Кіріспе

Британдық деректер базасын зерттеуші Крис Джон Дэйт (18 қаңтар 1941 жылы туған) – тәуелсіз автор, лекция оқушы, зерттеуші және кеңесші, реляциялық деректер базасы теориясы саласындағы маман.

Өмірбаян

Крис Дейт 1951 жылдан 1958 жылға дейін High Wycombe Royal Grammar School (Ұлыбритания) мектебінде оқыды және 1962 жылы Кембридж университетінен математика мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. Ол компьютер индустриясына Leo Computers Ltd. (Лондон) компаниясында математикалық бағдарламашы ретінде қадам басты, бірақ тез арада білім беру және оқыту саласына ауысты. 1966 жылы Кембридж университетінде магистратураны аяқтады, ал 1967 жылы IBM Hursley (Ұлыбритания) компаниясына компьютерлік бағдарламалау оқытушысы болып жұмысқа орналасты. 1969 жылдан 1974 жылға дейін IBM-нің Еуропалық білім беру бағдарламасындағы жетекші оқытушы болды. IBM-де жұмыс істеген кезінде ол IBM өнімдері SQL/DS және DB2 техникалық жоспарлауы мен жобалауына қатысты. Сонымен қатар, ол Эдгар Ф. Коддтың дерекқорларды басқарудың реляциялық моделімен де жұмыс істеді. 1983 жылы IBM-ден кетіп, Хью Дарвенмен бірлесіп реляциялық модель туралы көптеген еңбектер жазды. 2007 жылғы мәліметтер бойынша, оның "Деректер базасы жүйелеріне кіріспе" кітабының 8-ші басылымы аудармаларды есептемегенде 700 000-нан астам данада сатылды және әлемнің жүздеген колледждері мен университеттерінде оқу құралы ретінде қолданылады. Ол сонымен қатар деректерді басқару тақырыбында көптеген кітаптардың авторы, ең танымалдарының бірі – "Деректер қоры, типтері және реляциялық модель", "Үшінші манифест" деп белгілі, қазіргі уақытта үшінші басылымда (алдыңғы басылымдардың атауы басқаша болғанымен, кітапшаның тақырыбы сақталған), бұл DBMS-тің болашақ даму бағыты туралы ұсыныс.