Кіріспе
542-ші теңіз жауынгерлік шабуыл эскадрильясы (VMFA 542) – F-35B Lightning II истребителімен ұшатын АҚШ Теңіз жауынгерлері корпусының авиациялық шабуыл эскадрильясы. VMFA 542 Солтүстік Каролина штатындағы Теңіз жауынгерлері корпусының Черри Пойнт әуе станциясында дислокацияланып, Теңіз авиациясының 14-ші тобының (MAG 14) және 2-ші Теңіз авиациялық қанатының (2-ші MAW) құрамында болады.
Миссия
Жер бетіндегі мақсаттарды анықтау, шабуылдау және жою, жаудың ұшақтарын ұстап алып жою, сондай-ақ электрондық соғыс бойынша қолдау көрсету.
Екінші дүниежүзілік соғыс
542 әскери-теңізші ұрысшы шабуыл эскадрильясы 1944 жылғы 6 наурызда Солтүстік Каролина штатындағы Шери Пойнт әскери-теңізші корпусының әуе станциясында 542 әскери-теңізші түнгі ұрыс эскадрильясы (VMF(N) 542) ретінде құрылды. Эскадрилья құрылған кезде оларға F6F Hellcat ұшағы берілді. 1944 жылдың ортасында олар жауынгерлік аймаққа көшуге дайындық үшін Сан-Диего, Калифорнияға көшірілді. Қазан айының соңында эскадрилья Каролин аралдарындағы Улитиге жетіп, бірден әуедегі ұрыс кезендігін бастады. 1944 жылдың соңында VMF(N) 542 Тынық мұхиты театрсына жөнелтілді. 1945 жылдың сәуір айының басына қарай эскадрильяның көп бөлігі Окинава шайқасына қатысу үшін жетті. Жауға қарсы түнгі операциялар 15 сәуірде Окинавадағы Йонтан әуеайлағынан ұшырылған миссиялармен басталды. Екінші лейтенант Арсено 1945 жылғы 16 сәуірде түнгі ұшқышпен жаудың ұшағын түсірген эскадрильяның алғашқы ұшқышы болды. Йонтан әуеайлағында орналасқан кезде «Тайгерлер» он сегіз жапон ұшағын жойды және Амати, Амати Ошима, Токуношима, Кикай Шима, Мияко Джима және Амати Гунто Рюкю аралдарына ракеталық шабуылдар жасады. Осы іс-қимылдары үшін «Тайгерлер» Президенттік бірлік марапатына ие болды. 1945 жылдың сәуір және тамыз айлары аралығында майор Роберт Б. Портер және капитан Уоллес Е. Сиглер Окинавадағы бесінші жеңісін алған алғашқы түнгі ұшқыштар болды. (Екеуі де бұрын күндізгі жеңіске жеткен еді; капитан Роберт Бэрд VMFN 533 22 маусымда бесінші түнгі ұшағын жойды.) Жапонияның Йокосука қаласындағы қысқа мерзімді оккупациялық міндеттерден кейін VMF(N) 542 Калифорниядағы Эль-Торо әскери-теңізші корпусының әуе станциясына ауыстырылды. Осы кезеңдегі оқу түнгі және кез келген ауа-райындағы ұрыс тактикасына бағытталды, нәтижесінде 1948 жылы эскадрилья теңізші түнгі кез келген ауа-райындағы ұрыс эскадрильясы 542 (VMF(AW) 542) деп қайта аталды.
Корей соғысы
Жаңа екі қозғалтқышпен жабдықталған, радары жаңартылған F7F Tigercat ұшағы VMF(AW) 542 эскадрильясына 1950 жылдың қыркүйек айында Оңтүстік Кореядағы Кимпо әуежайына жіберу туралы бұйрық берілді. Кимподан Кореядағы жауға қарсы жақыннан әуе қолдауы, әуеде кедергі жасау және барлау ұшулары сияқты миссиялар орындалды. 1951 жылдың наурыз айында Эль-Тороға оралған VMF(AW) 542 эскадрильясы F3D Skyknight ұшағын сатып алып, реактивтік эраға көшті. "Skyknight" – әуе кемесінен ұшатын алғашқы реактивтік түндегі жойғыш ұшақ. "Tigers" эскадрильясы F3D 2 ұшақтарында Кореядағы қызметке ұшқыштар мен радар операторларын дайындады. Корея соғысы кезінде F3D ұшақтары басқа әскери-теңіз күштерінің барлық түрлерінен көбірек жау ұшақтарын жойды. Эскадрилья MCAS El Toro әуежайында қалды және 1958 жылдың маусым айында F4D Skyray (жақсы қасиеттері үшін "Ford" деп аталды) ұшағын қабылдады. 1959 жылдың тамызынан 1963 жылдың қарашасына дейін VMF(AW) 542 эскадрильясы Әтсугиге (Жапония) екі рет ұзақ мерзімдік іссапар жасады. 1963 жылдың 2 қарашасында эскадрилья Marine Fighter Attack Squadron 542 (VMFA 542) деп қайта аталды және F6 Skyray ұшағының орнына F4B Phantom ұшағында оқуға кірісті.
