қарағанда шамамен 30%-ға артты және құны 20%-ға төмендеді. Осы өзгерістердің нәтижесінде жаңа жүйе сегіз пайдаланушыны қолдай алды. Тасымалдау қараша айында қайта басталды, бұл бастапқы күнтізбеден бір жыл кейін болды. Тағы бір жылдан кейін жаңартылған нұсқасы шығарылды. Бұл жаңа "CX" моделі, негізгі жадты жартылай өткізгіш жадқа алмастырды және сыммен оралған процессорлық тақшаларды беттік монтажталған компоненттермен алмастырды. MPE C, COBOL және RPG тілдерін қосты, бұл мүмкін, осы мүмкіндікті ұсынған алғашқы мини-компьютер болды. CX шығарылымының бір бөлігі ретінде HP, CODASYL стандарттары бойынша жазылған және құны 10 000 доллар тұратын IMAGE деректер базасы жүйесін шығарды. Кейіннен бұл жүйелермен бірге тегін берілді. IMAGE – HP 3000-нің сәттілікке жетуіне басты себепкер болды.

Шолу

3000-ның алғашқы модельдерінде алдыңғы панельдері бар үлкен корпус болған, ал кейінгі модельдер диагностика үшін тек терминал консольдарын пайдалана отырып, ROM-дағы бастапқы бағдарламалармен жұмыс үстелдеріне орналасатын етілді. 1984 жылы HP HP3000 37 сериясын ұсынды, бұл арнайы салқындату немесе еденге талаптарсыз кеңселерде жұмыс істейтін алғашқы модель болды. Модельдер бір пайдаланушы қолданатын жүйеден бастап, 2000-нан астам пайдаланушыны қолдайтын жүйелерге дейін ауқымды болды. HP 3000 – өндірісі өндірушісімен тоқтатылған соңғы меншіктік миникомпьютерлердің бірі еді, ол Compaq және кейін Hewlett Packard сатып алған PDP 11 Digital Equipment Corporation VAX-тан ұзақ өмір сүрді. HP бастапқыда 2001 жылдың қараша айында қазіргі HP e3000 сериялы серверлері үшін бес жылдық тоқтату кезеңін жариялады, содан кейін бұл кезең екі рет ұзартылды. HP жаңа e3000-ді сатпайды, бірақ пайдаланылған жүйелер үшінші тараптың қайта сатушылар нарығында жаңартулар үшін сатылады. HP клиенттеріне HP 3000 үшін қолдау көрсету 2010 жылдың 31 желтоқсанына дейін жалғасты. Көптеген үшінші тарап компаниялары бүкіл әлемдегі клиенттер үшін жүйеге қолдау көрсетуде. Кейбір клиенттер HP 3000-ді әлемдік компанияларда, әсіресе өндіріс және электрондық коммерция салаларында пайдаланады, ал басқалары HP және басқалар жасаған бизнес-серверлік жүйелерге көшті. Көшуге жарамсыз немесе көшуге ниетсіздер үшін HP жүйе сатуын тоқтату туралы хабарлағаннан кейін бірден өздігінен қоныстану стратегиясы пайда болды. 2012 жылы Stromasys компаниясы Red Hat Linux немесе CentOS жүйелерінде жұмыс істейтін x86 64 серверлерінде HP3000 аппараттық құралдарын толық эмуляциялайтын өнімді шығарды. Бұл өнім HP 3000 серверлік аппараттық құралдарының виртуалды нұсқасы ретінде жұмыс істейді. 2003 жылдан бастап HP 3000 операциялық жүйесіне лицензия сату жоспарын бастады, бұл 3000 клиенттеріне осы Stromasys өнімінде, HPA/3000 деп белгілі бағдарламалық жасақтамасын іске қосуға мүмкіндік берді.

Бағдарламалық жасақтамалардың ізашарлығы

HP 3000-нің айқын табысына әкелген маңызды жаңалық – HP компаниясы жасаған IMAGE (қазір TurboIMAGE/SQL деп аталады) желілік деректер базасын басқару жүйесін (DBMS) жиынтықпен ұсыну болды. Бұл жүйе Cincom Systems, Inc. компаниясы жасаған TOTAL DBMS-нен шабыттанған деген қауесет бар. IMAGE – деректер қорының енгізілгеніне екі жыл ішінде Datamation журналымен марапатталған, жоғары бағаланған деректер базасы болды. Бұл бизнес-сыныпты миникомпьютермен бірге келетін алғашқы деректерді басқару жүйесі еді. IMAGE-ты сервермен біріктіру арқылы HP, кез келген HP 3000 жүйесінде деректерді сақтау ретінде IMAGE-ге сүйене алатын қосымшалар мен дамыту құралдарынан тұратын экожүйе құрды.

