Кіріспе
Дене пірсингінде қолданылатын материалдар
Қазіргі батыс елдерінде дене пірсингі үшін кең ауқымды материалдар қолданылады. Кейбіреулерін автоклавтауға болмайды, ал басқалары аллергиялық реакция тудыруы немесе бактерияларды жинауы мүмкін. Еуроодаққа мүше елдер сияқты кейбір елдерде жаңа пірсингтерде қандай материалдарды пайдалануға болатынын регламенттеуші заңдық ережелер бар.
Бастапқы тесу үшін зергерлік бұйымдарды баулаудың ең төменгі стандарты
Барлық бұрандаланған немесе қысылатын әшекей бұйымдары ішкі бұрандалануға ие болуы керек (тіреулерде бұрандалы жіптер болмауы тиіс).
Бастапқы тесу үшін зергерлік бұйымдардың бетін өңдеудің ең төменгі стандарты
Дене әшекейлері үшін беткейлер мен ұштары тегіс, кедір-бүдырсыз, сызатсыз, өткір қырлары болмауы керек, сондай-ақ жылтырату құрамының іздері болмауы тиіс, ал металдардың беті тұрақты түрде айнадай жылтыр болуы керек.
Ниобий
Ниобий – титанға ұқсас металл, бірақ ол жұмсақ және ауыррақ. Ниобийді тесік жасауға арналған әшекейлерде қолданғанда, оның мүмкіндігінше таза болуы қажет, ал шекті көрсеткіш – 99,9% ниобий. Бұл кейде "999 ниобий" деп аталады. Төмен сапалы материалдағы қоспалар аллергия тудыруы мүмкін. Таза ниобий дене сұйықтықтарына, оттегіге немесе тазалау құралдарына реакция бермейді. Оны автоклавта дезинфекциялауға болады. Еуроодақ никель заңына сәйкес, жазылу кезеңіндегі тесіктерге қолдануға рұқсат етілген. Ниобийді қыздыру арқылы тұрақты қара түсті бетке ие етуге болады. Қара ниобийден жасалған септум ұстағышы көз көрімейді дерлік. Ниобий әшекейлерінің ассортименті титан және басқа да көп қолданылатын металдарға қарағанда әлдеқайда тар, себебі ниобий әшекейлерін өндіру қымбатқа соғады және оны жасау қиын.
Қола
Бронза көбінесе үлкен тесіктерде, құлаққаптар түрінде және Индонезия мен әлемнің басқа аймандарынан келген этникалық әшекейлерде қолданылады. Бронза – түрлі металдардың қорытпасы, бірақ тесіктерге арналған әшекейлерде ең көп кездесетін қоспасы 90% мыс және 10% қалайыдан тұрады. Бронзадан жасалған әшекейлерді сатып алғанда, оларды сенімді өндірушіден алуға көз жеткізіңіз, себебі кейбір бронзада арсен болуы мүмкін, ол денеге сіңіп, зиян келтіруі мүмкін. Бронза теріге жасыл түс береді, оны кетіруге болады, бірақ егер ол ашық жараға тисе, тіндің түсі өзгеріп, қалыпты жағдайына келмей қалуы мүмкін.
Күміс
Күмістен жасалған әшекей бұйымдары, құрметті металл, ғасырлар бойы барлық түрдегі әшекейлерде кеңінен таралған. Оның өзіне тән жылтыры бар, сонымен қатар оны өңдеу арқылы белгілі бір бөліктерін қара түске бояуға болады, бұл көрнекті контраст тудырады.
