Кіріспе
Штайтсборо – АҚШ-тың Джорджия штатындағы Булоч округінің ең көп халқы бар қаласы және округ орталығы. Штаттың оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан, 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 33 438 адамды құрайды. Бұл 81 099 тұрғыны бар Штайтсборо микрополитен аймағының бас қаласы және Саванна–Хинсвилл–Штайтсборо біріктірілген статистикалық аймағының бір бөлігі. Қала 1803 жылы негізделген, бастапқыда айналасындағы мақта шаруашылықтарына қажетті тауарлармен қамтамасыз ететін шағын сауда орталығы болған. Бұл 19-ғасыр бойы, Америка Азамат соғысынан бұрын да, кейін де экономиканы дамытты. 1906 жылы Штайтсборо Бірінші округтік A&M мектебінің орны ретінде таңдалды, ол кейіннен Джорджия Оңтүстік университетіне айналған жер гранты колледжі болды. Штайтсборо 1920 жылдары Blind Willie McTell жазған "Statesboro Blues" блюз әніне шабыттандырды, ал Allman Brothers Band осы әнді танымал нұсқада орындады. 2017 жылы Штайтсборо ұлттық "Американың ең жақсы қауымдастықтары" конкурсының үш үздігіне кірді және Грузия муниципалитеттер қауымдастығы тарапынан Грузияның "өмір сүр, жұмыс істе, демалып ойна" қалаларының бірі деп жарияланды.
Тарих
1801 жылы Джордж Сиббалд Аугустадан Булох округіне орталық жерде орналасқан округ орталығы үшін жер берді. Бұл аймақты көбінесе ақтар игерді, олардың жұмысында қара құлдар еңбек еткен мақта шаруашылықтары үшін. 1803 жылдың желтоқсанында Джорджия заң шығарушы органы Штейтсборо қаласын құрды. Бұл қауымдық атау, бастысы, 1800 жылғы АҚШ президент сайлауындағы маңызды мәселе болған штаттардың құқықтары идеясынан туындады. 1866 жылы штат заң шығарушы органы қалаға тұрақты устав берді, оның атын қазіргі «Стейтсборо» деп өзгертті. Азамат соғысы кезінде және генерал Уильям Т. Шерманның Грузия арқылы теңізге жасаған танымал жорығында Одақ офицері Штейтсбороға қалай жетуге болатынын сұрады. Шарапхана иесі: «Сіз қаланың ортасында тұрсыз», – деп жауап берді, бұл қаланың кішкентай екенін көрсетеді. Сол кезде сот үйі қиратылды, ол сот отырмаған кезде қойма ретінде де пайдаланылған ағаштан салынған құрылыс еді. Азамат соғысынан кейін шағын қала өсе бастады, ал Стейтсборо Оңтүстік-Шығыс Джорджиядағы маңызды қалаға айналды. Көптеген босатылған құлдар осы аймақта қалды, плантацияларда жалға берілетін шаруалар мен жерді өңдейтіндер болып жұмыс істеді. Қайта құру дәуірінен кейін ақтардың қараларға қарсы нәсілдік зорлық-зомбылығы күшейді. 1880-1930 жылдар аралығында Грузия штаты елдегі линчелеу көрсеткіші бойынша ең жоғары көрсеткішті көрсетті. Олардың арасында 1904 жылдың 16 тамызында Стейтсборо маңында линчеленген үш қара нәсілді адам да болды. Осы айдың соңында Булох округінде төртінші адам линчеленді. Ақ фермерлік отбасы өлтірілгеннен кейін ақ қауым қара дін қызметкерлерінің қараларды ақтарға қарсы зорлық-зомбылыққа шақырып жатқаны туралы негізсіз қауесет таратып, осы іске қатысты оннан астам қара ер адамдар қамауға алынды. Пол Рид пен Уилл Като Ходж отбасын өлтіргені үшін толығымен ақ жюри тарапынан кінәлі деп танылып, 1904 