Кіріспе

Marvel Comics-тің ойдан шығарылған кейіпкері

Доктор Дум (Dr. Виктор фон Дум) – Marvel Comics баспасынан шыққан американдық комикстерде кездесетін суперзұлым. Стэн Ли мен Джек Кирби жасаған бұл кейіпкер алғаш рет 1962 жылдың шілде айында шыққан The Fantastic Four #5 комиксінде пайда болды. Комикстерде Доктор Дум әлемді жаулап алу арқылы адамзатқа тәртіп орнатуды көздеген Латверияның монархы ретінде бейнеленеді. Ол Рид Ричардс пен Фантастикалық Төрттің басты жауы, алайда Marvel Ғаламшарындағы Желі адам, Доктор Стрэндж, Қара пантера, Х-мен және Аңсатушылар сияқты басқа да супербатырлармен де қақтығысқа түседі. Көбінесе зұлым ретінде көрсетілгенімен, Дум кейде антигерой рөлінде де болады, егер олардың мақсаттары үйлесетін болса және бұл оған пайда келтірсе, батырлармен бірлесіп жұмыс істейді. Wizard журналы Доктор Думды "Барлық заманның ең ұлы 101 зұлым кейіпкері" тізімінде 4-орынға, ал IGN – "Барлық заманның ең үздік 100 комикс зұлым кейіпкері" тізімінде 3-орынға қойды. Кейінірек IGN Doom-ды Marvel-дің ең зұлым кейіпкері деп жариялады. Бұл кейіпкер комикстерден телесериалдар, бейнеойындар, әрекеттік фигуралар мен коллекциялық карталар сияқты әртүрлі медиа форматтарына бейімделді. Ең танымалсы, Доктор Дум Роджер Корманның 1994 жылы шықпаған фильмінде Джозеф Калп, 2005 жылғы фильмде және оның 2007 жылғы жалғасында Джулиан МакМахон, ал 2015 жылғы фильмде Тоби Кеббелл рөлінде сомдады.

Құрылыс және даму

Marvel Silver Age-дегі көптеген кейіпкерлер сияқты, Doom-ды Стэн Ли мен Джек Керби ойлап тапты. Фантастикалық Төрт аталымы жақсы нәтиже көрсеткендіктен, Ли мен Керби серия үшін "жанды қозғайтын, аса сенсациялық жаңа жаман жігітті" табуға тырысты. Ли "Доктор Дум" есімін "қарапайымдылығымен әдемі, жасырылған қатерімен ұлы" деп бағалады. 1987 жылғы сұхбатта Кирби Доктор Думның дизайны туралы пікір білдірді: "Доктор Дум – Өлімнің классикалық бейнесі, Өлімге жақындау. Мен Доктор Думды Темір Маска киген адам ретінде көріп, ол Өлімнің жақындауын символдайды. Осыдан қару мен капюшон пайда болды. Өлім – қарумен байланысты, адамдық емес, мықтыдай. Өлім – мейірімсіз, ал адам денесінде мейірімділік бар. Сондықтан мен оны жоюым керек еді, мен оны маскамен жасадым". Кирби Думды "параноидалық" деп сипаттады, оның бұрмаланған бетінен қиналған және бүкіл әлем оған ұқсасын дегенге құмар. Кирби былай деді: "Дум – жаман адам, бірақ ол әрқашан жаман болған жоқ. Ол [құрметті] еді, бірақ мінезіндегі бір кемшілік, оның кемелдікке ұмтылысы оны осы жағдайға жеткізді". 1970 жылдары Кирби масканың астында Doom қалай көрінетінін бейнеледі, Doom-ға тек "жағындағы кішкентай шрам" берді. Осы шағын кемшілікке байланысты Doom өзінен, әлемнен емес, бетін жасырады. Фантастикалық Төрт Моль Адам, Скруллдар, Керемет Адам және Су асты мекеншісі Намор сияқты түрлі жаман жігіттермен күрессе де, Doom олардың бәрін басып өтіп, Фантастикалық Төрттің басты жауына айналды. 1970 жылдары Doom Marvel-дің Astonishing Tales, The Incredible Hulk және Super Villain Team Up (1975) сияқты басқа да аталымдарына тарады. #42 нөмірінен бастап ол Marvel Team Up (1976 жылғы ақпан) журналында да пайда болды. Doom-ның шығу тегі Astonishing Tales кітабында, оның Мефистомен байланысы ашылғанда да жарияланды. Питер Куганның "Супергерой: Жанрдың құпия шығу тегі" кітабында Doom-ның алғашқы келбеті "ақылсыз ғалымдар" бейнесінің өзгеруін, олардың көбінесе күшейтілген қабілеттері бар толыққанды жаман жігіттерге айналуын көрсетеді деп жазылған. Бұл супер жаман жігіттер – жанрларды кесіп өтетін жаман жігіттер, олар "табиғат заңдары сәл тоқтатылған әлемде" оқиғаларда өмір сүреді; Профессор Мориарти, Граф Дракула, Аурик Голдфингер, Ганнибал Лектер, Джокер, Лекс Лютор және Дарт Вейдер сияқты кейіпкерлер де осы сипаттамаға сәйкес келеді.

1980-1990 жылдар

1976 жылы Marvel және DC Comics компаниялары «Суперменге қарсы Ғажайып Өрмелеші» комиксін бірлесіп жасады. Екі компания бұл жетістікті қайталауға тырысып, 1981 жылы «Супермен мен Өрмелеші» комиксінде кейіпкерлерді тағы да біріктірді. Marvel бас редакторы Джим Шутер Марв Вольфманмен бірлесіп оқиғаны жазды және Виктор фон Думды оның танымал статусына байланысты таңдағанын еске алды: «Бізге ең күшті жау керек болды – Доктор Дум. Олардың ең ұлы батыры біздің ең ұлы зұлымдыққа қарсы тұрды». 1981 жылы Джон Бёрн алты жыл бойы «Fantastic Four» комиксін жазып, суреттеді, бұл атау үшін «екінші алтын ғасырды» бастады, сонымен қатар «өткенге оралып, кітапты жаңаша көруге тырысты». Доктор Дум Бёрннің басшылығымен 236-шы нөмірде алғаш рет пайда болды. Керби Думның деформациясы Виктордың мақтаншыл мінезінің көрінісі екенін айтса, Бёрн Думның беті шынымен зардап шеккенін шешті: тек Думның робот құлдары ғана монархты қалқансыз көруге рұқсат алатын. Уақытша тақтан түскен соң Латверияға оралған Доктор Дум өзінің жерін қайта құру үшін Доктор Стрэнджтен мистикалық құпияларды алу жоспарынан бас тартады. Жыртқыш мінезіне қарамастан, Дум кейде басқаларға жылылық пен мейірімділік көрсетеді; ол анасын Мефистодан босатуға тырысады және Кристофф Вернардты өз баласы сияқты жақсы көреді. Бёрн кеткеннен кейін Дум «Fantastic Four» комиксінің басты жауы болды, ал 1980-ші жылдарда «Жазалаушы», «Көрнекті Өрмелеші» және «Экскалибур» сияқты басқа комикстерде де пайда болды. «Fantastic Four» комиксінің авторы Стивен Энглехард басшылығымен Думның мұрагері Кристофф оны Латвериядан қуды, Кристофф өзін Виктор фон Дум деп ойлауға мәжбүр болды. Дум елден қуылған кезде көп уақытын оралуын жоспарлаумен өткізді, бірақ Энглехард оқиғаны аяқтамай тұрып, комиксті тастап кетті. Бұл оқиға әрі қарай даулы «Fantastic Four» #350 комиксімен аяқталды, онда автор Уолт Симонсон Энглехард кезінде комиксте көрінген Виктор фон Думның робот екенін, ал нағыз Дум жаңадан жасалған бронямен елді басып алғаннан кейін қайтып келгенін көрсетті. Симонсонның түсіндіруінше, нағыз Виктор фон Думның соңғы пайда болуы «Бакстер ғимаратының шайқасы» сюжеттік желісінде болды, бірақ Симонсонның кейіпкерді түсінуі сол кездегі «Fantastic Four» комиксіндегі маңызды өзгерістер туралы білмеді. Кейінгі авторлар Симонсонның таңдауларын елемеді, бұл оқиға элементтерін Думның өзінің бұрынғы сәтсіздіктерін тәртіпсіз роботтарға таңу әрекеті ретінде қайта қарастырды.