Вьетнам соғысы
Вьетнам соғысына американдық қатысудың күшеюі нәтижесінде, VMFA 542 эскадрильясы 1965 жылдың сәуірінде Жапонияға жіберілді, ал бірнеше аптадан кейін Вьетнам Республикасына қайта орналастырылды. Эскадрилья алғаш рет елге 1965 жылдың 10 шілдесінде Дананг әуе базасында кірді және көп ұзамай жауға қарсы әуе операцияларын бастады. Оның негізгі міндеті сол кезде теңіз жаяу әскерлерінің құрлықтағы күштеріне әуеден қолдау көрсету болды. 1965 жылдың тамызында VMFA 542 эскадрильясы 7-ші теңіз жаяу әскерлер полкіне Starlite операциясында көмектесті – соғыстың алғашқы ірі американдық операциясы. Эскадрильяның Оңтүстік Вьетнамдағы алғашқы сапары 1965 жылдың желтоқсан айының басында Жапонияның Ивакуни әуе базасына қайта орналасуымен аяқталды. VMFA 542 Оңтүстік-Шығыс Азияда тағы үш рет кызмет етті. "Тайгерлер" 1966 жылдың қысының соңында Оңтүстік Вьетнамға оралды және келесі жылдың жаз ортасына дейін, қайтадан Жапонияға көшіп барғанға дейін сонда қалды. Сол күзден бастап "Тайгерлер" 13 ай бойы соғыс аймағында орналасты. "Тайгерлердің" Оңтүстік-Шығыс Азиядағы соңғы әскери сапары 1968 жылдың 10 мамырында басталды. Вьетнамда қызмет еткен кезде "Тайгерлер" соғыстың ең ірі құрлық операцияларында жердегі күштерге әуеден қолдау көрсетті. Осы операциялардың ішінде: Юта, Техас, Прерия, Юнион, Кингфишер, Фримонт, Аллен Брук, Наполеон/Салин, Ланкастер, Шотландия, Невада Игл және Айдахо Каньоны болды. Жақыннан әуеден қолдау миссиялары тек теңіз жаяу әскерлері үшін ғана емес, сонымен қатар американдық армия бөлімшелері үшін, кейде Оңтүстік Вьетнам күштері және Оңтүстік Корея теңіз жаяу әскерлерінің бөлімдері үшін де орындалды. Бұған қоса, "Тайгерлер" Лаос пен Солтүстік Вьетнамда бомбалау миссияларын жүзеге асырды. 1968 жылдың қарашасында Солтүстік Вьетнамды бомбалау тоқтатылғаннан кейін, "Тайгерлер" сол аймақтағы барлау миссияларын сүйемелдеді. Алайда, Лаостағы жау нысандарына жасалған шабуылдар бомбалау тоқтатылғаннан кейін күшейді. Лаостағы жаудың жабдықтау желілері 1969 жыл бойында айқын түрде зардап шекті. VMFA 542 1968 жылдың мамырынан 1970 жылдың қаңтарына дейін Оңтүстік-Шығыс Азияда 20 000 тоннадан астам оқ-дәрі тастады. Эскадрилья ұшқан соңғы миссия 1970 жылдың 13 қаңтарында Лаос үстінен түнгі қирату миссиясы болды. Айдың қалған бөлігі Оңтүстік Вьетнамнан кетуге дайындалумен өтті. 30 қаңтарда бірінші эшелон Данангтан ұшып кетті, ал екінші эшелон келесі күні кетті. АҚШ-қа жасалған бұл ұшуда отыз бес тактикалық реактивтік ұшақ болды. Бұл ірі көшірудің кодтық атауы Key Wallop II болды.