жылдың 16 тамызында өлім жазасына кесілді, бірақ сол күні сот үйінен линчелеушілер тобы тарапынан ұрланып, қатыгездікпен өртеп жіберілді. Сол түні тағы бір күдікті, Хенди Белл атты адам да көпшілік тарапынан линчеленді. Ақтардың қараларға қарсы зорлық-зомбылығы тоқтаған жоқ, көшеде ерлер мен әйелдерге физикалық зиян келтірілді. Аймақтық газеттерде сот процесі мен линчелеу туралы жарияланған материалдар сенсациялық болды, ашу тудырды, және 1904 жылдың тамызында тағы екі қара нәсілді адам линчеленді: Булох округінің тағы бір қаласы Порталдағы Себастьян Макбрайд және Уилкокс округінің А. Л. Скотт. Африкалық американдықтардың көп бөлігі 20 ғасырдың бірінші жартысында Оңтүстік ауылдық аймақтарынан солтүстік қалаларына үлкен көші-қон жасады. Қала Оңтүстік-Шығыс Джорджияда 80, 25 және 301 АҚШ тас жолдарының бойында орналасқан. 80 тас жолы қала арқылы солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай өтеді, оңтүстік-шығысқа қарай 93 шақырым (58 миль) Саваннаға және батыс-солтүстік-батысқа қарай 60 шақырым (37 миль) Суэйнсбороға жетеді. 25 және 301 АҚШ тас жолдары қала ортасынан бірге өтеді және 80 тас жолымен тоғысқаннан кейін бөлінеді, оңтүстікке қарай 19 шақырым (12 миль) 116 шығу арқылы 16 тас жолына дейін жетеді. 25 тас жолы солтүстікке қарай 47 шақырым (29 миль) Милленге, ал 301 тас жолы солтүстікке қарай 39 шақырым (24 миль) Сильванияға жетеді. АҚШ халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 2,040,10 гектарды құрайды, оның ішінде 2,040,10 гектар жер және 2,60% немесе 2,60% су. Қала Грузияның жағалау жазығында орналасқан, сондықтан ол көбінесе бірнеше кішкентай төбелермен жазық. Орталық ауданның биіктігі 76 метр (250 фут) болғандықтан, ол Булох округінің ең биік жерлерінің бірі болып табылады. Аймақта қарағай, емен, магнолия, шырша, пальма, шие және басқа да көптеген ағаштар өседі.
Климат
Штайтсборода Кёппен классификациясына сәйкес ылғалды субтропиктік климатқа ие. Қалада өте ыстық және ылғалды жаз айларында шілдедегі орташа температура шамамен 91 градусқа жетеді, ал ең төменгі температура 70 градус шамасында болады. Жазғы ыстық пен ылғалға байланысты кейде күркіреулі дауылдар пайда болады. Қыстары жұмсақ, қаңтар айындағы орташа температура 58 градус, ал ең төменгі температура 36 градусқа дейін төмендейді. Қысқы дауылдар сирек болғанымен, белгілі бір уақыт аралығында болып тұрады, соңғысы 2018 жылдың қаңтар айындағы мұзды дауыл болды. 2010 жылдың 12 ақпанында қалаға шамамен екі дюйм қар жауды.
Демография
+ 2020 жылғы Statesboro қаласының нәсілдік құрамыRaceNum. Пайыз. Ақ (испан тілді емес) 16 323 48,82%Қара немесе африкалық американдық (испан тілді емес) 13 282 39,72%Жергілікті американдық 66 0,2%Азиялық 634 1,9%Тынық мұхиты аралдарының тұрғындары 34 0,1%Басқа/Аралас 1 169 3,5%Испан тілді немесе латиноамерикандық 1 930 5,77%2020 жылғы АҚШ халық санауы бойынша, қалада 33 438 адам, 10 214 шаруашылық және 4 569 отбасы тұрады.
As of the 2020 United States census, there were 33,438 people, 10,214 households, and 4,569 families residing in the city.