2000-2010 жылдар

Жазушы Марк Уэйд 2003 жылы «Ойға келмейтін» сюжеттік желісінде Доктор Думды қайта анықтауға тырысты ((т. 3) №66, 70 және №500), технологияны тастап, мистикаға толыққанды инвестициялау арқылы. Оқиға атауын Думның үш демоннан жаңа сиқырлы күш алу үшін жасаған «ойға келмейтін» әрекеттен алды: оның бірінші махаббаты Валерияны өлтіру. Валерияның денесі жаңа мистикалық былғарыдан жасалған броняға айналғаннан кейін, оқиға Думның Франклин Ричардсты тозаққа қамауы, Валерияның есімін иеленуі және Фантастикалық Төртті құлдыратып, тұтқындауы туралы баяндайды. Содан кейін ол Рид Ричардсқа өзінің басымдығын дәлелдеуге тырысады, оған сиқыр арқылы ғана қашып құтыла алатын түрмеден шығу мүмкіндігін береді, Ричардс бұған жете алмайды деп сеніп. Алайда Доктор Стрэндждің көмегімен Ричардс сиқырды түсінбейтінін мойындап, оны қарапайым деңгейде қолдануға үйреніп, қашып құтылады. Ричардс Думды демоннан бас тартуға алдап, олардың Думды тозаққа сүйреп әкетеді. Дум 2004 жылғы «Рагнарёк» оқиғасына дейін Тордың беттерінде тұтқында қалды, нәтижесінде Тордың балғасы Мьёльнир өлшемдер арқылы құлап, Думға тозақтан шығудың жолын ашты. 2005 және 2006 жылдары Дум Эд Брубейкердің шығу тарихын қайта баяндайтын өзінің «Дум кітаптары» атты шектеулі сериясында болды. Сұхбатында Брубейкер бұл сериалдың Дум өмірінің ертерек кезеңдерін ашуға мүмкіндік бергенін айтты, олар комикстерде жиі көрінбейтін. Сериал сонымен қатар Доктор Думның қиын баладан диктаторға айналу жолы тағдырмен белгіленген бе, әлде Думның өзінің кемшіліктері оның бұзылуына әкелген бе деген мәселені қарастыруға тырысты – яғни, табиғат пен тәрбиенің арақатынасы; Дум батыр бола ала ма. Брубейкердің Дум нұсқасына бастапқы Ли/Кирби нұсқасы үлкен әсер етті; Думның бетін көрсететін болса, бұл туралы сұраққа жауап берген Брубейкер «Кирбидің үлгісін еске алып, оны көрсетудің қажеті жоқ деп ойлаймын» деді. Ультронның араласуынан Манхэттенге бомба тасталды, бірақ Құдіретті Ақталушылар оның салдарынан сақтап қалды. Құдіретті Ақталушылар Латверияны басып алуға кіріседі. Басып алу кезінде Күзетші, Темір адам және Фон Дум латвериялық билеушінің уақыт платформасының арқасында өткенге жіберіледі. Ақырында үштік Бакстер ғимаратына кіріп, тәркіленген уақыт машинасының көмегімен қазіргі заманға оралады, Күзетші әлем оны тез ұмытып кететінін пайдаланып, Жаратылысты оңай жеңеді. Доктор Дум өзін Моргананың қасабасына сиқырлы әскерді шақыру үшін тасымалдап, Ақтаушыларды тұтқындайды, бірақ олар босатылып, ол адамзатқа қарсы террористік қылмыстар үшін тұтқындалады. Қараңғы билік кезінде Норман Осборн билік құрғанда Дум босатылып, Латверияға қайтарылады. Алайда Моргана ле Фэй оны сиқырлы шайқасқа тартады, ол Қара Ақталушылар құтқарып алғанға дейін жеңіліске ұшырайды. Содан кейін ол өзінің патшалығын қайта құрайды. Персонаж сондай-ақ «Қоршау» сюжетіне де қатысады, онда ол бастапқыда Осборнның Асгардқа шабуыл жасауын мақұлдап, кейін келісімнен бас тартады. Сондай-ақ ол Джонатан Мейберри жазған «Doomwar» мини-сериалында көрінеді. «Doomwar» Думның Ваканданы бақылау үшін Desturi деп аталатын оқшауланған топпен одақтасуының шешіміне жетеді. Ол қазіргі Қара пантера Т’Чаллаға шабуыл жасап, оны қайтадан мантияны иеленуге мүмкіндік бермейтіндей етіп жарақаттайды. Доктор Думның басты мақсаты – Вакандадағы вибраниум қорын бақылауға алу, оны мистикалық жолмен күшейте отырып, өзін тоқтатуға болмайтын күшке ие ету. Алайда, бұл жоспар Т’Чалла Ваканданың вибраниум қорын жоятын құрылғыны іске қосқанда бұзылады, өзінің халқының элементсіз өмір сүре алатынына сеніп. Марк Миллер жазған «Fantastic Four» 566–569-да Дум күшті жаңарту алады. Ол Өлім маркизімен (шамамен 50 миллион жыл) уақытқа кері жіберіледі. Содан кейін Дум уақыт пен кеңістік арқылы соғысып, Өлім маркизінен кек алу үшін қазіргі заманға оралады. Дум Өлім маркизін өлтірген кезде оның әрбір молекуласын қайта құрып, оның күшін арттырғанын айтады. Алайда, кейінгі сандарда бұл ескерілмегендей көрінеді, жазушылар Доктор Думды әрқашан бұрынғыдай күшті етіп көрсеткен, ал бұл сюжет Валерия фон Думның арманы болған деп айтылған. Кейінірек Дум Интеллигенция деп аталатын суперзұлымдар тобына қосылады, бірақ олар оны жоспарларын аяқтау үшін тұтқындағанда сатқындыққа ұшырайды. Брюс Баннердің көмегімен ол қашып, Латверияға оралады. Бұл оқиғадан ол зардап шеккендей көрінеді. «Fantastic Four: Three» сюжетінің басында Дум «қайта тууы» керек екенін сезінеді және тағын қалдырып, Валерия күтпеген жерден келгенге дейін оны Кристофқа беруді жоспарлайды. Валерия Думның миына зақым келгенін тез байқайды және оның миын қалпына келтіру үшін Рид пен Фантастикалық Төртке көмектесуге келіседі. Дум оның ұсынысын қабылдайды. Кейінірек, қарапайым Дум Джонни Штормның жерлеу рәсіміне қатысушылардың арасында көрінеді. Келісімге байланысты Думды Нейт және Валерия фон Дум болашақ қорына мүше ретінде ұсынады. Ашуланған Жаратылыс Думға шабуыл жасайды, бірақ шайқасты Фантастикалық Мырза және Көрінбейтін Әйел тоқтатады, Думды өз тобына шақырады. «Құпия соғыстарға» дейін Дум Доктор Стрэндж мен Молекулалық Адамның көмегімен Бейондерлердің күшін тартып алады, жойылған көп қатарлы әлемнің қалдықтарын жинап, әртүрлі баламалы шындықтардан тұратын жаңа Battleworld құрайды. Ол сондай-ақ Құдай рөлін иеленеді және осы жаңа әлем мен оның тұрғындарына толық билік етеді, оларды өзі әрқашан жаратылыстың құдіретті күші болғанына сендіреді. Рид қайтыс болғаннан кейін ол Сьюді әйелі етіп алады, ал Франклин мен Валерияны балалары етіп қабылдайды. Ол Джонни Шторм мен Бен Гриммді Battleworld-та күн және қорғаныс қабырғасы болуға көндіреді. Алайда Ричардс және барлық әлемдердің жойылғаннан кейін аман қалған батырлар мен зұлымдардың әртүрлі тобы оған қарсы тұрады және Молекулалық Адамның көмегімен оның күшін тартып алып, көп қатарлы әлемді қалпына келтіреді, Думның мүмкін емес деп ойлаған нәрсе. Жарақаттан гөрі жазылуға бейімделген Рид ақырында Бейондердің күшін Думның бетін жазып, оның жанын тазалау үшін пайдаланады. Дум Латверияға оралады, онда Тони Старк/Темір Адамды Латвериялық бүлікшілердің тобын дыбыстық шабуылмен басып, құтқарады және өзінің жаңа адам екенін жариялайды. Ол Тониге Латверияны халқына қайтару үшін билігінен бас тартқанын айтады. Сенімнің белгісі ретінде ол Мадам Масканы жеңуге көмектесу үшін Тониге Ватумбенің біріккен таяқшаларын сеніп тапсырады. Көбірек бүлікшілер келгенде Дум Старкты Бронкс зообағына телепорттайды. Екеуі Мадам Маскамен бетпе-бет кездесу үшін Чикагоға барады. Мадам Масканың иесіз екенін анықтағаннан кейін Дум оны Темір Адамның бронясына қамап, одан шайтанды қуады. Дум ессіз Тони оянуына дейін жоғалып кетеді. Дум қайтадан пайда болып, Тонидің Амарамен таңғы тамаққа шақыруын тоқтатады, Тониге өзінің өзгергенін және жасаған қателіктерін түзетуге тырысып жатқанын дәлелдеуге тырысады, Тониге оның жағдайына көңіл қоюға келгенін түсіндіреді. Тони оның жасағандарынан кейін оған сенбейді және Дум қайтадан кетеді. Старктын Капитан Марвелдің қолынан комаға түскеннен кейін Дум Темір Адамның мантиясын иеленеді, жасаушы Мефистоға ұқсайтын Maker, зұлым Ultimate Universe Рид Ричардсымен қақтығысады және Ақталушыларға қосылады.

