Уильям Дикенсон Хантер: Хоккейдің дамуына қосқан үлесі

Кіріспе

Уильям Диккенсон Хантер (5 мамыр 1920 - 16 желтоқсан 2002) – канадтық хоккей басшысы, жаттықтырушы және ойыншы. Сондай-ақ "Жабайы Билл" деп танылған Хантер Батыс хоккей лигасының (WHL) негізін қалаушылардың бірі, Дүниежүзілік хоккей қауымдастығын (WHA) құруға көмектескен және Эдмонтон мен туған қаласы Саскатунға кәсіби хоккейді әкелу үшін жұмыс істеді.

Ерте өмір

Саскатунда туған Хантер 18 жасында өзінің алғашқы бәсекелестік спорты командасын – Саскатун Дьюкс футбол клубын құрды. Хантерге бұл лақап аты бастапқыда ұнамаған, бірақ ол ақырында оны қабылдады. 1950 жылы Хантер жасанды мұзда өткізілетін алғашқы керлинг бонспилін ұйымдастырды, ол Quaker Car Curling Bonspiel аталды. Ол сондай-ақ 1952 жылға дейін Саскатун Квакерс хоккей клубын басқарды және жаттықтырды. 1953 жылдан 1956 жылға дейін ол Медисин-Хат Тайгерс клубының иесі, менеджері және жаттықтырушысы болды. 1956 жылдың қыркүйегінде Хантер, меншік иесі ретінде, ойыншыларды сатуға толық құқылы екенін мәлімдеді. Альбертаның әуесқой хоккей қауымдастығының президенті Арт Поттер, ешқандай жасөспірімдер командасының өз ойыншыларына иелік етуі немесе оларды басқа командаға сату құқығы болмайтынымен келіспеді және бұл идеяны құлдыққа теңеді. Ол команда ауыстыру үшін қажетті трансферлер жүзеге асырылуы керек екенін, ал егер командада ойнау туралы келісім орындалмаса, ойыншылардың ойыннан шеттетілуі мүмкін екенін ескертті.

