Кіріспе

Пенсильвания штатындағы округ, АҚШ. АҚШ-тағы басқа Ери округтары ([[Erie County (disambiguation)]]) туралы ақпарат.

Ери округі – Пенсильвания штатындағы округ. Бұл Пенсильванияның ең солтүстік округі. 2020 жылғы халық санауы бойынша, округтің халқы 270 876 адамды құрайды. Округ орталығы – Эри қаласы. Округ 1800 жылы құрылып, 1803 жылы ресми ұйымдастырылды. Округ штаттың Солтүстік-Батыс Пенсильвания аймағының бір бөлігі болып табылады. Ери округі Эри–Медвилл біріктірілген статистикалық аймағын құрайды.

Тарих

Эри округі 1800 жылдың 12 наурызында, 1792 жылы даулы Эри үшбұрышының жерлерін сіңіріп алған Аллегени округінің бір бөлігінен құрылды. 1792 жылға дейін бұл аймаққа Нью-Йорк және Пенсильвания штаттары таласқандықтан, федералды үкімет араласпағанша округ шекаралары белгіленбеді. Эри округі мен оның жаңа құрылған көршілес округтары – Кроуфорд, Мерсер, Венанго және Уоррен бастапқыда өзін-өзі қамтамасыз ете алмағандықтан, аймақтағы мемлекеттік істерді уақытша басқару үшін Кроуфорд округінің Мидвилл қаласында бес округтік әкімшілік ұйым құрылды. Эри алғаш рет 1803 жылы өз округтік лауазым иелерін сайлады. Айыныштысы, 1823 жылдың 23 наурызында Эри округінің соты өртеніп, сол кезге дейінгі барлық округтік құжаттар жойылды. Округке бастапқыда «янки» (Жаңа Англиядан және Нью-Йорктің батыс бөлігінен келген, Англия пуритандарынан тараған, олардың аталары отарлық дәуірде Жаңа Англияны қоныстандырған) иммигранттары қоныстанды. Эри округі тұрғындарының көп бөлігі Коннектикут, Род-Айленд және Мэн штаттарынан келген қоныс аударушылар болғандықтан, ол Пенсильванияға қарағанда Нью-Йорк штатының солтүстік бөлігіне көбірек ұқсады. Жолдар салынды, пошта маршруттары белгіленді, қоғамдық ғимараттар салынды және адамдар осы жерге көшіп келуге шақырылды. Бастапқы қоныс аударушылардың барлығы Жаңа Англиядан шыққан немесе Нью-Йорк штатының солтүстігіндегі «янкилер» болды, олардың отбасылары революциялық соғыстан кейін, бір ғасыр бұрын Жаңа Англиядан осы жерге көшіп келген. Бұл Эри округінің мәдени тұрғыдан ерте Жаңа Англия мәдениетімен тығыз байланыста болуына әкелді. Эри округі «Жер асты жолының» бөлігі болды, бұл құлдарға Эри көлі арқылы Канадаға, шығысқа Нью-Йорк штатына қашып кетуге немесе құлдықты жоюшылар мен азат афроамерикандық қауымның көмегімен Эриде қалуға мүмкіндік берді. Бүгінде «Еркіндікке саяхат» білім беру бағдарламасы «Жер асты жолы» тәжірибесі туралы интерактивті бағдарлама ұсынады.

