Кіріспе

Марвел комиксіндегі екі ойдан шығарылған кейіпкер Люцифер – американдық комикстерде, Marvel Comics баспасынан шыққан, екі байланыссыз кейіпкердің аты. Бірі – X-Men супер зұлымдарының бірі, екіншісі – Ghost Rider зұлымдарының бірі және оны "Қараңғылық ханзадасы" деп атайды.

Жариялану тарихы

Люцифердің алғашқы рет пайда болуы The X Men #9 (қаңтар 1965) комиксінде болды және оны Стэн Ли мен Джек Керби жасаған. Ол Куисттердің адамы, олар Аркан деп те белгілі бір шетелдік нәсіл.

Люцифер (Квист)

Люцифер деп аталатын ғарыштан келген жан, Құс жолы галактикасындағы Квистрай жұлдыз жүйесіндегі Квисталий планетасында дүниеге келді. Ол көптеген әлемдерді басып алған. Алғаш рет Аркандардың (Квистер деп те аталады) Жерді басып алуына дайындаушы агент ретінде Жерге келді, және кейбір адамдарды гипноздық бақылауға алып, кішкентай аумақты басқаруға мүмкіндік алды. Бірақ, бұл басып алу әрекетін жас Чарльз Ксавье (кейін Профессор Х, Х-Адамдардың жетекшісі) тоқтатты. Қарымта ретінде Люцифер Ксавьеге үлкен тас тастап, оның аяқтарын сал қылды, нәтижесінде ол мүгедектер арбасына отыруға мәжбүр болды. Люцифер Жерді жаулап алуға бірнеше рет әрекеттенді, бірақ барлығын Х-Адамдар немесе басқа батырлар тоқтатты. Дегенмен, оның бір әрекеті алғашқы Х-Адамдар тобын түсініспеушілікке байланысты Аңшылармен (Avengers) бетпе-бет кездесуге мәжбүр етті. Люцифер Ксавьерді мүгедек қылғаннан кейін бірнеше жыл өткен соң Жерге қайтып келді және Балқан тауларында Профессор Ксавьемен тағы да шайқасты. Ол жүрегіне бекітілген құрылғыны көрсетті, егер ол өлтірілсе, бомба жарылатынын айтты. Люцифер "Аты жоқ өлшем" деп аталатын басқа бір әлемге қуылды. Онда ол белгілі бір жолмен "иондық энергияны" пайдаланып, өзіне адамнан асып түсетін күш пен қолынан күш сәулелерін шығару қабілетін алды, сонымен қатар ол бұрыннан-ақ телепатиялық қабілеттеріне ие болған. Ол "өлшемдік хабар таратушы" арқылы адамдарды иондық энергиямен қуаттандырып, оларды өзінің қолдаушыларына айналдыру арқылы Жерді жаулап алуға тырысты. Ол алғаш Чарли Греймен "бірікті", бірақ Грей шайқасып, Люциферді жеңді. Кейін Люцифер қылмыскер Раф Мишельмен және Зодиак қылмыстық картелінің Арийімен бір уақытта бірікті. Мишель мен Арий Капитан Америкамен және Соқыр құспен (Falcon) шайқасты. Екі қабылдаушы да қайтыс болғандықтан Люцифер тағы да "Аты жоқ өлшемге" қамалды. Люцифердің шеберлері оның сәтсіздіктері үшін оны "жойды" және оның орнына Dominus компьютерін қойды.

Люцифер (Қараңғылық әміршісі)

