Кіріспе

Калифорния штатының Вентура округіндегі корпорацияланбаған қауымдастық, Калифорниядағы бір орын.

Пиру (/audio=En us piru. ogg/'/p/aɪ//r//uː/) – Санта-Клара өзені аңғарында, Санта-Клара өзені мен 126-шы тас жолының жанында, Калифорния штатының Вентура округінің шығысында орналасқан шағын тарихи қала. Fillmore қаласынан шамамен жеті миль (11 км) шығысқа және Interstate 5 тас жолынан шамамен 13 миль (21 км) батысқа қарай жатыр. Лос-Падрес ұлттық орманындағы Пиру көлі – негізгі демалыс орны. 2010 жылғы халық санағы бойынша 2,063 адам тұрады, 2000 жылғы санақ бойынша 1,196 адамды құрады. Статистикалық мақсаттар үшін АҚШ Халық санағы бюросы Пируды халық санағына белгіленген аудан (CDP) деп анықтады, ол тарихи қауымдастықпен толық сәйкес келмейді.

Этимология

Қала Татавиам тайпасының дәстүрлі қоныс жерлерінде орналасқан болса да, Пиру атауы (алғашқыда "Pea roo" деп айтылған) чумаш тіліндегі "pí idhu ku" сөзінен шыққан, ол Пиру ағысының жағасында өсетін және себеттер тоқуға қолданылатын туле қамысын білдіреді. Жергілікті тұрғындар әлі де дәстүрлі атауды қолданады. 19 ғасырдың атлас карталарында "Пиро Крикке" жақын орналасқан "Пиро" деп белгіленген (мысалы, А. Л. Банкрофттың 1876 жылғы Калифорния, Невада, Аризона және Юта штатының картасында). Алғаш рет 1888 жылы Пиру қаласы деп аталды.

Жергілікті

Бұл аймақты бастапқыда Татавиам халқы мекендеген. Олар көбінесе Пиру ағысы мен Санта-Клара өзені сияқты төменгі биіктіктегі, жыл бойы суы толықпайтын су көздеріне жақын ауылдар құрған. Татавиамның Пиру ауылы – осы аймақтың ең алғашқы ауылы болды. Сонымен қатар, Татавиам мен Камулустың Чумашылары арасында ортақ ауыл да болған. Пиру ағысы Чумаштар мен Татавиамдардың жерлерін бір-бірімен бөліскен орын ретінде кеңінен танымал болды, ол олардың әрқайсысының жерлерінің шетінде орналасқан.

