Кіріспе

Уэлсли қалашығы – Канаданың Онтарио провинциясындағы Уотерлоо аймақтық муниципалитетінің солтүстік-батыс аймағы. Ол кең аумақты қамтиды және 2016 жылғы Канада халық санауы бойынша 11 260 адам тұрды.

Тарих

1805 жылы Пенсильваниядан көптеген меннониттер Берлинге қоныстанды, бірақ Уэлсли қалашығының өзі 1842-43 жылдарға дейін шолу жасалмады, себебі ол Королеваның Буш аймағының бір бөлігі болды, онда көптеген афроамерикандық қоныстанушылар тұрды. 1837 жылы неміс Джон Филипп Швайцер қазіргі Хоуксвиллде жер телімді иеленді және келесі тоғыз жылда оны өңдеді. Содан кейін Джон Хоук екі жыл ішінде ұн тартатын диірмен мен ағаш кесетін диірмен салып бітіру шартымен 700 долларға осы жерді сатып алуға үкіметтен рұқсат алды. 1869 жылға қарай халық саны 200-ге жетті және пошта кеңсесі күн сайын хат ала бастады. 1846 жылғы қалашық бойынша жазбаларда жердің көп бөлігі «Королеваның Буш, мемлекеттік жер, онда елу акрлық жер учаскелері нақты қоныстанушыларға берілді» деп көрсетілген. 1841 жылы қалашықтың жалпы халқы 254 адамды құрады. Қазіргі Уэлсли ауылы Нит өзенінің жанында 1847 жылы Джон Смитпен алғаш қоныстанды және бастапқыда Шмидтсвилл деп аталды. Пошта 1851 жылы ашылды және ауыл Ричард Уэлслиге, Веллингтонның 1-ші герцогы Артур Уэлслидің үлкен ағасына аталды. Ауыл тез арада ағаш диірменімен, жем диірменімен, дән диірменімен (1856 жылы салынған және қазірге дейін сақталған), былғары өңдеуші, ірімшік фабрикасы, мейрамханалар мен тұрғын үйлермен, сондай-ақ жақын маңдағы фермалар мен шаруа қожалықтарынан көп сауда әкелген ауылдың ірі экономикалық орталығына айналды. 1864 жылға қарай ауылда екі дүкен, ұн диірмені, үш арба жасаушы, аяқ киім шеберханалары, қонақ үй, екі шіркеу және 78 оқушысы бар мектеп болды. 1869 жылға қарай Уэлсли ауылының халқы 400 адамды құрады; ең жақын теміржол станциясы Баденде 14 км (9 миль) қашықтықта орналасқан. 1869 жылы Бамберг ауылында 200 адам тұрды; ол Санкт-Агатаға қатынайтын дилижанс жолында болды. 1852 жылы Ватерлоо округінің шекарасы Ватерлоо, Уэлсли, Уилмот, Вулвич және Солтүстік Дамфрис қалашықтарын қамту үшін белгіленгенде Джон Хоук Уэлслидің алғашқы басшысы болып тағайындалды және алғашқы қалашық әкімшілігі Хоуксвиллде салынды. Округ орталығының орны туралы шешім қабылдағанда Хоуксвилл Берлин мен Галттан басымдыққа ие болады деп күтілген. Алайда Джон Хоук шешуші дауыс берді және ол Берлиннің пайдасына шешім қабылдады. Теміржол мен округ орталығының арқасында Берлин тез өсіп, дамыды; Хоуксвилл ғасыр соңына дейін гүлденді, содан кейін құлдырады. 1900 жылдардың соңында бұл аймақта дәрігерлер, теміршілер мен саудагерлер, сондай-ақ былғары өңдеуші, қонақ үйлер мен шіркеулер болды. 1900 жылдардың басында ауылдың арба және күймешісі Джордж Дифенбеккер (оның қалаулы орфографиясы) әр жазда немересі Джон Дифенбеккерді қонаққа шақыратын. Уэлсли ауылындағы алғашқы кітапхана 1900 жылы ашылды және 1916-1921 жылдар аралығындағы кезеңді қоспағанда, содан бері үздіксіз қоғамдық кітапхана қызметі көрсетілуде. Қазіргі филиал, Ватерлоо округі кітапхана жүйесінің бөлігі, бұрынғы С. С. No. 16 Уэлсли қалашығындағы мемлекеттік мектеп ғимаратында орналасқан. Мектеп 1967 жылы жабылды. 1970 жылдың шілдесінде кітапхана сол жақ сыныпқа көшіріліп, ғимарат біртіндеп қайта жаңғыртылды. Балаларға арналған жазғы лагерь 1924 жылдан бері Бамбергке жақын жерде орналасқан Бейбіт көлінде орналасқан; Camp Ki WaY 2009 жылға дейін Kiwanis клубына тиесілі болды, содан кейін ол YMCA-ға сыйға берілді. Бамбергтің алғашқы қоныстанушылары Германиядан келген және ауыл бастапқыда Веймар деп аталды; ол 1852 жылы Бамбергке өзгертілді. Алғашқы қоныс аударушылар Мозер және Кроеч отбасыларын қоса алғанда, жерді иеленушілер болды. 1904 жылға қарай Бамбергте екі дүкен, түрлі бизнес, сыра зауыты және пошта кеңсесі болды.

