Кіріспе

АҚШ армиясының бұрынғы оқу-жаттығу орталығы

Хэйл лагері – 1942 жылы Америка Құрама Штаттарының батысында 10-шы тау дивизиясы үшін салынған АҚШ армиясының оқу-жаттығу орталығы. Колорадо штатының орталық бөлігінде, Ред-Клиф пен Лидвилл қалалары арасындағы Игл өзені аңғарында, теңіз деңгейінен 9238 фут (2816 метр) биіктікте орналасқан. Лагерь генерал Ирвинг Хейлдің құрметіне аталған. 87-ші таулық жаяу әскер полкінің командирі және тау соғысы тактикасын дамытқан Онслоу С. Рольф Хэйл лагеріне командир болып тағайындалды. Әскерлер тауға өрлеу, альпий және скандинавиялық шаңғы спорты, суық ауа райында тірі қалу, сондай-ақ түрлі қару-жарақтар мен оқ-дәрілерді пайдалану бойынша оқытылды. Лагерь толыққанды жұмыс істеген кезде шамамен 15 000 әскер орналастырылды. Элиталық шаңғы корпусын құру – Ұлттық шаңғы патрульдеу қауымдастығы, жергілікті шаңғы клубтары және Голливудтың көмегімен жүзеге асырылған жалпыұлттық мақсат болды. Жаттығудан кейін үш армия полкіне жіберілген жеткілікті мөлшерде адамдар таңдалды. 1945 жылдың қараша айында Хэйл лагері жабылды. 2022 жылдың 12 қазанында президент Джо Байден Хэйл лагерін және Тенмиль жотасының жақын орналасқан бөлігін «Хэйл лагері – Континенттік бөлініс ұлттық ескерткіші» деп жариялады. Оның аумағы АҚШ Орман шаруашылығы қызметінің Уайт Ривер ұлттық орман бөлімшесі басқаруына берілді. Аймақты ескерткіш ретінде жариялау көрші шаңғы курорттарының рұқсаттарына әсер етпейді және ескерткіште моторизацияланған және моторизацияланбаған демалыс түрлері кең ауқымда қолдауға ие болады.

Құрылыс

АҚШ-тағы қарулы шаңғы корпусы Қысқы соғыс кезінде (1939–1940 жж.) фин армиясының шаңғы соғысы тактикасына негізделген. Бастапқыда 8000 шаңғышы және табиғатты жақсы білетін адамдар жұмысқа алынды. Лагерь құрылысына 30 миллион доллар жұмсалды, себебі Денвер және Рио-Гранде Батыс темір жолы Пандо темір жол станциясында тоқтады және Теннесси асуы аймағында қар көп жауатын. Лагерьдің құрылысы 1942 жылдың көктемінде басталды және жеті айдан кейін аяқталды; осы кезеңде 24-ші тас жол жаңа бағытқа көшірілді, жақын маңдағы Ред-Клиф қалашығындағы ластануды болдырмау үшін кәріз жүйесі орнатылды және шалғын кептірілді. Сонымен қатар, оңтүстікке қарай орналасқан Лидвилл қаласы, оқушылардың демалуға жалғыз орны болғандықтан, оның моральдық жағдайы "біршама төмен" деп есептелгендіктен, оны өзгертуге көндірді. Лагерь құрамына асханалар, медициналық пункттер, шаңғы дүкені, әкімшілік кеңселер, кинотеатр және мал шаруашылығына арналған қоралар кірді. Таулы далада 15 000 сарбазға арналған ақ түсті казармалар тік сызықтармен салынды, бірақ 1942 жылдың қысында 10-шы жеңіл дивизияның 87-ші полкінің алғашқы оқушылары келген кезде казармалардың бір бөлігі ғана толтырылды. Соғыс министрлігі элиталық шаңғышылерді даярлау қажеттігін сезінді және Америка шаңғы патрульдер қауымдастығынан шаңғы жарысы клубтарымен, шаңғы мектептерімен және жергілікті патрульдермен байланыс орнатуды сұрады. Әрбір үміткер үш ұсыным хат ұсынуы тиіс болды.