Экономика
Штайтсборо экономикасы білім беру, өндіріс және агробизнес салаларына негізделген. Штайтсборо аймақтық экономикалық орталық болып табылады және жылдық бөлшек саудада бір миллиард доллардан астам кіріс түседі. Джорджия Оңтүстік университеті қаланың ең ірі жұмыс берушісі болып табылады, ал кампусқа тікелей және жанама түрде байланысты 6700 аймақтық жұмыс орны бар. Ауыл шаруашылығы жыл сайын 100 миллион долларлық фермерлік өнімнен түсетін кіріс үшін жауапты. Штайтсборода бірнеше өндіріс мекемелері орналасқан. Штайтсборо Бриггс & Страттон зауыты 950 қызметкерімен аймақтағы үшінші ірі жұмыс беруші болып табылады. Булоч округінің даму басқармасы Гейтвей индустриалды паркінде 100 акрдан астам GRAD (Грузия үдемелі дамуға дайын) жерін сақтайды. Оңтүстік қақпасы паркі – АҚШ 301 тас жолы мен 16-шы мемлекетаралық тас жолының қиылысында, Саванна сотынан жақын жерде орналасқан, жаңадан салынған 200 акрлық аумақ. Оңтүстік қақпасына қалалық су, кәріз және табиғи газ желілері тартылған. Солтүстік Америкадағы ең ірі жеке меншік шатыр өндірушісі GAF 21-ші ғасырдың басында Штайтсбороға көшірілді. Қала көптеген университет қалаларында кездесетін ерекше мәдениетті қалыптастырды, ол университет студенттерімен бірге өнер, музыка және интеллектуалды ортаны құруға ықпал етеді. Штайтсборода осы шығармашылық университет атмосферасына сәйкес келетін көптеген мейрамханалар, барлар, тікелей музыка орындары, кітап дүкендері мен кофеханалар бар. Штайтсбороның қалалық орталығы Georgia Trend журналымен «Ренессанс қалаларының» сегізінен бірі деп танылды. Қаланың орталық бөлігі қазіргі уақытта қайта жаңғыртудан өтуде. Статсбороның ескі банкі мен Джорджия театры Дэвид Х. Аверит өнер орталығы үшін жаңартылды. Онда «6000 әннің ханымы» деп аталатын жергілікті әншінің құрметіне аталған Эмма Келли театры орналасқан. Джорджия Оңтүстік университеті және одан тыс қауымдастық үшін әртүрлі мәдени мүмкіндіктер ұсынады: Джорджия Оңтүстік симфониясы, Джорджия Оңтүстік планетарийі, Джорджия Оңтүстік мұражайы және Блэнд коттеджінің ботаникалық бағы. Саяхаттаушы топтар Өнер орталығында өнер көрсетеді, сондай-ақ Джорджия Оңтүстік студенттері мен оқытушылары қоятын қойылымдар да көрсетіледі. Милл Крик аймақтық паркі – спорт алаңдары мен Splash in the Boro су паркі бар үлкен ашық ауада демалыс алаңы.
Грузияның оңтүстік бүркіттері
Georgia Southern University Eagles I дивизиондық футбол кубогының (FBS) бөлімінде 17 университеттік команданы ұстайды және NCAA I дивизиондық Күн белдеуі конференциясының мүшесі болып табылады. 2014 жылы Күн белдеуі конференциясына қосылғанға дейін, "Бүркіттер" Trans America Athletic Conference (қазір ASUN конференциясы деп аталады) және Оңтүстік конференциясының мүшелері болды. Футбол чемпионатының төменгі дивизионында (FCS/I AA) ойнаған кезеңде, "Бүркіттер" футбол командасы бес толыққанды және бір бөліскен, рекордтық алты ұлттық чемпионатты жеңіп алды.
Тормента ФК
Оңтүстік Джорджия Тормента ФК USL League One лигасының үшінші деңгейінде кәсіби командасын ұсынады. Клубтың тұңғыш маусымы 2016 жылы болды. Ойындар Тормента стадионындағы Оптим спорттық медицина алаңында өткізіледі. Клуб 2022 жылғы маусымда USL League One чемпионатын жеңіп алды.
