Кіріспе

Тайызбен басып шығару – компьютерлік бағдарламалардың пайдаланушыларға стандартты беттен үлкен кескіндерді басып шығаруға мүмкіндік беретін әдіс. Бұл әдісті «Растербатор» деп аталатын бағдарлама танымал етті. Тайызбен басып шығару бағдарламасы басылған кескіндегі торды жамылтып, әр ұяшықтың (немесе тайыздың) мөлшері басылған бетке сәйкес келеді де, содан кейін әр тайызды басып шығарады. Адамдар кейін тайызды орналастырып, толық кескінді қайта құра алады. Тайызбен басып шығару орталық компьютерлер пайда болғаннан бері кеңінен таралған. Алғашқы мысал – Unix жүйесіндегі баннер бағдарламасы, ол кейбір Unix нұсқаларында ASCII таңбаларынан өте үлкен, басып шығаруға болатын мәтіндік баннерлер жасады. Кескіндерді ASCII өнеріне айналдыратын бағдарламалар да болды, олар жеткілікті үлкен өлшемде басылып, жеткілікті қашықтықтан қарағанда тегіс көлеңкеленгендей көрінетін. Қазіргі заманғы бағдарламалық жасақтама осындай эффектіге жету үшін жарты тонды қолдануы мүмкін. Тағы бір тайызбен басып шығару түрі, үздіксіз қоректенетін принтерлерден шабыттанды, әріптерден құралған ұзын хабар жасауды, мүмкін, бірдей биіктіктегі графикалық элементтермен бірге, және оны бірнеше бетке көлденең басып шығару арқылы баннер жасауды қамтиды. Бұл типтегі басып шығару көбінесе 1980-ші жылдардағы «The Print Shop» бағдарламалық кешенімен байланысты. Басып шығару үшін жоғары ажыратымды кескіндер пайдаланылатындықтан, тайызбен басып шығару процесінде көп мөлшерде сия қолданылады. Сия ағынымен басып шығаратын принтерлер бастапқы кескіннің ажыратымдылығын төмендетпей, қолжетімді бағамен тайызбен басып шығару үшін қолданылады. Мұндай әшекейлер кейде «Растербатор» бағдарламасының атымен «растербация» деп аталады. «Растербатор» бағдарламасы пайдаланушылардың кескіндерін қабылдап, оларды тор форматына бөледі. Пайдаланушылар соңғы өнімнің қанша беттен тұруын белгілей алады. Бағдарлама содан кейін PDF форматындағы кескіндерді жасайды, оларды басып шығарғаннан кейін толық кескін пайда болады.

Әлемдік рекордтар

Растербация көбінесе ең үлкен және әсерлі плиткалы баспаларды жасау үшін рекордтық әрекеттерге жатады. Әлемдегі ең үлкен растербация атағын бұрын "Doomtech командасы" иеленген. Алайда, 2007 жылдың маусым айында Торонто университетінің жоғары мектебінің түлектері 1462 дана 8 1/2"×14" заңдық өлшемдегі қағаз парағын қамтитын растербация жасады. Бұл жетістік бұрынғы рекордты екі жүзден астам параққа арттырды, бірақ 2008 жылдың мамырында Гротон мектебінің тобы оны басып өтті. Гротон мектебінің растербациясында 1500-ден астам 11x14" қағаз парағы қолданылды және оның биіктігі 100 футқа жетті, бұл оны бұрын-соңды ең үлкені етті. 2012 жылдың маусым айында Торонто университетінің мектептерінде тағы бір түлектер бір түнде 74 растербация жасады, олардың әрқайсысы 143 парақтан құралған 8 1/2 × 11" хат өлшеміндегі қағаздан тұрады, бұл барлығы 10 582 параққа тең. Әр растербацияда бітіруші студенттердің бірінің беті бейнеленген, оның ашық аузынан есік кесілген, нәтижесінде мектеп дәліздері бойында ауыздардан тұратын дәліз жасалды. 2013 жылдың наурыз айында Эдвард Мунктің "Шырылдау" суреті Норвегияның ең ірі компьютерлік фестивалі "The Gathering" (TG) аясында "Табиғаттан шырылдау" атты өнер жобасының бөлігі ретінде жасалды. Бұл Мунк суреттерінің ең үлкен көшірмесі болып табылады. Sørlanet ұжымы жасаған растербация A4 қағаздың 1517 (37 × 41) парағынан тұрады және өлшенді.