Кіріспе

Ад-хок компьютерлік желісінің түрі

Скаттернет – екі немесе одан көп пиконеттерден құралған ад-хок компьютерлік желісінің түрі. "Скаттернет" және "пиконет" терминдері көбінесе Bluetooth сымсыз технологиясына қатысты қолданылады.

Сипаттама

Пикожет – бұл екі немесе одан көп Bluetooth қосылған құрылғылар, мысалы, қазіргі ұялы телефондар арасында құрылатын байланыс түрі. Bluetooth қосылған құрылғылар "тең құрылғылар" болып табылады, себебі олар басшы немесе бағынышты рөлінде әрекет ете алады. Дегенмен, екі немесе одан көп құрылғы арасында пикожет құрылған кезде, бір құрылғы "басшы" рөлін алады, ал қалған құрылғылар синхрондау мақсатымен "бағынышты" рөлін иеленеді. Пикожеттерде 7 мүшелік адрес кеңістігі бар (3 бит, 0 хабар тарату үшін резервтелген), бұл пикожеттің максималды мөлшерін 8 құрылғыға дейін – яғни 1 басшы және 7 бағыныштыға дейін шектейді. Скаттернет – 8-ден астам құрылғылар арасындағы байланысты қолдайтын бірнеше өзара байланысқан пикожеттер. Скаттернеттер бір пикожет мүшесінің (басшының немесе бағыныштылардың бірінің) екінші, бөлек пикожетке бағынышты ретінде қатысуды қалауы арқылы құрылуы мүмкін. Екі пикожетке қатысатын құрылғы екі желінің мүшелері арасында деректерді жіберуге қабілетті. Алайда, негізгі Bluetooth протоколы мұндай жіберуді қолдамайды, оны басқару үшін әр құрылғының хост бағдарламалық қамтамасы қажет. Осы тәсілді пайдалану арқылы көптеген пикожеттерді үлкен скаттернетке біріктіруге және желінің физикалық өлшемдерін Bluetooth-тың шектеулі радиусынан асыруға болады. Қазіргі уақытта Bluetooth және MAC адрес протоколының шектеулеріне байланысты скаттернеттердің нақты іске асырылған мысалдары өте сирек. Дегенмен, дисперсиялық желілерді тиімді құруға арналған алгоритмдерді әзірлеу мақсатымен жүргізіліп жатқан зерттеулердің саны артып келеді.

Болашақтағы қолдану

Скатернет желілері сымсыз құрылғылар арқылы физикалық әлемге Интернеттің байланыстыру мүмкіндігін әкелуге потенциалы бар. Көптеген компаниялар ерте скатернет жүзеге асыруларын пайдаланатын әлеуметтік желілер мен танысу қызметтерін іске қосуға тырысты (мысалы, Bluedating қызметі). Скатернеттер сондай-ақ автономды роботтар мен басқа құрылғылар арасындағы жедел байланыс пен өзара әрекеттесуді қамтамасыз ету үшін де қолданылуы мүмкін.

Зерттеу

Скаттернет құру алгоритмдерін ұсынатын бірнеше мақала бар, ал көптеген түрлі тәсілдер академиялық және корпоративтік ҒЗТ орталарында модельдеуден өтті. Үлкен скеттернеттермен алғашқы тәжірибелерді Цюрихтегі ЭТФ-де BTnode жобасында кездестіруге болады. 2008 жылы Ирландияның Корк университетінің студенті Java бағдарламалау тілінде JSR 82 кітапханасын пайдалана отырып, скеттернетке негізделген қосымшаны жасады. Бұл қосымшаның басты мақсаты – MPI стиліндегі хабар алмасу үлгісін қолдана отырып, Bluetooth скеттернеттері арқылы параллель есептеулерді жеңілдету. Sun Wireless Toolkit-тің эмуляциялық ортасында ғана жұмыс істесе де, ол 15 құрылғыдан тұратын скеттернет құруға және желі арқылы хабарлама бағыттауға қабілетті. 2006 жылы Ирактың Технологиялық университетінің студенті Java ME қолданбасымен, JSR 82 кітапханасын негізге ала отырып, талап бойынша құрылатын скеттернет желісін бағыттау алгоритмін және протоколын жасады. Бұл қосымша бірнеше нақты Java мүмкіндігі бар ұялы телефондарда сәтті сынақтан өтті және үлкен скеттернеттер құруға қабілетті, бірақ Bluetooth жылдамдығының шектеуіне байланысты маршруттар 3 түйінден кем болғанда ғана тиімді.