Жоғары білім
Джорджия Оңтүстік Университеті – қаланың басты жоғары оқу орны. Университет, Грузия Университеттер жүйесінің (USG) бір бөлігі, 1906 жылы Бірінші округтік ауыл шаруашылығы және механика мектебі ретінде, жер гранты колледжі болып құрылды, ол бастапқыда тек ақ студенттерге ғана ашық болды. 1990 жылдың 1 шілдесінде ол Университеттер жүйесінің бесінші университетіне айналды, ал 2015 жылға қарай 20 000-ға жуық студенті бар кешенді тұрғын университетіне айналды. Университеттің магистратура бағдарламалары кампуста, спутниктік орталықтарда, қашықтықтан және онлайн форматта ұсынылады. Соңғы он жылда университет капиталдық құрылыс бағдарламасын кампусты әдемілеумен үйлестірді. Университет құрамында мәдени және табиғи тарих мұражайы, ботаникалық бақ және кампус аумағында орналасқан жабайы табиғатты зерттеу орталығы бар. Университеттің I дивизиондық спорт командалары, «Джорджия Оңтүстік бүркіттері», Күн белдеуі лигасынде жарысады. Штайтсборо қаласында екі колледж орналасқан. Шығыс Джорджия мемлекеттік колледжі (EGSC), жақын орналасқан Свайнсборо қаласындағы USG мекемесі, Джорджия Оңтүстік Университетінің кампусында спутниктік орталықты басқарады. Ogeechee Техникалық колледжі (OTC) – Грузия Техникалық колледждер жүйесінің бір бөлігі, ол аймақтың студенттеріне техникалық және ересектерге арналған білім береді; OTC АҚШ 301 тас жолының оңтүстігінде, қала шегінен тыс, Грузия Оңтүстік Университетінің кампусынан шамамен 4 миль (6 км) оңтүстік-батысқа қарай орналасқан.
Булоч округінің мектеп ауданы
Бұллох округінің білім беру кеңесі Штатсборо қаласындағы мемлекеттік мектептер округін басқарады. Қаладағы ең ірі мектеп – Штатсборо орта мектебі. Басқа мемлекеттік мектептерге: Оңтүстік-Шығыс Булоч орта мектебі, Уильям Джеймс орта мектебі, Лэнгстон Чапел орта мектебі, Оңтүстік-Шығыс Булоч орта мектебі, Джулия П. Брайант бастауыш мектебі, Салли Зеттероуэр бастауыш мектебі, Мэтти Лайвли бастауыш мектебі, Лэнгстон Чапел бастауыш мектебі және Милл Крик бастауыш мектебі кіреді. Жеке мектептер: Булох академиясы, Тринити христиан мектебі және Библиялық баптист христиан мектебі. Либералды өнер мен технологиялар бойынша Чартерлік консерватория, CCAT мемлекеттік мектеп округінің құрамында, қала шегінде орналасқан чартерлік мектеп. 2016 жылы CCAT Штатсборо STEAM колледжі, мансап, өнер және технология академиясы болып қайта аталды.
Медиа
Штатсборо қаласы баспа, радио, теледидар және интернет арқылы түрлі БАҚ құралдарымен қамтамасыз етілген. "Statesboro Magazine" қалалық қоғамның өмір сапасы туралы ең жақсы жарияланым болып табылады. Жергілікті газет – күндізгі "Statesboro Herald", оның таралымы шамамен 6000 дана. Басқа газеттердің қатарында Джорджия Оңтүстік университеті студенттері шығаратын "George Anne", апталық ойын-сауық басылымы "Connect Statesboro" және айына екі рет жарық көретін "E11eventh Hour" газеттері бар. Радио станциялары: WHKN, WMCD, WPMX, WPTB, WWNS және WVGS. "Statesboro Business Magazine" Штаттсборо және аймақтағы бизнес жаңалықтары, мақалалар, ерекше материалдар, жұмыс орындары, жылжымайтын мүлік туралы ақпарат және басқа да аймақтық бизнес ақпараттары мен шолуларын ұсынады. "StatesboroHerald.com" газет индустриясынан онлайн инновациялары үшін көптеген мемлекеттік және ұлттық сыйлықтар алған.
Әуежайлар
Штайтсбородан шамамен 3 миль (5 км) қашықтықта Штайтсборо Булох округі әуежайы орналасқан, ол жеке ұшақтарды қабылдай алады, бірақ авиадиспетчерлік мұнарасы немесе коммерциялық рейстер жоқ. Көптеген саяхатшылар жақын орналасқан Саванна/Хилтон Хед халықаралық әуежайын пайдаланады, ол шығысқа қарай 45 миль (72 км) жерде орналасқан және сегіз коммерциялық әуе компаниясымен қамтамасыз етіледі. Штайтсборо үлкен Хартсфилд-Джексон Атланта халықаралық әуежайына тас жолмен шамамен үш сағаттық жерде.
Темір жол
Жүк тасымалы үшін теміржол қызметін Norfolk Southern Railway жүзеге асырады.