Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Айова штатындағы округ, АҚШ.
County in Iowa, United States
Аламаки округі (/æləmæki/) – АҚШ-тың Айова штатындағы ең солтүстік-шығыс округі. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 14 061 адамды құрайды. Округ орталығы – Уокон қаласы.
Allamakee County ('/æ//l//ə//m//ə/,/k//i/) is the northeasternmost county in the U. S. state of Iowa. As of the 2020 census, the population was 14,061. Its county seat is Waukon.
Тарих
Аламаки округі 1847 жылдың 20 ақпанында құрылды. Атаудың шығу тегі туралы пікірлер әртүрлі, бірі – бұл үнді басшысының есімі, енді бірі – ертедегі тарихи саудагер Аллен Магидің құрметіне аталған деседі. 1861 жылы Уокон қаласында салынған алғашқы Аламаки округі соты қазір Аламаки округі тарихи мұражайы ретінде қызмет етеді. Қазіргі Аламаки округі соты 1940 жылы салынды. Екі сот ғимараты да Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілген.
Allamakee County was formed on February 20, 1847. The derivation of the name is debated, some believing it was the name of an Indian chief, others think it was named for Allen Magee, an early historic trader. The first Allamakee County Courthouse in Waukon, built in 1861, now serves as the Allamakee County Historical Museum. The present Allamakee County Court House was built in 1940. Both courthouse buildings are listed on the National Register of Historic Places.
География
АҚШ халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 659 шаршы миль (1,707 км2) құрайды, оның ішінде 639 шаршы миль (1,655 км2) құрлық және 20 шаршы миль (52 км2) (3,0%) су. Округтің солтүстік бөлігінде Жоғарғы Айова өзені орналасқан. Оңтүстік бөлігінде Сары өзен орналасқан. Шығыс шекарасы – Миссисипи өзені. Олардың барлығы көрнекті және демалыс мүмкіндіктерін ұсынады, әсіресе Сары өзен мемлекеттік орманында. Френч-Крик өзені Уокон қаласының солтүстігінде, қала шекарасының сыртында ағады. Paint Rock Bluff атымен аталған Paint Creek Уоконның оңтүстігінен бастау алады. Норфолк өзені Уоконның батыс жағындағы шеткерінен басталып, Сары өзенге құяды. Клер-Крик Лансингке құяды. Ауылдық өзен негізінен ауылдық жерлермен өтеді. Олардың барлығы Миссисипи өзеніне қосылатын салалар. Округте кездесетін жер бедері Айованың көп бөлігіндегідей мұздық шөгінділерден (Glacial Drift) мүлдем өзгеше. Мұздық шөгіндісі жоқ аймақтың (Driftless Area) бір бөлігі ретінде, округ соңғы мұз дәуірінде мұзсыз болды, ал Миссисипи өзеніне қарай жылдамдағанда, өзендер мен ағыстар силур кезеңінің тау жыныстарынан қашалған биік қабырғалы каньондарды көрсетеді. Бұл Мұздық шөгіндісі жоқ аймаққа Клейтон, Файетт, Виннешик, Говард, Дубук және Джексон округтерінің де бөліктері кіреді.
According to the U. S. Census Bureau, the county has a total area of 659 square miles (1,707 km2), of which 639 square miles (1,655 km2) is land and 20 square miles (52 km2) (3.0%) is water. In the northern part of the county is the Upper Iowa River. In the southern part is the Yellow River. The eastern boundary is the Mississippi River. All offer scenic and recreational opportunities, particularly in Yellow River State Forest. French Creek flows north of Waukon, outside the city limits. Paint Creek, named after Paint Rock Bluff, flows out of the south of Waukon. Norfolk creek originates in the western outskirts of Waukon and is effluent to the Yellow River. Clear Creek flows into Lansing. Village Creek flows through essentially rural terrain. All are tributary to the Mississippi River. The landforms encountered in the county are very unlike those found in most of Iowa, which is mostly absent Glacial Drift. As part of the Driftless Area, the county was ice free during the last ice age, and as one progresses to the Mississippi River, the streams and rivers display high walled canyons carved of Silurian period bedrock. This Driftless Area also includes parts of Clayton, Fayette, Winneshiek, Howard, Dubuque, and Jackson Counties.