Классикалық жады сегменттері мен 64K кедергісі

Код (қайта кіретін) және деректер бөлек өзгермелі ұзындығы сегменттерінде сақталады, олар 32,768 "жартылай сөз" (16 биттік сөздер) (немесе 65,536 байт) көлемінде. MPE (Multi Programming Executive) деп аталатын операциялық жүйе, қажет болған жағдайда бағдарлама файлдары мен сегменттелген кітапхана (SL) файлдарынан код сегменттерін жүктейді, бір процесте 256 сегментке дейін. Код сегментінде 64 КБ жад болуы мүмкін, бірақ процедураны шақыру сегмент нөміріне және сегмент ішіндегі процедура нөміріне негізделгендіктен, бағдарлама теориялық тұрғыдан шамамен 32,385 процедураға ие болуы мүмкін. Сегментті көрсету үшін 8 бит және сегмент ішінде 16 бит қолданылса, бағдарлама тиімді түрде 24 биттік адреске немесе 16 МБ-қа ие болуы мүмкін. Бұл PDP 11 немесе IBM System/34 сияқты код пен деректер үшін 64 КБ адрестік кеңістігі бар көптеген 16 биттік компьютерлермен салыстырылды. Басты шектеу – 64 КБ көлеміндегі дерек сегменті және стек сегменті болды. Ортақ кітапхана процедуралары әр процестің өз дерек сегменті болғандықтан, процестер арасындағы жаһандық деректерге рұқсат бермеді. Кейбір процедуралар осы шектеуді айналып өту үшін шақырушыдан барлық күй ақпаратын сақтау үшін өзінің стегінен немесе дерек сегментінен массивті беруді талап етті, бұл қазіргі заманғы объектіге бағытталған тілдерге ұқсас, онда әдістер шақырушыдан беріліп, бөлінген объектілерге қолданылады. Процесс әрқайсысы 64 КБ-ға дейінгі бірнеше қосымша дерек сегменттерін (XDS) бөліп, пайдалануы мүмкін. Классикалық архитектура жүйеге 65,535 қосымша дерек сегментінің лимитін орнатса да, басқа шектеулер көбінесе оны айтарлықтай кішірек лимитпен шектейтін. Жүйелік бағдарламалау SPL (System Programming Language) тілінде жасалды, бұл ALGOL сияқты тіл, бірақ желілік құрастырушыға және нұсқаулар жиынтығына тікелей қол жеткізуге мүмкіндік берді. HP 3000 үшін стандартты терминалдар HP 2640 сериясы болды, ол нысандардан блок режимінде деректерді енгізуді (IBM-нің мейнфреймге негізделген CICS сияқты), сондай-ақ таңбалық режимді қолдады. 1980 жылдарға қарай компьютерлер PC және Mac компьютерлерін жүйелік терминалдар ретінде пайдалану мүмкіндігіне ие болды.