География

АҚШ халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 1558 шаршы миль (4,035 км2) құрайды, оның ішінде 799 шаршы миль (2,069 км2) құрлық, ал 759 шаршы миль (1,966 км2) (49%) су. Бұл Пенсильвания штатындағы жалпы ауданы бойынша ең үлкен округ. Көл жағалауына дерлік параллель, көлден бірнеше шақырым қашықтықта созылатын биік қыраттан басқа, жер бедері көбінесе төбелі және суға толы. Штатта 42-ші параллельдің солтүстігіндегі маңызды аумақты алып жатқан жалғыз округ осы округ. Эри округінде Эри және Корри қалалары орналасқан. Сонымен қатар, Миллкрик, Харборкрик және Фэрвью елді мекендері, сондай-ақ Эдинборо, Солтүстік-Шығыс, Жирард, Уотерфорд және Юнион-Сити қалашықтары да маңызды халық орталықтары болып табылады. Эри округі солтүстік-шығысында Нью-Йорк штатының Чаутауква округімен, шығысында Уоррен округімен, оңтүстігінде Кроуфорд округімен және батысында Огайо штатының Аштабула округімен шектеседі. Округтің тікелей солтүстігінде Эри көлі жатыр. Осы сулық орналасуы Эри округін Пенсильвания штатында Канадамен шекаралас жалғыз округ етеді, ал Канада көлдің қарамағындағы жағалауда орналасқан. Округтің көп бөлігінде жылы жазғы ылғалды континенттік климат (Dfb) басым, бірақ көлге жақын төменгі жазықтықтарда ыстық жазғы ылғалды континенттік климат (Dfa) байқалады. Эри қаласының орталық бөлігіндегі орташа айлық температура қаңтарда 26,4°F (минус 3,1°C) болса, шілдеде 70,8°F (21,5°C) дейін жетеді, ал Корриде қаңтарда 23,8°F (минус 5°C), шілдеде 68,2°F (20,1°C) болады. Эри округінің көп бөлігіндегі өсімдіктердің тіршілік ету аймағы 6a болып саналады. Көл жағалауында 7a аймағына, ал жағалау мен 90 тас жолының арасындағы ауданда 6b аймағына дейін жылы жағдайлар байқалады. Штаттың солтүстік-батыс бөлігінде орналасқандықтан, Эри округі Нью-Йорк және Огайомен шекаралас жалғыз округ, сонымен қатар Канадамен шекаралас штаттың жалғыз округі болып табылады.

Демография

2010 жылғы санақ бойынша округте 280 566 адам, 110 413 үй шаруашылығы және 70 196 отбасы тұратын. Халық тығыздығы 119 138 тұрғын үй бірлігін құрады, орташа тығыздығы көрсетілген жоқ. Округ тұрғындарының нәсілдік құрамы: 88,2% ақ, 7,2% қара немесе афроамерикалық, 0,2% американдық индейлер, 1,1% азиялық, 0,03% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 1,2% басқа нәсілдер және 2,1% екі немесе одан көп нәсілдердің өкілдері. Тағы 3,4% халық испаниялық немесе латын американдықтарды құрады, нәсілге қарамастан. Олардың ішінде 24,4% неміс, 12,5% поляк, 12,3% итальян, 10,1% ирланд, 6,5% ағылшын және 6,4% американдық тегінен шыққандар. Барлық үй шаруашылықтарының 27,2% 18 жасқа дейінгі балалары бар, 45,4% заңды некеде тұрған жұбайлар, 13,2% күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 36,4% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 29,3% жеке адамдардан тұрады, ал 11,3% 65 жасқа толған және жалғыз тұратын адамдарды құрайды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,42 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,00 адамды құрайды. Округтегі халықтың 26,5% 20 жасқа дейінгі жастарды құрайды. Орташа жас 38,6 жас. Әр 100 әйелге 96,73 еркек шамасында.

2020 жылғы халық санағы

+Эри округінің нәсілдік құрамыRaceNum. Пайыз. Ақ (NH) 219 180 81%Қара немесе африкалық американдық (NH) 19 821 7,32%Түпкілікті американдық (NH) 343 0,13%Азиялық (NH) 6 358 2,35%Тынық мұхиты аралдарының тұрғындары (NH) 58 0,02%Басқа / Аралас (NH) 13 086 4,83%Испан немесе латиноамерикандық 12 030 4,44%

Қалалық статистикалық аймақ

Америка Құрама Штаттарының Басқару және бюджет басқармасы Эри округін Эри, ПА қалалық статистикалық аймағы (ҚСА) деп белгіледі. 2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша, бұл қалалық аймақ Пенсильвания штатында халық саны бойынша 11-орында, ал АҚШ бойынша 164-орында тұрды, оның халқы 280 566 адамды құрады. Эри округі үлкен Эри-Мидвилл, ПА біріктірілген статистикалық аймағының (БСА) құрамына кіреді, ол Эри округімен қатар оңтүстікте орналасқан Кроуфорд округінің халқын да қамтиды. Бұл біріктірілген статистикалық аймақ Пенсильвания штатында жетінші орында және 369 331 тұрғыны бар АҚШ бойынша 102-орында болды.