Алтын
Алтын – құнды металл, ол әшекей жасауда ұзақ тарихқа ие. Пирсинг үшін алтынды пайдаланғанда, 14 немесе 18 караттан (58-75%) төмен тазалықтағы алтынды қолдану ұсынылмайды. Алтын қорғасынға шамамен тең жұмсақ, оны қысып алу оңай. Мұндай сызаттар, әсіресе жаңа пирсингтерде, денеде тітіркеніш тудыруы мүмкін. Алтыннан жасалған тілге арналған әшекейлерді қолдану ұсынылмайды, себебі оларды шайнау жиі кездеседі. Мұндай сызаттар мен кемшіліктерден зақымдалған әшекейлердің тітіркенуін болдырмау үшін, алтын түстес титан әшекейлері қауіпсіз балама болып табылады. Пирсинг әшекейлері көбінесе алтын қорытпасынан жасалады, ең көп таралғаны – 18 караттық алтын, ал 24 караттық алтын толығымен таза және әлдеқайда жұмсақ. 18 караттық алтынның құрамында 75% алтын, қалған 25% мыс, күміс және басқа металдардың іздері бар. Төмен сапалы алтында мырыш, никель және басқа да тітіркендіргіш заттар табиғатта кездесуі мүмкін. Айтылғандай, алтын әшекейлерді жаңа піскен пирсингтерде тек никельсіз немесе палладий негізіндегі болса ғана қолдану керек. Алтынға аллергия сирек кездеседі, бірақ ол болады, көбінесе ақ алтыннан. Кейбір жағдайларда әшекейдегі мыс тотығып, тіндердің жасыл түске боялуына себеп болуы мүмкін. Алтынды автоклавтағанда түсі өзгеруі мүмкін. Бұл химиялық индикаторларға реакция, жылтырату немесе тазалау құралдарынан қалған қалдықтар, немесе алтынның құрамындағы элементтердің коррозиясы болуы мүмкін. Тәжірибелі пирсинг студиялары әшекейлерді бумен тазалап, содан кейін жылы сілтілік ерітіндімен ультрадыбыстық тазартады, одан кейін дистилденген немесе деионизацияланған сумен шайып, соңында қалдықтарды кетіру үшін спиртпен шайылады. Алтынмен автоклавта стерильдеуді бақылау үшін 1 немесе 2 сыныпты химиялық процесс индикаторларының орнына 5 немесе 6 сыныпты интеграциялық индикаторларды қолдану керек.
Порцелан
Порцелин – жоғары температурада күйдірілген керамикалық тас ыдыс. Егер эмаль кезекті тесіктер болмаса және қорғасын мен кадмий сияқты зиянды элементтерден таза болса, емделген тесіктерде киюге жарамды болуы мүмкін.
Шыны
Шыны – мыңдаған жылдар бойы қолданылып келе жатқан кең таралған тесу материалы. Мысалы, ежелгі Египет қабірлерінде шыныдан жасалған құлаққаптар табылды. Егер шыны дұрыс пішінделген және сапалы өндірілген болса, ол функционалды материал бола алады: киюге ыңғайлы, берік және денеге зиян келтірмейді. Дегенмен, қорғанылмаған арзан шыны моншақтар оңай сынығыш. Егер сіз шыны әшекейді жерге тастасаңыз, оны қайта пайдалану мүмкін емес. Сондай-ақ, егер сіз тіл тесігіне арзан моншақ салып, оны кездейсоқ шайнасаңыз, ол ұсақ-түйек сынықтарға бөлініп, жарақаттарға себеп болуы мүмкін. Шыныны бу автоклавында зарарсыздандыруға болады, бірақ арзан өнімдерде ыстықтан жарықтар пайда болуы мүмкін.
Полимерлер
Полимерлер (пластмасса) имплантаттар мен пирсингтер үшін ұзақ жылдар бойы қолданылып келеді. Алғашқы пирсинг жасаушылар оны жазылу кезеңіндегі әшекей ретінде жиі пайдаланған. Пирсинг жасалғаннан кейін, тесікке қалың балық аулау жібіне ұқсас материал салынып, оның екі ұшы біріктірілген. Пирсинг толыққаннан кейін, пластик кесіліп алынып, сыртына шығарылып, содан кейін нағыз әшекейлер орнатылған. Бұл әдіс қазір де қолданылады, бірақ бұрынғыдан гөрі әлдеқайда аз. Бүгінде одан да тиімді әрі қауіпсіз әдістер көп. Полимерлер жеңіл болуы мүмкін, организмнің химиялық реакцияларына төзімді және көптеген аллергияларға қарсы қауіпсіз болуы мүмкін. Дегенмен, көптеген полимерлер сұйықтықтарды сіңіріп алады және тесік-тесік қыры бар беткейге ие, сондықтан инфекцияның немесе сезімталдық реакцияның алдын алу үшін әшекейлерді жиі алып, мұқият тазалау немесе жаңалай түсу қажет.