Ранчо және қоныстанушы қала

Қала 1887 жылы Иллинойс штатының Элгин қаласынан келген Дэвид К. Кук құрды. Ол жексенбілік мектептерге арналған кітапшалар мен құрал-жабдықтарды шығаратын бай баспагер болды және Игнасио дель Валле ұлдарынан Ранчо Темескаль жерін сатып алды. Кук, Санта-Клара өзенінің аңғарында "Едем бағының екінші нұсқасын" құруды қалап, дәстүр бойынша, жерді Киелі кітаптағы баққа тән жемістермен – абрикостар, құрмалар, өріктер, жүзімдер, зәйтүндер және анарлармен отырғызуды бұйырды. Сол жылы ол өзінің алғашқы үйін, колониалды стильдегі құрылысты, Мейн және Центр көшелерінің оңтүстік-батыс бұрышына салды. Жағалау темір жолы 1887 жылы аңғар арқылы салынды. Шағын депо жақын маңдағы Камулоста салынып жатқандықтан, Оңтүстік Тынық мұхиты темір жолының өкілі Чарльз Крокер Пируда депо салудан бас тартты. Бұл Кукке соншалықты ыңғайсыз болды, ол өз депосын салып, станция бастығын жалдады. Кук 1888 жылы темір жолдың маңында қаланы жоспарлады. АҚШ пошта бөлімі 1888 жылдың 14 маусымында Пиру пошта бөлімін ашты. Аңыз бойынша, атаудың өзгеруіне Оңтүстік Тынық мұхиты темір жолының кондукторлары себепкер болды, олар қалаға келгенде "Пи-руу!" деп айғайлап тұратын. Тағы бір әңгімеде Пирудағы дәмді пирогтарымен танымал мейрамхана туралы айтылады. Иесі "Біз Пируға пирогты қостық" деген жазуды іліп қойды. 1890 жылы Кук өзінің алғашқы үйінен солтүстік-батысқа қарай бірнеше блокқа салынған сәнді Королева Анна стиліндегі үйді салды, ол Пиру сарайы деп аталды. Қатаң методист болғандықтан, ол Центр көшесінің солтүстік жағында, Мейн көшесінен батысқа қарай шіркеу құрылысын ұйымдастырды. Шіркеудің фасады Клифф Робертсонның түскен "J. W. Coop" фильмінде (1972) пайдаланылды. Оның Мейн және Центр көшелеріндегі үйі Пиру қонақ үйіне айналды. Кук 1900 жылы ауруынан айыққаннан кейін және жақында ашылған мұнай кен орындарының арқасында пайда тапқаннан кейін Пиру мұнай және жер компаниясына сатты. Хелен Хант Джексон өзінің "Рамона" (1884) романы үшін жақын орналасқан Ранчо Камулосты бірнеше жерлердің бірі ретінде пайдаланды. Мэри Пикфордтың түскен сол аттас 1910 жылғы үнсіз фильмнің бөліктері де сол жерде түсірілді. Туралау кезінде Пикфорд, Д. У. Гриффит және актерлік құрамның басқа мүшелері Пиру қонақ үйінде тұрды. Кейіннен қонақ үй "Маунтин-Вью" қонақ үйі деп аталды. Кейін ол атын Round Rock Hotel деп өзгертті, себебі алдыңғы ауланың солтүстік-шығыс бұрышында үлкен, дөңгелек тас орналасқан. 1961 жылы оның құрметіне Пиру каньонында, өмірінің көп бөлігін өткізген жеріне жақын жерде тақта орнатылды. 1922 жылдың 17 желтоқсанында Дженкс Харрис, болашақ ковбой актер және оның серіктері, оның ішінде тағы бір актер және Тынық мұхит автоұшақ компаниясының президенті Пиру банкін 11 000 долларға тонады. Кейін Лос-Анджелесте ұсталғанда ол бұл идеяны Universal компаниясымен Пируда түсірілім кезінде ойлап тапқанын және ұрлықты ата-анасының ипотекасын төлеу үшін жасағанын айтты. Тонаушылардың әрқайсысы Сан-Квентин түрмесінде бір жылдан өмір бойына сотталды. 1950 жылдары Round Rock Hotel Round Rock Rest Home қарттарға арналған пансионатқа айналды және 1989 жылға дейін солай болды. Архитектуралық стилі мен табиғи айналасы оны киноиндустрия үшін тартымды етті. Ол "Бес жүрек соғу" (1991) және "Силлюэт" (1990) сияқты фильмдерде декорация ретінде пайдаланылды. Қазір ол қонақүй ретінде жұмыс істемейді.

Апат

Пируде ХХ ғасырда екі ірі апат болды. 1928 жылдың 12 наурызы күні түнде Лос-Анджелес округінің шығысындағы Сент-Франциск бөгеті жарылып, Санта-Клара өзені аңғарына зор су тасқыны жіберіп, шамамен 400 адамның қаза табуына себеп болды, олардың бір бөлігі Пируде болды. 1994 жылдың 17 қаңтарында болған Нортридж жер сілкінісі тарихи қала орталығындағы бірнеше ғимаратты қиратты.

География

Пиру (34.407297, −118.799675) координаталарында орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, CDP-нің жалпы ауданы 2,8 шаршы миль (7 км²), оның 99,45% құрлық, ал 0,55% су. Биіктігі: 692 фут (211 м). Пиру Санта-Клара өзені аңғарында орналасқан.

Климат

Бұл аймақта жылы (бірақ ыстық емес) және құрғақ жаз мезгілі болады, ешқандай айдың орташа температурасы жоғарыламайды. Кёппен климаттық жіктеу жүйесі бойынша Пиру қаласы жылы жазғы Жерорта теңізі климатына жатады, климат карталарында "Csb" деп белгіленеді.

