Amiga 600: 1992 жылғы үй компьютері

Кіріспе

Amiga 600, сондай-ақ A600 деп аталады, 1992 жылдың наурыз айында таныстырылған үй компьютері. Бұл Motorola 68000 және 1990 жылғы Amiga Enhanced чип-сеті негізінде жасалған соңғы Amiga моделі. Amiga 500 Plus-тың жаңа дизайны, ол ішкі қатты дискіні және PCMCIA портын қосу мүмкіндігін ұсынады. Сандық пернетақтасы жоқ A600, IBM PC пернетақтасынан сәл ғана үлкен және шамамен 6 фунт (2,72 кг) салмаққа ие. Ол AmigaOS 2.0 жүйесімен бірге келді, ол операциялық жүйенің алдыңғы нұсқаларына қарағанда қолдануға ыңғайлы деп есептелді. A500 сияқты, A600 да нарықтың төменгі сегментіне бағытталған. Commodore компаниясы 32 биттік Amiga 1200 шығарылғанша A500 сериялы өнімдердің сатылымын жандандыруды жоспарлады. Дейв Хейнидің сөзіне сүйенсек, A600 "A500-ге қарағанда 50-60 АҚШ долларына арзан болуы тиіс еді, бірақ ол шамамен сол бағада немесе одан да қымбатқа түсті". A600 бастапқыда Amiga 500 Plus-тың бюджеттік нұсқасы ретінде A300 деп аталатын болған. A600HD моделі 20 немесе 40 МБ сыйымдылығы бар ішкі 2,5 дюймдік ATA қатты дискімен сатылды. Kickstart 2.05 қосылғандықтан, A1000 немесе A500 үшін жасалған көптеген бағдарламалар A600-де жұмыс істемейді. Relokick бағдарламасы шығарылды (және CU Amiga журналының бір санымен бірге келді), ол Kickstart 1.3 ROM бейнесін жадқа жүктеді және машинаны Kickstart 1.3 арқылы іске қосты, бұл көптеген үйлесімсіз бағдарламаларды іске қосуға мүмкіндік берді. Relokick өзі 512 КБ жадты пайдаланатындықтан, кейбір бағдарламалар A600-ге 1 МБ жад кеңейтуі қосылмаса жұмыс істемейді.

Әзірлеу және шығару

Commodore Business Machines компаниясы 1990 жылдың соңында басқару құрамын түбегейлі өзгерту процесін бастады, ол кезде оның бас директоры және төрағасы Ирвинг Гулд жоғары деңгейдегі алты басшысын жұмыстан босатты. 1991 жылдың көктемінде Prudential Investments инвестициялық банкінің бұрынғы қызметкері Мехди Али Commodore президенті болып тағайындалды және 1989 жылы бастаған бағдарламасын жалғастырды, ол бюджетті және штатты қысқартуды, көбінесе сату және өндіріс бөлімдерінен. Amiga 3000T шығарылғаннан кейін Commodore компаниясының келесі жобасы – жаңа буын Amiga чипсеттері болды, ол Advanced Graphics Architecture (AGA) деп аталды. Сонымен қатар, инженерлер Дейв Хейни, Джефф Портер және Эрик Лавицкий AGA чипсетін алғаш рет пайдаланатын Amiga 3000+ компьютерін жасауға кірісті, ал Джо Айгенбраун да сол чипсетті қолдану жоспарымен жасалған Amiga 1000+ жобасының үстінде жұмыс істеді. Осы уақытта Джордж Роббинс Amiga 300 деп аталған, төменгі деңгейдегі тағы бір жобаны жобалады. «June Bug» кодовый атымен белгіленген бұл компьютерде дискеталық жетек орнатылған және ол Commodore 64 компьютерінің шамамен бірдей өлшемде және салмақта болды. Әли инженерлік басқару тобын жұмыстан босатып, бұрынғы IBM атқарушы қызметкері Билл Сиднсті компанияның инженерлік менеджері етіп тағайындаған кезде барлық үш жобаның дамуы өзгерді. Сиднес A1000+ және A3000+ модельдерін тоқтатты, AGA чипсетін кешіктірді, бірақ A300-дің дизайн мақсаттарын ғана өзгертті. Бұл модель 1992 жылдың наурыз айының ортасында Amiga 600 ретінде шығарылып, A500-дің орнын басты. Бөлшектер Commodore-дің Ұлыбританиядағы Ирвайн, Германиядағы Брауншвейг, Гонконгтағы Квай Чунг және Филиппиндегі өндіріс орталықтарында өндірілді. АҚШ-та Amiga 600 және оның қатты дискілі нұсқасы Amiga 600HD сәйкесінше 499,99 доллар мен 749,99 долларға сатылды.

