Кіріспе
Калифорния штатындағы қосқанда емес қауым, АҚШ.
Фелан – Сан-Бернардино округіндегі, Калифорния штатындағы қосқанда емес қауым және халық санағымен белгіленген жер. Мохаве шөлінің Виктор аңғарында, Сан-Габриэль тауларының солтүстігінде орналасқан. 2010 жылғы халық санағы бойынша халқы 14 304 адамды құрады.
Шығу тегі
Филан қаласының тарихы Мормон жолының кезіне дейін барып жетеді, сол кезде қоныс аударушылар Сан-Бернардиноға және одан әрі сапарлағанда осы аймақтан өтіп кеткен. Филан қаласы сенатор Джеймс Д. Филан және оның інісі Джон Томас (J. T) Филанның құрметіне аталған.
География
18-ші мемлекеттік тас жолының оңтүстігінде және 138-ші мемлекеттік тас жолының солтүстік-шығысында орналасқан қала, Палмдейлден шығысқа қарай 48 шақырым (30 миль), ал Викторвиллден батысқа қарай 29 шақырым (18 миль) қашықтықта жатыр. Айналасындағы жер – жапырақты шөл дала, онда жоңғар ағаштары мен жусан аралас бұталар өседі. Феланның оңтүстік-батыс аймақтары Сан-Габриэль тауларының етегінде орналасқан, теңіз деңгейінен 1493 метрден (4900 футтан) астам биіктікке жетеді. Калифорниялық су тас жолы қаланың солтүстік жартысынан өтеді, 18-ші мемлекеттік тас жолынан 18 шақырым және Фелан жолынан 16 шақырым қашықтықта. 155 шаршы шақырымнан астам аумақты алып жатқан Феланның биіктігі теңіз деңгейінен өзгереді. Қала орталығы Фелан және Шип Крик көшелерінің қиылысында орналасқан. Көптеген кәсіпорындар Фелан жолының бойындағы сауда орталықтарында орналасқан. 2001 жылы «Лос-Анджелес Таймс» газетінде бұл қала «Мохаве шөлінің кеңдігінде, тау шаңғысы курортының көлеңкесінде орналасқан, желмен шашылып, кішкентай, ресми емес қала» деп сипатталған. Бұл жерде сауда орталықтары жоқ, ал ең жақын кинотеатр Викторвиллде, шамамен 24 шақырым (15 миль) қашықтықта. Фелан, Викторвилл, Хесперия, Apple Valley және басқа да бірнеше қалалар Жоғарғы Шөл деп аталатын аймақтың құрамына кіреді. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметінше, CDP-нің аумағы 155,7 шаршы шақырымды (60,1 квадрат миль) құрайды, оның барлығы құрлық.
Phelan, along with Victorville, Hesperia, Apple Valley, and several other towns, is considered part of a region known as the High Desert. According to the United States Census Bureau, the CDP covers an area of 60.1 square miles (155.7 km), all of it land.
Демография
2010 жылдың мамыр айында АҚШ халық санағы бюросы Феланды статистикалық мақсаттар үшін жеке CDP ретінде тіркеді. Фелан халқы 14 304 адамды құрады. Халық тығыздығы анықталған жоқ. Феланның нәсілдік құрамы: 10 807 (75,6%) ақ нәсілді (63,3% испандық емес ақ нәсілді), 276 (1,9%) афроамерикандық, 139 (1,0%) американдық үнді, 446 (3,1%) азиялық, 20 (0,1%) Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 1 993 (13,9%) басқа нәсілдер және 623 (4,4%) екі немесе одан көп нәсілділер. Кез келген нәсілге жататын испандық немесе латын американдықтардың саны 4 128 адамды (28,9%) құрады. Халық санағы мәліметтері бойынша, 14 267 адам (халықтың 99,7%) тұрғын үйлерде, 37 адам (0,3%) мекемелік емес топтық жатақтарда, ал 0 (0%) мекемелерде тұрды. Барлығы 4 581 тұрғын үй болды, оның ішінде 1 883-і (41,1%) 18 жасқа дейінгі балалары бар, 2 705-і (59,0%) бірге тұратын әр жынысты некедегі жұбайлар, 509-ы (11,1%) күйеуі жоқ әйелдер, 360-ы (7,9%) әйелі жоқ еркектер. 274 (6,0%) никесі жоқ әр жынысты жұбайлар мен 31 (0,7%) бір жынысты жұбайлар немесе серіктестер тіркелді. 788 (17,2%) тұрғын үйді жеке адамдар құрады, ал 293-інің (6,4%) ішінде 65 жастан асқан жалғыз тұратын адамдар бар. Тұрғын үйдің орташа мөлшері 3,11 адамды құрады. Барлық тұрғын үйлердің 78,0% -ын құрайтын 3 574 отбасы болды; отбасының орташа мөлшері 3,48 адамды құрады. Халық жас бойынша келесідей таралып орналасқан: 18 жасқа дейінгілер – 3 921 адам (27,4%), 18-24 жас аралығындағылар – 1 417 адам (9,9%), 25-44 жас аралығындағылар – 3 188 адам (22,3%), 45-64 жас аралығындағылар – 4 232 адам (29,6%) және 65 жастан асқандар – 1 546 адам (10,8%). Орташа жас 37,9 жасқа тең. Әр 100 әйелге 104,1 еркек шамасында келді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 102,8 еркек шамасында келді. Барлығы 5 148 тұрғын үй бірлігі болды, оның ішінде 3 588-і (78,3%) меншік иесінде, ал 993-і (21,7%) жалға берілді. Бос меншік үйлердің саны 2,9% құрады, ал жалға берілетін бос үйлердің саны 4,9% құрады. 10 934 адам (халықтың 76,4%) меншік иесіндегі тұрғын үйлерде, ал 3 333 адам (23,3%) жалға берілетін тұрғын үйлерде тұрды. 2010 жылғы АҚШ халық санағына сәйкес, Феланның орташа отбасылық табысы 52 639 долларды құрады, ал халықтың 15,3% федералдық кедейлік шегінен төмен деңгейде өмір сүреді.