Экономика

Пиру қаласында Вентура округындағы ауыл шаруашылығы жұмыскерлерінің ең жоғары үлесі және өндіріс жұмыскерлерінің екінші ең жоғары үлесі бар. Жұмыскерлердің 32% өндіріс саласында, ал 28% ауыл шаруашылығы секторында жұмыс істейді. 1999 жылы Пиру қаласындағы үйлердің орташа бағасы Вентура округындағы ең төмен баға болды.

2010 жыл

2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша Пиру қаласында 2063 адам тұрады. Пирудың нәсілдік құрамы: 1063 (51,5%) ақ нәсілді, 16 (0,8%) афроамерикалық, 43 (2,1%) американдық үнді, 11 (0,5%) азиялық, 0 (0,0%) Тынық мұхиты аралдарынан, 830 (40,2%) басқа нәсілдерден және 100 (4,8%) екі немесе одан көп нәсілдің өкілдері. Кез келген нәсілі бар испан тілділер немесе латын америкалықтары – 1748 адам (84,7%). Халық санағы мәліметтері бойынша, 2063 адам (халықтың 100%) тұрғын үйлерде, 0 (0%) мекемелік емес топтық жатақтарда және 0 (0%) мекемелерде тұрады. Барлығы 523 отбасы бар, олардың 292-сінде (55,8%) 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 329-ы (62,9%) әр түрлі жынысты үйленген жұбайлар, 69-ында (13,2%) күйеуі жоқ әйелдер, 39-ында (7,5%) әйелі жоқ еркектер тұрады. 29 (5,5%) никесін тіркемеген әр түрлі жынысты серіктестер және 2 (0,4%) бір жынысты үйленген жұбайлар немесе серіктестер бар. 67 (12,8%) отбасыда жеке адамдар тұрады, ал 25 (4,8%) отбасыда 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрады. Орташа отбасы мүшелерінің саны 3,94 адамды құрайды. Барлық отбасылардың 83,6%-ын құрайтын 437 отбасы бар; орташа отбасы мүшелерінің саны 4,34 адамды құрайды. Халықтың жас ерекшеліктері: 18 жасқа дейінгілер – 676 адам (32,8%), 18-24 жас аралығындағылар – 243 адам (11,8%), 25-44 жас аралығындағылар – 569 адам (27,6%), 45-64 жас аралығындағылар – 420 адам (20,4%) және 65 жасқа толған немесе одан асқандар – 155 адам (7,5%). Орташа жас 29,4 жас. Әр 100 әйелге 106,5 еркек шамасында келеді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 105,2 еркек шамасында келеді. 561 тұрғын үй бар, олардың 302-сі (57,7%) жеке меншік, ал 221-і (42,3%) жалға берілген. Бос тұрғын үйлердің саны 1,6%-ды құрайды, жалға берілген бос тұрғын үйлердің саны 4,3%-ды құрайды. 1202 адам (халықтың 58,3%) жеке меншік тұрғын үйлерде, ал 861 адам (41,7%) жалға берілген тұрғын үйлерде тұрады.

2000 жыл

2000 жылғы санақ бойынша, CDP-де 1,196 адам, 308 үй шаруашылығы және 263 отбасы тұрды. Халық тығыздығы анықталмаған, ал тұрғын үй бірліктерінің орташа тығыздығы да көрсетілмеген. CDP-нің нәсілдік құрамы: 53,51% ақ нәсілді, 0,25% афроамерикалық, 3,01% американдық үндістер, 1,67% азиялық, 38,38% басқа нәсілдерден және 3,18% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латиноамерикандықтар халықтың 67,89% құрады. 308 үй шаруашылығының ішінде 52,6% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 67,2% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 12,3% күйеуі жоқ әйел басқаратын үй шаруашылығы, ал 14,3% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 9,1% жеке адамдардан тұрды, ал 4,5% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 3,88 адам, ал отбасының орташа мөлшері 4,11 адамды құрады. CDP-де халық жас бойынша таралып кеткен: 35,1% 18 жасқа дейінгілер, 11,3% 18-ден 24 жасқа дейінгілер, 28,4% 25-тен 44 жасқа дейінгілер, 17,5% 45-тен 64 жасқа дейінгілер және 7,7% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Медианалық жас 28 жас болды. Әр 100 әйелге 99,7 еркек шамасында келді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 98,0 еркек шамасында келді. Үй шаруашылығының медианалық табысы 41,490 доллар, ал отбасының медианалық табысы 40,703 долларды құрады. Ер адамдардың медианалық табысы 32,303 доллар, ал әйелдердің медианалық табысы 17,159 доллар болды. CDP-нің жан басына шаққандағы табысы 14,337 долларды құрады. Отбасылардың 16,4% және халықтың 27,1% кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 36,5% және 65 жастан асқандардың 16,1% кірді.

