Кіріспе

Доминикандық сәнгер (1932–2014)

Оскар Аристидс Рента Фиалло (22 шілде 1932 - 20 қазан 2014), кәсіби тұрғыда Оскар де ла Рента деген атпен танымал, доминикандық сәнгер еді. Санто-Домингода туған ол Кристобаль Баленсиага мен Антонио дель Кастильодан тәлім алды. Де ла Рента 1960 жылдары Жаклин Кеннедиге киім тіккен сәнгерлердің бірі ретінде әлемге танылды. Ол Lanvin және Balmain компанияларында жұмыс істеді. Оның жеке сән үйінің дүкендері бүкіл әлемде орналасқан, ал бас кеңсесі Манхэттендегі Мэдисон даңғылында орналасқан.

Ерте өмір

Де ла Рента, жеті баланың ең кішісі және отбасының жалғыз ұлы, Оскар Авелино Де Ла Рента, сақтандыру компаниясының иесі болған. Де ла Рентаның анасының туыстары – Фиаллолар доминикандық қоғамға осы деңгейде сіңген еді, олардың қатарында ақындар, ғалымдар, кәсіпкерлер және жоғары әскери шенділер болған. Олардың аралдағы тамыры 1685 жылы Канар аралдарынан келген қоныс салушылардың Сан-Карлос-де-Тенерифе қаласын құруына дейін жетеді. Анасының бір ағасы, Луис Аристидес Фиалло Кабрал – дәрігер, заңгер және сәулетші, ол Санто-Доминго университетінде барлық мамандықтарды бітірген. Тағы бір анасының ағасы, Фабио Фиалло – дипломат және ақын болған. Де ла Рента қорғаушы отбасында католик дінінде тәрбиеленді. 18 жасында ол Испанияға, Мадридтегі Сан-Фернандо корольдік академиясына сурет салу оқуға кетті. Ақша табу үшін ол газеттер мен сән үйлері үшін киім эскиздері салған. 1961 жылы де ла Рента Испаниядан Антонио дель Кастильоның Париждегі Ланвиндегі сән көмекшісі болып жұмыс істеу үшін кетті.

Мансап

1963 жылы де ла Рента "Vogue" журналының бас редакторы Диана Вриландқа кеңес сұрап, "дайын киім саласына өтуді" қалайтынын айтты, себебі "ақша сонда". Вриленд: "Онда Арденге бар, өйткені сен өзіңнің аты-жөніңді жылдам танытасың. Ол дизайнер емес, сондықтан ол сені ілгерілетеді. Ал басқа жерде Dior есімімен қалып қоясың". Де ла Рента Нью-Йоркте Арден үшін екі жыл жұмыс істеді, содан кейін американдық сән үйі Джейн Дербиге жұмысқа түсті. 1965 жылдың тамызында Дерби қайтыс болғаннан кейін, де ла Рента оның брендін басқарды. 1993 жылдан 2002 жылға дейін де ла Рента Бальмен үйі үшін жоғары сән коллекциясын жасады, француз сән үйі үшін дизайн жасаған алғашқы доминикандық атанды. 2006 жылы Oscar de la Renta бренді той киімдерін шығаруға көшті. Де ла Рентаның дизайндарын әртүрлі танымал әйелдер мен жұлдыздар киген. Де ла Рентаның дайын киім дизайндары оның сауда дүкендерінде, интернетте және бүкіл әлем бойынша таңдалған көтерме сауда серіктестерінен алуға болады. 2014 жылы Джордж В. Буш Президенттік орталығында "Оскар де ла Рента: Стильдің бес онжылдығы" атты көрме ұйымдастырылды, онда дизайнердің миссис Буш және Американың бірінші ханымдары үшін жасаған туындылары көрсетілді.

