Кіріспе

Миссисипи штатының округі, АҚШ. Клейборн округі – АҚШ-тың Миссисипи штатында орналасқан округ. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 9 135 адамды құрайды. Округ орталығы – Порт Гибсон қаласы. Округ Миссисипи территориясының екінші губернаторы Уильям Клейборнның құрметіне аталған. Клейборн округі Виксбург, Миссисипи штаты микрополитендік статистикалық аймағына, сондай-ақ Джексон-Виксбург-Брукхейвен, Миссисипи штаты біріктірілген статистикалық аймағына кіреді. Округ батыстан Миссисипи өзенімен, солтүстіктен Үлкен Қара өзенімен шектеседі. 2020 жылғы халық санауы бойынша, бұл шағын округте АҚШ-тың кез келген округінен қара және африкалық американдықтардың үлесі ең жоғары – халықтың 88,6 пайызын құрайды. Миссисипи дельтасы аймағының оңтүстігінде орналасқан бұл аймақ, сонымен қатар, өзен бойындағы мақта шаруашылықтары мен оған байланысты егіншіліктің орталығы болды, олар құл африкалық американдықтардың еңбегімен қамтамасыз етілді. Құлдықтан азат болғаннан кейін, көптеген афроамерикандықтар отбасылық байланыстар мен жерге деген құқықтарының нәтижесінде осы жерде қалды. Клейборн округі азаматтық құқықтар қозғалысы кезіндегі аз танымал, бірақ маңызды наразылықтар мен күрес ошағы болды.

Тарих

Округты француз, испан және ағылшын отарлаушылары мен американдық пионерлер Натчес округінің құрамында қоныстандырған; 1802 жылы құрылған, ол Миссисипи территориясындағы төртінші округ болды. Азамат соғысына дейін округтың халқының көп бөлігі қара нәсілділерден тұрды. Миссисипи өзеніндегі Гранд-Гальф порты Азамат соғысына дейін жыл сайын мыңдаған мақта балын шығарып тұрды. Ол Порт-Гибсоннан және үш көршілес округтен теміржол арқылы жеткізілген мақтаны қабылдады. Өзеннің бағытын өзгерткенімен және батысқа қарай жылжуымен сауда қаласы өзеннен үзіліп қалды. Гранд-Гальф шамамен 1858 жылы 1000-нан 1500 тұрғынға ие болды; ғасыр соңына қарай халқы 150-ге дейін азайды және көшіп кеткен қалаға айналды. Аймаққа қызмет көрсеткен Порт-Гибсон округ орталығында мақта тазартатын машина және мақта тұқымы майы зауыты (20 ғасырға дейін жұмыс істеген) сияқты кәсіпорындар болды. Бұл сонымен қатар сауда орталығы да болды. Жаңару дәуірінен кейін 1870 жылдардың ортасында ақ демократтар штат заң шығарушы органында билікті қайта алды; Қызыл көйлектер сияқты жартылай әскери ұйымдар штаттың көптеген аймақтарында зорлық-зомбылық пен алдау арқылы қара нәсілділердің дауыс беруін басып тастады. Бұл ұйымдар «Демократиялық партияның әскери күші» ретінде әрекет етті. 19 ғасырдың соңында осы жаңартушылар округтерді «республикалық дауыс беру күшін азайту» мақсатымен қайта құрды, нәтижесінде «Миссисипи өзенінің бойымен созылатын» «шолақ» конгресс округі құрылды, онда қара нәсілділердің көп бөлігі шоғырланған. Қалған бес округтің барлығы ақ нәсілділерден тұрды. Партиялық бағыттар 20 ғасырда өзгергенімен, ақ саяси күшті қолдау үшін мұндай округтерді бөлу сақталып келді. Клейборн округі қара нәсілділердің көпшілігі бар 2-ші конгресс округінің құрамында, оң жақтағы картада көрсетілгендей. Штатта тағы үш конгресс округі бар, олардың барлығы ақ нәсілділерден тұрады. Демократтар 1890 жылы жаңа конституцияны қабылдады, онда сайлау салығын төлеу талабы қойылды; бұл және кейінірек сауаттылықты тексеру (ақ нәсілділермен субъективті түрде жүргізілді) қара нәсілділердің көп бөлігі мен көптеген кедей ақ нәсілділерді дауыс беруге тіркелуден алдын алу үшін практикалық тұрғыда қолданылды. Бұл екінші дәрежелі мәртебе 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы федералды заң мен 1965 жылғы Дауыс беру құқығы туралы заң қабылданғанға дейін ақ нәсілділермен күшпен сақталды. Округ экономикасы ауыл шаруашылығына негізделген. Азамат соғысы мен күлдірілгеннен кейін жалға берілетін жер жүйесі дамыды. 19 ғасырдың соңынан бастап 1930 жылдарға дейін афроамерикандық жұмысшылардың 80 пайызынан астамы жалға берілетін жермен айналысты, бұл олардың күнделікті өмірінің барлық аспектілерін қалыптастырды.