Қауымдастықтар

Уэлсли қалашығы Бамберг, Кросхилл, Доркинг, Хоуксвилл, Кингвуд, Линвуд, Сент-Клементс және Уэлсли елді мекендерін қамтиды. 2016 жылы халық саны 576 адамды құрады.

Экономика

Бұрынғы компаниялардың көпшілігі Уэлсли қаласынан кетіп қалды, бірақ қала орталығының мәдени мұрасын байытатын көптеген тарихи ғимараттар әлі де сақталған. Уэлслиде бастау алған белгілі бір кәсіпорын – Эрб Транспорт, ол жақын орналасқан Нью-Гамбург қаласына көшіп кетті. Қазіргі таңда қаладағы ең ірі кәсіпорындар – 1922 жылы құрылған Уэлсли Apple Products, екі аппараттық және ағаш өнімдерін сататын дүкен, екі мал азығы сататын дүкен, жанармай құю станциясы, банк, арена, мүмкіндігі шектеулі адамдарға қолжетімді ойын алаңы, су шашырату алаңы, қоғамдық орталық, азық-түлік дүкені, дәріхана, жиһаз дүкені, қаралы үй, зейнеткерлер үйі, үш автокөлік жөндеу шеберханасы, сақтандыру брокерліктері, ветеринариялық клиника, нан пісіруханасы, гүл дүкені, пицца дүкені, хиропрактик, қосымша қызметтер көрсететін фирма, үш мейрамхана, ет дүкені, таңдаулы ет және деликатес дүкені, өнер галереясы және көптеген шаштараздықтар. Хоуксвиллде бірнеше шағын және орта кәсіпорындар орналасқан, оның ішінде ірі Фрей құрылыс мердігерлері және Кантри Лэйн құрылысшылары бар. Қалада үш жиһаз кәсіпорны бар: Червиннің тапсырыс бойынша жасалған ағаш шеберханасы, Хоуквудс тапсырыс бойынша жасалған жиһазы және Хоумстед ағаш шеберханасы. Хоуксвилл Ноа Мартиннің және оның әйгілі жазғы шұжығының да туған жері болды. Ол қайтыс болғаннан кейін Ноа Мартиннің жазғы шұжығы Хоуксвиллден тыс жерде жасала бастады. Қаудағы ең ірі жұмыс беруші – Линвудта орналасқан Джонс жем комбинаты. Олар төрт зауытта мал мен үй жануарларына арналған азықтарды, сондай-ақ жеуге жарамды астық дақылдарын өндіреді. Бұл зауыт шамамен 100 жылдан бері отбасылық бизнестің күшімен жұмыс істеп келеді. Қазіргі уақытта зауыттың негізін қалаушының немересі Джефф Джонс президент және бас директор болып табылады. Линвудта сондай-ақ Оңтүстік-Батыс Онтариодағы ең ірі шаруашылық жануарларының ветеринариялық клиникаларының бірі – Линвуд ветеринариялық қызметтері орналасқан. Сонымен қатар, қауда EMB Manufacturing сияқты көптеген шағын өндіріс компаниялары бар, олар Wallenstein брендінің орман шаруашылығы жабдықтарын шығарады.