Германияда осы модельден 193 000 дана сатылған деген мәлімет бар.

Графика және дыбыс

A600 – бұл Commodore Enhanced Chip Set (ECS) жинағын қолданатын соңғы Amiga моделі, ол 2 МБ Amiga Chip RAM-ды қолдана алады және жоғарырақ ажыратымдылықтағы дисплей режимдерін ұсынады. Super Agnus дисплейлік чипі әртүрлі жиіліктерде синхрондалатын 320×200 пикселден 1280×512 пикселге дейінгі экран режимдерін басқара алады. Төменгі дисплей ажыратымдылығында, бастапқы Amiga чипсеті сияқты, 12 биттік (4096 түстік) палитрадан 32 түске дейін көрсетуге болады. Қосымша жартылай жарқырау режимі палитрадағы 32 түстің әрқайсысын жартылай жарқырату арқылы бір мезгілде 64 түс көрсетеді. Сонымен қатар, төменгі ажыратымдылықта 4096 түстік "HAM" режимін де пайдалануға болады. 800×600i сияқты жоғары ажыратымдылықта бір мезгілде тек 4 түс көрсетіледі. Дыбыс бастапқы Amiga дизайнынан өзгеше емес – яғни, 4 DMA басқарылатын 8 биттік канал, оның екі каналы сол динамик үшін, екі каналы оң динамик үшін. A600 – құрамында салынған түсті композиттік бейнесі (RCA) бар алғашқы Amiga моделі, бұл A600-ді Commodore A520 RF модулятор адаптерінің қажеті болмай, стандартты CRT теледидарымен пайдалануға мүмкіндік берді.

Операциялық жүйе

A600, AmigaOS 2.0-мен бірге жеткізілді, оған Workbench 2.0 және Kickstart ROM нұсқасы 37.299, 37.300 немесе 37.350 (Commodore-дың ішкі нөмірлері) кірді. Қызығы, барлық үш ROM нұсқасы ресми түрде "2.05" деп белгіленді. Кейбір алғашқы A600 үлгілері Kickstart 37.299 нұсқасымен келді, ол ішкі ATA контроллерін де, PCMCIA интерфейсін де қолдамады. Қажетті драйверлерді дискетадан жүктеуге болады, бірақ ATA немесе PCMCIA құрылғыларынан тікелей жүктеу мүмкін емес. Kickstart 37.300 немесе 37.350 нұсқасы орнатылған модельдер жүктелу кезінде осы құрылғыларды пайдалана алады. 37.350 нұсқасы жүктелу кезінде дискілердің айналуына күту уақытын ұзарту арқылы ATA қатты дискілерімен үйлесімділікті жақсартты.

Жады

Жадты ең көбі 2 МБ чиптік жадқа дейін кеңейтуге болады, бұл үшін төменгі қақпақтан жаңа жадты қосуға арналған ұяшық пайдаланылады. Тиісті SRAM картасын PC Card ұяшығына орнату арқылы қосымша 4 МБ жылдам жадты қосып, жалпы сыйымдылығын 6 МБ-қа жеткізуге болады. Дегенмен, ресми емес жад модульдерін немесе процессорды жаңарту арқылы қосымша жылдам жадты ұлғайтуға болады. Мысалы, A608 тақтасы бастапқы 68000 процессорға қосылып, 8 МБ-ға дейін қосымша жадты қамтамасыз етеді. Сол сияқты, процессорды жаңарту арқылы 512 МБ-ға дейін жадты қолдауға болады.

Операциялық жүйе

A600-ді Workbench 2.1-ге жаңартуға болады. Бұл операциялық жүйені бірнеше тілге аудару мүмкіндігін ұсынады және FAT (MS DOS) форматталған дискеттер немесе қатты дискілер сияқты құралдарды оқу/жазу арқылы қолдауды қамтамасыз ететін "CrossDOS" драйверін қамтиды. Workbench 2.1 – 2.0x отбасының барлық Kickstart ROM-дарымен үйлесімді бағдарламалық қамтамасыз ету жаңартуы болды. 1994 жылы AmigaOS 3.1 нұсқасы шыққаннан кейін A600-ді үйлесімді 40.63 нұсқасы бар Kickstart ROM-ын орнату арқылы жаңартуға болады. A600 сондай-ақ AmigaOS 3.2.x нұсқасын қолдайды, оны Hyperion Entertainment компаниясы қолдайды. Бұл үшін 47.96 нұсқасы бар Kickstart ROM-ды және бастапқы 1 МБ-тан артық қосымша жадты орнату қажет.