Ойдан шығарылған кейіпкер өмірбаяны

Виктор фон Дум ондаған жылдар бұрын Латвериялық рома тайпасында, аты аталмаған баронның билігі астында дүниеге келді. Виктордың анасы – Синтия фон Дум, ол Мефистоның қолынан қаза тапты. Оның әкесі Вернер фон Дум, тайпа басшысы және белгілі емші болды, ол Викторды ұқсас тағдырдан сақтау үшін әйелінің сиқыршы екенін жасырды. Синтияның қазасынан кейін көп ұзамай баронның әйелі емдеуге келмейтін ісікке шалдықты, сондықтан Вернерді елордаға шақырып, оны емдеуге жіберді. Ол аурудан қайтыс болған кезде барон Вернерді кісі өлтіруші деп айыптап, өлім жазасын талап етті. Вернер жас Виктормен бірге қашып кетті, ол әйелдің өлетінін түнімен білген еді. Ол тау беткейінде мерт болып, баласын құшақтап, жылыну үшін киімдерімен жапты. Виктор аман қалды және рома лагеріне оралғанда анасының сиқыр құралдарын тауып, бароннан кек алуға ант берді. Виктор баронның адамдарын ұстап, рома халқын қорғайтын керемет құрылғылар жасау үшін сиқыр мен технологияны үйлестіре білген батыл және дарынды адам болып өсті. Оның іс-қимылдары Империялық Университеттің деканының назарына ілікті, ол лагерьге адам жіберді. Кейін Ричардстың досы Бен Гримм Виктордың жоғарыпарсылық мінезін жек көретіні анықталды. Кейін ол Думның алғашқы құлдырауы мен билікке өрлеуіне өзі кінәлі екенін мойындады, бірақ бұл ақпаратты ешкімге жасырды. Апаттан кейін университеттен қуылған Виктор әлемді аралап, Тибет тауларында құлап қалды. Монахтардың тобы құтқарып алған Виктор монахтардың тәртібін және олардың өзінің білімін тез меңгерді. Виктор темір маскасы бар толық қару-жарақ жасады, бірақ маска суымай тұрып, оны киіп, терісіне бітіріп алды, содан кейін Доктор Дум мантиясын иеленді. Содан кейін Дум Субмаринермен одақтасып, Бакстер ғимаратына магниттік құрылғы орналастырды. Дум оны және Фантастикалық Төртті ғарышқа тарту үшін пайдаланды, бұл оны әлем үкіметтерін бақылауға кедергі келтіретіндерден құтқарады деп ойлады; Субмаринер Думның кемесіне жетіп, Бакстер ғимаратын Нью-Йоркке қайтарды, Думды астероидте қалдырды. Жерге озық ғарыш жаратылысы – Овидтердің құпияларын білгеннен кейін оралған Дум Мистер Фантастикпен санасуға тырысты, бірақ кездейсоқ екеуін қайта алмастырды, ал Дум Суб-Атомикадағы бір микро әлемде тұтқындалып қалды, себебі ол Фантастикалық Төрттің қалғанын кішірейтуге арналған сәулені қолдануға ниеттенген еді. Дум бұл микро әлемді басып алды, бірақ Фантастикалық Төрт оның билігін тоқтатқаннан кейін кетіп қалды. Содан кейін ол Фантастикалық Төртті ғарышқа жіберуге тырысқанда ғарышқа лақтырылды. Думды Рама Тут құтқарып алды, ол Жерге оралып, Фантастикалық Төртті жоюға тырысты, әрбір мүшені ерекше жидек шырынын қолданып, бір-біріне қарсы қойды. Ричардс Думды алдап, галлюциногенді шырынды өзіне қарсы қолданды. Дум Ричардсты ерік-жігерінің сынағында өлтірді деп сеніп, жеңіске жеткеніне және жоғары интеллектуалдық қабілетіне сенімді болды, бірақ ренжіді. 1960 жылдары Дум Өрмекші Адамды өзімен одақтасуға шақырды, ол Квикселвер мен Скарлет Ведьма Латерияға заңсыз кірген кезде олармен қақтығысқа түсті. 1967 жылы ол Күміс серфін күштерін ұрлады, бірақ Галактустың Жердегі серфін үшін қойған кедергісін бұзғаннан кейін жоғалтты.

1970 және 1980 жылдар

1970 жылдары Doom Marvel-дің тағы да басқа тақырыптарына тарады, соның ішінде Латеверия тағы үшін Виктор фон Дум мен принц Рудольфо арасындағы шайқас Astonishing Tales журналында жарияланды. Доктор Дум Incredible Hulk журналының екі санында Халкты құлы ретінде пайдалануға тырысты. Сондай-ақ, кейіпкер 1975 жылдан бастап Super Villain Team Up сюжеттік желісінде бірнеше рет пайда болды, ал Marvel Team Up журналында #42 санынан бастап (1976 жылдың ақпаны) да көрінді. 1981 жылдың тамызында Дум Iron Man журналында да пайда болды, екеуі Камелотқа сапар шеккенде, Старк Думның Морган ле Фэйден көмек сұрауын тоқтатты – ол Артур патшаның әскерін, Excalibur қылышымен өлтірілген жауынгерлердің қайта тірілген армиясымен жеңуді көздеді. Дум осы араласуға қанды кек алуға ант берді, бұл оны өткенге тастады – бірақ кек алу қазіргі күнге оралу үшін белгісіз мерзімге кейінге шегерілді. Ерекше егжей-тегжейлі жоспар бойынша Doom Куурчак шеберімен одақтасып, Fantastic Four-ды "Лиддлвилл" атты кішкентай жасанды қалаға қамады, олардың саналары кішкентай кибернетикалық, жартылай органикалық денелерінің көшірмелеріне тігілді. Алайда, Дум Куурчак шеберінің Алисия мен Бенге қалыпты өмір сыйлау ниетін тұзаққа айналдырмайды, Ридтің көшірмесімен байланысын қасақана бұзып, оның шоғырлануын қиындатады, ал "Винсент Вон" – Doom жобаны бақылайтын псевдонимі – оны кемсітеді. Соңында Куурчак шебері FF-ке шындықты білуге және Лиддлвилльден қашып кетуге көмектеседі, Doom-ды FF-ті бақылау үшін қолданған андроид денесіне қамап тастайды. 1980 жылдары Джон Бёрн жұмыс істеген кезде, Дум Терракс Темірлеушінің ғарыштық күштерін ұрлауға тырысты, бірақ Терракс пен Күміс серфер арасындағы шайқаста Doom-ның денесі жойылды. Дум аман қалды, санасын басқа адамға көшіріп, ал Бейондер оны бастапқы денесіне қайтарды (ол Doom-ды FF қатысқан Battleworld-тегі қақтығысқа "тартып алу" үшін болашаққа сапар шеккен еді). Battleworld-те Doom Бейондердің күшін ұрлауға тырысып, қысқа ғана уақытқа сәттілікке жетті, бірақ оны бақылауға тым күшті болды, ал денесіз Бейондер күшін қайтарып алды.

1990 жылдар

Франклин Ричардсты Onslaught ұрлап кеткенде, Дум Фантастикалық Төрттік, Аңсатушылар және Х-мендермен бірге Орталық паркте Onslaught-пен шайқасты. Ашулы Халк Onslaught-тың қабығын сындыра алды. Бірақ Onslaught таза псиондық энергия ретінде қалды, Халк пен Баннерді бөліп, планетаға тарауды жоспарлады. Тор Одинсон оны тоқтатуға тырысып, Onslaught-қа шабуыл жасады. Фантастикалық Төрттік, Аңсатушылардың көпшілігі және Халк (Баннерсіз) олардан кейін дереу ерді, ал Дум Iron Man зұлымды энергия массасына қағыстырғанда құрбандыққа түсуге мәжбүр болды. Осы құрбандықтардың арқасында Х-мендер Onslaught-ты жоя алды. Дум, Фантастикалық Төрттік, Аңсатушылар және Баннер қаза тапқан деп есептелді, бірақ оларды Франклин құтқарып қалды, ол оларды қауіпсіз сақтау үшін Counter Earth деп аталатын жеке өлшем жасады. Бірнеше айдан кейін жоғалған батырлар Counter Earth-тен оралды, Doom болса біршама уақытқа сол жерде қалды. Дум планетаның ядросындағы құпия күшті ашты – ол оның басты жауы Рид Ричардстың ұлы Франклиннің бейнесі, осы әлемді құрған және іштен басқару үшін өзінің бір бөлігін қалдырған супер қабілетті жас бала. Дум балаға жақсы өмірге деген бірнеше уәделермен осы әлемді басқарудан бас тартуға көндірді.

