Кіріспе

Үндістандық теннисші

Нирупама Санжиев (туған кезде Вайдянатан; 8 желтоқсан 1976 ж. туған) – үндістандық бұрынғы кәсіби теннисші. 1998 жылғы Австралия Ашық турнирінде Санжиев Ашық дәуірде ірі турнирлердің негізгі жеребесіне іліккен екінші үндістандық әйел (Нирупама Манкадтан кейін), жекелей сында бірінші, және Глория Пиццичиниді жеңіп, ірі матчта жеңіске жеткен алғашқы теннисші. Ол сондай-ақ 1998 жылғы Бангкок Азия ойындарында Махеш Бхупатибен жұптасып, аралас жұптарда қола медаль жеңіп алды. Санжиев – жекелей сында рейтингте алғашқы 200-ге енген үндістандық әйел.

Ерте өмір және теннис мансабы

Нирупама Оңтүстік Үндістанның Коимбатур қаласында дүниеге келді. Ол 5 жасында теннис ойнай бастады және інісінің ықпалында болды. Оның әкесі К. С. Вайдянатан – Тамил Наду үшін Ранжи крикет турнирінде ойнаған крикетші, ол карьерасының басында оны жаттықтырды. Оның алғашқы теннис турнирі – 12 жасқа дейінгі ұлттық турнир, онда ол жартылай финалға жетті және 13 жасында 14 жасқа дейінгі жастағы бірінші ұлттық титулын жеңіп алды. Бір жылдан кейін, 1991 жылы, 14 жасында ұлттық әйелдер чемпионатында жеңіске жетті. 1992–1996 жылдары ол ұлттық әйелдер чемпионатында жеңіске жетті. 1996 жылы Люксембургке көшіп, 18 жасында кәсіби теннисші болды. Ол өзінің алғашқы WTA деңгейіндегі турнирін 1996 жылдың қазан айының соңында SEAT Open турнирінде өткізді. Ол Жана Кандаррға жеңілгенге дейін іріктеу кезеңінде екі матчта жеңіске жетті. 1996 жылдың 17 қарашасында Санжиев Германияның Бад-Гёггинг қаласында өткен 25 000 долларлық турнирдің финалында Ралука Сандуды жеңіп, өзінің алғашқы ITF әйелдер турнирінде жеңіске жетті. Санжиев 1997 жылы Австралия ашық чемпионатында өзінің алғашқы «Grand Slam» турниріне қатысты, онда ол екінші іріктеу кезеңінде Юка Йошидаға жеңіліп, алдыңғы турда Петра Мандуланы жеңді. 1997 жылы Нирупама Флорида штатының Сарасота қаласына көшіп, екі жыл бойы Леандер Паестің бұрынғы жаттықтырушысы болған Дэвид О’Мирамен жаттықты. 1997 жылдың наурыз айында өткен Липтон чемпионатында, оның үшінші WTA деңгейіндегі турнирінде ол алғашқы матчын жеңе алмады, Елена Бриоуховецке ұтылып қалды. Бір айдан кейін ол 1997 жылғы Жапония ашық чемпионатында WTA деңгейіндегі турнирдің негізгі кезеңіне алғаш рет қатысып, И Цзин Цян, Кейко Нагатоми және Акико Моригамиге қарсы жеңіске жетті. Алайда, ол бірінші раундта Жолин Ватанабеге жеңіліп қалды. Келесі аптада Джакартадағы Данамон Ашық турнирінде ол WTA деңгейіндегі негізгі кезеңдегі екінші матчын өткізді, оны да (Юка Йошидадан) жоғалтты. Глайлы корт маусымында ол Страсбург халықаралық турнирінде (Кристина Брандиге), сондай-ақ «Ролан Гаррос» турнирінде (Парк Сунг Хиге) бірінші іріктеу кезеңінде жеңіліске ұшырады. Ол әлі де біліктілікке ие болмағанымен, Санжиев шөптік корт турнирлерінде сәл жақсы өнер көрсетіп, DFS Classic (Харука Иноуэге қарсы) және Уимблдон (Кейт Уорн Холландқа қарсы) турнирлерінде бірінші іріктеу кезеңінде жеңіске жетті. Ол сондай-ақ АҚШ ашық чемпионатында қатыса алмады, тек бір матчта ғана жеңіске жетті. 1996–1997 жылдары Санжиев әр түрлі серіктестермен жұптық сында төрт ITF титулын жеңіп алды. 1998 жылы Австралия ашық чемпионатында Санжиевке негізгі кезеңге жолдама берілді (оның бірінші және жалғыз «Grand Slam» турнирінің негізгі кезеңіне қатысуы). Ол қазіргі заманғы үнді әйелінің бірі болып, Италияның Глория Пиццичиниді жеңіп, «Grand Slam» турнирінің бір раундында жеңіске жетті. Сол жылдың сәуір айында Вираг Цургодан жеңіліп, Макарска чемпионатында қатыса алмады. Ол Бол Ашық турнирінің соңғы іріктеу кезеңінде жеңілгенімен, негізгі кезеңге сәтті жеңілген ретінде кірді; алайда, ол Амели Мауресмоға қарсы кездесуде жеңіліп қалды. Сондай-ақ, ол Páginas Amarillas Open және «Ролан Гаррос», сондай-ақ Уимблдон, Bank of the West Classic, Boston Cup және АҚШ ашық чемпионаттарының іріктеу кезеңдерінде жеңіліске ұшырады. Содан кейін ол 1998 жылғы Бангкок Азия ойындарында аралас жұптық сында Махеш Бхупатимен бірге қола медаль жеңіп алды. 1999 жылғы маусымда ол Тальго Ашық турнирі мен Австралия ашық чемпионатында (Бри Риппнер мен Сандра Кляйноваға тиісінше) іріктеу матчтарында жеңіліске ұшырады. Ол сәуір-мамыр айларында өткен WTA балшықты корт турнирлеріне қатыса алмады, ол Португалия Ашық чемпионатында, Бельгия Ашық чемпионатында, Страсбург халықаралық турнирінде және «Ролан Гаррос» турнирінде Ева Бес Остариз, Роза Мария Андрес Родригес, Джанет Ли және Сурина Де Бэрден жеңілді. Ол сондай-ақ Уимблдонда да өкінішті нәтижеге қол жеткізді. Алайда, АҚШ ашық чемпионатында ол Татьяна Гарбин мен Каталина Маросиге қарсы екі жақсы жеңіске жетті, содан кейін Малайзия Ашық чемпионатында Мирель Диттман және Магдалена Малееваға қарсы тағы екі жеңіске жетті, ал Таиланд Ашық чемпионатында Татьяна Ковальчукқа қарсы тағы бір жеңіске жетті. 