ПТФЕ
PTFE немесе Тефлон 1938 жылы ойлап табылды және медициналық саласында терімен ұзақ мерзімді контактіге қолдану үшін тазартуға болады. Тазартылған PTFE биоүйлесімді болуы мүмкін. Бұл жеңіл пластик, ол иіліп, автоклавталануы мүмкін, рентген сәулелерінде көрінбейді, магниттік емес және өте тұрақты. Ол имплантаттар мен пирсингтер үшін, әсіресе материалдың икемділігі қажет болған жағдайларда өте қолайлы. PTFE көбінесе сақтап тұруға арналған құрылғы ретінде қолданылады.
Акрил, плексиглас
Плексиглас немесе басқа да әр түрлі аттармен сатылатын акрил – мөлдір пластик, көбінесе тығындар мен конустар үшін қолданылады. Материалдың тегіс болуына байланысты, оны тесікті созу үшін де пайдаланған. Көптеген тым құлшынғандар акрил конустармен тесіктерін зақымдаған. Бұл материал зақымдалған немесе жаңа тесіктер үшін қауіпсіз емес және оны автоклавта қыздырып стерильдеуге болмайды, себебі ол балқып немесе түсі өзгеріп қалуы мүмкін. Акрилден жасалған заттар дене температурасынан жоғары 21°C (70°F) температурада канцерогенді заттарды бөліп шығарады. Сонымен қатар, бұл нағыз күңкі материал және құлағанда оңай жарылып, сынып немесе ұсақ сынықтарға бөлінуі мүмкін. Акрилден жасалған әшекейлер дене сұйықтықтары мен терінің кішкене бөліктерін ұсақ тесіктер мен жарықтарда жинақтайды. Кәсіби пирсерлер қауымдастығы оны тек емделген тесіктерде уақытша киюге кеңес береді. Акрил химиялық тітіркендіргіш немесе аллерген болуы мүмкін, нәтижесінде метилметакрилаттың ыдырауынан акрил мономерлі дерматит пайда болуы мүмкін.
Ағаш
Ағаш – тығындар мен басқа да пішіндерге жиі қолданылатын материал. Ағаш бөлшектері суықта жылуды жақсы сақтайды, жеңіл, көбінесе басқа тығындардан жақсы бекітіледі, сондай-ақ теріге "тыныс алуға" мүмкіндік береді, сондықтан тесулерде басқа материалдарға қарағанда иіс аз болады. Ағаштан жасалған әшекейлердің кемшілігі – дұрыс күтім болмаса, құрғап, жылтырын жоғалтуы мүмкін. Мұны минералды май немесе жожоба майымен күтіп, суға тым көп тиіспеу арқылы болдырмауға болады. Автоклавта стерильдеуге болмайды, себебі ол жарылуға, бүкілуге немесе жарылуға себеп болуы мүмкін. Ағаштың талшықтары дұрыс өңделмесе, көтеріліп, беткі текстурасын өзгертпеуі мүмкін. Ағаштың кеуектілігі және қауіпсіз түрде стерильдеуге болмайтындығы оны бастапқы тесулерге немесе толық жазылмаған созуларға қолдануға қолайсыз етеді. Кейбір ағаш түрлерін тесу әшекейлеріне пайдалануға кеңес берілмейді, себебі олар аллергиялық реакцияларды тудыруы немесе теріге тітіркеніш әсерін тигізуі мүмкін. Қатты ағаш пайдалану артық. Дұрыс өңделгенде, ол ісіп кетпейді, берік, тұрақты, ылғалды немесе дене сұйықтықтарын көп сіңірмейді, ал беті тегіс болу үшін жылтыратылуы мүмкін. Ағаш – одан да күрделі әшекейлер жасау үшін тамаша негіз. Тығынның жалпақ бетіне асыл тастар немесе металдар орнатылуы мүмкін. Ағашқа пішін беру оңай және ол көптеген түстерде келеді.