Басқа кәсіпорындар

1977 жылы де ла Рента өзінің OSCAR атты парфюмін шығарды, одан кейін 2001 жылы аксессуарлар желісі, ал 2002 жылы үйге арналған заттар желісі пайда болды. Жаңа бизнес-жобаға Century Furniture үшін 100 үй жиһазы кірді, олардың ішінде асхана үстелдері, қапталған орындықтар мен дивандар бар. 2004 жылы ол O Oscar деп аталатын, бағасы арзан киім желісін қосты, ол жаңа клиенттерді тартуға бағытталған. Де ла Рента бұрын қол жеткізе алмаған жаңа тұтынушыларды тартуды мақсат еткенін айтты. 2006 жылы де ла Рента Puntacana Resort and Club-та орналасқан Tortuga Bay атты сәнді бутик-қонақ үйін жобалады. Бұл қонақ үй "The Leading Hotels of the World" сәнді қонақ үйлер коллекциясының құрамына кіреді.

Дизайн сыйлықтары

1967 және 1968 жылдары де ла Рента Коти сыйлығын (АҚШ сән индустриясының «Оскары») жеңіп алды, ал 1973 жылы Коти атақ-даңқ залына енгізілді. 1973 жылдан 1976 жылға дейін және 1986 жылдан 1988 жылға дейін CFDA президенті қызметін атқарды. Ол сондай-ақ Американдық сән сыншыларының сыйлығын екі рет жеңіп алды және 1973 жылы атақ-даңққа ие болды. Испания королі Хуан Карлос де ла Рентаға екі награда тартты: «Беллас Артестің алтын медалі» және «Ла Гран Круз де ла Орден дель Мерито Сивил» ордені. Доминикан Республикасы оны Дуарте, Санчес және Мелла ордендерімен, сондай-ақ Христофор Колумб орденімен марапаттады. Де ла Рента Ла Романада «Каса дель Ниньо» жетімханасын құрды. Ол Пунта-Кана курорты мен клубындағы үйіне жақын жердегі қажетті мектептің салынуына зор үлес қосты. Де ла Рента Доминикан Республикасы мен АҚШ-тың екі азаматтығына ие болды.

Құрметтер

1991 жылы де ла Рента Америка жетістіктері академиясының Алтын тақта сыйлығының иегері атанды. 2014 жылы де ла Рента Карнеги Холл медалімен марапатталды. 2017 жылы АҚШ пошта қызметі де ла Рентаның қара-ақ фотосуреті және оның сәндік дизайндарынан алынған он элементті бейнелейтін он бір маркадан тұратын серия шығарды.

Жеке өмір

1966 жылы де ла Рента Франсуаз де Лангладтың (1921–1983), бір кездері Эльза Шиапареллидің сән үйінде жұмыс істеген француз Vogue журналының бас редакторының үшінші күйеуі болды. Олар 1983 жылы ол қатерлі ісіктен қайтыс болғанға дейін үйленген күйінде болды. 1990 жылы дизайнер Аннет Энгельгардқа (1939 жылы туған) үйленді, ол Фриц Маннхаймер мен оның әйелі Джейн Рейстің қызы және анасының екінші күйеуі Чарльз В. Энгельгардтың асырап алған қызы еді. Де ла Рентаның екі некеден де туған балалары болды. Оның күйеу баласы Алекс Болен қазіргі уақытта бас атқарушы директор болып жұмыс істейді, ал өгей қызы Элиза Болен Oscar de la Renta, LLC лицензиялау жөніндегі вице-президенті қызметін атқарады. Де ла Рента өз туған елі Доминикан Республикасының ресми емес елшісі саналды және дипломатиялық паспортқа ие болды. Оның Кент (Коннектикут штаты) қаласындағы үйінен басқа, Каса-де-Кампо мен Пунта-Канада да үйлері болды. Бір жылдан кейін CFDA-ның «Мода туралы әңгімелер» іс-шарасында атқарушы директор Ферн Маллис оны «Талапкер сұлтан» деп атады. Сол кезде ол қатерлі ісігі туралы былай деді:

Иә, маған қатерлі ісік диагнозы қойылған еді. Қазір толыққанды сауығып кеттім. Өмірде тек туу мен өлу ғана шындық. Біз әрқашан мәңгі өмір сүреміз деп ойлаймыз. Бірақ өлімді қабылдау қиын. Мұндай ескертудің бір пайдасы – өмірдің әрбір күнін бағалауға үйрену. Де ла Рента 2014 жылдың 20 қазанында 82 жасында Коннектикут штатының Кент қаласындағы үйінде қатерлі ісіктен туындаған асқынулар салдарынан қайтыс болды.