Вьетнамнан кейінгі және 1980-жылдар
"Тайгер" Калифорнияға оралғаннан кейін, ВМФА 542 эскадрильясы кадрлық құрамға ие болды. Сәуір айында бөлімшеде бір ғана офицер қалды. 1970 жылдың 30 маусымында эскадрилья тоқтатылды. Эскадрильяның таратылуы ұзаққа соқпады, бір жарым жылдан кейін ол қайтадан белсенді ұйым ретінде жаңартылды. Жаңару 1972 жылдың 12 қаңтарында Оңтүстік Каролина штатындағы Бофорт теңізшілер корпусы әуе станциясында болды. Осы кезде эскадрилья VMA 542 теңіз шабуыл эскадрильясы деген атау алды. Қайта жанданғаннан кейін "Тайгерлерге" жаңа AV 8A Harrier ұшағы берілді. Осылайша "Тайгерлер" осылай жабдықталған екінші теңіз әскері бөлімі болды. 1974 жылдың тамызында "Тайгерлер" MCAS Cherry Point, Солтүстік Каролинаға көшірілді. 1977 жылдың 1 шілдесінен 1979 жылдың 30 маусымына дейінгі кезеңде VMA 542 екі жыл қатарынан "Жылдың теңіз V/STOL эскадрильясы" деп таңдалды. 1986 жылдың сәуір айында VMA 542 эскадрильясы үшін AV 8A және C модельдерінің пайдалануы тоқтатылды, себебі "Тайгерлер" теңіз корпусының жаңа жеңіл шабуыл "Харриері" – AV 8B ұшағына көшті. V/STOL операцияларында одан да тиімді AV 8B ұшағының қашықтығы мен жүк көтеру қабілетін арттырады, сонымен қатар навигация және қару жеткізу үшін заманауи технологияларды қамтиды. Толық көшу 1986 жылдың мамырына дейін аяқталды. 1989 жылдың желтоқсанында эскадрилья толығымен алты айға Жапонияның Ивакуни қаласына, Бірлік орналастыру бағдарламасын (UDP) қолдау үшін жіберілді. 1990 жылдың мамырында олар Черри-Пойнтқа оралды.
Перс шығанағындағы соғыс және 1990 жылдар
1990 жылдың тамызында "Тайгерлер" Бахрейнге "Шөл қалқаны" операциясын қолдау үшін жөнелтілді. Үш айдан кейін эскадрилья Сауд Арабиясының Джубайль қаласындағы Король Абдул Азиз теңіз базасына, театрдың ең алдыңғы қатардағы бекітілген қанатты тобының құрамында орналасты. Бахрейнге келгеннен кейін 12 сағат ішінде "Тайгер" ұшқыштары тәулік бойы күштерге дайындық танысты. Бұл дайындық күйі 1991 жылдың 17 қаңтарында "Шөл даулы" операциясы басталғаннан кейін бес сағатқа дейін сақталды, содан кейін VMA 542 "Харриерлерінің" бірінші дивизиясы Оңтүстік Кувейттегі ирактық артиллериялық позицияларын жоюға аттанды. Сол күннен бастап "Тайгер" ұшақтары 1991 жылдың 27 ақпанында соғыс аяқталғанға дейін үздіксіз ұрыс тапсырмаларын орындады. 22 ақпанда, жердегі шабуыл басталғанға екі күн бұрын, VMA 542 "Тайгерлері" күніне 58 рет шабуылға дайындық жасады. Бұл соңғы дайындыққа Mk77 напалм кірді, ол Теңіз экспедициялық күштерінің бұзу операциясы жүзеге асырылатын аймақтағы траншеяларға жеткізілді. Сонымен қатар, "Тайгерлер" одақтастарға қарсы операциялар кезінде қолданылуы мүмкін жаудың артиллериясы мен бронетехникасын нысанаға алды. Осы қырық екі күндік қақтығыс барысында VMA 542 "Тайгерлері" 1000-нан астам ұрыс рейсін орындап, 1200 сағаттан астам ұшу уақытын жинады, ал жауға 1000 тоннадан астам қару-жарақ жеткізді. Соғыс басталғанда VMA 542 жауға көбірек қару-жарақ жеткізіп, көбірек ұшуға ұшып, театрдың басқа V/STOL эскадрильяларынан гөрі көп ұрыс сағатын жинады. 23 ақпанда капитан Джеймс "Трей" Уилборн III түнгі шабуыл кезінде Әли Әл Салемнен солтүстікке қарай шамамен 5 миль жерде жоғалып кетті, жаудың жерден атқан оғына ұшырап, нысанаға жақын жерге құлады. Сонымен қатар, 25 ақпанда капитан Скотт "Вапор" Уолш 2-ші теңізшілер дивизиясына қарсы шабуыл жасаған ирактық бронетехникасына қарсы ұшып келе жатып, ИР SAM зымыранына түсті. Уолш Ахмад әл-Жабер әуе базасының жанында парашютпен секіріп, Риппер әскери-теңіз күштерінің элементтері құтқара алғанша тұтқындаудан қашып шықты. 