2000 жылдар

Когда Сьюзан Ричардс столкнулась с проблемами во время второй беременности, пока Рид был в отъезде, Джонни обратился за помощью к Думу, правильно предположив, что Дум не сможет упустить шанс преуспеть там, где Рид потерпел неудачу (из-за сложных событий, связанных с недавним воскрешением Галактуса, эта беременность является «повторением» предыдущей, когда Сью потеряла ребенка). Дум не только спасает дочь Сью, но и излечивает Джонни от недавней проблемы с его силами, когда Джонни не мог «выключить пламя» без технологической поддержки после перегрузки энергией из Негативной Зоны, направив избыточную энергию Джонни в Сью, чтобы сохранить ей жизнь. После рождения единственным видимым условием помощи Дума является разрешение назвать дочь Сью и Рида, назвав ее «Валерией» в честь его давней возлюбленной. Однако это вдохновляет новый план, в котором Дум делает Валерию своим фамильяром, а ее тезку ищет в рамках сделки с трио демонов; принеся в жертву свою старую возлюбленную, Дум получает магические силы на том уровне, которого он достиг бы, если бы последние годы изучал колдовство, а не науку. С этой новой силой Дум заточил Франклина в ад, обездвижил Доктора Стрэнджа, а затем нейтрализовал силы Фантастической Четверки, мучая остальных троих, насмехаясь над Ридом, оставив его в своей магической библиотеке, сравнив это с тем, как дать собаке дорожную карту, заключив, что Риду невозможно овладеть достаточными магическими навыками, чтобы представлять для него угрозу. Однако Риду удалось освободить астральное тело Доктора Стрэнджа из ловушек Дума, позволив Стрэнджу дать Риду достаточный ускоренный курс магии, чтобы Рид мог освободить остальную команду и обманом разозлить демонических благодетелей Дума, заставив их забрать его в ад. Решительно намереваясь обеспечить, чтобы Дум больше не представлял угрозы, Рид берет под контроль Латерию, чтобы разобрать все оборудование Дума, одновременно тонко отталкивая свою семью, чтобы он мог заманить Дума и себя в карманное измерение, чтобы убедиться, что Дум больше никогда никому не угрожает. Однако этот план дает обратный эффект, когда остальная часть команды пытается спасти Рида, в результате чего Дум переносит свой дух в Сью, Джонни и Бена соответственно, заставляя Рида убить своего лучшего друга, чтобы остановить своего злейшего врага. Дум был возвращен в ад, но Рид позже смог использовать ту же машину, которую Дум когда-то пытался создать, чтобы отправиться на Небеса и вернуть Бена к жизни. Дум оставался в аду, пока Мьёльнир не падает на Землю после событий Рагнарёка, поскольку он создает разрыв в измерениях во время падения, который позволяет Думу сбежать, хотя он решает сосредоточиться на восстановлении своей базы власти, когда понимает, что даже не может поднять молот. События этого были удалены из непрерывности комиксов Marvel в серии "Secret Wars" 2015 года. Позже Думбот был уничтожен Ридом Ричардсом, Хэнком Пимом, Железным Человеком, Женщиной-Халком и другими в Нью-Йорке. Отправлен ли он самим Думом, остается увидеть, как и его роль в общем конфликте. Дум не был приглашен на свадьбу Шторм и Черной Пантеры. Однако он послал подарок: приглашение к союзу с Латерией, используя гражданскую войну, происходящую в настоящее время в героическом сообществе, в качестве причины для возможного заключения союза между двумя странами. Когда Черная Пантера, с дипломатической миссией в другие страны со Шторм, прибыл в Латерию, он представил им настоящий подарок и направил еще одно приглашение к союзу с Черной Пантерой. Однако он продемонстрировал поведение, совершенно несвойственное ему, которое может или не может стать сюжетным поворотом позже. Пантера отверг приглашение, взорвав ЭМИ, который обесточил местную часть Латерии, прежде чем роботы Доктора Дума смогли уничтожить его корабль. Позже Дум показан сотрудничающим с Красным Черепом над оружием, которое станет «лишь началом» страданий Капитана Америки. Фон Дум дал Красному Черепу оружие, потому что Красный Череп дал Виктору части технологии из старого немецкого замка. Замок принадлежал «Железному барону» столетия назад, который использовал свой технологический гений для защиты себя и своего народа. Карта, которую использовал Красный Череп, чтобы найти замок, содержала изображение фон Дума. Дум заявляет, что технология, которую дал ему Красный Череп, более продвинута, чем та, которой он в настоящее время владеет, и что он станет Железным бароном в будущем; хотя он не согласен с принципами Красного Черепа, временной парадокс, вызванный ситуацией, заставляет его подчиниться. Красный Череп в настоящее время занимается обратной разработкой оружия Дума для множества целей, а не для единого использования, на которое согласился Доктор Дум. В конце первой главы события Людей Икс «Под угрозой исчезновения» Дум входит в число различных гениев, к которым обращается Зверь, чтобы помочь ему обратить вспять последствия Децимации. Он отвергает Зверя, удивительно признавшись ему (и самому себе), что генетика не входит в число его талантов. В "Spider-Man: One More Day" Дум был среди тех, к кому обратился Человек-паук, чтобы спасти свою тетю Мэй. Дум также превращает Латерию в лагерь для беженцев для атлантов после разрушения их подводного королевства, а также становится союзником Локи в его плане манипулировать своим братом, чтобы тот невольно освободил своих асгардских союзников. Доктор Дум позже защищает Латерию от Могучих Мстителей, после того как стало известно, что один из спутников Дума нес «Вирус Венома», выпущенный в Нью-Йорке (который на самом деле был взломан врагом Дума). В битве с Железным Человеком и Сентинелом механизм путешествия во времени внутри его брони перегружается, заманивая Доктора и его противников в прошлое. Дум продолжает свои отношения с Морганой ле Фей, используя свою машину времени. Ему и Железному Человеку удалось вернуться в настоящее, но Дум оставил Железного Человека в своем взрывающемся замке. Несмотря на свою помощь, Дум оказался ложно заключенным в «Рафте». Во время сюжетной линии «Секретное вторжение» Дум был среди тех, кто сбежал из «Рафта», когда вирус был загружен в его системы Скруллами. После «Секретного вторжения» и начала сюжетной линии «Темное правление» Доктор Дум стал членом Кабала вместе с Норманом Озборном, Эммой Фрост, Намором, женской формой Локи и Капо, намереваясь отомстить миру за ложное разрушение его репутации. В конце этой встречи Намор и Дум видят, как они обсуждают свои собственные планы, которые уже были приведены в действие. Вскоре Дум заключает союз с изоляционистской группой, известной как Дестури, чтобы взять под контроль Ваканду, напав и ранив Т'Чаллу, нынешнюю Черную Пантеру, покалечив его настолько, что он не сможет больше носить мантию. Главной целью Дума было обеспечить хранилище вибраниума Ваканды, которое он мог бы мистически усилить, чтобы сделать себя неуязвимым. Дум также был частью группы, известной как Интеллигенция, после того, как его захватили, чтобы завершить их план. С помощью Брюса Баннера он сбежал и вернулся в Латерию, поврежденный этим опытом.

2010 жылдар

"Қоршау" сюжеттік желісінің басында Doom Cabal-мен бірге X-Men және екі Avengers командасымен қазіргі проблемаларды талқылады. Doom Осборнның бірден өзінің одақтасы Наморға қарсы әрекетін тоқтатуын талап етеді, бірақ Осборн бас тартады, ол және Эмма Фрост онымен "шектен шығып кеткенін" айтады. Doom Торды және Асгардтықтарды жек көреді, өйткені оның соңғы жеңілісі олардың қолынан келді. Наморды өзіне қайтару керек болса, Осборнның "ақылсыздығын" қолдайтынын мәлімдейді, бірақ Осборн бас тартады. Осборнның құпия одақтасы, Бос орын, Doom-ға күшпен шабуыл жасайды, ал көңілді Локи Капыршаққа кетіп қалу керектігін айтады, өйткені екеуіне де мұнда ештеңе жоқ, енді Локиге адал болған Капыршақ, оның мистикалық қабілеттерін қалпына келтірудегі рөліне келіседі. Алайда, Cabal-мен байланыста болған "Доктор Doom" шын мәнінде жетілдірілген Doombot болды, ол Cabal-ға қарсы Doombot нанотиттерінің үйірін шығарып, Аңсатушылар мұнарасын қиратып, оның тұрғындарын, мысалы, Қара қаһармандарды, эвакуациялауға мәжбүр етеді. Осборнды күзетші құтқарып, денесін жояды. Осборн шынайы фон Думмен байланысқа шыққанда, Виктор оған енді ешқашан соққы бермеу керектігін айтады, әйтпесе ол одан әрі кетуге дайын болады. Ванданың күштерінің ұлғаюы оның және Doom-ның өмірлік күшті қайта тірілту үшін бағыттауға тырысуының нәтижесі екені анықталды. Бұл Ванда үшін тым көп болып шықты және ол оны басып алды. Виккан мен Думның көмегімен олар Ванданы иемденген тұлғаны мутанттар түрінің күшін қалпына келтіру үшін пайдалануды көздейді. Бұл әрекетті Жас Аңсатушылар тоқтатады (егер күшсіз мутанттар кенеттен күшін қайта алса, содан кейін болатын дау-дамайдан қорқады), тек Думның тұлғаны өз денесіне көшіріп, Ванданың құдай сияқты күш-қуатын алуды көздегенін біледі. Doom барлық күшті болады, оның күші Бейондер немесе Космикалық Куб сияқты жаратылыстардан асып түседі. Жас Аңсатушылар онымен бетпе-бет келеді, бірақ Дум Кассиді Ванда мен Викан оның жаңадан тапқан күштерін ұрлағанға дейін өлтіреді. "Фантастикалық төртеу: Үш" сюжеттік аркасының басында кінәлі Doom өзін "қайта тууы" керек деп сезінді және тағын тастап, Кристофқа беруді жоспарлап отырды, ол кезде Валерия күтпеген жерден бөлмесіне телепортталып, әкесіне көмектесу үшін оның көмегін сұрады. Валерия Думның бұрынғы шайқаста миына зақым келгенін және баяу естелігін жоғалтып жатқанын тез байқайды; ол Рид пен Фантастикалық төртеуге көмектесе отырып, ақыл-ой қабілетін қалпына келтіру туралы келісім жасайды. Doom оның ұсынысына келіседі. Spider Man және Invisible Woman балаларға бутербродтар жасап жатқанда, Мистер Фантастик, Виктор, Валерия және Натаниел Ричардс супер зұлымдар генийлерімен және Уатту бақылаушымен кездеседі. Осы уақытта Фон Дум Халктың миына операция жасап, оны Брюс Баннерден бөліп, Халк миынан Баннердің ерекше элементтерін алып, Баннерге жаңа дене клондоруды жүзеге асырады. Бұл клон көп ұзамай өлтіріледі. Кейіннен, Doom-ды ақымақ аспандықтар өлтіреді. Қалай аман қалғанын білмей, Doom Валериа оған сыйлық қалдырған Қамысты Өрттер Кеңесінің қираған жерінде оянады: кеңес бұрын тұтқындаған баламалы шындықтардан келген лоботомизацияланған Доктор Думдардың толық әскері, сонымен бірге баламалы ғаламдардан екі шексіз қолғап. Осы ресурстармен Doom Дум Парламентін құрды, ол - әлемдегі бейбітшілікті сақтаумен айналысатын өлшемдер аралық кеңес. Ол кейіннен Латерияны мыңжылдық бойы басқарып, қайтадан билікке оралды. Шексіз қолғаптардың баламалы ғаламға арналған жаман экскурсия Рид пен Натаниел Ричардстың Doom-ты өз кеңесінен құтқарып қалуына әкелді. Аңсатушылар мен Х-мендер арасындағы қақтығыста Doom Магнетомен және басқалармен бірге Қызыл бас сүйегінің Қызыл шабуыл түріне қарсы одақтасады. Өткен күнәларын өтеу үшін, Doom Scarlet Witch шындықты өзгертетін күшін сіңіреді және ол кездейсоқ өлтірген Cassie Lang-ті қайта тірілтеді. Содан кейін ол Вудду бауырласты қайта тірілту үшін белгісіз жынмен Фаусттық келісім жасайды. Қалыпты күйіне келгеннен кейін, Doom-ды Лэнгті алғашқы өлтіргені үшін тұтқынға алады. Құпия соғыстар сюжеті кезінде соңғы шабуылға тап болған кезде, Doom Доктор Стрэндж пен Молекула Адамның көмегімен Beyonders-тің күшін басып алады. Зұлымдар Doom-ты бірнеше рет қоршап алғаннан кейін, соңғы шайқас Hood Старк индустриясын басып алуға тырысқан кезде болды, бұл Старк жарақаттарынан жасырын сауыққаннан кейін көп ұзамай болды. Тони каскадпен бетпе-бет келіп, Викторға тап болды. Doom Hood пен оны билеп алған белгісіз жынды бі...