Жұмысқа қабылдау

1942 жылдан кейін соғыс салдарынан туындаған байланыс мәселелері сапына қосылуды баяулатты. Бірақ сол жылы Даррил Занук Соня Хенидің басты рөлде ойнаған және Гленн Миллер оркестрінің қатысқан "Sun Valley Serenade" фильмін шығарды, ол Sun Valley-де түсірілді. Фильм сәтті болды және Голливудтың бұл күш-жігері шаңғы корпусына оқушыларды қызықтыруға көмектесті. Тағы екі соғыс уақытындағы фильм түсірілді, олардың екеуі де Хэйл лагерінде түсірілді, онда ақ киімдегі элиталық әскерлер бейнеленді – 1943 жылы "Тау шайқасушылары" және 1944 жылы "Мен сарбазды жақсы көремін". Шаңғы корпусы ұлттық журналдардың мұқабаларында және танымал радиошоуларда көрсетілді. Сонымен қатар, әкімшілік қолдау үшін Әйелдер әскерлік корпусынан 200 әйел шақырылды.

Оқыту

1943 жылға қарай Хэйл лагерінде 14 000-ға дейін адам дайындықтан өтті. Хэйл лагерінің әскери мақсатта қолданылуына Ллойд Э. Джонс басқарған 10-шы тау дивизиясы, 38-ші полк ұрыс тобы, норвегиялық-американдық 99-шы жеке жаяу әскер батальоны және Форт Карсон әскерлері тау және қысқы соғыс жаттығуларын өткізді. Оқушылар шаңғы тебуді, тауға өрмелеуді, қарда өмір сүру дағдыларын (мысалы, қар үңгірлерін салуды) және қысқы жағдайдағы күресуді үйренді. Сонымен қатар, Хэйл лагерінде 620-шы инженерлік жалпы қызметтік ротасы да болды, ол сенімсіз деп күдіктелген неміс-американдықтардан немесе ұлттық-социалистік көзқарастары бар деп күдіктелген әскерлерден құралған бөлімше еді. Хэйл лагері үш жыл ғана жұмыс істеді; ол 1945 жылдың қараша айында жабылды және 10-шы тау дивизиясы Техас штатына көшірілді.

Соғыс тұтқыны лагері

Кейіннен ол "фельдмаршал Эрвин Роммельдің Африка корпусының ең тәртіпсіз 400 мүшесін" ұстады. 1944 жылдың 15 ақпанында 620-шы инженерлік жалпы қызмет бөлімінің күзетшісі Дейл Мейпл неміс сержанттары Генрих Кикиллус және Эрхард Швихтенбергпен бірге қашып кетті. Олар Мексикаға жеткенше қамауға алынып, АҚШ билігіне тапсырылды. Басқа бір оқиғада, 1944 жылдың наурыз айында бес WAC тұтқындармен хат алмасуы үшін айыпталды. Үшеуі төрттен алты айға дейін бас бостандығынан айырылды. 1945 жылы әскер тұтқындарды көптеген құрылыстарды бұзуға пайдаланды.