Білім
Қала Сноулайн біріктірілген мектеп округінде орналасқан, ол сонымен қатар Райтвуд, Пиньон Хиллз, Балди Меса, Ок Хиллз және Батыс Каджон аңғарына да қызмет көрсетеді. Аймақтың мектептері: Пиньон Меса орта мектебі, Серрано орта мектебі (Серрано халқының құрметіне аталған), Квейл Валли орта мектебі, Балди Меса бастауыш мектебі, Пиньон Хиллз бастауыш мектебі, Райтвуд бастауыш мектебі, Виста Верде бастауыш мектебі, Херитедж мектебі, Чапараль орта мектебі, Дезерт Вью тәуелсіз мектебі, Игл Саммит күндізгі мектебі және Фелан бастауыш мектебі. 1972 жылы қала Фелан мектеп округінің құрамында болды, оның аумағы 136 шаршы миль (352 км²) көлеміндегі, көбінесе шөлді жерлерді қамтиды және бастауыш мектебінде 117 оқушы оқыды. Сол жылдың сәуір айында наразы болған ата-аналар мектеп басшыларының популярлы мұғалім және әкімшілік қызметін атқарушы Карл Расмуссенді толық уақытты мектеп директоры лауазымына тағайындаудан бас тарту шешіміне қарсылық білдіріп, балаларын бір күнге үйге алып қайтты.
Жеңіл атлетика
Орта мектеп футболы және жергілікті "Даймондбекс" командасының ойындары Фелан қаласының әлеуметтік өмірінің маңызды бөлігі болды. Жастар спортын дамыту бағдарламасы орта мектеп спортшылары үшін "дайындау жүйесі" қызметін атқарды.
Кітапхана
Фелан Сан-Бернардино округі кітапхана жүйесінің екі филиалымен қамтамасыз етілген. Біріншісі – Серрано орта мектебіндегі бірлескен ғимарат, ал екіншісі – Линдеро көшесі мен Кловис жолындағы ғимарат 2009 жылдың тамызында ашылды. Бұл округтегі алғашқы ескерткіш кітапхана, ол жергілікті әскери қызметкерлерге арналған. Кітапхана қорына «Кітапхана достары» ұйымы арқылы түскен қайырымдылықтар көмектесті. Бас мердігер – Марк Форбс, оның серіктестері – Роберт Массет және Боб Раймондо. Филиалдың жұмыс уақытын аптасына 48 сағатқа ұзарту үшін штаттық қызметкерлер саны артты, ал Серрано филиалында бұл көрсеткіш 27 сағатты құрады. 2003 жылы Серрано кітапханасының «Достары» қоғамының президенті Ленор Коул көптеген оқырмандар мемлекеттік жәрдем алып, кітапханаға үлкен сенедінін айтты, себебі кітапханаға округ бойынша қаржылай кесімдер енгізілген еді. Оның сөзіне сүйенсек, еріктілер кітаптар мен ойыншықтарды сөрелердегі бос орындарды толтыру үшін пайдаланған. Бірақ соңғы жылдары округ кітапханасының сатып алу бюджеті артты және кітапхана дамуда. Кітапхана және оның ұсынатын қызметтер туралы толық ақпаратты мына жерден табуға болады.
Байланыс
Пошталық индекстер 92371 және 92329, ал аймақ 442 және 760 аймақтық кодтарының ішінде орналасқан.