Сот жүйесі

Сот жүйесі Эри округінің жалпы соттарында қызмет ететін тоғыз судьядан және округтік соттарда қызмет ететін он бес магистральдық судьядан тұрады. Сот әкімшілігін аудандық сот әкімшісі, сот әкімшісінің орынбасары және сот әкімшісінің көмекшісі басқарады. Эри округінің соты Эри қаласының орталығындағы Перри скверінің жанында орналасқан. Эри округі сонымен қатар округтік түрме және Эри округінің қоғамдық қауіпсіздік департаментіне қарасты біріктірілген 911/Төтенше жағдайларды басқару агенттігін де басқарады, ол Саммит қалашығында орналасқан.

Саясат

2024 жылдың 5 ақпанына қарай Эри округінде 173 388 тіркелген сайлаушы бар. Демократтар: 80 042 (46,16%) Республикалықтар: 67 856 (39,14%) Тәуелсіздер: 18 041 (10,40%) Басқа партиялар: 7 449 (4,30%)

Солтүстік-батыс Пенсильванияның көп бөлігінен айырмашылығы, Эри округі штаттық және жалпыұлттық сайлауларда демократтарға көбірек бейім. 2008 жылы төрт штаттық жеңімпаз да осы округте жеңіске жетті. Эри округінде демократтардың президенттік үміткері 2000, 2004 және 2008 жылғы сайлауларда тиісінше 9, 8 және 20 пайыздық айырмамен жеңіске жетті. Округ саяси жағынан белгілі бір бағытты көрсететін аймақ деп есептеледі.

Қоғамдық колледж

Осы мәселе бойынша жылдар бойы шаралар қабылдағаннан кейін, 2017 жылдың 28 маусымында Эри округі кеңесі Эри округі қауымдастық колледжін демеулеуді мақұлдады. Кеңес төрағасы Джей Бренман және әріптестері Андре Хортон, Кэти Фатика және Фиоре Леоне қауымдастық колледжге демеушілік етуге қолдау көрсетті, ал округ әкімі Кэти Далькемпер бұқаралық ақпарат құралдарында қол қойды. Округ әкімшілігі Пенсильвания штатының Білім беру кеңесінен мақұлдау алу үшін ұсыныстың алға қойылды, бұл іске бизнес, қоғамдық, еңбек және қоғамдық лидерлердің көптеген өкілдері қолдау көрсетті.

Кітапханалар

Эридегі ең ірі қоғамдық кітапхана Эри округі кітапхана жүйесінің бір бөлігі болып табылады, ол бес филиалдан және кітаптарды тасымалдайтын көлік құралынан тұрады. 1996 жылы ашылған Рэймонд М. Бласко, М. Д. есімді меценаттың құрметіне аталған Мемориалдық кітапхана қазір Бас кітапхана немесе Эри округі қоғамдық кітапханасы деп аталады және Пенсильвания штатындағы үшінші үлкен кітапхана болып есептеледі. Ол Эри теңіз мұражайымен байланысты, екеуі де Бейфронт конвенциялық орталығы мен Добинс-Лэндингтегі Екі жүз жылдық мұнараны қамтитын шығанақты жақсарту жобасының бір бөлігі. Бас кітапхана Преск-Айл шығанағының әдемі көрінісімен мақталады, онда тарихи АҚШ бригі «Ниагара» көбінесе орналасқан. Кітапхана шамамен 25 жыл бұрын Эри қаласының орталық бөлігіндегі бұрынғы орнынан осы жерге көшірілді. Кітапхананың жаңартылуы бұрын дамылмаған жағалауды қайта жандандыруға тікелей үлес қосты. Бас кітапхананың екінші қабатында Фредерик Чайлд Хассамның «Жазғы түстен кейін, Шоал аралы» сияқты тарихи туындыларды қамтитын өнер коллекциясы орналасқан. Көрмеде сонымен қатар жергілікті суретшілердің туындылары да көрсетіледі. Эри округі кітапхана жүйесіндегі қалған төрт кітапхана – Эдинборо филиалы, Ирокез даңғылы филиалы, Линкольн қауымдық орталығы филиалы және Миллкрик филиалы.

Қауымдастықтар

Пенсильвания штатының заңдарына сәйкес, енгізілген муниципалитеттердің төрт түрі бар: қалалар, борондықтар, аудандар және, ең көп дегенде екі жағдайда, қалалар. Эри округында 38 енгізілген муниципалитет бар, оның ішінде 2 қала, 14 борондық және 22 аудан. Келесі қалалар, борондықтар және аудандар Эри округында орналасқан: