Кіріспе

Егер біркелкі SAT үшін көпмүшелік уақыт алгоритмі болса, онда NP = RP. Валиант-Вазирани теоремасы – есептеу күрделілігі теориясындағы теорема, егер біркелкі SAT үшін көпмүшелік уақыт алгоритмі болса, онда NP = RP. Лесли Валиант пен Виджай Вазирани бұл теореманы 1986 жылы жарияланған «NP is as easy as detecting unique solutions» атты мақаласында дәлелдеген. Валиант-Вазирани теоремасы Бульдік қанағаттандыру мәселесінің NP-толық екенін көрсетеді, тіпті егер кіріс мысалдарына ең көп дегенде бір қанағаттандыратын тапсырма берілсе де, ол есептеу жағынан қиын мәселе болып қалады.

Дәлелдің конспектісі

Біржақты SAT – бұл ең көп дегенде бір қанағаттандыратын тапсырмасы бар Буль формуласының қанағаттандырылмайтын немесе дәл бір қанағаттандыратын тапсырмасы бар екенін шешудің уәдесіз проблемасы. Бірінші жағдайда, Біржақты SAT алгоритмі оны қабылдамауы керек, ал екінші жағдайда – қабылдауы керек. Егер формуланың бірнеше қанағаттандыратын тапсырмасы болса, алгоритмнің қызметіне ешқандай талап қойылмайды. Біржақты SAT уәдесіз проблемасын ең көп дегенде бір қабылдау есептеу жолы бар детерминистік емес Тьюринг машинасымен шешуге болады, сондықтан ол UP күрделілік класының уәделі нұсқасына жатады (UP класы тілдер үшін ғана анықталған). Валиант-Вазирани теоремасының дәлелі н айнымалысы бар F формуласы берілгенде G0, …, Gn формулаларының тізбесін шығаратын ықтималдық азайтудан тұрады: кез келген Gi формуласының кез келген қанағаттандыратын тапсырмасы F формуласын да қанағаттандырады. Егер F қанағаттандырылмаса, онда барлық Gi (i ≤ n) қанағаттандырылмайды. Егер F қанағаттандырылса, онда кем дегенде 1/4 ықтималдығымен кейбір Gi-де бірегей қанағаттандыратын тапсырма болады. Азайту идеясы – F формуласының шешім кеңістігін n кездейсоқ сызықтық гипержазымен біртіндеп қиып алу болып табылады. Салдары ретінде (NP = RP аргументі үшін қажет емес, бірақ жеке қызығушылық тудырады), егер Gi формулаларының біреуін кездейсоқ таңдасақ, онда SAT-тен Біржақты SAT-қа бір жақты қатемен ықтималдық азайтуға қол жеткіземіз, ол кем дегенде Ω(1/n) ықтималдығымен сәтті аяқталады. Яғни, егер F қанағаттандырылмаса, шығыс формуласы әрқашан қанағаттандырылмайды, ал егер F қанағаттандырылса, онда шығыс формуласы Ω(1/n) ықтималдығымен бірегей қанағаттандыратын тапсырмаға ие болады. Енді, егер Біржақты SAT полиномдық уақыт алгоритмі A-мен шешілетін болса, онда SAT үшін RP алгоритмін алуға болады, A-ны Gi формуласына әр i ≤ n үшін орындай отырып. Егер F қанағаттандырылмаса, онда A барлық Gi формулаларын қанағаттандырылмаған деп қабылдамайды, ал егер F қанағаттандырылса, онда A кем дегенде 1/4 ықтималдығымен кейбір Gi формуласын қабылдайды. (Қабылдау ықтималдығын арттыру үшін азайтуды бірнеше рет қайталауға болады.) Жалпы алғанда, бұл аргумент NP күрделілік класының RPpromiseUP класына кіретінін дәлелдейді. Балама дәлел Мулмули, Вазирани және Вазиранидің оқшаулау леммасына негізделген. Олар одан да жалпы жағдайды қарастырады, ал осы жағдайға қолданғанда оқшаулау ықтималдығы тек . құрайды.