Инфрақұрылым

Вентура округінің су құбыры ауданы №16 Пиру өзенінің батыс жағындағы теміржол бойындағы, халық тығыз қоныстанған тарихи қала орталығына су және кәріз қызметтерін ұсынады. Ауданның қызмет көрсету аймағына сондай-ақ өзеннің шығысындағы шағын аудан, және Бас көше бойындағы елді мекеннің оңтүстігіндегі белгілі бір аймақтар кіреді.

Білім

Fillmore Біріккен мектеп ауданы Пиру бастауыш мектебін басқарады. Сондай-ақ аудан Филлмор қаласында Филлмор орта мектебі мен Филлмор жоғары мектебін де басқарады.

Фильм түсіру орны ретінде пайдалану

Пиру жылдар бойы фильмдер мен теледидар туындыларын түсіру үшін пайдаланылды, соның ішінде «Desert Fury» (1947) фильмі. Орындық көріністер Фрици Халлердің салоны мен казиносының сыртқы түрі ретінде пайдаланылған Орталық көшенің солтүстік-батыс жағында түсірілді; Пиру сарайы Халлер отбасының үйі ретінде, ал қаланың шығысындағы Пиру сағасын кесіп өтетін тарихи Пиру көпірі – автокөлік апаты орны ретінде қолданылды. (Кейбір сыртқы көріністер Аризона штатының Коттонвуд қалашығының ескі бөлігінде де түсірілді, әсіресе Бёрт Ланкастердың ескі қала түрмесіне кірген жері, бірақ ол кеңейтілген.) Пиру сонымен қатар Джуди Гарланд пен Джеймс Мейсонның қатысуымен түсірілген «Жұлдыз туады» (1954) фильміндегі сахнада қолданылды, онда Джек Карсонның кейіпкері Либби оларды үйленгеннен кейін табады. Пиру 1966 жылы түсірілген «Фантом төбедегі оқиға» фильмінде де пайда болды. Пиру 1974 жылғы «Калифорниялық бала» телефильмінде Калифорниядағы Кларксберг қалашығының орнында түсірілді. Пиру 1974 жылғы «Рокфорд файлдары» эпизоды «Каледония, ол байлыққа тұрарлық» түсірілім орны болды. Ол 1975 жылғы Filmation балалар сериясы «The Ghost Busters» үшін сыртқы түсірілімдерге пайдаланылды. «Чарлидің періштелері» 1979 жылы Пируда «Періштелер демалыста» фильмін түсірді. «Құқықшы», «А-команда», «Хаззард герцогтері», «Ол өзі жазды», «NCIS» және «Монк» фильмдерінің көріністері Пируда түсірілді. 1981 жылы теледидарға арналған қорқынышты «Қоңырқаның қараңғы түні» фильміндегі бірнеше маңызды орындар, соның ішінде кафе, пошта бөлімі және автосервис станциясы Пируда орналасқан. 2013 жылғы Авичидің «Wake me up» хит-музыкасының клипінде ресейлік модель Кристина Романова мен жас калифорниялық модель Лейня Грейс түсті. «Судағы пілдер» фильмі де Пируда түсірілді, сондай-ақ Алисия Кистің «Unthinkable» музыкалық видеосы да осы жерде түсірілді. Жан Клод Ван Дамм, Ленни Джеймс және Альфред Молинаның қатысуымен 2014 жылы түсірілген «Swelter» фильмі DVD-дегі тізімдемеге сәйкес, толығымен Пируда түсірілді, қала Невада штатының Бейкер қаласын алмастырды. 2017 жылғы Гарри Дин Стэнтонның басты рөлде ойнаған «Lucky» фильмі Пируда түсірілді.