Өнер және мәдениет

Қаланың ең танымал экспорттық өнімдерін тойлау мақсатында 1975 жылы алғаш рет Уэлсли алма сары майы мен ірімшегі фестивалі өткізілді және содан бері жыл сайын қыркүйек айының соңғы сенбісінде ұйымдастырылып келеді. Фестивальге көптеген көше базарлары, атпен жүру, қашықтан басқарылатын қайық жарыстары, ашық аудандағы мұражайлар мен ойын-сауықтар, жылқы тастау жарыстары, шаруа қожалықтарына экскурсиялар, тікелей музыка, басты көшеде сатып алуға болатын тағамдар және классикалық автомобильдер көрмесі кіреді. Бәріне-бәріне жыл сайын мыңдаған келушілер келеді. Линвуд 2008 жылдың тамызында алғашқы Элвис фестивалін өткізді, онда бүкіл Онтариодан келген Элвис имитацияшылары өнер көрсетті. 2006 жылдың 24 маусымында қалада алғашқы «Көл маңындағы өнер» гала-шарасы өтті, онда әр түрлі шеберлер өз туындыларын көрсете және жарнамалай алды. Көрмеге қатысушылар Уэлсли тоғанының солтүстік және оңтүстік жағында орналасқан стендтер мен үстелдерді аралап, шығыс жағындағы жолмен екі жаққа да жете алады. Жергілікті басшылар сөз сөйлейді және орталық аралда тікелей музыка ойналады. Уэлслидің күзгі жәрмеңкесі жыл сайын қыркүйектің екінші сейсенбісі мен сәрсенбісінде Еңбек күнінен кейін өткізіледі. Сәрсенбі күні шамамен түскі уақытта жергілікті мемлекеттік мектептің қатысуымен парад өтеді, сондай-ақ қоғамдық орталық аумағында ойын-сауықтар мен іс-шаралар ұйымдастырылады. Уэлсли 2005 жылдан бері желтоқсан айының басында Уэлсли Санта-Клаус парадын өткізеді, онда жергілікті кәсіпорындар, шіркеулер және басқа да ұйымдар жасаған шеру колонналары қала көшелерімен өтеді, әсіресе Куинз Буш жолы, Нафзигер жолы, Мейпл Лиф көшесі және Моулсворт көшесі бойымен. Хоуксвиллде енді тек Хоуксвилл меннониттер шіркеуі мен ауылдық консервативті меннониттер қауымы ғана қалғанмен, Хоуксвилл бірнеше қауымның туған жері болды. 1868 жылдан 1946 жылға дейін қалада пресвитериан қауымы ғибадат етті. Олардың ескі шіркеу ғимараты 1950 жылдың 1 қаңтарында Хоуксвилл меннониттер шіркеуі ретінде қайта бағышталды. Хоуксвиллде 1865 жылдан 1904 жылға дейін Біріккен бауырластар шіркеуі де болды. Готикалық терезелер мен қабырғалар әлі күнге дейін Хоквудтың жеке жиһаз шеберханасында көрінеді. Тағы бір топ 1931 жылы жинала бастады және 1939 жылы ауылдың зиратының жанындағы Евангелие залын салтықтап аяқтады. Бұл топ Хоуксвилл Киелі кітап шіркеуіне айналды, бірақ олардың залы тым тар болды және 1968 жылы Уолленштейндегі жаңа ғимаратқа көшіп барды, онда Уолленштейн Киелі кітап шіркеуі бүгінге дейін бар. Округте салынған алғашқы католик шіркеуі 1840 жылы Сент-Клементсте салынған ағаш шіркеу болды. 1853 жылы ағаш шіркеу тым кішкентай деп танылды және 1858 жылы кірпіштен салынған үлкен шіркеу аяқталды. Нью-Йорк штатының Буффало қаласынан келген қола оркестрі шіркеудің ашылуына арналған концерт берді. Ашылған кезде ол Торонтоның батысындағы ең үлкен және ең әдемі шіркеу деп есептелді. Ватерлоо аймақтық кітапханасы Сент-Клементс, Линвуд және Уэлсли ауылында филиалдар ашты, онда авторлық оқулар, отбасылық әңгімелер және басқа да түрлі шаралар өткізіледі.

Спорт

Уэлслиде «Уэлсли Applejacks» жастар хоккей командасы орналасқан, ол провинциялық жастар хоккей лигасынде ойнайды. «Линвуд Чифс» қаланың негізгі жасөспірімдердің жылдам бейсбол клубы және Оңтүстік Перт ерлердің жылдам бейсбол лигасынде ойнайды. «Уэлсли балық аулау дербиі» – жыл сайынғы шара, ол Еңбек күнінің дүйсенбісінде өтіледі, балықшылар ақшалай сыйлықтар ұсылатын үш белгіленген балықты ұстауға тырысатын көлде ұйымдастырылады. Кейде Канаданың жылқы табанымен лақтыру чемпионаты Уэлслиде, «Китченер-Ватерлоо Хаки клубында» өткізіледі. Олар 1983, 1985, 1995 және 2001 жылдары қалада болды. Сонымен қатар, қала ішіндегі қалааралық сабын қораптары дербиі, «Уэлсли сабын қораптары классикасы» өтеді, онда көптеген командалар мен жекелеген қатысушылар өз көліктерін қала орталығына жақын Нафзигер жолының төбесінен төмен қарай жарыстырады.