ДДХ-ның құрылуы

Хантер 1960-шы жылдардың ортасында жас Эдмонтон Ойл Кингс клубының иесі, менеджері және жаттықтырушысы болды. 1960–1966 жылдар аралығында жеті жыл ішінде «Мұнай патшалары» Мемориал кубогы үшін жыл сайын өнер көрсетті, бірақ тек екі рет жеңіске жетті – 1963 және 1966 жылдары (соңғысы Хантер басшылығымен), ал бес команда екінші орынға табан тіреп тұрды. Хантер Батыс Канадасындағы хоккейдің бәсекелестік құрылымы аймақты Онтарио және Квебек лигаларынан кем қылып отыр деп санады; әр батыс провинциясында әлі де өз жастар лигасы болды, ал Хантердің пікірінше, Батысқа шығыстағы ірі ұйымдармен тиімді бәсекелесу үшін бір ғана жоғары деңгейдегі жастар лигасы қажет. Төрт адам Канаданың Үлкен жастар хоккей лигасының (CMJHL) құрылуын ұйымдастырды, ол 1966 жылы ойынға кірісті, ал Калгари Буффалоз, Муз-Жо Канукс және Вейбурн Ред Уингс командаларын жаңадан құрылған лигаға қатысуға шақырды. Екінші маусымда лигаға тағы төрт команда қосылды, оның ішінде Манитобадан үш команда, ал 1971 жылға қарай лига Манитобадан Британдық Колумбияға дейінгі төрт батыс провинцияны қамтыды. Лиганың Канаданың әуесқой хоккей қауымдастығымен (CAHA) қарым-қатынасы күрделі болды, ұлттық басқарушы орган жаңадан құрылған лиганы «заңсыз лига» деп есептеді. CMJHL 1967 жылы Батыс Канада жастар хоккей лигасы, ал 1968 жылы Батыс Канада хоккей лигасы болып өзгертілді, CAHA санкциялаған іс-шаралардан, Мемориал кубогынан да шеттетілді. Алайда, жаңа лига тұрақты болды, ал 1971 жылы CAHA Канаданың жастар хокеейін қайта ұйымдастырғанда, WCHL-ді елдегі үш жоғары деңгейдегі жастар лигасының бірі деп мойындады. 1972 жылы Мемориал кубогының қазіргі заманғы дөңгелек турнир форматы қалыптасты, онда әр жоғары деңгейдегі лиганың чемпионы арасында плей-офф өтті. Содан бері WHL командалары Мемориал кубогын 19 рет жеңіп алды, ал Онтарио хоккей лигасының командалары 17 рет, Квебек аға жастар хоккей лигасының командалары 14 рет жеңіске жетті. 1978 жылы WCHL американдық командаларды қабылдап, атын Батыс хоккей лигасына қысқартты. Хантер лиганың алғашқы президенті болды. Хантер команданы жас «Мұнай патшалары» құрамының есімімен атады. Команда Эдмонтон қаласында орналасады, Хантердің қалаға кәсіби франшиза әкелу уәдесі орындалды, және оларға WHA-да тағы бір шағын батыс Канада командасы, Виннипег Джетс қосылды. Хантер WHA-ның беделді болуы үшін жаңалықтар жасауы керек екенін білді, сондықтан ол Чикаго Блэк Хокс клубымен келісімшарт дауында болған НХЛ жұлдызы Бобби Халлмен хоккей тарихындағы алғашқы миллиондық келісімшартқа қол қою схемасын ойлап тапты. Хантер мен Аллардтың «Ойлерс» командасы Альбертадан шыққан ойыншыларды басты назарда ұстады, ал құрамында осындай 11 ойыншы болды, оның ішінде жетісі жас «Мұнай патшалары» үшін ойнаған. Бұл құрамға НХЛ-дің жаңадан келген және ең көп ұпай жинаған ойыншысы Джим Харрисон да кірді, ол 1973 жылдың 13 қаңтарында матчта 10 ұпай жинаған қазіргі заманғы бірінші лига ойыншысы атанды. Алғашқы маусымынан кейін «Эдмонтон Ойлерс» деп аталған «Альберта Ойлерс» WHA тарихындағы алғашқы ойында Оттава Нэшнлз клубын 7:4 есебімен жеңді. Айырықша жағдай, «Ойлерс» командасының табысы Хантердің ескі жастар командасының құлауына әкелді, өйткені «Мұнай патшалары» 1976 жылы Портлендке көшіп, «Зимние ястребы» болып қайта құрылды. WHA қаржылық тұрақтылықпен күресті, франшизалар жиі көшірілді немесе толығымен таратылды. 1978–1979 жылғы маусымда лигада алты команда қалды. Лига ұзақ уақыттан бері НХЛ-мен бірігу туралы келіссөздер жүргізіп келді, және 1979 жылы келісімге келді, соның нәтижесінде «Ойлерс», «Джетс», «Квебек Нордикс» және «Нью-Ингленд Уэйлерс» (кейін «Хартфорд Уэйлерс» деп аталды) 1979–1980 жылғы маусымда НХЛ-ге қосылды. Хантер енді «Ойлерс» клубының иесі болмаса да, бұл оның НХЛ-ді Эдмонтонға әкелу арманының орындалуын білдірді. Сонымен қатар, 1980 жылы Скальбания қиындыққа тап болған «Атланта Флеймс» командасын сатып алып, Калгариге көшіріп, Альбертаға екінші НХЛ командасын әкелген инвесторлар тобын басқарды. «Ойлерс» келесі онжылдықта династияға айналды; Глен Сатердің жаттықтыруымен және Уэйн Гретцкидің жетекшілігімен команда 1984 жылдан 1990 жылға дейін Стэнли кубогын бес рет жеңіп алды. Бүгінде Эдмонтон Ойлерс клубының талисманы Хантер Билл Хантердің құрметіне аталған.

