Кіріспе

Уильям Карстарес (сонымен қатар Карстейрс) (11 ақпан 1649 – 28 желтоқсан 1715) Шотландия шіркеуінің пасторы және виг саясатында белсенділік танытқан адам болды.

Ерте өмір

Карстарес Шотландияның Глазго қаласына жақын Кэткартта дүниеге келді, ол дін қорғаушы Джон Карстарес пастордың ұлы еді. Ол Эдинбург университетінде, содан кейін Утрехт университетінде білім алды. Нидерландта ол Гаспар Фагельмен танысты. Фагельдің арқасында ол Оранж принцімен, болашақ Англия королі III Вильгельм және Шотландия королі II Вильгельммен танысып, саясатқа белсенді қатыса бастады. Үшінші ағылшын-голландия соғысы кезінде Карстарес Оранж принці үшін барлаушы ретінде жұмыс істеді, "Уильям Уильямс" деген атпен Англияға сапарлар жасады. Ол Пьер дю Муленмен (1676 жылы қайтыс болды) хат алмасты, ол принцтің тыңшылық желісін басқарды. Ол ағылшыздардың күдігіне ілігіп, 1674 жылдың қыркүйегінде Англия аумағында ордер бойынша тұтқындалды. Ол сонымен қатар Джеймс Джонстонның хаттарын оқи алу мүмкіндігі арқасында Шотландия Парламентіне де ықпал етті.

Кейінгі өмірі

Королева Анна таққа отырғаннан кейін Карстарес Шотландиядағы Корольдік капеллан қызметін сақтап, Эдинбургте тұрды, сонымен қатар 1703 жылы Эдинбург университетінің ректоры болып сайланды. Ол реформатор-әкімші болды, голландтық профессорлық оқыту жүйесін енгізді. 1704 жылдан бастап Эдинбургтегі Джеймс Харт басқаратын Олд Грейфриарс шіркеуінде "екінші пастор" болып қызмет етті, ал 1706 жылдан бастап Санкт-Джайлс шіркеуінде де осы қызметті атқарды.

Ол 1705, 1708, 1711 және 1715 жылдары Шотландия шіркеуінің Бас ассамблеясының төрағасы (модераторы) болып төрт рет сайланды. Ол Ұлттық бірігуді ілгерілетуде маңызды рөл атқарды және Харли мен басқа да жетекші ағылшындар одан кеңес алды. Аннаның билігі тұсында оның саясатының басты мақсаты Лорд Оксфордтың епископальдық якобиттерді күшейтуге бағытталған жоспарларын, әсіресе епископальдықтардың құқықтарын кеңейту туралы заң жобасын, сондай-ақ Революциялық келісім бойынша ақсақалдар мен протестант мұрагерлеріне берілген меценаттық құқықты ескі меценаттарға қайтару туралы заң жобасын тоқтату болды. Ол Уильям Данлоппен (1692–1720) туысқандық байланыста болды.