2020 жылғы халық санағы
2020 жылғы санақ бойынша округте 14 061 адам тұрды, халықтың 96,88% бір нәсілді екенін көрсетті. Олардың 81,08% - испандық емес ақ нәсілді, 1,10% - қара нәсілді, 8,68% - испандық, 0,65% - американдық индейлер, 0,29% - азиялықтар, 0,04% - Гавайи немесе Тынық мұхиты аралдарының тұрғындары, ал 8,17% - басқа нәсілді немесе бірнеше нәсілді. Округте 7 668 тұрғын үй болды, оның 5 797-сі тұрғын үйлермен қамтылған.
The 2020 census recorded a population of 14,061 in the county, with a population density of 96.88% of the population reported being of one race. 81.08% were non Hispanic White, 1.10% were Black, 8.68% were Hispanic, 0.65% were Native American, 0.29% were Asian, 0.04% were Native Hawaiian or Pacific Islander and 8.17% were some other race or more than one race. There were 7,668 housing units of which 5,797 were occupied.
2000 жылғы халық санағы
2000 жылғы санақ бойынша округте 14 675 адам, 5 722 үй шаруашылығы және 3 931 отбасы тұратын. Халық тығыздығы 7 142 тұрғын үй бірлігін құрады. Округтің нәсілдік құрамы: 95,88% ақ нәсілді, 0,14% қара немесе афроамерикандық, 0,18% американдық индейлер, 0,27% азиялық, 0,01% Тынық мұхиты аралдарынан, 2,82% басқа нәсілдерден және 0,70% екі немесе одан көп нәсілділерден тұрады. Халықтың 3,54% испаниялық немесе латын американдықтарды құрады. 5 722 үй шаруашылығының ішінде 30,60%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 58,40%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 6,60%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 31,30%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылығының 27,50%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 14,30%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын адамдардан тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,49 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,02 адамды құрады. Округ бойынша халықтың жас ерекшеліктері: 18 жасқа дейінгілер – 25,40%, 18-24 жастағылар – 7,00%, 25-44 жастағылар – 25,60%, 45-64 жастағылар – 23,60%, ал 65 жасқа жоғары жастағылар – 18,40%. Орташа жас 40 жасқа тең. Әр 100 әйелге 100,20 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 98,90 еркек келеді. Округтағы үй шаруашылығының орташа табысы 33 967 доллар, ал отбасының орташа табысы 40 589 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 26 122 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 19 098 долларға тең. Округтағы жан басына шаққандағы орташа табыс 16 599 долларды құрады. Отбасылардың 6,40%-ы және халықтың 9,60%-ы кедейлік шегінен төмен жатыр, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 11,80%-ы және 65 жасқа жоғары жастағылардың 8,10%-ы.
As of the census of 2000, there were 14,675 people, 5,722 households, and 3,931 families residing in the county. The population density was There were 7,142 housing units at an average density of The racial makeup of the county was 95.88% White, 0.14% Black or African American, 0.18% Native American, 0.27% Asian, 0.01% Pacific Islander, 2.82% from other races, and 0.70% from two or more races. 3.54% of the population were Hispanic or Latino of any race. There were 5,722 households, out of which 30.60% had children under the age of 18 living with them, 58.40% were married couples living together, 6.60% had a female householder with no husband present, and 31.30% were non families. 27.50% of all households were made up of individuals, and 14.30% had someone living alone who was 65 years of age or older. The average household size was 2.49 and the average family size was 3.02. In the county, the population was spread out, with 25.40% under the age of 18, 7.00% from 18 to 24, 25.60% from 25 to 44, 23.60% from 45 to 64, and 18.40% who were 65 years of age or older. The median age was 40 years. For every 100 females there were 100.20 males. For every 100 females age 18 and over, there were 98.90 males. The median income for a household in the county was $33,967, and the median income for a family was $40,589. Males had a median income of $26,122 versus $19,098 for females. The per capita income for the county was $16,599. About 6.40% of families and 9.60% of the population were below the poverty line, including 11.80% of those under age 18 and 8.10% of those age 65 or over.
Ерекше жерлер
Эффи Моундс ұлттық ескерткіші округтің оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан. Жоғарғы Миссисипи өзені ұлттық жануарлар мен балықтардың қорығы өзенді қамтиды. Driftless Area ұлттық жануарлар мен балықтардың қорығы – екі сирек кездесетін түрге пана болатын шағын, бірікпеген жерлер жиынтығы. Сары өзен мемлекеттік орман – жылдың төрт мезгіліне арналған мемлекеттік саябақ.
Effigy Mounds National Monument is found in the southeast corner of the county. Upper Mississippi River National Wildlife and Fish Refuge encompasses the River. Driftless Area National Wildlife Refuge, a collection of small, non contiguous parcels harboring two endangered species. Yellow River State Forest is a four season state park.