Люцифер – Marvel Comics-тегі супер жау, көбінесе Ghost Rider-мен байланысты. Люцифердің мол күштері бар. Алдау, иесіне салу және манипуляция осы жаратылысқа қатты ұнайды, бірақ ол қарсыластарын өзінің тырнақтарымен жыртып тастаудан тайсалмайды. Люцифер жылдар бойына өзінің нағыз тарихын құпия сақтап келді. Ол бір кезде басқа періштелерге Н'Гарайды Жерден қууға және Көктегі Ұлы Соғыс кезінде Құдайға қарсы көтеріліс ұйымдастыруға жетекшілік еткен періште болған деп есептеледі, осылайша христиан теологиясының Marvel Ғаламшарындағы нағыз "шайтан" бейнесін көрсетеді. Осы жеңілістен кейін Люцифер және оның лейтенанттары – Бельзебул, Казанн, Малахия, Пазузу, Ксафан және басқалары жаза ретінде тозаққа тасталды. Осы уақытта ол "Өтірікшінің Князі" деген атпен белгілі болған демонға айналып, тозақтың бір бөлігіне билік жүргізді. Тозақта Люцифер бұрынғы періштеге ешқандай ұқсамайтын. Ол және оның барлық лейтенанттары демонға айналды; кейбіреулері нұсқаулар арқылы, ал енді біреулері табиғи түрде бейімделді. Бірақ уақыт өте келе олардың барлығы зұлымдыққа толы жаратылыстарға айналды. Демон Ghost Rider мен Өтірікшінің Князі арасында ұзақ соғыс болды. Люцифер (басқалар сияқты) егер ол Ghost Rider ішіндегі адам жанын жоя алса, соңғысы адамзатты құрту үшін қолданылатын жансыз өлтіру машинасына айналуы мүмкін деп сенді. Кейін ол Джонни Блейзді жеңудің көптеген себептерін келтірді. Көп жылдар бойы Люцифер басқа тозақ әмірлерінің көмегімен Ghost Rider-дің жанын жоюға тырысты, бірақ барлық әрекеттері сәтсіз аяқталды. Люцифер мәселені өз қолына алуға шешім қабылдады. Шайтан осы демонды өз мақсатына пайдалануды және оған қосылуды қалады. Бірақ соңында Ghost Rider өте күшті демон екенін дәлелдеді. Люцифер ақырында Блейзден жеңіліп, Пердицияға қуылды және тозақтан Аспанға қарсы Задкиелдің жеңісін сезді. Алайда, Задкиел Жаратылысты және оны қозғаған ең үлкен күшті толыққанды басқара алмағаннан кейін, жалғыз нағыз Құдай ашуланып қайта оралды және көтерілісші бас періштені мәңгілікке тозаққа соттап, оны қуанышпен Люцифер азаптады. Кейінгі оқиғалар барысында Люцифер өзінің әртүрлі иелерінің басқалармен өлтірілуін ұйымдастыра алса, толық күшін қайта алады; ол өзін-өзі өлтіре алмайды, өйткені бұл оны тозаққа қайтаратын күнә, бірақ Люцифердің әрбір бөлігі өлген сайын, олардың күштері басқа иелеріне ауысады, соңында соңғы бірнеше иелері өте күшті болады, оларды тек Ghost Rider өлтіре алады, сол кезде соңғы "тірі" Люцифер Люцифердің соңғы бейнесі болады. Ақырында, Ghost Rider бір Люцифер фрагментін жүк көлігінің тетігімен миына соғып, омыртқасын сындырып "өлтіре алады", фрагмент миы зақымданып, сал болып қалады, бірақ биологиялық жағынан әлі де тірі, бұл Ghost Rider-ге Люцифердің соңғы иесі деп сенетін нәрсеге жеңіске жетуге мүмкіндік береді, өйткені ол әлі де жартылай күшті, миы өлі соңғы иесі Ghost Rider-дің досы Диксимен, жүк көлігі жүргізушісі Блейзбен дос болған және полициямен өлтірілді. "Хаос соғысы" сюжеттік желісінің басында Хаос патшасы Жермен байланысты құдайлық және тозақтық әлемдерге шабуыл жасағанда, Жаратылыстың соңғы тірі қалған бекінісі Люцифер, тозақтың басқа күштерімен бірге Микабошиге қарсы шығады, бірақ оның бастапқы қараңғылығының күшімен жеңіліп, жойылды.

Күштері мен қабілеттері

Люцифердің Квист нұсқасы дарынды интеллектке ие, Квисталияның озық ғылымы мен технологиясын терең біледі, сондай-ақ осы технологияны қолданатын тапқыр өнертапқыш. Люцифер әртүрлі әсерлерге қолдану үшін иондық энергияны манипуляциялау қабілетін меңгерді, оның ішінде физикалық күшін арттыру, адамнан асып түсетін секіру қабілетін дамыту, қорғаныш күш өрістерін құру және қуатты соққылы оқтарды жобалау. Люцифер өзінің физикалық және психикалық "мәнін" басқа саналы тіршілік иесімен "біріктіре" алады. Осылайша Люцифер өзі мен оның "қонағы" арасында психикалық байланыс орнатады. "Қонақ" өзінің еркін сақтайды, бірақ Люцифермен үнемі психикалық байланыста болады. "Бірігу" біріккен мерзімге дейін қонаққа Люцифердің кейбір адамнан асып түсетін қабілеттерін береді. Люцифер бір уақытта кем дегенде екі қонақпен бірігуге қабілетті. Люциферде шектеулі телепатиялық қабілеттері де бар, және ол олармен біріккен кезде өзінің қонағымен немесе қонақтарымен психикалық байланыс құру және оны сақтау мүмкіндігіне ие. Люцифер белгісіз жойғыш энергияны атып шығаратын сәулелі қаруды қолданды. Кейін ол Аркан жасаған, әлемді сананы жандырмайтын сәулелермен жауып, Арканға халқын құлдыққа салуға мүмкіндік беретін Dominus атты жоғары дамыған компьютерлік кешенді пайдаланды. Dominus "Ультра роботтар" арқылы басқарылды, олар ұшып, жойғыш энергия сәулелерін шығара алады. Люцифер сонымен қатар көліктің құралы ретінде телепортация құрылғыларын қолданды. Бұл құралдардың барлығы Люцифердің өзі және Квисталиялық ғалымдар жасаған. Демон Люцифері өлшемдер аралық порталдарды құруға, бейне проекциясын жасауға, демондық иеленуге, мистикалық күшпен шабуылға, иллюзия жасауға, пішін алмастыруға, мөлшерін өзгертуге, материяны манипуляциялауға, өлгендерді қайта тірілтуге, өлгендерді басқаруға және ол иеленгендердің денелерін жаңартуға қабілетті. Люцифер тамақтануға, су ішуге немесе ұйықтауға мұқтаж емес. Ол сондай-ақ қартаю мен ауруларға төзімді.