2020 жылдар

Доктор Дум кейіннен Антлион ғарыш станциясын жарылтып, оның салдарынан қара тесік жасады деп айыпталады, бұл оның тағын басып алуға тырысқан Симкариялық көтерілісшілердің ісі болды. Ол қашып жүргенде өлтіріліп, Мефистоның қолынан тозаққа жіберіледі, бірақ Өлім оны Жерге қайтарады, өйткені ол оның "ең ұлы қызметшісі" болуы керек еді. Тапсырма шебері мен MODOK сияқты көптеген қаскөйлермен күрескеннен кейін, Доктор Дум Рид Ричардсқа Жерге қауіп төндіріп тұрған қара тесікке шешімін жібереді және өз күшін қайтарып, жауларымен айналысу үшін кетеді. "Қара киімді патша" оқиғасы барысында Доктор Дум Темір адаммен кездеседі, Кнуллдың шапқыншылығы кезінде, Темір адам Экстремис күшімен жабдықталған Симбиотпен байланысқанда. Оларға Симбиотпен иеленген Санта Клаус шабуыл жасайды. Темір адам мен Санта Клаустың шабуылдары соқтығысқанда, Симбиот тазартылады, ал Темір адам Санта Клаустың шын мәнінде Майк Данворти есімді адам екенін біледі, ол Рождестволық әшекейлер дүкенінің иесі. Доктор Дум Темір адаммен кездескенін, өйткені ол киіп жүрген жаңа қару туралы естігенін және оны өз қаруын жақсарту үшін пайдаланғысы келгенін айтады, бірақ Темір адам одан бас тартады. Темір адам оған әлемдегі сиқырды ұстап тұруға кеңес бергенде, Доктор Дум Санта Клаустың Жоғарғы Сиқыршы болу мүмкіндігіне ойланады. "Қан аңшылығы" оқиғасы кезінде Доктор Дум Лаверияны вампирлер шабуылға түскен кезде жоғары сақтыққа көшіреді. Шекара күзетшілері Лаверияға қашып бара жатқан босқындарды кейбір вампирлерден құтқарып алғанда, Доктор Дум Лавериядағы шекара қорғанысын күшейтуге бұйрық береді, сонымен қатар оған жаңа қарастырылатын адамдардың болатынын атап өтеді.

Күштері мен қабілеттері

Баю, атақ-даңқ пен билікке ие болған доктор Виктор фон Дум Жер бетіндегі және бүкіл Marvel әлеміндегі ең қауіпті жаулардың бірі саналады. Дум – ғалым, өнертапқыш, гений деңгейіндегі интеллектке ие. Дум супер жау ретіндегі мансабында бірнеше соңғы күндік машиналар мен роботтарды ойлап тапты, олардың ішінде Doombotтары да бар. Доктор Дум, әсіресе Doombotтарын, кейбір машиналарды технопаттық бақылауға ала алады. Оның жарияланым тарихының көп бөлігінде ол Marvel әлеміндегі ең зиялы адамдардың бірі ретінде бейнеленген, ол Thing-тің адам кейпін қалпына келтірді (бұл жетістікті Рид Ричардс та орындады, бірақ оны сақтау қиын болды). Ал Ричардс Kitty Pryde-тің өмірін сақтау үшін қажетті барлық компьютерлік есептеулерді өзі жасады, Doom мұны істей алмайтынын мойындады. Дум ғылыми талантын басқа жаратылыстардың күшін ұрлау немесе көшіру үшін пайдаланды, мысалы, Күміс серфер, Beyonder және бір жағдайда Галактустың әлемдік кемесі. Ғалым және өнертапқыш болумен қатар, Дум өте күшті сиқыршы да. Ол негізінен тибеттік монахтардан білім алған, ал кейіннен сол кездегі сүйіктісі Морган ле Фейдің оқытуы арқасында оның күші едәуір артты. Ол энергияны сіңіріп, шығарып, электр қуатын басқарады, қорғаныш қалқандарын жасайды, өлшемдер арқылы саяхаттайды, жараларды емдейді, қарлы дауылдар тудырады және демондық жаратылыстарды шақырады. Дум ежелгі сиқыршы Ежелгі Шыңғыстың өткізген сиқырлы турнирінде екінші орынға ие болды. Strange Жоғарғы Сиқыршы атағынан бас тартқаннан кейін, Думның жаңа Жоғарғы Сиқыршы болу үшін жеткілікті сиқырлы күші мен қабілеттері бар екенін мойындады. Думның сиқырдағы шеберлігі мен білімі оған зиялы қарсыласы Рид Ричардсқа қарағанда ерекше артықшылық береді, ол ғылыми гений болғанымен, сиқыр мен сиқырдың табиғаты туралы білімі аз. Дум Ричардстан айырмашылығы, ата-анасынан алған білімінің арқасында сиқыр мен ғылымды жақсы біледі дейді. Шетелдік Ovoids докторға оның санасын қарапайым көзбен байланысу арқылы басқа жақын жердегі адамға беру процесін көрсетті, сондай-ақ Дум түрмеден қашу үшін және өлтіруден қашу үшін қолданатын технологияның басқа түрлерін көрсетті. Алайда, егер оның шоғырлануы бұзылса, оның санасы кері қайтады, және ол бұл күшті өте қажет болған жағдайларда ғана қолданады, өйткені ол өзінің сыртқы түріне мақтанады. Сонымен қатар, Думның өте күшті және бағындырылмайтын еркі бар, бұл Emperor Doom графикалық романында көрсетілгендей, ол тұтқынына, ойды басқаратын Purple Man-ге, оны басқаруға тырысып, ол сәтті қарсылық көрсетті. Думның бронясы оның табиғи физикалық күшін және төзімділігін адамнан жоғары деңгейге дейін арттырады, ол өзінің қарсы тұруға және тіпті Spider-Man, Hulk және Thing сияқты адамнан жоғары жауларды жеңуге қабілетті, бірақ ол физикалық жағынан күшті қарсыластармен қарымқатынас жасағанда ұзақ мерзімді тактикаға сүйенеді. Ол сондай-ақ дерлік бұзылмайды, супер адамдардан ғарыштық жаратылыстарға дейін соққыға төтеп бере алады және Думды материяны манипуляциялаудан, шындықты бұрмалаудан және психикалық әсерлерден қорғайды. Броняның құрамында лазерлерді және күшті жарылыстарды шығаратын қолғаптар, қорғаныс күш өрісі генераторы сияқты жоғары технологиялық қару-жарақ пен гаджеттер бар. Броня өзін-өзі қамтамасыз етеді, ішкі қоймалармен және ауа, тамақ, су және энергияны қайта өңдеу жүйелерімен жабдықталған, бұл Думға су астында немесе ғарыш кеңістігінде ұзақ уақыт өмір сүруге мүмкіндік береді. Бронясыз да, Дум өте шебер қолмен жекпе-жекте күресуші екенін дәлелдеді, бірде ол бір соққымен құрып бара жатқан арыстанды өлтірді, себебі ол қалағандықтан. Латверияның абсолютті монархы ретінде доктор Дум елді темір қолмен басқарады және өзінің саяси билігін жеке пайдасына жиі пайдаланады. Дум елді өзінің бейнесінде қайта қалыптастырды, елорда Хассенштадт пен Касл Саббат атауларын Doomstadt және Касл Дум деп өзгертті. Дум жиі Doom Castle-ден Latveria азаматтарын бақылайды және Doombotтарын елде тәртіпті сақтау үшін пайдаланады. Супер жау ретінде танымал болғанына қарамастан, Дум дипломатиялық иммунитетке ие, бұл оған Latveria-дан тыс жерде жасаған қылмыстары үшін заңдық қудалаудан қашуға мүмкіндік береді. Сондай-ақ, Дум елдің табиғи және технологиялық ресурстарын, оның адам күшін, экономикасын және әскерін толықтай басқарады. Сырттан қарасақ, бұл тирандық сияқты көрінсе де, латвериялықтар Думды шын мәнінде жақсы көреді, бұл оның шәкірттері Zora Vukovic (aka, Victorious) және Kristoff Vernard арқылы көрінеді. Ол Latveria-да қудалаудан қорғау үшін супер жауларды жасыруға дайын, бірақ ол бұл тек оның схемаларында рөл атқаратын жаулар үшін ғана жасайды. Өзінің билігінен бас тартқаннан кейін, ол бұл мәртебені жоғалтқан болуы мүмкін. Дум жиі пайда болатын сюжеттік құралға ие, онда оның әрекеттері шындығында Виктор фон Думның көптеген роботтық көшірмелерінің бірі, Doombotтардың бірі жасаған болып шығады, ол оның атынан жұмыс істейді немесе ретсіз жасанды интеллектінің нәтижесінде. Doombotтар сюжеттік элементі көбінесе Дум тарихынан оқиғаларды кері қайтару үшін қолданылады. Бұл сюжеттік құрал Kristoff Vernard комиксте қысқа мерзімге Doom болғанын түсіндіру үшін де қолданылды.

