Кіріспе

Айр қауымдастығы, Канаданың Онтарио провинциясындағы Оңтүстік-Батыс Онтарио аймағындағы Ватерлоо аймақтық муниципалитетінің Солтүстік Дамфрис қалашығында орналасқан. Айр Китченерден оңтүстікке, ал Кембриджден батысқа қарай жатыр.

Тарих

Кейіннен Айр деп аталатын, Нит өзеніндегі ауыл бастапқыда бірнеше елді мекендерден тұрды: орталығында Мадж Миллз, шығысында Джедбург және батысында Нитвейл. Олар кеңейген сайын бірігіп, біртұтас елді мекенге айналды. Айр деген ат алғаш рет 1840 жылы пошта бөліміне ресми берілген кезде қолданысқа енді. Бұл аймақтағы 94 305 акр жер 1798 жылы Алты Ұлттың өкілі Джозеф Бранттан Филипп Стетманға сатылды. Кейіннен жер Томас Кларкқа, ал 1816 жылы Шотландиядан келген бай көшпенді Уильям Диксонға тиесілі болды. 1822 жылы Смит ағысы (қазіргі Нит өзені) мен Седар ағысының тоғысқан жеріндегі жалғыз жеке жер иесі Абессалом Шейд болды. Алғашқы қоныс аударушы – Абель Мадж, ол бастапқыда жерді заңсыз иеленді. Ол бөгет, арақ-шаруашылық және астық ұнтақтап шығаратын зауыттар салды. Нит өзені мен Седар ағысы зауыттарды қуатпен қамтамасыз етуге ыңғайлы болды. Қалған екі елді мекен Айрдың құрамына кірмеген, бірақ поштаны орталық пошта бөлімінен алатын. 1846 жылғы Smith's Canadian Gazetteer Айрды 230 тұрғыны бар елді мекен ретінде сипаттайды: онда екі шіркеу, аптасына бір рет пошта алатын пошта бөлімі, сондай-ақ астық ұнтақтап шығаратын зауыт, толықтау және кард машинасы, күнтізгіш, екі дүкен, темірші, екі аяқ киім жасаушы, екі тігінші, бір шебер-құмыра жасаушы және екі ағаш ұстасы бар еді. Айрдағы ең ірі кәсіпорын көптеген жылдар бойы құю фабрикасы болды. 1849 жылы Джон Уотсон өндірістік компаниясы (кейіннен Айр машина жасау зауыты) бұршақ, шөп шабу, орақпен орып алу және басқа да шаруашылық құралдарын жасауды бастады. Сол кезде қалада 700 адам тұрды, газет және кітапхана жұмыс істеді. Қалалық әкімшілік ғимараты 1850 жылы салынды. 1854 жылға қарай ауылда кішкентай кітапхана, екі мектеп, өрт сөндіру бригадасы, газет және бір (пресвитериан) шіркеу болды. Шаруашылық құралдарын өндіретін ірі кәсіпорыннан басқа, 1864 жылы жұмыс істеген басқа да кәсіпорындарға ұн тартатын және арақ-шаруашылық зауыттары, бес ұн фабрикасы, жүн фабрикасы, дүкендер және жиһаз фабрикасы кірді. Тұрғындар саны 1000-ға жетті, бес шіркеу, өрт сөндіру бригадасы, апталық газет және бастауыш сыныптан жоғары сыныпқа дейінгі оқушылар оқитын үлкен мектеп болды. 1888 жылы көшелер көмір майымен жарықтандырылды, ал 1901 жылы бетон тротуарлар орнатылды. 1909 жылы Карнеги қорының есебінен үлкен кітапхана салынды. Айр шамамен 1910 жылы құлдырады, ал тұрғындардың бір бөлігі жақын маңдағы Берлин және Престон қалаларына көшіп кетті. 1950 жылдардан бастап және қазірге дейін жаңа үйлер салынып, жұмыс істеу үшін қалаға келетіндердің саны артуына көмектесті. Мектептегі қазіргі 200 оқушының саны кіші балабақшадан 6-сыныпқа дейін білім алады. Үш мектептің ең жаңасы – Cedar Creek мемлекеттік мектебі 1999 жылы есігін ашты; қазіргі уақытта ол 8-сыныпқа дейінгі кіші балабақшада 460 оқушыға қызмет көрсетеді. Айрда жоғары мектеп болмағандықтан, қауымдастықтың көпшілігі Кембридж қаласындағы мектептерге қатысады. Cedar Creek Public School бітірушілері Southwood орта мектебінде оқуын жалғастырады; ал католик оқушылары Монсиньор Дойл католик орта мектебіне барады.