1991 жылдың сәуір айында "Тайгерлер" MCAS Cherry Point-ке оралды. Одан кейін эскадрилья 1993 жылы жаңа радарлық/түнгі шабуыл AV 8B Harrier II Plus ұшағын флотқа енгізуге таңдалды. 1997 жылдың 8 тамызында эскадрилья 12 ұшақты Юма теңіз базасына жөнелтті. Дайындық жақсы басталды, бірақ капитан Сэмюэл Смит басқарған ұшақтың жоғалуы осы жоспарды тоқтатты. Бірнеше күн ұшу тоқтатылғаннан кейін, ұшақтарды қайта ұшуға жібермес бұрын, оларға уақытты талап ететін тексерулер жүргізілуі керек екені хабарланды. Бұл тексерулер ұшақтардың он екісінің төртеуінде қозғалтқыштың ішкі зақымдануын анықтады, олардың толық ауыстырылуын қажет етті. Қыркүйек айы қалпына келтіру кезеңі болды, эскадрилья екі ұшақ пен шамамен 25 теңізшіні Юма, Аризонаға қару-жарақ және тактикалық нұсқаушы (WTI) курсын қолдау үшін жіберді. Кеарсардж кемесімен эскадрильяның жасағы 1997 жылдың 12 қазанында Cherry Point-ке оралды, ол шамамен алты ай бойы жөнелтілген. 7-10 қазан күндері "Құзыреттілік жаттығуы" (CAPEX) өтті. Операциялық қарқын жоғары деңгейге жеткен кезде, эскадрилья 16 қазанда тағы бір қайғыға ұшырады, Огайо штатының Дейтон қаласында ұшақтардың бірі жоғалып кетті. 1999 жылдың мамыр айында 24-ші теңізші экспедициялық бөлімінің қайық жасағы Косово операциясынан оралды. Олардың НАТО операциясын қолдауы "Шөл даулынан" бергі алғашқы қарулы қақтығыс болды. Олар "Нассау" кемесімен 38 ұрыс рейсін сәтті орындады.
Терроризмге қарсы жаһандық соғыс
Эскадрилья 2004–2005 және 2007–2008 жылдары Ирак Азаттық операциясына қолдау көрсету үшін Әл-Асад әуе базасына дислокацияланды.
" Мәңгілік бостандық " операциясы
24-ші теңіз жұмылдыру тобына (MEU) қарасты ВМА 542 құрамындағы бөлімдер Талибанның әрекеттерін тоқтату мақсатында Ауғанстанға күш түсіруге шақырылды. 6 айлық міндеттеме кезеңінде "Тайгерлер" ең қиын жағдайлардағы арнайы операциялар күштеріне тікелей авиациялық қолдау көрсетті.
"Одиссей таңғы" операциясы
2011 жылдың 20 наурызында VMA 542-нің А отряды, VMM 266 (күшейтілген) және 26-шы теңіз экспедициялық тобының (26th MEU) құрамында "Одиссей таңғы" операциясы аясында Ливияға қарсы Kearsarge-тан әуе шабуылдарын жүргізді.
" Одиссей " операциясы
2016 жылдың тамызында 22-ші теңіз экспедициялық тобына (MEU) қарасты VMA 542 құрамының бөлімдері Odyssey Lighting операциясына қатысты. Операция кезінде олар "Уосп" кемесінен басқа ЛХД (LHD) кемесіне қарасты ешқандай "Харриер" эскадрильясы жеткізбеген көбірек жарылғыш заттарды жеткізді.
Операция Індетті шешу
2018 жылы 26-шы MEU-ға қарасты VMA 542 құрамы Бахрейндегі Шиек Иса әуе базасынан жауынгерлік операциялар жүргізді.
F-35B ауысуы
2022 жылдың 1 желтоқсанында VMA 542 қалған Harrier ұшақтарын пайдаланудан алып тастап, F 35B Lightning II ұшағына көшті. VMFA 542 2023 жылдың 31 мамырында алғашқы F 35B ұшағын алды және 2023 жылдың 11 тамызында «ұшуға қауіпсіз» сертификатын алғаннан кейін, Теңіз корпусының шығыс жағалауындағы алғашқы F 35B эскадрильясы атанды. Олардың F 35B ұшағымен жасаған алғашқы орналасуы Норвегиядағы Эвенес әуе базасында, Nordic Response 24 жаттығуына қатысу мақсатында болды.