Кіріспе

Шығармашылық әңгімелердегі мутанттар

Мутант ұғымы комикстер мен ғылыми фантастикада кең таралған. Құбылмалы әңгімелерде пайда болатын жаңа фенотиптер көбінесе биологиялық мутанттарда кездесетіннен әлдеқайда артық болады және жиі мутацияға ұшыраған жаратылыстың үстімізді асыратын қабілеттерге немесе ерекшеліктерге ие болуына себеп болады.

DC Comics-тің баспасы

DC Comics-те бұл термин алғаш рет 1980 жылдары "Invasion!" атты мини-сериясында пайда болған, Dominators деп аталатын ойдан шығарылған ғарыздық жаратылыстар қолданды. Мысалы, Капитан Комет туған кезде комета оның "метагенін" белсендіргенде күштерін көрсетті, және сегіз жасқа толғанда қабілеттерін дамытты.

Marvel Comics-тің кітаптары

Марвел комикстерінде генетикалық мутация 1950 жылдардан бері супер қабілеттердің түсіндірмесі ретінде пайдаланылып келеді. Мутанттар Марвел комикстерінде, әсіресе X-Men және оған байланысты туындылар мен серияларда маңызды рөл атқарады. Марвел комикстерінің әлемінде олар көпшілік қорқатын және жек көретін зәру азшылық болып табылады. Марвел комикстері бұл терминді "Homo superior" деп аталатын, эволюцияның жоғары деңгейіндегі жандарды білдіріп, олар әлі адамзат тарапынан қабылданып үлкермеген.

Өспiрiк мутант ниндзя - келбеттерi

Өспірімдік мутант ниндзя-құрттар әлемінде мутанттар – генетикалық ерекшеліктері екі түрлі жануарға тән жаратылыстар. Әдетте, мутациялар шетелдік шыққан мутагенмен байланысқа түсуден туындайды.

Фильмдер

Толық еске түсіруде Марстың алғашқы қоныстанушылары, арзан құрылған күмбездерінің салдарынан ғарыш сәулеленуіне ұшырап, мутанттарды дүниеге әкелді. Олардың көпшілігі, психикалық қабілеттерді қоса алғанда, табиғаттан тыс күштерге ие болды. Мутанттар планеталық әкімші Вилос Кохагеннің күштеріне қарсы күресіп, Куато басқаратын көтерілісті ұйымдастырды. Куато – өзінің егіз бауырының ішінде жасырынып жүрген, адам тәрізді психикалық қабілетке ие болған тұлға. "The Hills Have Eyes" фильмінің қайта түсірілімінде мутанттар немесе Hill People – ядролық қару сынақтарынан радиацияға ұшыраған, дене пішіні бұзылған адамдар. "Чернобыль күнделіктерінде" мутанттар Чернобыль апаты кезінде радиацияға ұшыраған адамдардың ұрпақтары болып табылады. Украина үкіметі оқиға туралы үнсіздік сақтап, фильмнің соңында көрсетілгендей, тірі қалған куәгерлерді мутанттардың бірі бар бөлмеге қамап, жоюға тырысты. "Судья Дредд" фильміндегі апокалиптикалық дистопиядағы "Ангелдер тобы" атом соғыстарының радиациясынан зардап шеккен, діншіл және каннибалистік мутанттардан құралған. 2012 жылғы қайта түсірілімде Кассандра Андерсонның ата-анасы Қасиетті Жердің радиациясына ұшырағаннан қатерлі ісіктен қайтыс болды, ал ол туған кезде физикалық денсаулығы жақсы болғанымен, табиғи телепатиялық қабілеттері болды. Бұл қабілет оған Әділет министрлігіне қабылдануға мүмкіндік берді, себебі мутанттар судья болудан жалпыға бірдей тыйым салынған. Мутанттар "Ормандағы шатырда" пайда болатын жандардың қатарында. Бес студент жертөледе әртүрлі заттардың жиынтығын тапқанда, олардың бірінде газ маскасы мен эликсирлер болды. Егер олармен араласса, мутанттарды шақыруға болады. Объектінің демонтаж бөлімі оларға ставка тіккен. "Пандорум" фильмінде "Аңшылардың" нашарлап бара жатқан ғарыш кемесінің жолаушыларының мутацияға ұшыраған ұрпақтары екені анықталды. Олар тоқтатылған анимациядан мерзімінен бұрын оянып, адам жеуге мәжбүр болды. Мутация жолаушыларға жаңа планетадағы өмірге бейімделуге көмектесетін ферментке байланысты, бірақ олар қараңғы кеменің қатал жағдайларына бейімделіп, Морлоктарға ұқсас болды. "Апилар планетасының астында" мутанттар Жерді маймылдар планетасына айналдырған ядролық соғыстан аман қалғандардың балалары. Олар Тыйым салынған аймақтың астында өмір сүріп, Альфа Омега бомбасына табынады, ол – соңғы құрылғы. Радиацияға ұшырағандықтан мутанттар телепатиялық қабілеттерге ие болды, оларды маймылдарды қорқыту үшін, ал тұтқындарды өз еркіне қарсы өлімге дейін күресуге мәжбүрлеу үшін пайдаланды. "Токсикалық кекші" және "Токсикалық крестоносцы" мультсериалында "Токси" және оның достары – адамнан үлкен және күшті, деформацияланған мутанттар. Олардың мутациялары улы қалдықтарға, радиацияға және басқа да қоршаған ортаны ластайтын факторларға ұшыраудың нәтижесі. Болливудтың "Криш 3" фильмінде көптеген мутанттар пайда болды. Бұл мутанттар Маанварлар деп аталды және оларды Каал есімді зұлым ғалым жасады. "Жекешелік ген: алғашқы саңырау супербатырлар" романында мутанттар саңырау болып, ым тілі арқылы адамнан тыс күш-қуатқа ие болды. Басты кейіпкер Том Клерк – американдық ым тілінің негізін қалаушы, аңызға айналған Лоран Клерктің төртінші шөбересі. 1955 жылғы "Бұл арал – Жер" ғылыми-фантастикалық фильмінде Эксетер кейіпкері Металуна планетасынан қашып бара жатқанда, Кал мен Руттың серіктестігімен ұшатын тәрелкеде мутанттан ауыр жарақат алды. Мутант та тәрелкеге мініп, Рутқа шабуыл жасады, бірақ Жерге оралу жолындағы қысым айырмашылығынан көз жұмды.

Баспа құралдары

1953 жылғы желтоқсанда "Механикс Иллюстрейтед" журналында "Ядролық сәулелену біздің ұрпағымызды қалай өзгерте алады" деген мақала жарияланды. Мақала авторы "O.O. Binder" болды және ол комикс суретшісі Курт Шаффенбергер салған екі беттік суретпен ашылды. Суретте тыртық, үлкен бас сүйекті мутанттар адамзатқа жоғары интеллектісімен көмектесіп жатыр (суреттің шағын бөлігінде) немесе құл иелері ретінде адамзатты бағындырып отыр (суреттің басым бөлігінде). "Мутанттар хроникасы" романдары 1993 жылы жарық көрген үстелдік рөлдік ойынға негізделген. 2009 жылы осы ойын "Мутант хроникалары" атты фильмге бейімделді (бірақ фильмнің романдармен немесе РПГ-мен байланысы өте шала).