Кіріспе

Калифорния штатындағы қала, АҚШ

География

АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 5,136 шаршы миль (13 шаршы километр), және барлығы құрлықтан тұрады.

2010 жыл

2010 жылғы санақ бойынша Сельма қаласында 23 219 адам тұрады. Халық тығыздығы көрсетілмеген. Сельманың нәсілдік құрамы: 12 869 (55,4%) ақ нәсілді, 284 (1,2%) афроамерикалық, 479 (2,1%) американдық үнді, 1 057 (4,6%) азиялық, 9 (0,0%) Тынық мұхиты аралдарынан, 7 630 (32,9%) басқа нәсілдерден және 891 (3,8%) екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілі бар испан немесе латын американдықтары – 18 014 адам (77,6%). Санақ бойынша 23 054 адам (халықтың 99,3%) тұрғын үйлерде, 50 адам (0,2%) мекемелік емес топтық жатақтарда, ал 115 адам (0,5%) мекемелерде тұрды. 6 416 үй шаруашылығының 3 411-і (53,2%) 18 жасқа дейінгі балалары бар, 3 553-і (55,4%) әр түрлі жынысты үйленген жұбайлар, 1 158-і (18,0%) күйеуі жоқ әйелдер, 560-ы (8,7%) әйелі жоқ еркектер. 516-сы (8,0%) никесін қимаған әр түрлі жынысты серіктестер, ал 27-сі (0,4%) бір жынысты үйленген жұбайлар немесе серіктестер. 939 үй шаруашылығында (14,6%) бір адам тұрады, ал 481 үй шаруашылығында (7,5%) 65 жастан асқан жалғыз адам тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 3,59 адамды құрайды. 5 271 отбасы (82,2% үй шаруашылығы) бар; отбасының орташа мөлшері 3,89 адамды құрайды. Жас бойынша бөлу: 18 жасқа дейінгілер – 7 442 адам (32,1%), 18-ден 24 жасқа дейінгілер – 2 677 адам (11,5%), 25-тен 44 жасқа дейінгілер – 6 321 адам (27,2%), 45-тен 64 жасқа дейінгілер – 4 483 адам (19,3%) және 65 жастан асқандар – 2 296 адам (9,9%). Орташа жас 29,5 жас. Әр 100 әйелге 100,3 еркек келеді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 99,8 еркек келеді. 6 813 тұрғын үй бар, олардың орташа тығыздығы көрсетілмеген, оның 6 416-сы тұрғын үйлер, 3 825-і (59,6%) меншік иелері, 2 591-і (40,4%) жалға алушылар. Бос меншік үйлердің үлесі 2,4%, жалға берілетін үйлердің бос үлесі 5,5%. 13 229 адам (халықтың 57,0%) меншік үйлерде, ал 9 825 адам (42,3%) жалға берілетін үйлерде тұрады.

2000 жыл

2006 жылғы халық санауы бойынша қалада 5 596 үй шаруашылығында 23 194 адам, оның ішінде 4 538 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – 5 815 тұрғын үй, орташа тығыздығы – адамға шаққанда. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 43,90% ақ нәсілді, 0,75% қара немесе афроамерикалық, 1,56% американдық индейлер, 3,18% азиялық, 0,03% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 46,09% басқа нәсілдерден және 4,48% екі немесе одан көп нәсілді. Халықтың 71,75% испаниялық немесе латын американдықтар. 5 596 үй шаруашылығының 45,9%-ында 18 жасқа дейінгі балалар бар, 57,3%-ы бірге тұратын жұбайлар, 17,0%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 18,9%-ы отбасы емес. 15,7% үй шаруашылығы бір адамнан, ал 8,7%-ы 65 жастан асқан бір адамнан тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 3,45 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,76 адамды құрайды. Жас бойынша бөлінісі: 18 жасқа дейінгілер – 33,1%, 18-ден 24 жасқа дейінгілер – 11,8%, 25-тен 44 жасқа дейінгілер – 28,6%, 45-тен 64 жасқа дейінгілер – 16,2% және 65 жастан асқандар – 10,3%. Орташа жас – 28 жас. Әр 100 әйелге 100,5 еркек шақтап келеді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 99,1 еркек келеді. Қаладағы үй шаруашылығының орташа табысы 34 713 доллар, ал отбасының орташа табысы 36 510 доллар. Ер адамдардың орташа табысы 26 966 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 22 672 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 12 834 доллар. Отбасылардың 17,4%-ы және халықтың 22,7%-ы кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 31,0%-ы және 65 жастан асқандардың 10,9%-ы.