Hunter was owner, manager, and coach of the junior Edmonton Oil Kings in the mid 1960s. In a seven year period from 1960–1966, the Oil Kings played for the Memorial Cup every year, but won just twice, in 1963 and 1966—the latter with Hunter at the helm—and finishing as runner up five teams. Hunter felt that the competitive structure of the game in Western Canada was putting the region at a disadvantage to stronger leagues in Ontario and Quebec; each western province still had its own junior league while Hunter believed the West needed a single top tier junior league to compete effectively with the larger associations out east. The four men co founded the Canadian Major Junior Hockey League, to begin play in 1966, and recruited the Calgary Buffaloes, Moose Jaw Canucks, and Weyburn Red Wings to join their teams in the upstart league. By its second season, the league added four more teams, including three based in Manitoba, and by 1971 the league spanned all four western provinces, from Manitoba to British Columbia. The league had a rocky early relationship with the Canadian Amateur Hockey Association, the national governing body for amateur hockey, which considered the fledgling group to be an "outlaw league." The CMJHL, which was renamed the Western Canada Junior Hockey League in 1967 and the Western Canada Hockey League in 1968, was suspended form CAHA sanctioned events, including, ironically, the Memorial Cup. However, the new league held together and when CAHA reorganized Canadian junior hockey in 1971, it recognized the WCHL as one of the three top tier junior leagues in the country. By 1972, the Memorial Cup's modern round robin format was established, featuring a playoff between each top tier league's champion. Since then, teams from the WHL have won the Memorial Cup 19 times, compared to 17 times for teams from the Ontario Hockey League and 14 times for teams from the Quebec Major Junior Hockey League. In 1978 the WCHL shortened its name to the Western Hockey League with the admission of American based teams. Hunter was the league's founding president. Hunter named the team after the junior Oil Kings. The team was to be based in Edmonton, fulfilling Hunter's promise to bring the city a professional franchise, and they were joined in the WHA by another small market western Canadian team, the Winnipeg Jets. Hunter knew that the WHA needed to make a splash to gain credibility, and he came up with a scheme to sign NHL superstar Bobby Hull, then in a contract dispute with the Chicago Black Hawks, to hockey's first million dollar contract. Hunter and Allard's Oilers were assembled to prominently feature Albertan players, and its opening roster had eleven such players, including seven who had played for the junior Oil Kings. This included NHL recruit and leading scorer Jim Harrison, who on January 13, 1973, became the first major league player of the modern era to record 10 points in a match. The Alberta Oilers, who were renamed the Edmonton Oilers after their inaugural season, won the first game in WHA history, defeating the Ottawa Nationals 7–4. Ironically, the success of the Oilers ultimately led to the demise of Hunter's old junior team, as the Oil Kings relocated to Portland in 1976 and became the Winter Hawks. The WHA struggled with financial stability, and franchises commonly relocated or folded altogether. By the 1978–79 season, the league was down to six teams. The league had long been in talks with the NHL about a merger, and in 1979 reached an agreement whereby the Oilers, Jets, Quebec Nordiques, and New England Whalers—thereafter renamed the Hartford Whalers—joined the NHL for the 1979–80 season. Although he was no longer the Oilers' owner, this fulfilled Hunter's dream of bringing the NHL to Edmonton. Moreover, in 1980, Skalbania led a group of investors who purchased the struggling Atlanta Flames and re located the team to Calgary, bringing a second NHL team to Alberta. The Oilers became a dynasty in the ensuing decade; coached by Glen Sather and led on the ice by Wayne Gretzky, the team won the Stanley Cup five times between 1984 and 1990. Today, the Edmonton Oilers' mascot, Hunter, is named in Bill Hunter's honour.

"Саскатун блюзі"

Ойлерс командасынан бөлінген соң Хантер НХЛ хоккейін жаңа нарықтарға әкелуді жалғастырды, ал оның соңғы маңызды жобасы Саскатун қаласына франшиза алуға жасаған әрекеті болды. 1983 жылы Хантер команданы Саскачеван провинциясына көшіру жоспарымен күресіп жатқан Сент-Луис Блюз командасын сатып алған топты жетектеді. Блюз командасы мұндай қадамға өте ыңғайлы болып көрінді. Команданың директоры Эмиль Фрэнсис Саскачеваннан шыққан және 1940 жылдары Хантердің Регина Капиталз командасында ойнаған; команда құрамында Саскачеванның тумасы, бұрынғы Саскатун Блэйдс клубының жұлдызы Берни Федерко бар еді; Саскатунның халқы сол кезде 160 000 адамды құраса да, бұл оны НХЛ-дегі ең кішкентай нарыққа айналдырар еді, Хантердің жоспарына Саскатун аренасының орнына 18 000 орындық жаңа стадион салу үшін провинциядан қаржылық қолдау алу және мыңдаған маусымдық билеттерді жинау кірді. Соңында, Хантер тіпті Саскатун командасының бас жаттықтырушысы лауазымын бұрынғы Бостон Брюинс клубының жаттықтырушысы Дон Черриге ұсынды, ол келісіп, Хантермен бірге жобаны ілгерілетуге кірісті. Хантер Блюз командасын Ралстон Пурина компаниясынан сатып алғанын жариялағанда, «Саскатун Блюз» лигадағы «ең жақсы франшиза» болады және жаңа арена «Солтүстік Америкадағы ең тамаша хоккей ғимараты» болады деді, мұның бәрі «Саскачеванның керемет халқына» тиесілі екенін айтты. Сатып алу туралы келісімге қол қойғаннан кейін Хантерге НХЛ басқармасының мақұлдауы қажет болды; ол өзінің көзқарасын ұсыну үшін Нью-Йоркке сапар шекті, бірақ басқарма оның ұсынысына 15–3 есебімен қарсы дауыс берді. Хантер мен оның тобына команданы Сент-Луис қаласында қалдыруға міндеттенсе, оған иелік ету мүмкіндігі берілді, бірақ Хантерге бұл қызығушылық тудырмады. Блюз жобасы сәтсіз аяқталғанына қарамастан, Саскатун және провинция жаңа аренаны салу жоспарын іске асырды, оған Саскачеван Плейс деген ат берілді және ол 1988 жылы аяқталды. Арена Хантер ұсынғандай қала орталығында салынбағанына қарамастан, жаңа арена Хантердің арманының тірі қалуына көмектесті. Ол 1990 жылдардың басында лига тағы бір қарқынды кеңею кезеңін басынан өткерген кезде Саскатунға НХЛ командасын әкелу үшін тағы бір әрекет жасады. Хантер жетекшілігіндегі топ мұндай ресми ұсынысқа 50 миллион доллар жинады және қосымша 20 миллион доллар қажет болғандықтан, Саскачеван үкіметінен қолдау сұрады. Алайда, 1983 жылғы жағдайдан айырмашылығы, провинция бұл қолдауды көрсетпеді, нәтижесінде Хантердің ұсынысы 1992 жылы күйреп қалды, ол кезде НХЛ Оттава Сенаторлары және Тампа Бэй Лайтнинг командаларын жаңа кеңейту командалары ретінде қабылдады.

