Кіріспе

АҚШ-тың Айова штатындағы округ

Мэдисон округі – АҚШ-тың Айова штатында орналасқан округ. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 16 548 адамды құрайды. Округ орталығы – Уинтерсет қаласы. Мэдисон округі Де-Мойн – Батыс Де-Мойн, ИА метрополиялық статистикалық аймағының құрамына кіреді. Мэдисон округі Джон Уэйннің туған жері ретінде және көптеген жабық көпірлерімен әйгілі. Осы көпірлер Роберт Джеймс Уоллердің 1992 жылғы "Мэдисон округінің көпірлері" повесінде, сондай-ақ оның негізінде түсірілген 1995 жылғы фильмде және 2014 жылғы мюзиклде бейнеленген.

Тарих

Мэдисон округі 1846 жылдың 13 қаңтарында құрылды. 1849 жылдан бері ол өзін-өзі басқарып келеді. Ол Джеймс Мэдисон (1751–1836) – АҚШ-тың төртінші президенті (1809–1817 жылдары қызмет еткен) құрметіне аталған. Хирам Херст 1846 жылдың 15 сәуірінде Миссуриден келіп, Мэдисон округіне алғашқы еуропалық америкалық қоныс тебуші болды.

География

АҚШ халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 562 шаршы миль (1456 км²), оның ішінде 561 шаршы миль (1453 км²) құрлық, ал 1,2 шаршы миль (3 км²) (0,2%) су алабын құрайды.

2020 жылғы халық санағы

2020 жылғы санақ бойынша округте 16 548 адам тұрады, халықтың 95,99%-ы бір нәсілді құрайтынын көрсетті. Оның 92,42%-ы испан тілді емес ақ нәсілді, 0,30%-ы қара нәсілді, 1,91%-ы испандық, 0,15%-ы американдық индейлер, 0,51%-ы азиялықтар, 0,08%-ы Гавайи немесе Тынық мұхиты аралдарының тұрғындары, ал 4,63%-ы басқа нәсілді немесе бірнеше нәсілді құрайды. 6913 тұрғын үй болды, оның 6436-сы тұрғызылған.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы санақ бойынша округте 14 019 адам, 5326 үй шаруашылығы және 3925 отбасы болды. Халық тығыздығы – 5661 тұрғын үй бірлігі, орташа тығыздығы көрсетілген. Округтың этникалық құрамы: 98,57% ақ нәсілді, 0,09% қара немесе афроамерикалық, 0,27% американдық индейлер, 0,18% азиялық, 0,02% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 0,19% басқа нәсілдер және 0,68% екі немесе одан көп нәсілді. Халықтың 0,75% испаниялық немесе латын американдықтарды құрады. 5326 үй шаруашылығының 34,80%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 63,90%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 7,00%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқарды, ал 26,30%-ы отбасы емес. Үй шаруашылықтарының 22,70%-ы бір адамнан, ал 11,70%-ы 65 жастан асқан бір адамнан тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,58 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,04 адамды құрады. Жас бойынша бөлінісі: 18 жасқа дейінгілер – 27,10%, 18-24 жас аралығы – 6,90%, 25-44 жас аралығы – 27,40%, 45-64 жас аралығы – 23,40%, ал 65 жастан асқандар – 15,20%. Орташа жас 38 жасқа тең. Әр 100 әйелге 97,40 еркек шақ келді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 93,10 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа табысы 41 845 доллар, ал отбасының орташа табысы 48 289 доллар болды. Ер адамдардың орташа табысы 31 126 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 24 095 долларды құрады. Округтың жан басына шаққандағы орташа табысы 19 357 доллар болды. Отбасылардың 4,60%-ы және халықтың 6,70%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 6,60%-ы және 65 жастан асқандардың 10,40%-ы.

Туннель

Мэдисон округі Айова штатындағы жалғыз автомобиль жолы туннелі – Хармон туннелі, ол Пэммель паркіндегі Орта өзеннің тілімделген иілімінің тар жерінен өтеді.