Кіріспе

Canal Fulton – АҚШ-тың Огайо штатындағы батыс Старк округінде, Таскаравас өзенінің жағасында орналасқан қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 5 325 адамды құрайды. Кантон-Массильон қалалық аймағының құрамына кіреді.

Тарих

Канал Фултон тарихы Таскаравас өзені бойында пайда болған үш ауылға қайнар көз. Милан ауылы 1814 жылдың 23 наурызында Мэттью Роуленд (Matthew Rowland) бұқалармен келген соң құрылды. Бұл Старк округінде Таскаравас өзенінен батысқа қарайғы алғашқы елді мекен болды. Фултон 1826 жылдың 16 мамырында жоспарланып, 1832 жылы атын Канал Фултон деп өзгертті, және кейіннен ауыл ретінде бекітілді. Қазіргі атауы Огайо каналының және жергілікті пионер Бен Фултонның есімдерінің қосылуынан туындаған. 1843 жылы президент Джон Куинси Адамс сапармен келді.

Жергілікті тұрғындардың жер аударуы

Канал Фултонға айналатын жерлер бұрын Вайандот, Ленапе (Делавэр), Шоуни, Одава (Оттава), Оджибве (Чиппева), Потаватоми, Майами, Ил өзені, Уиа, Кикапу, Пикикасу, Мунси және Каскаскиа тайпаларының иелігінде болған. 1785 жылы АҚШ осы тайпаларды Тюскарауаның батысына, ал 1805 жылы шығысына жерлерін беруге мәжбүр етті, бұл Роуленд сияқты қоныс тебушілерге жерді иеленуге мүмкіндік берді. 1785 жылғы Форт-Макинтош шарты бойынша Огайоның батысындағы Тускараваға дейінгі жерлер Вайандот, Делавэр, Шоуни, Оттава, Чиппева, Потаватоми, Майами, Ил-Ривер, Уиа, Кикапу, Пикикасу және Каскаскиа тайпаларынан алынды. 1785 жылғы Жер туралы Ереже осы жерлерді бөлу және тарату тәртібін белгіледі. 1805 жылғы 4 шілдедегі Форт-Индустрия шартымен Вайандот, Оттава, Чиппева, Мунси, Делавэр, Шоуни және Потаватоми тайпаларының Тюскарауаның шығысындағы жерлері АҚШ-тың иелігіне өтті және ақ қоныс тебушілерге ашық жарияланды. 1817 жылғы Мауми Рапидс және 1818 жылғы Сент-Мэристің шарттары бойынша Огайодағы барлық жерлер АҚШ-қа тиесілі болды.

Шекаралық өмір

Коннектикут штатының батыс резервациясынан тыс, Старк округінде, "Конгресс жерлері" деп белгіленген аймақта, шекаралық өмір қауіпті әрі қиын болды. Қоныс аударушылар өз отбасылары мен жерлерін қорғауға тырысқан үндістермен, жабайы жануарлармен кездесіп, сондай-ақ көлікпен де қиындықтарға тап болды. Кливлендтен келушілер каноэмен немесе жаяу, Куяхога арқылы Портажға, содан Таскаравас өзендеріне дейін жол тартса, ал басқалары Пенсильваниядан Кантонға дейін мемлекеттік жолмен, одан кейін үнді жолдарымен өздерінің мақсатына жетті.

Жерді зерттеу

Алдын ала ойлы жер өлшеушілер Старк округінің жоспарын жасағанда Таскарауаның батысындағы жердің "бөліктерін" (фракцияларын) қосты. Жерді өлшеу 1785 жылғы Жер туралы ережеге сәйкес жүргізілді, ол жаңадан алынған жерлерде алты шақырымдық төртбұрышты округтер құруды көздеді. Округтер бір шаршы шақырымдық бөліктерге бөлінді, әр бөлігі 640 акр жерді құрады. Әр бөлікке жеке нөмір берілді. 16-шы бөлік мемлекеттік мектепке арналды. Федералды үкімет 8-ші, 11-ші, 26-шы және 29-шы бөліктерді Америка революциясының ардагерлеріне соғыстағы қызметтері үшін жер сыйлықтары ретінде сақтап қалды. Қалған бөліктер аукционда сатылды. Ең төменгі баға әр бөлік үшін 640 доллар немесе әр акр үшін бір доллар болды. Старк округінің солтүстік-батыс бөлігіндегі жерлер Таскарауаның шығыс жағалауындағы жерлерге дейін бұрын қоныстанды. Өзеннің батыс жағы бұрыннан бар жолдардың болуына байланысты таңдалды (ескі Кливленд-Массиллон жолы, сондай-ақ "армия жолы" немесе "аумақтық жол" деп те аталды, себебі ол 1812 жылғы соғыс кезінде, үкіметке Форт-Мейгске қол жеткізу қажет болғанда салынған). Сонымен қатар, батыс жақтағы топырақтың сапасы жақсырақ деп есептелді. Алайда, өзеннің батыс жағын таңдаудың басты себебі – Таскарауаның шығысындағы жерді екі бөлікке бөліп зерттеу (қосымша зерттеулер қоныстанған адамның жауапкершілігінде болды), ал өзеннің батысында зерттеу бір бөлікке қарай жүргізілді. Көптеген қоныс аударушылар бір бөлік жерді ғана шаруашылыққа пайдалануды (және сатып алуды) қалады.