2000 жылы Австралия ашық чемпионатының іріктеуінде Джаслин Хьюит пен Кимберли Поға қарсы жеңістерді уәде еткеннен кейін ол Керри Энн Гуске түсті. «Ролан Гаррос» турнирінде Десислава Топаловадан, ал Уимблдонда Ванесса Уэббтен жеңілді. Ол АҚШ ашық чемпионатында Сибил Баммерге қарсы квалификацияда жеңіске жетті. Содан кейін Санджиев 2000 жылы Сидней Олимпиадасында Үндістанның атынан ойнады. Команда бірінші раундта австралиялықтар Jelena Dokic және Rennae Stubbs-тен жеңілді. 2000 жылы сәуір айында ол екінші (және соңғы) ITF титулын жеңіп алды, Нью-Делиде өткен 10 000 долларлық турнирде Сай Джаялакшми Джаярамды жеңді. Нирупама 2000 жылы төрт ITF жұптық титулын жеңіп алды және тағы да екі финалға жетті, бұл оның жұптық сындағы ең жақсы маусымы болды. 2001 жылы Австралия ашық чемпионатының іріктеуінде ол да Александра Фусайға жеңілді. Орта Шығыс аймағында өткен Катар әйелдер ашық чемпионатында және Дубай теннис чемпионатында ол бірінші іріктеу кезеңінде Ленка Немечковаға жеңілді; бірақ, соңғы іріктеу кезеңіне қатысуға мүмкіндік алды, онда Мартина Суха және Лиезель Хуберге қарсы жеңіске жетті. Ол маусымның басқа «Grand Slam» турнирлерінде жақсы өнер көрсетпеді. Алайда, ол 2001 жылы Уимблдон чемпионатында Рика Хиракимен бірге жұптық сында «Grand Slam» турнирінің негізгі кезеңіндегі алғашқы (және жалғыз) матчын жеңіп алды, бұл жұп Сильвия Фарина Элия және Ирода Туляганованы жеңді. Ол 2001 жылдың сәуір айында өзінің соңғы екі ITF жұптық титулын жеңіп алды; біреуі Хошимин қаласында (Маниша Малхотрамен), екіншісі Флорида штатының Сарасота қаласында (Мелисса Миддлтонмен). Соңғысы, 75 000 долларлық турнир болғандықтан, оның карьерасындағы ең үлкен жеңісі болды. 2002 жылы Санжиев жарақат алғандықтан тек бір турнирде ғана қатысты, АҚШ ашық чемпионатының іріктеуінде жеңіліске ұшырады. 2003 жылы ол тек ITF әйелдер турнирлерінде ғана ойнады. Ол 2003 жылдың соңында Кентукки штатының Луисвилл қаласында өткен 50 000 долларлық ITF турнирінің екінші іріктеу кезеңінде Петра Рампреге жеңіліп, спорттан бірінші рет кетті. Санжиев 2009 жылы кәсіби тенниске қысқа қайта оралды. Алты жылдан кейін өткізген алғашқы матчында ол Тамара Куровичті жеңіп, кейін Пунеде қараша айында өткен ITF 50 000 NECC–ITF әйелдер теннис чемпионатының екінші раундында Тамарин Танасугарнға жеңілді. 2009 жылдың қарашасынан 2010 жылдың қыркүйегіне дейін ол аралас нәтижелермен жеті ITF турнирінде ойнады. Калифорния штатының Реддинг қаласында өткен 25 000 долларлық ITF турнирі оның соңғы кәсіби турнирі болды. Оның соңғы жеңісі квалификациялық раундтың финалында Брианна Морганға қарсы болды, ал соңғы матчы Аманда Макдауэллға қарсы бірінші раундта жеңіліске ұшырады. Жұптық сында Эллен Цаймен ойнаған ол бірінші раундта Явна Аллен мен Бриттани Огастинге қарсы жеңіске жетті. Оның соңғы жұптық матчы келесі раундта Меган Фалькон мен Макалл Харкинске қарсы жеңіліске ұшырады. Ол 2010 жылғы Делиде өткен Достастық ойындарында Үндістанды ұсынды, Пуджашри Венкатешамен бірге қос ойында сары түсті медаль үшін күресті. Команда ширек финалда Англияның Сара Борвелл мен Анна Смиттен жеңіліп, Австралияның Оливия Роговска мен Джессика Мурдан жартылай финалда жеңіліп, қола медаль үшін күреске түсті. Олар содан кейін қола медаль үшін күресте өзінің елдестері Сания Мирза мен Рушми Чакравартиге тікелей жеңіліп қалды. Аралас жұптық сында ол Рохан Бопаннамен жұптасып, Австралияның Анастасия Родионова мен Пол Хэнлиден алдын ала ширек финалда жеңіліп қалды. Содан кейін сол айда Санжиев Гуанчжоуға Үндістан атынан 2010 жылғы Азия ойындарында қатысу үшін барды. Тара Айермен бірге әйелдер жұптық сынында олар екінші раундта Қытай командасының Сун Шенгнан мен Чжан Шуайдан жеңіліп қалды. Ол кейінірек 2000-жылдардың соңында спорттан түпкілікті кетті. Соңғы бес жылдан бері Нирупама сарапшы ретінде...