Тарих және мәдениет

Сельманың пайда болуы егіншілікке және 1870 жылдары Орталық Тынық мұхиты темір жолының тармағы ретінде құрылған Оңтүстік Тынық мұхиты темір жолына байланысты. Оңтүстік Тынық мұхиты Калифорнияның Орталық аңғары арқылы өтіп, Сакраменто мен Бейкерсфилд арасында шағын қалалар қатарын құрады. Сельма да олардың бірі болды. 1880 жылы Сельма болып дамитын ауылдың тұрғындары Valley View School District мектеп округін құрды. Алғашқы пошта бөлімі 1880 жылы ашылды. Фаулер қаласының солтүстігінде және Кингсбург қаласының оңтүстігінде орналасқан Сельма, ауыл шаруашылығы өнімдерін тиеуге арналған теміржол аялдамасы болды. АҚШ-тың қалған бөліктеріндегідей, 20-ғасырдың дамуымен теміржолдың рөлі азайды. Сельма қаласының орталығында бұрынғы әдемі жолаушылар терминалы қалалық полиция бөліміне айналды. 19-ғасырдың соңында қалада бидайды ұнға айналдыратын сумен жұмыс істейтін диірмен де болды. Диірмен C&K каналы арқылы қуаттандырылды, бұл Сельмада "Милл-Дитч" деп белгілі маусымдық суару каналы болды.

Агробизнес

Сельманың алғашқы экономикалық қозғаушы күші бидай өсіру болды, бірақ фермерлер құмды топырақта шабдалы, слива және жүзімнің қаншалықты жақсы өсіп жатқанын түсінгенде, оның орнына баушалар мен жүзімдіктер пайда болды. Жақын маңдағы Сьерра-Невада тауларынан каналдар арқылы әкелінген қар суымен суарылған бұл өнімдер өте жақсы өсті. Жүзім көп ұзамай басты өнімге айналғанмен, Сельма өзін "Шабдалының отаны" деп атады және "Шабдалыдай әдемі қала" деп те аталды. 1960 жылдарға дейін Либби брендінің жемістері салынған жергілікті шабдалы консервілеу зауыты маусымдық жұмыспен қамтамасыз етуші ірі кәсіпорын болды. Шабдалы және басқа да жеміс ағаштары әлі де көптеп өсіріледі. АҚШ-та өндірілетін жүзімнің 90 пайызы Сельмадан 13 шақырым қашықтықта өсіріледі, сондықтан 1963 жылы қала "Әлемнің жүзім астанасы" деген ұранды қабылдады. Аймақтағы жүзімдіктерде сонымен қатар үстелдік жүзімдер де өсіріледі. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін АҚШ ауыл шаруашылығындағы отбасылық шаруашылықтың төмендеуі және әсіресе ХХ ғасырдың соңғы онжылдықтарында жүзім мен үстелдік жүзімнің бағасының төмендеуі Сельма аймағының агробизнес экономикасына кері әсер етті. Harris Ranch Сельмада орналасқан.

Бизнес-орталықты ауыстыру

Американың көптеген қалалары сияқты, Сельма да 20 ғасырдың соңғы онжылдықтарында және 21 ғасырда ескі қала орталығында құлдырауды бастан кешті. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі даму қаланың өсуін солтүстік және шығысқа қарай, оның бизнес орталығынан алыстатты. 99-шы АҚШ тас жолы, бұрын қаланың оңтүстігінен солтүстігіне дейін өтетін басты жол, темір жолға параллель, 1960 жылдары жылдам қозғалысқа арналған автокөлік жолы (қазір SR 99) ретінде қайта салынды. Ескі жолдан батысқа бірнеше блок (қазір Уитсон көшесі және Голден Стейт бульвары) автокөлік жолы Сельмадағы ең көне тұрғын үй ауданын екіге бөліп өтеді. Автокөлік жолы Фресноның жаңа сауда орталықтарына баруды жеңілдетті. Автомагистраль Сельманы Фресно жұмысшылары үшін тұруға ыңғайлы орынға айналдырды, олар 21 ғасырдағы тұрғын үйлердің жылдам өсуіне үлес қосты. Қала орталығы өзінің ең ірі өзгерісіне Уолмарттың Шығыс Флорал даңғылы мен автокөлік жолының қиылысында үлкен сауда орталығын салған кезде ұшырады. 21 ғасырдың басында бұл аймақ қаланың де-факто сауда орталығына айналып, үлкен экономикалық пайда әкелді. Ескі қала орталығы, бос дүкендерге қарамастан, қалалық кеңселер мен шағын бизнестердің қиындықтармен күресіп, бірақ өміршең ауданы болып қала берді.

Медиа

Апталық газет – "Селма Энтерпрайз". Тұрғындар сондай-ақ күнделікті шығатын "Фресно Би" газетімен және Фресно қаласындағы теле- және радиостанциялар арқылы қамтамасыз етіледі.

Мемлекеттік мектептер

Сельма біріккен мектеп округінің сегіз көршілес бастауыш мектебі бар. Осы мектептердің барлық оқушылары Абрахам Линкольн орта мектебіне жіберіледі және Сельма жоғары мектебіне немесе екі балама жоғары мектепке қадам басады. Сельма жоғары мектебі "Аюлар" деген лақап атпен түрлі спорт командаларын ұстайды. Мектеп түстері - қызғылт сары және қара. Жылнама "Магнит" деп аталады.