Кіріспе
Сигналды өңдеуде алдын ала күшейту – күтілетін шудан қорғау тәсілі. Мағынасы, шуға ең осал жиілік диапазонын алдын ала күшейту (және осылайша бұрмалау) болып табылады, нәтижесінде шулы процесс (кабель арқылы беру, таспаға жазу) аяқталғаннан кейін осы жиілік диапазонынан көбірек ақпаратты қалпына келтіруге болады. Алдын ала күшейтуден туындаған бұрмалауды жою де-күшейту деп аталады, бұл шығыс бастапқы кірісті дәл қайталайды. Күшейту FM хабар таратуда (күшейтуді жақсарту) және винилдік (мысалы, LP) жазбаларда жиі қолданылады. Мысалы, жоғары жиілікті сигнал компоненттерін күшейту арқылы таратылатын жиілік спектрінің модуляциялық индексі теңдестіріліп, соның салдарынан бүкіл жиілік диапазоны үшін сигнал-шу қатынасы жақсарылуы мүмкін.
In signal processing, pre emphasis is a technique to protect against anticipated noise. The idea is to boost (and hence distort) the frequency range that is most susceptible to noise beforehand, so that after a noisy process (transmission over cable, tape recording ) more information can be recovered from that frequency range. Removal of the distortion caused by pre emphasis is called de emphasis, making the output accurately reproduce the original input. Emphasis is commonly used in FM broadcasting (preemphasis improvement) and vinyl (e. g. LP) records. For example, high frequency signal components may be emphasized to produce a more equal modulation index for a transmitted frequency spectrum, and therefore a better signal to noise ratio for the entire frequency range.
Толқын түріндегі сигналдар
Электрондық аудио сигналдарды өңдеуде, алдын ала баса көрсету – жүйелік процесс, оның мақсаты жүйенің кейбір бөлімдерінде (әдетте жоғары) жиіліктердің амплитудасын (әдетте төмен) жиіліктерге қатысты арттыру арқылы, жүйедегі келесі бөлімдердегі әлсіреу бұрмалауы немесе жазу ортасының қанығуы сияқты құбылыстардың зиянды әсерін азайтуға және жалпы сигнал-шу қатынасын жақсартуға бағытталған. Бұл операцияның кері процесі деэмпазис деп аталады, ал жүйе тұтастай алғанда эмпазис деп аталады. Алдын ала баса көрсету, негізінен калибрленген сүзгі болып табылатын алдын ала баса көрсету желісі арқылы жүзеге асырылады. Жиілік жауабы арнайы уақыт константаларымен анықталады, ал кесу жиілігі осы мәннен есептелуі мүмкін. Алдын ала баса көрсету телекоммуникацияда, цифрлық аудио жазуда, пластинка кесуде, FM хабар таратуда және сөйлеу сигналдарының спектрограммаларын көрсетуде кеңінен қолданылады. Мысалы, 33 және 45 айналымдық винил пластинкаларындағы RIAA теңестіру қисығын келтіруге болады. Тағы бір мысал – магниттік таспаларда қолданылатын Dolby шуды азайту жүйесі. Алдын ала баса көрсету жиіліктік немесе фазалық модуляция таратушыларында модуляциялық сигналдың қуатын ауытқу коэффициенті тұрғысынан теңестіру үшін қолданылады. Қабылдағыштағы демодуляция процесі бастапқы сигналдың қуаттылық таралуын қалпына келтіру үшін өзара желіні, яғни деэмпазис желісін қамтиды.
Бастылықтан шығару
Телекоммуникация саласында де-эмпазис – пре-эмпазистің толықтырушысы, антишу жүйесінде эмпазис деп аталады. Де-эмпазис – жүйелік процесс, ол белгілі бір жиіліктер диапазонында кейбір (әдетте жоғары) жиіліктердің амплитудасын басқа (әдетте төмен) жиіліктерге қарағанда азайтуға бағытталған. Бұл, жүйедегі келесі бөлімдердегі әлсіреу бұрмалауы немесе жазу ортасының қанығуы сияқты құбылыстардың зиянды әсерін азайту арқылы сигнал мен шу арақатынасын жақсартуға мүмкіндік береді. Арнайы уақыт тұрақтылары жиілік жауап қисығын анықтайды, одан кесілу жиілігін есептеуге болады.
Қызыл кітап аудиосы
Сирек қолданылса да, Қызыл кітап CD мастерлеуінде стандартталған күшейту мүмкіндігі бар. CD ойнатқыштар бастапқыда қолжетімді 14 биттік түрлендіргіштермен іске асырылғандықтан, кванттау шуын өтеу үшін алдын ала күшейту ережесі енгізілді. Экономикалық үнемдеулердің арқасында толық 16 бит қолданысқа енгеннен кейін кванттау шуының мәні азайды, бірақ күшейту опциясы болып қала берді. Алдын ала күшейту – 10 дБ-ға (20 дБ/онжылдыққа) күшейтуі бар және 50 мкс және 15 мкс уақыт тұрақтыларына ие бірінші реттік сүзгі ретінде сипатталады.
Цифрлық таратуда
Жоғары жылдамдықты цифрлық таратуда сигнал сапасын жақсарту үшін алдын ала баса көрсету қолданылады. Деректерді жоғары жылдамдықпен жіберу кезінде тарату ортасы бұрмалауларға әкелуі мүмкін, сондықтан осы бұрмалауды түзету үшін жіберілетін сигналға алдын ала баса көрсету жасалады. Дұрыс орындалғанда, бұл бастапқы немесе қажетті сигналға жақынрақ келген қабылданған сигналды қамтамасыз етеді, соның арқасында жоғары жиіліктерді пайдалануға немесе биттердегі қателерді азайтуға болады. Тізбектік деректерді таратуда de-emphasis басқа мағынаға ие – ол бірден-бір өтетін биттен кейін қалған барлық биттердің деңгейін төмендетуді білдіреді. Бұл өтетін кезде пайда болатын жоғары жиілікті компоненттерге баса назар аударуға мүмкіндік береді, ал төмен жиілікті компоненттер төмендетіледі. Бұл – таратушыны теңестірудің бір түрі; ол жоғары жиіліктерде жоғары болатын каналдағы жоғалтуларды өтеуге көмектеседі. PCI Express, SATA және SAS сияқты кең таралған тізбектік деректер стандарттары жіберілетін сигналдарда de-emphasis қолдануды талап етеді.