Басқа медиада

Майкл Ян Фридманның «Өткеннің көлеңкелері» романында шетелдік Люцифердің тірі екені белгілі болады, ол профессор Х-ті тұтқындап, оның орнына иондық энергиядан жасалған көшірмесін қояды. Көшірме нағыз Ксавьердің естеліктері мен қабілеттерін иеленеді, бірақ Люциферге толыққанды адал. Осы процесте Люцифер Ксавьерді өзімен бірге Аты-жөні жоқ өлшемге қамап қояды. Аты-жөні жоқ өлшем – Люцифер мен Ксавьердің оттегідей дем ала алатын қалың сұйықтықпен толған, ешқандай ерекшелігі жоқ кеңістік ретінде суреттеледі. Люцифер таза иондық энергиядан жаратылыстар жасаса да, оның мұндай жаратылыстар жасау мүмкіндігі шектеулі, ал олардың қабілеттері де шала. Мұндай екі жаратылыс Ксавьер мен Айсменді жеңіп, Ксавьерді тек күтпеген шабуыл мен күштің арқасында, сондай-ақ телепатияға төзімділіктері болғандықтан ғана алып кете алады. Осы конструкциялардың шектеулері мен өзінің ерекше ирония сезіміне байланысты Люцифер Ксавьерге түпнұсқа X-мендерді өз агенттері ретінде пайдалануды бұйырады, оларды бүкіл әлемдегі Квисталиялық бекеттерден үш компонент алып келуге жібереді. Ксавьердің көшірмесі осы компоненттерді профессорды Аты-жөні жоқ өлшемге жіберген машинаны өзгерту үшін пайдалануды жоспарлайды, осылайша Люциферге Жерге оралуға мүмкіндік беруге тырысады. Көшірме X-мендерге осы компоненттерді Жерді болашақ Квисталиялық шабуылдан қорғау үшін машина жасауға қолдана алатынын айтады. Ксавьер өз шәкірттерін ескертуге тырысады, бірақ ол Жердегі оқиғаларды көру үшін өлшемдік кедергіні телепатиялық түрде бұзуға қабілетті болса да, кейіннен Жәндіктің немесе Жан Грейдің күрделі санасына қол жеткізу үшін жеткіліксіз күшке ие болады. Әйгілі болғандай, Ксавьер жақында қайтыс болған досының ақыл-ойы нашар немересі Джеффри Сондерспен байланысқа шыға алады, оның шектеулі санасы Ксавьердің ықпалына көбірек бой ұсынады. Джеффридің физикалық қабілеттері артық болғандықтан – баланың ақыл-жағдайына қарамастан, ол өте жақсы спортшы – профессор X-мендерді алдау туралы хабардар ете алады, өйткені Ксавьердің көшірмесі Джеффриді алғаш рет сарайға келгенде үйіне қайтаруға тырысқан. Айсмен нағыз Ксавьердің Джеффримен әкесінің жерлеу рәсімінде қарым-қатынас жасағанын көрген және көшірме Джеффриге қатысты тым суық болғанын байқаған. Ксавьердің көшірмесі тұтқындалғаннан кейін Джеффридегі Ксавьер X-мендермен бірге соңғы компонентті алуға кеткенде, кейіннен зақымдалғаннан кейін құрылған Архангелдің иондық көшірмесін жеңе алды. Олар Люциферге жаңадан өзгертілген порталды пайдаланып, өз өлшемдеріне оралуға мүмкіндік беретін нысанды зерттеген кезде тұтқындалды. Ксавьер машинаны жоюға құмар болса да, Люцифер шығу порталына одан бұрын жете алады деп ойлағанда, Джеффри оған өзінің жастық күшін олардың психикалық байланысы арқылы қайтарып, қашуға көмектесті. Бұл Ксавьерге Люциферді жүзу жарысында порталға ұрып-соғу күшін берді, портал Ксавьерден кейін Люцифердің қолы шығуға тырысқанда өшірілді. Ксавьердің оралуымен бірге машинаны Циклоп жойды, ал профессор Х-тің көшірмесінің жойылғаны анықталды, Люциферді Аты-жөні жоқ өлшемде кек алуды жоспарлауға қалдырды.