Психология

Көп жағдайда Думның жалғыз нағыз әлсіздігі – оның мақтандығы болды. Лейла Миллер бірде Дум өзінің сәтсіздіктеріне өзінің кінәлі болуын қабылдай алмайтынын айтқан еді. Бұл Думның бетін толыққанды жарақаттаған оқиғаға жауапкершілікті қабылдаудан жалтарғанынан көрінеді, оның орнына Рид Ричардсты экспериментін саботаж жасағаны үшін айыптайды. Өзіне деген жоғары бағасы көбінесе дұрыс болғанымен, ол басқалардың жағдайды өзінен жақсырақ түсінуі мүмкін екенін мойындамайды, кейде Мырза Фантастика немесе Зат сияқты батырлардың кеңесін оның пайдасына қарайды. Тіпті үлкен қауіпке қарсы басқалармен біріккенде де, Дум көбінесе жеке пайда үшін одақты бұзуға тырысады; мысалы, Адам Уорлок пен басқа батырлармен Титан Таносқа қарсы одақтасқанда, ол Таностың иесі жеңілгенге дейін Таностың шексіз қолғабын ұрлауға тырысты, бұл Уорлоктың Таносты жеңу жоспарына кедергі келтіруі мүмкін еді. Фон Дум әрқашан қатаң ар-ұяқ кодексін сақтайды. Дегенмен, Фон Дум берген уәдесінде тұрады, ол уәде алған адамға тиімді немесе тиімсіз болуы мүмкін. Мысалы, Дум бір адамға зиян тигізбеуге ант беруі мүмкін, бірақ бұл тек ол жеке зиян тигізбейді дегенді білдіреді; ол басқаларға сол адамға зиян тигізуіне кедергі жасамауы мүмкін. Думның ар-ұяқ кодексі оны Капитан Американы судан құтқаруға итермеледі, өйткені Капитан Америка бұрын оның өмірін сақтап қалған еді, ал басқа бір жағдайға келсек, ол Әуежайда террористерден құтқарылғаннан кейін, кейіннен оны қорлағанына қарамастан, Қазаншық Адамға алғыс айтты. Оның ар-ұяқ кодексі сондай-ақ ол әлсіз немесе қиын жағдайдағы құрметті қарсыласына шабуыл жасамауы керек екенін білдіреді, өйткені ол мұндай жағдайлардан туындайтын кез келген жеңісті мәнсіз деп санайды. Ол тіпті бірнеше рет Фантастикалық Төртті өлтіруге ниеттенген қарсыластармен күресті, себебі ол Фантастикалық Төрттің соңғы жеңілісін өзінен басқа ешкімнің қолынан келгісі келмейді. Виктор фон Дум өзінің халқының әл-ауқатын қамтамасыз етуге берілгендігін көрсетті. Бірде ол тіпті өз жанын ашып, Уаканданың Пантера Құдайының сот алдына шығарды, ол адамзат гүлденетін утопиялық болашақты шын жүректен қалайтынын анықтады, бірақ ол билікте болса да. Дум Латверия халқының сүйіктісі, бұл оның өзімшілдігін растайды.

Өнертабыстар

Доктор Виктор фон Думның ғылым және технологиядағы генийі оған жауларды жеңуге немесе үлкен күш алуға мүмкіндік берген көптеген құрылғыларды жасауға ықпал етті. Олардың ең танымалдары:

Дүмботтар Дүмботтардың сыртқы түрі нағыз Доктор Думға ұқсас, бірақ капюшонсыз және олардың қарулары бар. Олар көптеген миссияларда қолданылады, әсіресе ол жеңіліске ұшырар деп қорқатын жағдайларда, осылайша оның өмірлік модельдік көшірмесі ретінде танылады. Дүмботтар өздерін нағыз Доктор Дум деп есептейді, егер олар оның қасында болмаса. Newsarama сайтынан Джордж Марстон Доктор Думды "Marvel суперзлодеилерінің ең жақсыларының" бірі деп атады, ол былай деп жазды: "Соңғы жылдары кейбір батырлыққа ұмтылғандықтан оның беделі төмендегенімен, жанкүйерлердің сүйіктісі Доктор Дум жақында "Фантастикалық төртеу" қайта іске қосылғанда зұлымдыққа оралды, Marvel зұлымдық пирамидасының иерархиясындағы лайықты орнына қайта оралды. Дум – Marvel ғаламындағы ең ақылды адам, тіпті оның жек көретін жауы Рид Ричардстан да ақылдырақ, бірақ барлық ұлы зұлымдар сияқты, оның мақтанышы оның өзінің әлеуетін көруге кедерілдіреді. Ғылымды ғана меңгергенімен қанағаттанбай, Дум Marvel ғаламындағы ең қуатты сиқыршылардың бірі және бір кезде Ұлы Сиқыршы лауазымы үшін доктор Стрэнджбен бәсекелес болды. Үш фильмде және екі жеке франшизада лайықты бейімделу алмағанына қарамастан, Доктор Дум мәдени ағымдағы оқиғалардағы маңызды тұлға болып қалады, оның аты тіпті комикс оқымайтындарға да зұлымдықпен байланысты. CBR.com сайтынан Дэвид Харт Доктор Думды "Құтқарушылардың ең крутой зұлымдарының бірі" деп сипаттады, ол былай деді: "Доктор Думда керемет харизма бар. Рид Ричардс пен "Фантастикалық төртеуге" деген жеккөрушілігі әрқашан басты орында тұрса да, ол жылдар бойы Құтқарушылармен де жиі күресіп келді. Доктор Думның барлық нәрсесі крутой. Оның керемет бронясы, таңғажайып күші және Marvel ғаламындағы ең ерекше сөйлеу стилі бар. Дум барған жерінде үлкен көлеңке тастайды. Бұдан басқа, оның тамаша тарихы бар – ол оның тек стереотиптік зұлым емес екенін көрсетеді. Думда тереңдік бар, ол беткі әсерден әлдеқайда артық, осының арқасында ол өте крутой зұлым".

Марапаттар

2006 жылы Wizard журналы Доктор Думды "Барлық уақыттағы 100 ең зұлым кейіпкер" тізімінде төртінші орынға қойды. 2008 жылы CBR.com Доктор Думды "50 үздік Marvel кейіпкері" тізімінде 4-ші орынға қойды. 2014 жылы IGN Доктор Думды "100 үздік комикс зұлымдары" тізімінде 3-ші орынға қойды. 2018 жылы ComicBook.com Доктор Думды "Black Panther 2 үшін 7 ұлы зұлымдар" тізіміне енгізді. 2019 жылы IGN Доктор Думды "25 үздік Marvel зұлымдары" тізімінде 1-ші орынға қойды. 2022 жылы Newsarama Доктор Думды "Ең жақсы Marvel суперзұлымдары" тізімінде 2-ші орынға қойды, сондай-ақ "15 ең күшті Қара пантера зұлымдары" және "MCU-да болмаған 10 үздік Қара пантера комикс кейіпкерлері" тізімдеріне енгізді. 2022 жылы CBR.com Доктор Думды "10 ең крутой Avengers зұлымдары" тізімінде 1-ші, ал "10 ең танымал Қара пантера зұлымдары" тізімінде 5-ші орынға қойды.

Әсері

Раппер Дэниел Дюмил өзінің MF DOOM және Виктор Вон персонаждарын тиісінше Доктор Дум мен Виктор Вон Думға негіздеген. 2004 жылғы Mm Food альбомында бірнеше ән 1981 жылғы «Spider-Man» анимациялық сериалындағы Доктор Думның сөздерінен үлгілерді қамтиды. «Доктор Думның қорқынышы» атты аттракцион Universal Orlando Resort-тағы «Adventure Island» аралында орналасқан.

1602 жыл

Нил Гайманның балама әлемдегі хикаясы, Marvel 1602-де, Доктор Дум "Граф Отто фон Дум" деп аталады, сондай-ақ "Сұлу Отто" деп те танылады. Физика және тіпті генетика саласындағы гений фон Дум өзінің қамалында Фантастикалық Төртті тұтқындап, Рихард Ридтен білім алу үшін үнемі сұрақ қойып тұрады. Төрттік ақырында сол заманның басқа батырларының Думның қамалына шабуыл жасауы кезінде қашып құтылады, соның салдарынан оның бетіне жарақаты тиеді. Отто фон Дум 1602: Фантастикалық Төрт кітабында қайта оралады, онда ол әлемнің шетінен тысқары қалаға баруды жоспарлайды, олар оның бетін қалпына келтіре алатын білімге ие деп сенді. Ол осы оқиғаларды жазу үшін Уильям Шекспирді әкеледі.

2099 жыл

Doom (Виктор фон Дум) – Marvel Comics комикс кітабы Marvel 2099-дағы антиқаһарман. Бұл кейіпкер Стэн Ли мен Джек Керби жасаған Доктор Думға негізделген. Комикстің алғашқы екі жылында Джон Фрэнсис Мур, ал үшінші жылында Уоррен Эллис жазған.

Апокалипсис дәуірі

Апокалипсис дәуірінде Виктор фон Дум Адамдардың Жоғарғы Кеңесінің адамы және Қауіпсіздік басшысы. Оның бетіндегі сызат Латвериядағы мутанттар көтерілісінен пайда болған. 616 әлеміндегі өзінің нұсқасы сияқты, фон Дум аяусыз және жоғары мақсатты адам болып қалады, бірақ ол әлемді билеуді қаламайды.

