Кіріспе
Күнделікті қосарлану – Солтүстік Америкадағы жылқы және ит жарыстары трассалары ұсынатын парримутуалдық ставка. Бұл ставканы тіккендер белгілі бір жарыс күніне трасса алдын ала белгілеген екі кезекті жарыстың жеңімпаздарына ставка жасайды. Ставка екі жарыс та басталар алдында жасалады және егер екі таңдау да дұрыс болса ғана жеңіске жетеді. Күнделікті қосарлану әдетте бағдарламадағы алғашқы екі жарыстан тұрады, ал көптеген жарыс трассалары соңғы екі жарысқа "кешкі қосарлану" ұсынады. Парримутуалдық ставкалар қолданылатын басқа да спорт түрлерінде, мысалы, джей алаида да күнделікті қосарлану кездесуі мүмкін.
A daily double is a parimutuel wager offered by horse racing and greyhound racing tracks in North America. Bettors wager on the winners of two consecutive races, pre designated by the track for a particular race day. The wager is made before either of the two races is run, and is only successful if both of the selections are correct. The daily double is usually the first two races on the program, and most racetracks now also offer a "late double" on the final two races. Daily doubles may also be found in other sports with parimutuel betting, such as jai alai.
Тарих
Күнделікті қос тігіс Солтүстік Америка жарыс жолдарында ұсынылған алғашқы «экзотикалық» тігіс болды. 1931 жылы Оттава қаласының жанындағы Коннаут Парк жарыс жолының иесі Лео Дандуран ұсынған бұл тігіс «биыл Англияда танымал» деп есептелді. 1931 жылдың 3 маусымында үшінші және бесінші жарыстарға жасалған 2 долларлық тігіс 47,95 доллар төледі. Келесі айда күнделікті қос тігіс Онтарио штатының Гамильтон қаласындағы Гамильтон жокей клубында екінші және төртінші жарыстарға енгізілді. Уақыт өте келе, жарыс жолдары көрермендерді бағдарламаның соңына дейін ертерек келуге ынталандыру үшін әр күндік бағдарламаның алғашқы екі жарысына тігіс қабылдай бастады. Барлық басқа американдық жарыс тігістері сияқты, «қосарлану» парримутуалды жүйеде жүзеге асырылады, бірақ күнделікті қосарланудағы тігіс саны әр жарыстағы қатысушылар санын көбейту арқылы есептеледі. Мысалы, егер бірінші жарыста 10, ал екінші жарыста 8 қатысушы болса, онда 80 тігіс болады, олардың әрқайсысы екі мүмкін жеңімпаздың комбинациясына сәйкес келеді. Бұл жеңіс, орын немесе көрсету үшін тікелей тігістерге қарағанда жоғары төлемдерге әкеледі. Күнделікті қос тігісте тек бір комиссия алынатындықтан, күнделікті қос тігіс жеңісі екі жылқыға жеңіс үшін тігіс салғаннан немесе оларды біріктіргеннен де жоғары коэффициентпен төленеді. 2 долларлық күнделікті қос тігістер бойынша үлкен төлемдер мысалы: 1939 жылы Иллинойс штатындағы Вашингтон Парк жарыс жолында 10 772 доллар, 1972 жылы Флорида штатындағы Галфстрим Парк жарыс жолында 6 683 доллар, 1990 жылы Нью-Джерси штатындағы Фрихолд жарыс жолында 8 693,60 доллар және 1999 жылы Аризона штатындағы Turf Paradise жарыс жолында 6 953 доллар құрады. 1973 жылы американдық актер және комедияшы Алан Карни Калифорниядағы Голливуд Парк жарыс жолында күнделікті қос тігіс жеңіп алғаннан кейін қозған қуаныштан жүрек талмасынан қайтыс болды.
Нұсқалар
Күннің соңғы екі жарысына "соңғы қос" жиі ұсынылады. Кейбір трассаларда "күтіп отыру қос" та ұсынылады – бағдарламадағы соңғы жарыстан басқа әр жарыстан басталатын күнделікті қос. Маңызды жарыстар екі бөлек күні өткен кезде де қос ұсынылуы мүмкін. Ең танымал мысал – Черчилль Даунс ұсынатын "Окс-Дерби қосы", онда ойыншылар Кентукки Окс және Кентукки Дерби жарыстарында жеңімпаздарды таңдайды. Окс Дербиден бір күн бұрын өткізіледі, ал Дерби дәстүрлі түрде мамыр айының бірінші сенбісінде өткізіледі. 1935 жылғы газет хабарында Үндістандағы ат жарыстарында "күнделікті үштік" ставкасы қолданылып жатқаны айтылған, ал 1949 жылы Даниядағы ат жарыстарында да осыған ұқсас жағдай тіркелген. Америкалық спорт комментаторы Клем Маккарти "жарыстарға қатысатын көптеген ойыншылар ақшалары үшін мұндай баяу оқиғаға шыдай алмайды" деген пікір білдірген. Дегенмен, Калифорниядағы Санта-Анита паркі 1986 жылдың қазан айында күнделікті үштік ставкаларын енгізді.
Байланысты ставкалар
1932 жылға қарай кейбір жарыс жолдарында кинелла ставкалары да ұсыныла бастады, ал экзакта 1950 жылдардың ортасынан кейін ғана пайда болды. Бұл ставкалар әдетте әр бағдарламада бірнеше рет ұсынылды, көбінесе электромеханикалық тотализатор жүйелерінің мүмкіндіктері шектеулі болғандықтан. Компьютерлік технология енгізілгеннен кейін, трифекта, суперфекта және "pick 6" сияқты күрделі ставкалар пайда болды. Бұл ставкалардың жоғары төлемақылары күнделікті қосарлауға деген қызығушылықты азайтуға әкелді, бірақ ол әлі де ұсынылады, кейде бағдарлама барысында бірнеше рет. "Pick 3" және "pick 4" ставкалары күнделікті қосарлаудан туындаған. Бұл ставкалар тікелей қатысушылардан үш немесе төрт кезекті жарыстың жеңімпаздарын таңдауды талап етеді. Бұлар да көбінесе жылжымалы түрде ұсынылады – біріншіден үшінші жарысқа дейін жылжымалы 3 таңдау, екіншісі екіншіден төртінші жарысқа дейін және т.б., бағдарлама бойы.