Басқа

FPGA-мен жұмыс істейтін Apollo Vampire V2 128 МБ жылдам жад, HDMI шығысы, HDD сақтау үшін SD карта және толық 32 биттік үйлесімділігі бар 64 биттік процессор қосады. Сонымен қатар, Apollo Manticore (Apollo Vampire V4) 512 МБ DD3 жады (500 МБ жылдам жад және 12 МБ чип жады), HDMI шығысы, HDD сақтау үшін SD карта (бұл құрылғыдан жүктеу мүмкін емес), толық 32 биттік үйлесімділігі бар 64 биттік "68080" процессор, 2 x USB порты, 8/16 бит, 56 кГц, 16 DMA дауысы бар 24 биттік аудио, Compact Flash немесе 2,5 дюймдік IDE қатты дискіні қолдайтын 44 пинді FastIDE, 10/100 RJ45 Ethernet порты, RTC қолдауы және 60 Гц жиілігінде 1920x1080 ажыратымдылыққа дейін 3D графиканы көрсетуге қабілетті RTG бейнесін ұсынады. Apollo Manticore сонымен қатар "Super AGA" FPGA-мен басқарылатын чипсетін қамтиды. RTG-ні қамтамасыз етуден басқа, ол Amiga 600-ге әдетте Amiga 1200, Amiga 4000 немесе Amiga 4000T-де ғана жұмыс істейтін AGA бағдарламалық қамтамасын іске қосуға мүмкіндік береді.

Қабылдау

Amiga 600-ға қатысты заманауи пікірлер қарама-қайшы болды. Amazing Computing журналы оны "Amiga компьютерлері мен тұтынушылар нарығына зор мүмкіндік ұсынатын Amiga Warrior" деп атады, модельдегі өзгерістердің революциялық емес, эволюциялық екенін жазды, себебі тек дизайны ғана айтарлықтай өзгертілді, ал Amiga компьютерінің өзі емес – бұл Amiga 500-ге ие болатын әлеуетті сатып алушылар үшін маңызды мәселе. Оның айтуынша, негізгі платадағы ROM чипінен басқа барлық схемаларды тікелей дәнекерлеу шешімі Commodore-ге ішкі жаңартуда жаңа қиындықтармен бірге, ықшам және сенімді модель жасауға мүмкіндік берді. PCMCIA слоты бағдарламалық жасақтама пираттығының мүмкіндіктерін жоятын тиімді шара ретінде қарастырылды, ал журнал A500 үшін жасалған кеңейту аппараттарының көпшілігі осы модельмен жұмыс істемейтінін атап өткенімен, A500 жүйелері үшін A1000 порттарын кері инженерлік жасаған сол қауымдастық A600-ды көптеген шеттік құрылғылармен қамтамасыз етеді деп сенді. Amiga Computing бастапқы және қатты дискілі модельдерді қарап шығып, соңғысына көбірек оң баға берді. Ол A600 моделінің Amiga 500 Plus компьютерімен шамалас жылдамдықпен жұмыс істейтінін анықтады, бірақ A600HD нұсқасының қатты дискіні пайдалануын мақтады, себебі ол пайдаланушыға басқа Amiga модельдеріне қарағанда көбірек сақтау кеңістігі мен мүмкіндіктер ұсынады. Екі модельге қатысты да RF портының қосылуын мақтады, бірақ қуат блогының компьютерлердің жарнамаланған тасымалдануына кедергі келтіретінін сынға алды. Сандық пернетақта қажеттілігінен туындайтын үйлесімділік мәселелерін маңызды емес деп санады. Дегенмен, беттік монтаж технологиясын қолдану компьютерді сенімдірек және қатеге төзімдірек ететінін жазғанмен, ішкі жаңарту әрекеттеріне кедергілердің көбейетінін мойындады. Сондай-ақ DMA кеңейту слотының жоқтығын сынға алды. Дегенмен, журнал A600HD моделінің хоббист нарығын басып алып, қатты дискіге орнатылатын ойындардың өндірісін ынталандыратынын болжады. Керісінше, Amiga World журналының бас редакторы Даг Барни A600-ге көбірек сынды көзқарас танытты. Ол қуат блогының қажеттілігін де сынға алды, сондай-ақ Commodore-дің дизайн шешімдерін, атап айтқанда кеңейту слотын алып тастау, Motorola 68000 процессорын сақтап қалу және A501 коннекторын A601 коннекторымен алмастыруды сұраққа алды, бірақ сандық пернетақтаның жоғалуына мән бермеді. Ол машинаны ішкі жағынан жаңартудың қиындықтарына да назар аударды. Оның пікірінше, бұл модель көбінесе саяхаттауға мұқтаж және жүйесін кеңейтуге қызығушылық танытпайтын пайдаланушыларға арналған, ал жаңарту мүмкіндігін қалайтын пайдаланушылар үшін ешқандай себеп жоқ. Commodore қызметкерлері арасындағы пікірлер де теріс болды. Commodore UK компаниясының басқарушы директоры Дэвид Плезанс A600-ді "толық және толыққанды сәтсіздік" деп сипаттады. Наразы Commodore инженерлері бұл модельді "Amiga Junior" деп атады, бұл Сиднестің IBM-де IBM PCjr жобасын басқарған кезіне сілтеме еді, ол сынға ұшырап, коммерциялық сәтсіздікке ұшырады. Соған қарамастан, Германияда ол 193,000 дана сатылып, Amiga модельдерінің екінші ең көп сатылғаны болды. Commodore компаниясында аға инженер болып жұмыс істеген Дейв Хейни A600-дің жаңа мүмкіндіктерін "артық жүк" деп сипаттады және A500 перифериялық құрылғыларымен үйлесімділік мәселелерін және сандық пернетақтаның жоқтығын атап өтті. Commodore компаниясының тағы бір инженері Бил Херд компанияның дизайн тобы, маркетинг тобы және нарықтың сұранысы арасындағы байланыссыздықты көрсетті. Ars Technica оны Commodore Amiga модельдерінің ең нашары деп санайды, Amiga 500-ге қарағанда бағасы жоғары және мүмкіндіктері аз екенін атап өтті, сонымен қатар нарықта A600 бірліктерінің көп болуын, ал танымал A500 және A1200 модельдерінің жеткіліксіз өндірілгенін айтады.