After divesting of the Oilers, Hunter continued to aim to bring NHL hockey to new markets, and his last major project was an attempt to secure a franchise for Saskatoon. In 1983, Hunter led a group that purchased the struggling St. Louis Blues, with plans to relocate the team to Saskatchewan. The Blues appeared to be an ideal fit for such a move. The team's manager, Emile Francis, was from Saskatchewan and had played for Hunter's Regina Capitals in the 1940s; the team featured Saskatchewan native and former Saskatoon Blades star Bernie Federko; Although Saskatoon's population was 160,000 at the time, which would have made it by far the smallest market in the NHL, Hunter's plan included securing financial backing from the province for a new 18,000 seat stadium to replace the aging Saskatoon Arena, along with thousands of season ticket deposits. Finally, Hunter even offered the head coaching position for the hoped for Saskatoon team to former Boston Bruins coach Don Cherry, who agreed and joined Hunter in promoting the scheme. When Hunter announced his purchase of the Blues from Ralston Purina, he exclaimed that the Saskatoon Blues would be the "finest franchise in the league" and the new arena "the most magnificent hockey building in North America," which the "wonderful people of Saskatchewan" deserved. After the purchase agreement, Hunter still had to gain approval from the NHL's board of governors; he traveled to New York to pitch his vision, but the board voted against it by an overwhelming 15–3 margin. Hunter and his group were given the option of owning the team if they committed to keeping it in St. Louis, but Hunter was not interested. Although the Blues plan fell through, Saskatoon and the province followed through on building a new arena, dubbed Saskatchewan Place, which was completed in 1988. Although the arena was not built downtown, which Hunter had advocated for, the new arena helped to keep Hunter's dream alive. He made one final effort to bring the NHL to Saskatoon by putting together a bid for an expansion franchise in the early 1990s when the league was undergoing another round of rapid expansion. A Hunter led group reportedly raised $50 million towards such a formal bid, and needing an additional $20 million, requested support from the Saskatchewan government. However, unlike in 1983, the province turned down that support, and Hunter's bid collapsed by 1992, when the NHL welcomed the Ottawa Senators and Tampa Bay Lightning as expansion teams.

Кейінгі жылдар және өлім

НХЛ-ді Саскатунға әкелуге жасаған тыраштанған әрекеттері сәтсіз аяқталғаннан кейін, Хантер туған қаласында софтбол турнирлерін ұйымдастырды және Сан-Диего Гулз хоккей клубына инвестиция салды. Ол 1990-шы жылдарға дейін белсенді болып, денсаулығы нашарлай бастағанға дейін туған қаласындағы Flexi Coil керлинг турнирін ұйымдастыруға көмектесті. Сонымен қатар, ол Эдмонтон Ойлерс клубының өкілі ретінде де жұмыс істеді. Хантердің 2002 жылы қайтыс болуына байланысты, Ойлерс клубының бас менеджері Кевин Лоу, Хантердің 1990-шы жылдары Ойлерс клубын Эдмонтонда сақтап қалуға үлкен үлес қосып, маңызды рөл атқарғанын айтты. Осы онжылдықта WHA лигасының тағы екі бұрынғы клубы – Виннипег Джетс және Квебек Нордикс АҚШ-қа көшіп кетті, ал Ойлерс клубы да өз өзгерулері мен сатуларына байланысты көшу қаупіне тап болды. Ол қасиетті Крест зиратында жерленген. Хантер төрт рет үйленген. Оның қайтыс болғаннан кейін, Саскачеван орнына салып тұрған көше Билл Хантер даңғылы деп аталып, ал Эдмонтон қаласындағы бір шағын хоккей аренасы да оның есімімен аталады. 1999 және 2000 жылдары Хантерді құрылысшы ретінде Хоккей даңқы залына енгізу үшін хат жазу кампаниялары ұйымдастырылды, бірақ олар сәтті болмады.