Классикалық және PA-RISC 3000 аппараттары

HP 3000 отбасының буындары 1987 жылдың басында 3000-ға арналған HP PA RISC чиптеріне негізделген жүйелер енгізілгеннен кейін "Classic" (16 бит) және содан кейін "XL" (кейін IX – 32 бит) отбасыларына бөлінді. Бұл жаңа XL жүйелері классикалық жүйелермен толық үйлесімді болмады, бірақ HP-дің MPE XL операциялық жүйесіне енгізілген эмулятор арқылы Classic кодын іске қоса алатын. (Classic кодты OCTCOMP арқылы, яғни Объектілік код аудармасы/компиляторы арқылы PA RISC кодына ауыстыруға болады. Мұндай код түпкілікті жылдамдықпен жұмыс істеді, бірақ әлі де Classic стектері мен жад көлемінің шектеулеріне бағынды.) Алдыңғы "Classic" машиналары арнайы CISC процессорына негізделген. 1988 жылдан бастап PA RISC процессорларын қолданатын HP 3000 машиналары кең көлемде сатыла бастады. 1995 жылға қарай бұл PA RISC жүйелері ескі машиналар отбасын қолданудан толығымен ығыстырды. Барлық технологиялық өзгерістерге сәйкес, ескі машиналардың маңызды бөлігі пайдалануда қалды. Тіпті бүгінгі күні де бірнеше жерде түпнұсқа Classic 3000 машиналары өндірісте жұмыс істейді. HP 3000 және көптеген HP 9000 машиналары HP Precision Bus-ты қолданды. PA RISC негізіндегі HP 3000 операциялық жүйесі негізінен Modcal тілінде жазылған, ол HP-дің Pascal тілінің кеңейтілген нұсқасы. SPL тілінде жазылған бұрынғы MPE V операциялық жүйесінің үлкен бөліктері әлі де PA RISC жүйелеріндегі MPE XL және MPE/iX құрамында қолданылады. Кейбір кіші жүйелер (мысалы, TurboIMAGE) PSPL (Portable SPL) тілінде жазылған. MPE XL және MPE/iX-тің шағын бөлігі PA RISC құрастыру тілінде жазылған. 3000 сериялы операциялық жүйе бастапқыда Multi Programming Executive, MPE деп аталды (кейін MPE XL деп, ал 5.0 және 5.5 нұсқаларында POSIX стандартымен үйлесімділік қосылғаннан кейін MPE/iX деп аталды). Жүйенің ең алғашқы нұсқалары тек HP-дің меншікті SPL жүйелік бағдарламалау тілі мен BASIC тілін қолданды. Бұл System 3000 машиналары командалық жол интерпретаторын, үш деңгейлі иерархиялық файлдық жүйені және компиляторлар сияқты қосымша құралдарды "run fortran.pub.sys" сияқты командалар арқылы іске қосатын. Кейін жүйелер COBOL, FORTRAN, Pascal, C және тіпті RPG тілінің нұсқасын қоса алғанда, IBM компаниясынан клиенттерді тартып алуға көмектесетін көптеген тілдерді меңгерді. HP 3000-ді пайдаланған адамдар 1970-ші жылдардан бастап машиналардың сол кездегі басқа орталық және шағын компьютерлерге қарағанда сенімдірек екенін байқады. Кейде HP 3000 платформасындағы кейбір перифериялық құрылғыларды қолдауды кейінге шегергені немесе мүлдем қолдамағаны туралы HP-нің шешімінен туындаған шеткі құрылғыларды қолдау бойынша кешігулер немесе олқылықтар болды, ал олардың кейбіреулері бірдей HP 9000 аппараттық құралдарында қолдау тапты.

HP компаниясының 3000 экожүйесінен шығуы

Кәсіпорындық есептеу нарығы көптеген жеткізушілерден келген, HP-дің де жариялаған UNIX жүйелеріне ауысқаннан кейін, 2001 жылдың қарашасында Hewlett Packard HP 3000-нің өмірлік циклі 2006 жылдың соңында аяқталады және 2003 жылдан кейін HP жаңа жүйелер сатпайтынын хабарлады. 2006 жылдың басында Hewlett Packard HP 3000 үшін шектеулі жеткізуші қолдауын белгілі бір клиенттерге немесе географиялық аймақтарға екі жылға ұзартатынын мәлімдеді. 2007 жылдың қыркүйегінде HP жүйелерге қолдауды тағы да ұзартты, Бастапқы қолдауды (жаңа бағдарламалық түзетулер жасауды тоқтату) ұсынды. Кейбір түзетулер HP ішінде жасалып, сынақтан өтті, бірақ 2008 жылдың соңына дейін клиенттердің сынағынан өтпеді. HP бұл түзетулерді 2010 жылдың соңынан бастап қолжетімді етті. 2011 жылға қарай HP 3000 клиенттері үшін ерекше жағдай жасады, оларға түзетулерге тегін қол жеткізуге мүмкіндік берді, ал HP корпоративтік желісінің қалған бөлігі 2010 жылы тегін түзетулердің орнына "түзету үшін төлеу" қолдау бағдарламасын қабылдауға мәжбүр болды.