Роулендтің сатып алуы

Мэтью Роуленд осы жерлердің бір бөлігін сатып алып, 1814 жылғы 23 наурызда Кантон қаласында меншік құқығын тіркеді. Роуленд қаланы жоспарлап, 79 лотты Кантондағы ашық аукционда сатуға шығарды. Қала Италиядағы Ломбардиядағы Милан қаласының атымен аталды. Сол кезде шекаралық қалаларға еуропалық қалалардың аттарын қою әдетте болған (мысалы, Миланнан екі ай бұрын Старк округінде Париж, Огайо штаты құрылған).

Өңірді дамыту

Роулендтің күйеу баласы Милан қаласындағы алғашқы құрылысты (ағаш үйді) салды, ал Роуленд көп ұзамай-ақ ұн тартатын диірмен мен ағаш кесетін пилорама салды. Екеуі де көп табыс әкелмеді. Милан қаласы кіретін болып жоспарланған округ 1815 жылдың желтоқсан айында белгіленді. Лоренс округі 1812 жылғы соғыста американдық «Чесапик» кемесі мен британдық «Шеннон» фрегаты арасындағы шайқастағы соңғы сөздерімен танымал капитан Джеймс Лоренстің құрметіне аталды: «Кемеңді берме!». Бұл сөздер бүгінде округтің ұраны болып табылады. 1826-1828 жылдар аралығында канал салынғанға дейін Милан округтағы жалғыз ауыл болды, соның нәтижесінде өзеннің арғы бетінде Фултон қаласы пайда болды. Милан қаласында шіркеулер, зираттар және жүздеген канал жұмысшыларына қызмет көрсету үшін азық-түлік дүкені болды. Бірақ Фултон Миланды басып өтті және «Канал» префиксі қосылды. B & O темір жолы келген қысқа мерзімде Милан тағы да Канал Фултон портын басып озды. Американдық көлік жүйесінің ерекшелігіне қарамастан, бұл тепе-теңдік қайтадан бұзылды, өйткені барлық негізгі тас жолдар өзеннің Фултон жағына бағытталды. Бүгінде Милан қаласы жоқ, өйткені ол 1853 жылы Канал Фултон қаласына қосылды. Дегенмен, бұл тыныш тұрғын үйлерден тұратын аудан, және Канал Фултон тұрғындарының көпшілігі осы кішкентай ауылдың қалай пайда болғанын біледі. 1850 жылы алғашқы тұрақты қауымдық мектеп жұмысын бастады, сонымен қатар темір жол құрылысы да басталды. 1853 жылы Канал Фултон Милан мен Батыс Фултонды өз құрамына қосты. 1855 жылы Одақ мектебінің ғимараты салынып аяқталды, онда 100 оқушыға арналған екі сынып болды. 1869 жылы өзеннің батыс жағында темір жол құрылысы аяқталды. 1870 жылы Одақ мектебіне қосымша ғимарат салынды. 1873 жылы қойма Опера үйіне айналдырылды. 1874 жылы Канал Фултон өрт сөндіру бөлімін құруға келісім берді, дегенмен 1800-жылдардың басында мұндай бөлім бар еді. Өрт сөндіру бөліміне алғашқы заманауи бумен жұмыс істейтін сорғы берілді. 1875 жылы Әулие Филипп пен Яков мектебі негізделді. 1886 жылы 12 сыныпқа арналған жаңа мектеп салынды.

География

Фултон каналы Таскаравас өзенінің жағасында орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 3,32 шаршы миль (9 км²), оның ішінде 3,26 шаршы миль (8 км²) құрлық және 0,06 шаршы миль (0 км²) су алабын құрайды.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 5061 адам, 1823 үй шаруашылығы және 1349 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – 1925 тұрғын үй, орташа тығыздығы – . Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 97,27% ақ нәсілді, 0,91% афроамерикалық, 0,16% американдық үндістер, 0,41% азиялық, 0,18% басқа нәсілдерден және 1,07% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 0,67% құрады. 1823 үй шаруашылығының 39,9%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 59,0%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 11,6%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқаратын үйлер, ал 26,0%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылығының 22,1%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 7,5%-ы 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз тұратын адамдардан құралды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,65 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,11 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 27,6%-ы 18 жасқа дейінгілер, 8,4%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 32,0%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 20,7%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 11,3%-ы 65 жасқа толған немесе одан асқандар. Орташа жас 34 жасқа тең. Әр 100 әйелге 88,7 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 84,5 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа табысы 45 359 доллар, ал отбасының орташа табысы 51 914 доллар болды. Ер адамдардың орташа табысы 42 331 доллар, ал әйелдердің 23 540 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 21 266 долларды құрады. Отбасылардың 3,2%-ы және халықтың 4,4%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 4,8%-ы, ал 65 жасқа толған немесе одан асқандардың ешқайсысы да жоқ.