ХХ ғасырдан бүгінгі күнге дейін

Саяси процестен шеттетіліп, линчтеулер мен өзге де зорлық-зомбылықтарға ұшыраған көптеген афроамерикандықтар Ұлы көші-қон кезінде округ пен штатты тастап кетті. 1900 жылы округте ақ адамдардың саны 4565, ал афроамерикандықтардың саны 16222 болды. Төмендегі «Демография» бөліміндегі Тарихи халық саны кестесінде көрсетілгендей, 1900 жылдан 1920 жылға дейін округ халқы 41%-ға, яғни 20 787-ден 8500-нен астам адамға азайды. Осы ауылдық афроамерикандықтардың көпшілігі Чикаго сияқты Солтүстік және Орта Батыс қалаларына жұмыс іздеу және басқа да мүмкіндіктер табу үшін көшіп кетті. Ауылдық ақ адамдар да Оңтүстіктен көшіп кетті. 1960 жылдардың ортасында ұлттық азаматтық құқықтар заңнамасы қабылданғанына қарамастан, Клейборн округіндегі афроамерикандықтар өмірлерінің көптеген салаларында ақ үстемдігіне қарсы күресін жалғастырды. Миссисипи штатының Егемендік комиссиясы афроамерикандықтардың жиналыстарын тыңдап, оларды бұзуға тырысты. «Афроамерикандықтар қоғамның қоғамдық өмірінде қадірленумен қарауды және толыққанды қатысуды талап етті, ал ақ адамдар афроамерикандықтардың кемсінуі туралы патерналистік көзқарастарына жабысып, мұрагерлік артықшылықтарды қорғады». Зорлық-зомбылық пен мазақтауға қарсылық ретінде 1966 жылы афроамерикандықтар «Қорғау үшін дьякондар» тобын құрды, олар өздерін қорғау үшін қаруланды және қатаң түрде өзін-өзі қорғауға бағытталды. Олар заңды біліп, оған сәйкес өмір сүрді. Полицияның қимылдарына бақылау жасап, теріс әрекеттердің алдын алғаннан кейін, олардың жетекшілері округ шерифтерімен тығыз жұмыс істей бастады, қарым-қатынасты бейбіт ету үшін. Кейінірек, дьякондардың бесеуі құқық қорғау органдарында жұмыс істеді, ал екеуі округ шерифі лауазымына түскен алғашқы афроамерикандықтар болды. 1960 жылдардың соңында афроамерикандықтар мектептерді біріктіруге, сайлауға тіркелуге және дауыс беруге күресті. 1965 жылы NAACP жетекшісі Чарльз Эверс (өмірлік жағдайына байланысты қаза тапқан Медгардың інісі) Клейборн округінде және Миссисипидің оңтүстік-батысындағы басқа да аудандарда, соның ішінде Адамс және Джефферсон округтерінде белсенділік танытты. Ол сайлаушылар тізіміне жазылудың артуына және аймақ бойынша NAACP мүшелігінің өсуіне қол жеткізді. Эверс Миссисипиде афроамерикандықтар мен ақ либералдардың орташа коалициясын құруда маңызды рөл атқарды. Олар Миссисипи Азаттық Демократиялық партиясына және толығымен ақ Демократиялық партияға балама іздеді. 