Тәуелсіз қолдау

HP 3000 қолдау бизнесінен шыққан қолданыстағы клиенттерге жүйелер мен бағдарламалық қамтамасыз етуді тәуелсіз сатушылар тобы мойнына алды. Бірнеше компания өздерінің бағдарламалық жасақтамаларын клиенттер серверді пайдалануын тоқтатқанға дейін қолдауды жалғастыруға уәде берді. Басқалары 2016 жылдан бастап қолдауды тоқтату мерзімін көрсетеді. Консультанттар тізімін Robelle Software жүргізеді, ал басқа тәуелсіз консультанттар OpenMPE веб-сайтындағы тізім арқылы қолжетімді. 3000 жүйесінің MPE/iX операциялық жүйесі үшін ашық кодты бағдарламалық ресурстар, соның ішінде стандартты құралдар Applied Technologies веб-сайтында сақталады. HP 3000 – кез келген бизнес-жүйенің ең ұзақ қызмет еткендерінің бірі. Бұл корпоративтік деңгейдегі компьютерлер PDP 11 және VAX серияларынан асып түсті, бірақ OpenVMS операциялық жүйесі Alpha, IA 64 және x86 64 платформаларында әлі де қолданылады. 2012 жылдың қаңтарында Stromasys HP3000 жүйелерін заманауи ортаға қауіпсіз көшіруге мүмкіндік беретін Charon/HPA 3000 әзірлеу туралы хабарлады. Stromasys шешімі қолданыстағы HP3000 жүйесінің аппараттық бөлігін виртуалды етеді және MPE/iX операциялық жүйесін, үшінші тараптың бағдарламаларын және пайдаланушы жасаған бағдарламалық қамтамасыз етуді ешқандай өзгеріссіз стандартты Intel серверлерінде жұмыс істеуге мүмкіндік береді. Олардың ұсынысына VMWare жинағымен бірге екі пайдаланушыға арналған сынақ нұсқасы кіреді. Бірнеше тәуелсіз сатушы HP3000 операциялық жүйесінің бастапқы кодын, MPE/iX сатып алып, HP3000 жүйелері үшін аппараттық және бағдарламалық шешімдерді қолдауға міндеттенді. Beechglen Development, Inc. 2002 жылы HP3000 жүйелерін хостингтеуді бастады. 2012 жылы Beechglen қазіргі заманғы SSD және SATA дискілерін пайдаланатын HP3000-мен үйлесімді талшықты каналдық дискілік массивтерді ұсынды, бұл SCSI таспалық және дискілік құрылғыларын тиімді түрде алмастырды. 2020 жылдың қаңтарынан бастап Beechglen – MPE/iX операциялық жүйесі үшін 2028 MPE CALENDAR ішкі түзетулерін жасап, ұсынатын жалғыз жеткізуші, бұл 2027 жылдың 31 желтоқсанынан кейінгі күндерді пайдалануға мүмкіндік береді. Олар үшінші тараптың бағдарламаларын үйлесімділік үшін бағалауды және сынауды жалғастыруда.

HP 3000 жүйелерінің салыстырмалы өнімділігі

Жаратылыс HP 3000 Жүйелік Өнімділік HP 3000 Жүйесі Жаратылыс Өнімділік Серия 30, 33 0.5 Серия III 0.6 Серия 37, 37XE 0.6 Micro 3000 RX 1.3 Micro 3000 GX, LX, RX 1.3 Серия 39, 40, 44 1.0 Серия 42, 48 1.3 Серия 42XP, 52, 58 1.7 Серия 64 3.2 Серия 68 4.0 Серия 70 4.4 Серия 920 1.9 Серия 922 3.2 Серия 932 5.0 Серия 948 10.7 Серия 958 13.3 Серия 925 2.9 Серия 935 5.9 Серия 949 11.7 Серия 950 6.5 Серия 955 10 Серия 960 14.7 Серия 980/100 22.0 Серия 980/200 37.0 Серия 980/300 49.0 Серия 980/400 59.0 Серия 917LX 10.0 Серия 937 10.0 Серия 947 10.0 Серия 957 16.0 Серия 967 20.0 Серия 977SX 26.0 Серия 987 32.0 Серия 987/150 45.0 Серия 987/200 60.0 Серия 918LX, RX 10.0 Серия 928 14.0 Серия 968 21.0 Серия 978 25.0 Серия 987/150 32.0 Серия 939SK 28.0 Серия 959KS/100 35.0 Серия 987/150 45.0 Серия 987/200 60.0 Серия 959KS/200 62.0 Серия 988 39.0 Серия 959KS/300 86.0 Серия 959KS/400 110.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 990 28.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 992/100 35.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 992/200 60.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 992/300 81.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 992/400 100.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 991 33.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/100 42.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/200 71.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/300 96.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/400 118.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/500 139.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/600 160.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/700 180.0 Корпоративтік Бизнес Жүйе 995/800 200.0 a класы A400 100 110 17.0 a класы A500 100 140 24.0 a класы A400 200 140 42.0 a класы A400 100 150 37.0 a класы A500 100 200 49.0 a класы A500 200 200 84.0 n класы N4000 100 220 69.0 n класы N4000 100 330 100.0 n класы N4000 100 440 138.0 n класы N4000 200 440 254.0 n класы N4000 300 440 353.0 n класы N4000 400 440 438.0 n класы N4000 300 550 446.0 n класы N4000 400 550 553.0 n класы N4000 100 380 115.0 n класы N4000 200 380 207.0 n класы N4000 100 500 154.0 n класы N4000 200 500 284.0 n класы N4000 300 500 399.0 n класы N4000 400 500 499.0 n класы N4000 300 750 606.0 n класы N4000 400 750 768.0