Амальгам комикстері

Amalgam Comics әлемінде Доктор Дум Рид Ричардспен бірге Cadmus ғылым қызметкері болды және қызғаныштан олардың ғарыш жобасын бұзды. Ол сондай-ақ DC-нің Doomsday гендік үлгісін пайдаланып, өзін Doctor Doomsday-ге айналдырды.

Колинмен күресу

Доктор Дум Marvel UK-тың «Combat Colin» комиксінде пайда болды. Супербатырлар конвенциясына робот-буғаушы шабуыл жасайды. «Combat Colin» және оның серігі «Жартылай автоматты Стив» роботты жеңгеннен кейін, оны басқарып отырғаны Доктор Дум екені анықталады. Ол американдық супербатырлардан жылдар бойы жеңілгеннен соң, (бұл қате екенін білгенімен) өзінің британдықтарға қарсы күш сынасуға мүмкіндігі бар деп ойлаған. Соңғы кадрда Дум өз сарайында, өзінің бұрынғы жеңілістерін баяндайтын газет кесінділерімен қоршалған күйде, «Томас танк машинасымен шайқасқанда қалай болар еді» деп ойланып отыр.

Жоғарғы үкім

Басқа бір шындықтағы Доктор Дум, Дум Супрем деген атпен белгілі және қараңғы өнердің шебері. Ол Валери деген әйелді қатты жақсы көретін. Ол қайтыс болғанда, оның сүйектерінен етін алып, құрбандық арқылы алған күшімен қару жасады. Қаруын қуаттандыру үшін Дум Супрем өзінің басқа нұсқаларын іздеп, оларды құрбан етті, ал басқаларын қорқытып, өзіне адал болуға мәжбүрледі. Ол өзін "басқа Думдарды жоқ ететін Дум" деп сипаттайды. Кейін Дум Супрем тарихи алдындағы Аңсатушылар мен жас Танос арасындағы шайқасқа куә болды. Сол шайқасты көргеннен кейін, Мефисто Дум Супремге Мультивселендегі ең зұлымдардан Зұлымдық Иелерінің тобын құрап, олармен Мультивселенді жаулап алуға, ал 616-шы Жерді соңынан басып алуға кеңес берді. Дум Супрем бұл үшін Black Skull, Dark Phoenix және оның Berserkers, Ghost Goblin, Kid Thanos және King Killmonger-ді жинады. Олар әртүрлі Жерлердегі тарихи Аңсатушыларға шабуыл жасап, оларды өлтіріп, олардың әлемдерін басып алды. Олар 616-шы Жерді соңынан басып алу туралы бұйрықты бұзып, сол жерге жетіп, Orb-ты өлтіріп, бақылаушының көзін сындырып, жамандық шеберлерінің бірнешеуін 616-шы Жердегі Аңсатушылармен күресуге жіберді. Дум Супрем мен Kid Thanos Аңсатушылар тауына шабуыл жасады, онда олар Қара Пантера, Намор және Валькириямен шайқасты, содан кейін Аңсатушылар тауы жарылды. Мефистоның иттік түрі мен Темір Инквизитормен сөйлескеннен кейін, Дум Супрем бақылаушының көзінің күймеген бөлігін өз көзіне салып, Kid Thanos-пен бірге кетті, сонда жамандық шеберлері жұмысты жалғастыра алады. Өткені мен 91-ші Жерді жаулағанын еске түсіргеннен кейін, Дум Супрем көп ғаламдық зұлымдық шеберлерінің "өте кішкентай" екенін айтты. Сондай-ақ, ол Doom Thing деп аталатын Адам затынан Doctor Doom-ның басқа бір нұсқасымен сөйлескенін көрсетті. Doom Thing оған қауіп төндіргенде, Дум Супрем оны көп ғаламдық зұлымдық шеберлерінен құтқарғанын мәлімдеді. Дум Супрем Doctor Doom-ның басқа нұсқаларын әкелді, Doom Thing бостандыққа шығып, олардың кейбіреулерін өртеп жіберді, өйткені ол олардың Doombots емес екеніне күдіктенді. Doom Thing қайтадан айқышқа шегеленіп, Дум Супрем Doctor Doom-ның басқа нұсқаларын жинайтынын түсіндірді. Бұл оқиға аяқталғаннан кейін, Doom Thing Дум Супремге оны одан әрі іздеуді мәжбүрлемеуін деп жалбарынады. Содан кейін Doom Thing Дум Супремге адалдық ант береді, Doom Thing оның тілін алып тастап, өзі жасаған бүлікті тазалауға бұйрық береді. Содан кейін Дум Супремнің ордасы Doctor Doom-ның Ego тірі планетасының Doom тірі планетасы деп аталатын нұсқасында екені көрсетілді. Дум Супрем 616-шы Жерге Агамотоның Аңсатушылар мен тарихи алдындағы Аңсатушылар арасындағы шайқасты тоқтатқаннан кейін келді. Ол Агамотоның көзін алып тастайды, содан кейін жамандық шеберлерінің қалған бөлігі келген кезде, тарихи Жұлдызды Бренді өлтіреді. Тарихи Жынды Салт атты Hound-ты жеңгеннен кейін, Один Дум Супреммен күреседі, ал Валькирия Одинді Дум Супремнің бір сиқырынан босатады. Қара Феникс соғыстың ұзаққа созылатынын айтқаннан кейін, Дум Супрем ата-бабалар маймылдарын жою үшін сиқыр салады. Көптеген жамандық шеберлері өлген немесе жеңілген кезде, Қара Феникс (Мистиктің басқа нұсқасы екендігі анықталды) Дум Супремге қарсы шығып, оған қарсы шабуыл жасайды, оның командаластары шайқаста құлағаны үшін оны кінәлайды, бірақ ол тек голограмма екенін біледі. Дум Супрем Doom the Living Planet-те өзіне адал нұсқалармен бірге көрсетілген. Қызыл Кеңестің тірі қалған мүшелері көп ғаламдық Аңсатушылар, Қарт Феникс және Король Тордың немерелері тарапынан жойылғаннан кейін кері қайтады, Дум Супрем Құдай карьеріне Doom the Living Planet және оған адал Doctor Doom нұсқаларымен келді. Дум Супрем Doctor Doom нұсқаларына көп ғаламдық Аңсатушыларды ұстап тұруға бұйрық береді, ал ол барлық өмірге құқығын иеленеді. "Сәулетші Феникс" пен "Жұлдыз Пантера" шабуылға шығады. Дум Супрем оны сиқырлай алуы үшін айналасына күш өрісін қояды. Көп ғаламдық Аңсатушылар Doctor Doom нұсқаларымен күрескенде, Кекші Прайм Локидің нұсқасы болып көрінеді. Көп ғаламдық Аңсатушылар Doctor Doom нұсқаларына қарсы күресті жалғастыра отырып, Дум Супрем Феникс пен Эхомен Doom the Living Planet-те шайқасады, ал Жұлдыз Пантера Doom the Living Planet арқылы ұшады. Дум Супрем Агамотодағы ауаны қышқылға айналдыра бастағанда, ол Кекші Праймпен кездеседі, ал Намор Дум Супреммен күресуге көмектеседі. Жұлдыз Пантера Doom the Living Planet-ті қатты жарақаттағаннан кейін, Қарт Феникс пен Эхо Феникс қабілеттерін пайдаланып, Doom the Living Planet-ті құрғақ қанға айналдырады, олардың кейбіреулері Doctor Doom нұсқаларына соққы береді. Бір құлаған Стив Роджерс Мьёлнирді тастап береді, сонда басқа Стив Роджерс оны Doctor Doom нұсқаларына қарсы қолданады. Дум Супрем Кекші Прайммен күреседі, бірақ Celestial өлшемдегі Мефисто шабуыл жасағанда, Кекші Прайм онымен күресуді тоқтатады, ал Дум Супрем олардың өлім айғайларын еститінін мәлімдейді. Ка Зара Iron Inquisitor жіберген басқа шындықтан келген Galactus нұсқасымен бірге келеді, Ка Зара Galactus-ты Doom the Living Planet-тің қалдықтарына бағыттайды, ал Gorilla Man мен Ursa Major Deathlok технологиясымен жабдықталған Progenitor-мен келеді, олар Doctor Doom нұсқаларын жояды, барлығы Мефисто мен Дум Супремге қарсы соңғы шабуылға шығады. Кекші Прайм Дум Супремді тізбектермен орап алады. Дум Супрем Құдай карьері құлап жатқанын айтады, оған Қара Феникс шабуыл жасайды, оны оны тастап кеткені үшін кінәлайды, ол оның келгенін күтіп отырғанын мәлімдейді. Қара Феникс оны жалғаншы деп айтады және оның тіліне өрттейтін ерінін тигізуі керек дейді, Дум Супрем маскасын шешіп, оны сүйеді, оған батыл шақырады. Doctor Doom нұсқаларының кейбіреулері көне Мультивселен энергияларына тигенде, Дум Супрем Мефистоның жоспарлары үшін оны кінәлайды және оған қарсы бұрылады. Одан үлгі алғаннан кейін, ол оның оны тасқа айналдыруға жеткілікті өсетінін біледі, ал Ant Man оны кішірейтеді. Көп ғаламдық Аңсатушылар Doctor Doom нұсқаларымен күресін жалғастырады, Ghost Rider Doom the Living Planet-ті Қаһар планетасына айналдырып, Мьёлнир нұсқаларымен біріктіріп, жарықты бітеді. Ghost Rider құрбандығымен жарық жабылғаннан кейін, қалған Doctor Doom нұсқалары ұсталады.