Күлті
Кеңір – бұл тасбақалаған ағаш шайыры және оны әшекей жасау үшін ұзақ жылдардан бері пайдаланып келеді. Оның ең көп кездесетін түсі – алтын сары, бірақ ол қара, жасыл, қызыл, ақ, қоңыр және көк түстерде де, сондай-ақ түрлі араластырылған түстерде де кездеседі. Оның ішінде кішкентай жануарлардың, жәндіктердің және өсімдіктердің табиғи қалдықтары табылған, олар өте жақсы сақталған болуы мүмкін. Кенір көбінесе металл әшекей бұйымдарында немесе мүйізден, сүйектен немесе ағаштан жасалған бұйымдарда инкрустация ретінде қолданылады, бірақ ірі кеңір бұйымдары да бар. Бұл материал теріге жағымды, бірақ шамалы күңкіл және жоғары температураға төзгіш емес, сондықтан оны автоклавта өңдеуге болмайды.
Фауна
Биологиялық органикалық материалдар пирсинг әлемінде кең таралған және көптеген мәдениеттерде тарихи түрде қолданылып келген. Ағаш сияқты, олар дене әшекейлері ретінде қолайлы, себебі оларды қалыптау оңай, ал сүйек, мүйіз, піл сүйегі сияқты материалдарды қабылданатын тегіс күйге жеткізуге болады. Биологиялық органикалық материалдар денеңіздің "тыныс алуына" мүмкіндік беретіндей көрінеді. Оқшаулағыш қасиеттерінің арқасында қыс мезгілінде басқа қатты материалдарға қарағанда аз суытады. Дегенмен, ағаш сияқты, олар да кеуіп, жарылуы мүмкін. Жақсы тазаланбаған материалдар қалған бактерияларды және басқаларын әшекейді киетін адамның денесіне жеткізе алады, сондықтан этикалық стандарттарға сай өндіріспен айналысатын компаниядан әшекей сатып алу өте маңызды. Төмен сапалы әшекейлерде бактерияларға орын болатын сызаттар немесе жарықтар болуы мүмкін, немесе нашар өңделу салдарынан беті кедір-бүдыр болуы мүмкін. Заңсыз алынған жануарлар өнімдері дене әшекейлерін жасау үшін шикізат ретінде қолдануға жарамсыз. Мамонт, мастодонт немесе морж піл сүйегі сияқты кейбір материалдарға этикалық баламалар бар, бұл көбінесе Сібірде немесе Аляскада табылған минералданған материалдар. Жыл сайын Сібірдің мәңгі тоңдығынан мамонт піл сүйегінің көп бөлігі табылады. Мамонт піл сүйегінің көп болуы және оның заңды саудасы заңсыз піл сүйегі саудасына күшті соққы берді. Мамонт піл сүйегі әдеттегі піл сүйегінің ақ/сары түсінен өзгеше, түрлі түстерде кездесуі мүмкін, себебі жер астындағы минералдар кейде піл сүйегіне бояу береді. Дұрыс күтім болмаса, мамонт піл сүйегі температура мен ылғалдың өзгеруінен жарылуға бейім. Сүйек, мүйіз, піл сүйегі және басқа да материалдарды автоклавта стерильдеуге болмайды, себебі олар бүлінеді. Сондай-ақ, олар жазылмаған пирсингтерге немесе ескі пирсингтерді кеңейту кезінде киюге жарамсыз.