Contemporaneous reviews of the Amiga 600 were mixed. The magazine Amazing Computing called it "an Amiga Warrior that offers an enormous opportunity to Amiga computing and the consumer market", saying that it struck a balance between two markets of cartridge based game consoles and home and business computers. It wrote that the changes to the model were incremental, rather than revolutionary, as only its design was substantially revised and not the Amiga computer itself—an important consideration for potential buyers who already owned an Amiga 500. The decision to solder all circuitry other than the ROM chip on the motherboard, it said, allowed Commodore to manufacture a model that was more compact and more reliable, albeit with new hurdles on internal upgrading. The PCMCIA slot was viewed as an advantageous measure eliminating almost all possibilities of software piracy, and while the magazine noted that a majority of expansion hardware for the A500 would not work with this model, it believed the same community that reversed the expansion hardware's A1000 ports for use by A500 systems would supply the A600 with many peripherals. Amiga Computing reviewed the original and hard drive models and was more favorable to the latter. It found that the A600 model performed about as fast as an Amiga 500 Plus computer, but it praised the A600HD variant's use of a hard drive as offering the user more storage space and functionality than any other low end Amiga model. Regarding both models, it praised the addition of an RF port, but criticized the power supply brick as the only impediment to the computers' advertised portability. It considered compatibility issues arising from software requiring the numeric keypad to be insignificant. However, while writing that the move to use surface mounted technology made the computer more reliable and less prone to error, it conceded that it also meant that attempts to upgrade it internally had more obstacles. It also criticized the lack of the DMA expansion slot. Nevertheless, the magazine predicted that the A600HD model would capture the hobbyist market and stimulate the production of hard drive installable games. Conversely, editor in chief of Amiga World Doug Barney took a more negative stance on the A600. He similarly criticized the need for the power brick, and also questioned Commodore's design choices, in particular, removing the expansion slot, retaining the Motorola 68000 processor, and replacing an A501 connector with an A601 one, although not minding the loss of the numeric keypad. He further took issue with the barriers to upgrading the machine internally. He said the model was best suited for users who needed to travel with it and are not interested in expanding their systems but saw no incentive for users who wanted upgradeability. Internal reception among Commodore employees was also negative. The managing director of Commodore UK, David Pleasance, described the A600 as a "complete and utter screw up". Disgruntled Commodore engineers nicknamed the model the "Amiga Junior", a reference to Sydnes' previous project of which he was in charge while at IBM, the IBM PCjr, which was a critical and commercial failure. Nonetheless, in Germany, it became the second best selling Amiga model, with 193,000 units sold. Dave Haynie, who worked as a senior engineer for Commodore, described the new features the A600 provided as bloat and noted its compatibility issues with A500 peripherals and lack of numeric keypad. Another Commodore engineer Bil Herd, pointed to a disconnect between the company's design team, its marketing team, and the demands of the marketplace. Ars Technica considers it to be the worst of Commodore's Amiga models, citing its higher price and fewer features compared to the Amiga 500, while also noting that markets were overstocked with A600 units at the same time that the more popular A500 and A1200 models were under manufactured.

Пайдаланылған әдебиеттер

Карл Фостер (ред.), "10 керемет Euro Amiga фактісі", Amiga Format, 1993 жылдық, 55-бет.