1966 жылғы маусымдағы Демократиялық партияның алғашқы сайлауында Клейборн және Джефферсон округтеріндегі афроамерикандықтар шешуші көпшілік дауыс берді, MFDP үміткері Маркус Уитлиге Конгресске дауыс берді және оған осы округтерде жеңіс сыйлады. Қарашадағы сайлауда Эверс тәуелсіз сенатор үміткері Прентисс Уокерге афроамерикандық дауыс беруге жетекшілік етті, ол осы округтерде жеңіске жетті, бірақ ақ демократ Джеймс О. Истлендке жеңілді. (Клейборн округі мен Миссисипидің оңтүстік-батысы сол кезде Миссисипи штатының 4-сайлау округіне кірді.) Уокер консерватор болды және 1964 жылы Оңтүстіктегі саяси партиялардың кең ауқымды қайта құрылуының бөлігі ретінде 20 ғасырда Миссисипиден алғашқы республикалық конгрессмен болып сайланды. Қоғамдық мекемелерді біріктіру және жергілікті бизнесте, онда афроамерикандық қызметкерлер жұмысқа алынбаған, мүмкіндіктерді арттыру үшін афроамерикандықтар Порт Гибсон қаласындағы саудагерлерге экономикалық бойкот жариялады. (Осыған ұқсас экономикалық бойкоттар осы кезеңде Джексон және Гринвиллде де жүргізілді.) Эверс бойкотқа жетекшілік етті, оның сақталуын қамтамасыз етті және кейін саудагерлермен және олардың өкілдерімен оны қалай аяқтау туралы келіссөздер жүргізді. Кейбір әдістері үшін сынға ұшырағанына қарамастан, Эверс ұлттық NAACP-дан оның тиімділігі үшін, сегрегациялық Миссисипи штатының Егемендік комиссиясынан белгілі бір мәселелер бойынша келіссөздер жүргізуі үшін және жергілікті афроамерикандықтар мен ақ либералдардан қолдау алды. 1979 жылы Фрэнк Дэвис округтің қайта құрудан бергі алғашқы афроамерикандық шерифі болып сайланды. 2003 жылдан бері, Миссисипи штаты Конгресстегі бір орынды жоғалтқандықтан қайта аудандастыруға мәжбүр болды, Клейборн округі афроамерикандық көпшілікті құрайтын 2-сайлау округіне қосылды. Оның сайлаушылары демократиялық үміткерлерді белсенді түрде қолдайды. Қалған үш округте ақ адамдар басымдық құрайды және республикашылдарға дауыс береді.

Құқық қорғау органдары

Клейборн округі шерифінің бөлімі 1818 жылы құрылды, А. Барнс Клейборн округінің алғашқы шерифі атанды. Көпшілігі афроамерикандықтардан тұрған халқына қарамастан, Клейборн округінде бар болғаны үш афроамерикандық шериф қызмет еткен. 1874 жылы, Қайта құру кезеңінде Томас Блэнд округтің алғашқы афроамерикандық шерифі болды. Ол бір жылға жетпей қызмет етті. Клейборн округінде Франк Дэвис 1979 жылы қызметке кіргенге дейін тағы бір афроамерикандық шериф болуға жүз жылдан астам уақыт кетті.

География

АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 501 шаршы миль (1298 км²), оның 487 шаршы милі (1261 км²) құрлық, ал 14 шаршы милі (36 км²) (2,8%) су құрайды.

Білім

Барлық аудан Клейборн округі мектеп округіне бөлінген.