ХХ ғасырдың аяғы

Тибеттіктерді Хэйл лагерінде ЦРУ құпия түрде оқытты. "1963 жылдың ақпан айына дейін, алғашқы жоспардан он адам артық, барлығы 135 тибеттіктен тұратын төрт топ Хейлге келді". Бұл "тибеттіктердің бірінші толқыны" болды. Лагерь орналасқан жері Гималай таулы аймағының жер бедерімен ұқсас болғандықтан таңдалды. Тибеттіктер лагерьге "Дхумра" деген ат қойды, ол "Бақ" деген мағынаны білдіреді. ЦРУ жергілікті баспасөзде Хэйл лагерінде атомдық сынақтар жүргізілетіні және қауіпсіздік шараларының күшейтілетіні туралы хабар таратып, аймақтың жоғары деңгейдегі күзетілетін аймақ екенін мәлімдеді. Лагерь 1964 жылы жабылғанға дейін, бүкіл аймақ қоршалып, периметрі әскери полициямен патрульденді. Барлығы 259 тибеттік Хэйл лагерінде оқытылды, ал лагерь бұзылғаннан кейін Колорадо штатында тибеттіктер қалмады. 1958 жылдан 1960 жылға дейін Энтони Пошепни Қытайдағы коммунистік үкіметке қарсы операциялар үшін түрлі арнайы миссиялық топтарды, оның ішінде тибеттік хамбаларды және хуй мұсылмандарын даярлады. 1965 жылы Хэйл лагері бұзылып, жері АҚШ Орман шаруашылығы қызметіне берілді. 1974 жылдан бері бұл аймақ жастарды дамыту орталығына айналды. Eagle County үкіметтік емес ұйымы SOS Outreach, бұл жерді 10-шы таулы дивизияның бастан өткерген сыртқы қиындықтарымен таныс емес, мұқтаж жастарды таныстыру үшін пайдаланды. 1962 жылы Пит Зайберт, Хэйл лагерінде оқыған және соғыстан кейін осы аймаққа оралған сарбаздардың бірі, жақын жерде Вейл тау шаңғысы курортын құрды. 1985 жылдың шілде және тамыз айларында аңғарда Солтүстік Америкалық іздеушілер лагері өтті, оған 16 129 адам қатысты.

Ағымдағы жағдай

2003 жылы АҚШ Армиясының Инженерлік корпусы бірнеше басқа мемлекеттік агенттіктермен бірлесіп, нысан аумағындағы жарылмаған оқ-дәрілерді тазалау жұмыстарын бастады. Бұл жұмыс әлі де жалғасуда. Кэмп Хейлдің көп бөлігі Уайт Ривер ұлттық орманында орналасқан. Бұл бұрынғы әскери базада түнгі тұруға рұқсат етілген кемпингтер бар. Аймақтың әр жерінде тарихи ақпараттық тақталар орналасқан. Оларда лагерь құрылысы, 99-шы жаяу әскер батальоны, шаңғы жаттығулары, тау шаңғысы және альпинизммен айналысу, автопарк аймағы, ЦРУ-ның оқулары және лагерьдегі ойын-сауық туралы мәліметтер келтірілген.

Ұлттық ескерткіш

2019 жылы Камп Хейл жері Колорадоның сыртқы демалыс және экономика (CORE) заңы бойынша алғашқы Ұлттық тарихи ландшафт болуға ұсынылды, бұл заң 28 728 акр жерді сақтауға бағытталған. Конгрессмен Джо Негуз 2022 жылдың 22 тамызында Камп Хейлде Ауыл шаруашылығы министрі Том Вилсакты, Колорадо губернаторы Джаред Полисті және АҚШ сенаторлары Майкл Беннет пен Джон Хикенлуперді қабылдады, бұл заңға қолдау көрсету мақсатында жасалды. Заң жобасы Конгресте тоқтап тұрғандықтан, 2022 жылдың 12 қазанында Президент Байден сол бес жетекшімен бірге бұл жерге сапар шекті және Ежелгіліктер туралы заңды қолданып, 53 804 акрлық Камп Хейл – Континенттік бөлініс ұлттық ескерткіші деп жариялады. Бұл тағайындама аймақтың әкімдері мен округтік комиссарларының қолдауына ие болды және «саяси, әлеуметтік және табиғатты қорғау ұйымдарынан мақтауларға толы болды», бірақ бірқатар консервативті саясаткерлер жаңа ұлттық ескерткішке қарсылық білдірді. Сауалнама көрсеткендей, Колорадо тұрғындарының 86 пайызы Колорадоның демалыс және табиғатты қорғау аймақтарына ұлттық ескерткіш статусы берілуін қолдайды. Ескерткіш Камп Хейл аймағында шамамен 28 684 акр және Тенмил аймағында 25 210 акр жерді қамтиды. Тенмил аймағы бастапқыда CORE заңында демалыс аймағы және жабайы табиғат аймағы ретінде қарастырылған. Континенттік бөлініс жолы екі аймақтан шамамен 20 мильге жуық өтеді.