Жеке өмір

2002 жылғы 23 мамырда ол Калифорния штатының Бей-Ареа аймағынан келген бағдарламалық жасақтама инженері, үндістандық спринтер Раджив Балакришнанның бауыры Санжиев Балакришнаға үйленді.

Екілік (106)

Нәтиже №. Күні, Турнир, Көрпеше, Серіктес, Қарсыластар, Есеп, Финалист 1. 21 тамыз 1995 Везель, Бельгия Клей Ольга Хостакова Ивана Хаврликова Моника Кратохвилова 2–6, 3–6 Жеңімпаз 1. 15 сәуір 1996 Гелос, Франция Клей Кара Блэк Амели Моресмо Изабель Таеш 7–6(4), 6–3 Жеңімпаз 2. 28 қазан 1996 Пуатье, Франция Қатты (i) Ольга Барабанщикова Аник Снидерс Ноэль ван Лоттум 6–2, 6–3 Жеңімпаз 3. 17 қараша 1996 Бад-Гёггинг, Германия Килем (i) Барбара Шварц Кирстин Фрейе Сильке Мейер 6–4, 6–1 Жеңімпаз 4. 30 маусым 1997 Вайхинген, Германия Клей Седа Нурландер Мария Фернанда Ланда Марлен Вайнгертнер 6–3, 6–1 Финалист 2. 3 тамыз 1998 Лексингтон, АҚШ Қатты И Цзин Цян Аманда Грэм Брайан Стюарт 4–6, 6–1, 3–6 Финалист 3. 4 қазан 1999 Албукерки, АҚШ Қатты Марион Маруска Дебби Грэм Нана Смит 4–6, 5–7 Финалист 4. 13 желтоқсан 1998 Нью-Дели, Үндістан Қатты Татьяна Гарбин Рика Хираки Лорна Вудрофф 2–5 тоқтатылды Жеңімпаз 5. 17 сәуір 2000 Нью-Дели, Үндістан Килем Саи Джаялакшми Джаярам Рушми Чакраварти Радхика Тулпуле 6–4, 6–2 Жеңімпаз 6. 17 шілде 2000 Махва, АҚШ Қатты Эви Доминикович Лиза МакШиа Ирина Селютина 6–4, 6–4 Финалист 5. 2 қазан 2000 Албукерки, АҚШ Қатты Лиза МакШиа Бри Риппнер Елена Татаркова 4–6, 4–6 Финалист 6. 23 қазан 2000 Даллас, АҚШ Қатты Нана Смит Бри Риппнер Елена Татаркова 3–6, 6–3, 3–6 Жеңімпаз 7. 30 қазан 2000 Хейвард, АҚШ Қатты Нана Смит Келли Лигган Милагрос Секера 4–2, 4–2 Жеңімпаз 8. 6 қараша 2000 Питтсбург, АҚШ Қатты (i) Нана Смит Седа Нурландер Кирстин Фрей 5–7, 6–4, 6–0 Жеңімпаз 9. 22 сәуір 2001 Хо Ши Мин қаласы, Вьетнам Қатты Маниша Малхотра Лиан Бейкер Шелли Стивенс 6–3, 7–5 Жеңімпаз 10. 29 сәуір 2001 Сарасота, АҚШ Клей Мелисса Миддлтон Джанет Ли Саманта Ривз 6–4, 6–2