Жер-111

Бұл шындықта, Бен Гримм соңғы Nullifer координаттарын қайтаруға тырысқанда, төрт балама Джонни Стормның саналары арасында бөлінген, Doom өзі, Рид Ричард, Сью Сторм және Халктан тұратын 'Challengers of Doom' тобының жетекшісі болды. Латерия белгісіз өткен апатта қирап, Doom Нью-Йоркке көшіп, батыр болды. Галактус Жерге келіп, Ресейде қонғанда, Doom оны әдемі әзіл деп есептеді, бұл Гриммді осы Doom-ның Жер-616 Doom-нан гөрі көбірек мақтанғанына назар салды. Өйткені ол Doom-ның Жер-616 нұсқасы, жағдай жеткілікті түрде қиын болса, тіпті жауынан да тыңдауға дайын болған, ал осы Doom болса, олардың пікірлерін дереу маңызсыз деп санады.

Жер-1191

Көптеген Doom-дардан өзгеше, бұл нұсқада ол Лейла Миллер көзімен өзінің бұрынғы билігі мен дене күшін сақтап қалу туралы жаңылысқан, ескі, сандырақтап сөйлейтін адам ретінде бейнеленген. Лейла Миллер Doom-ның өзінің сәтсіздіктеріне өзі кінәлі екенін қабылдағысы келмейтінінің табиғи "эволюциясы" деп санайды, бірақ денесі әлсірегенімен, ол әлі де бұрынғыдай ақылды, айлакер (сонымен қатар қауіпті) болып қалады. Қазір Лейла Миллер мен Мадрокс оны қабылдап, оның көмегімен өздерінің уақытына қайтуға үміттенеді. Болашақтан келген X-мендер берген уақыт машинасының ізін тауып, оны қайта іске қосқаннан кейін, Doom, тағы бір ақыл-есі ояну кезінде, оларға қиянат жасайды, уақыт саяхатшы "Кортекске" "Барлық мутанттарды жоюды" бұйырады. Сондай-ақ Doom, кибернетикалық имплантаттары арқылы күшті киборгтанған Циклопты бақылай алады, бұл Циклоптың қызы Рубиді оны тоқтатуға мәжбүр етеді. Осы шайқастан кейін Doom із-түзсіз жоғалып кетеді.

Жер-691

Галактиканың түпнұсқа күзетшілерінің 691 Жер деп аталатын балама 31-ші ғасырында, Дум өзінің миын белгілі бір уақытта Вулвериннің адамантий қаңқасына орналастырғаны белгілі болды. Бұл фактіні өзінің түпнұсқа бронясының, плащының, капюшонының және жасанды еттен жасалған толық көшірмесімен жасырып, өмірін табиғи емес ұзақтыққа дейін созғанын көрсетті. Соңында ол Вулвериннің ұрпағы – Ранкормен бетпе-бет келеді де, оған одақтас болуды ұсынады. Бірақ ол оны өз пайдасы үшін пайдалануды ниеттендірген, ал Ранкор Вулверинге не болғанын анықтау үшін оны өлтіруді жоспарлаған. Айырысқан кезде Дум өзінің Вулвериннің қаңқасын басқарып отырғанын ашады, ол кибернетикалық түрде күшті өзгертілген және бір аяғының жартысы жоқ, ол соңында Ранкордың қолына тиген. Ранкор Думның роботтық көзінің біріне соққы беріп, оны шегінуге мәжбүр етеді. Осы шындықта Дум қайтадан көрінбейді.

Жер-X

Жер X планетасының антиутопиялық болашағында Доктор Дум Көрінбейтін әйел мен Адам Факелін өлтірді, бірақ өзі де сол процесте қаза тапты. Рид Ричардс оның орнына Латверияны билеуге келді және оның бронясын киеді.

Император құдай

"Құпия соғыстар" оқиғасы барысында Доктор Дум Бейондерлердің күшін ұрлап, "Құдай Императоры Дум" деп белгілі болды.

Қайта туған батырлар (2021)

2021 жылғы "Батырлар қайта туылған" шындығында Доктор Думның бір түрі Doom шеберлерінің құрамына кіреді және Цитторак тасын пайдаланып Доктор Джаггернаутқа айнала алады. Теріс аймақтан қашқаннан кейін Доктор Джаггернаут Ақ үйдің алдындағы газонға шабуыл жасап, Гиперионмен күресті.

М үйі

М. үйі жалғастығында, Дум әлі де Латерияның билеушісі, анасы әлі тірі, ол Валерияға үйленген және Кристоффты асырап алған. Рид Ричардстың сынақ ұшуы кезінде ғарыш сәулеленуіне тап болады, бірақ Ридті, Сьюді және Джонни Стормның орнына ұшқан Джон Джеймсонды күшейтудің орнына, олардың үшеуі де ғарыш сәулеленуінен қаза табады. Бен Гримм аман қалады, бірақ оның зиялы деңгейі төмендейді. Бұл Doom-ды өзінен, It (Гримм), Жеңілмейтін әйел (Валерия) және Адам емес от (Кристофф) тұратын Қорқынышты Төрттік құруға шабыттандырады. Думның мақтандығы мен Гриммге деген қатыгездігі салдарынан, It командаға сатқындық жасайды; Валерия мен Кристофф өлтіріледі, анасы ұрланады, ал Дум қирап, кек алуға дайындалады. Ол өзін генетикалық түрде өзгертіп, технология мен мистиканы зерттейді және дамытады, өзін жетілдіру үшін, терісін сұйық металға айналдырады және қолынан қару жасай алады.

" Темір адам " 2093

2093 жылы қайта туған Артур патша Мерлиннің көмегімен жаңа Камелотты басқарып, болашақта Жер халқының көп бөлігін жою жоспарына қарсы тұрады. Iron Man өзінің Excalibur-ды қолданған ұрпағымен бетпе-бет келеді, бұл оның жауларының жаңартылған қаруларын теңдестіруге мүмкіндік береді. Doom болашақтағы өзімен кездеседі, ол өмір сүру ұзақтығын арттыру үшін технологияға тәуелді және жоспарын іске асыру үшін болашақ Iron Man-мен одақтасқан. Doom болашақ өзін қабылдамайды, оның мұндай әрекетке бармайтынын, себебі ол билікке ұмтылса да, оның құнын әрқашан бағалайды және ешқандай мақсаты оның қадір-қасиетіне осындай ұят келтірмейді. Одан кейін ол ескі Doom-ды өлтіреді, ол бұл оқиғаны бір ғасыр бұрын өзі жасағанын айтады, бұл 2093 жылғы баламалы уақыт сызығының тұрақты уақыт тізбегі болуы мүмкін екенін көрсетеді, онда 2093 жылғы баламалы Doom әрқашан жас өзімен өлтіріледі.

Марвел мангавирусы

Marvel Mangaverse-де Doom, T'Challa-ның қарындасы T'Channa-ны шәкірт етеді, ол оны басқа өлшемге қуады және Доктор Doom кейпін қабылдайды.

Marvel Two-In-One (2017)

Шындық пен Адам отшаңы жоғалған Ричардс отбасын іздеп, көп қабатты әлемді шарлағанда, олардың бірінші келген жаңа әлемі – Шындықтың Фантастикалық Төрттікпен Галактуспен болған алғашқы шайқаста қаза тапқан әлемі. Осы әлемнің Доктор Думы Галактусқа санасын көшіріп, Жерді құтқарып қалды, бірақ Думның билікке деген шексіз ашкүшілігі оны ғаламдағы барлық басқа планеталарды жұтып қоюға итермеледі. Белгісіз әлемнен келген Рид Ричардс пен Эмма Фросттың балама нұсқаларының көмегімен, олар оның санасын Эмма Фросттың денесіне көшіріп, оны жеңе алады, ал ол Өмір Сыйлаушыға айналады.

Марвел әлемі мен Аңсатушылар

Өте жұқпалы патоген Жер халқының көпшілігін кісі өлтіретін каннибалдарга айналдырғаннан кейін бірнеше апта өткен соң, Доктор Дүмбіш ғалымдарының жұққандардың көбеюіне қарсы соңғы тұғыры кезінде пайда болады және шабуылдаушыларды кері шегіндіруге көмектеседі. Патогеннің кез келген уақытта жұқтырған адамды өзгертетін болжамсыз табиғатын білген Дүмбіш, басқалардың патогенге ұшырауына жол бермеу үшін қаһармандарға шешім ұсынады – ол оларды Doom тастары деп атап, патогеннің жұқтырғандарды өзгертуін тежейтінін айтады. Бірақ Дүмбіш оларға Doom тастарын беруден бас тартады, егер олар оған толық адалдыққа ант бермесе. Үмітін үзген және амал жоқ болғандықтан, көптеген ғалымдар Дүмбіштің талаптарын қабылдайды, ал Тор Асгардқа қайтады. Олар Doom тастарын қабылдағанмен, ғалымдардың Дүмбішке деген сенімсіздігі оларды Doom тастарының мәнін зерттеу үшін жасырын кездесуге итермелейді. Ақсақал ақырында Дүмбіштің өзі Мистиктің денесін жеп жатқанын көріп, ол өзі жұқтырғанын біледі және Doom тастары инфекцияны тоқтатпайтынын, керісінше, оларды жабайыларға айналдырудың орнына каннибалдарга толыққанды сананы сыйлап, жұқтырғандардың трансформация процесін жылдамдататынын анықтайды. Ақсақалдың жаңалығы Дүмбішті Doom тастарының екінші функциясын іске қосуға мәжбүр етеді, нәтижесінде Нью-Йоркте қалған көптеген ғалымдар каннибалдарга айналады, ал Ақсақал, Жазалаушы және Қара Жесір қалада жұқпаған жалғыз ғалымдар болып қалады. Ғалымдарға қарсы жеңіске жеткеніне қарамастан, Дүмбіш кейіннен Ақсақалдың Вольвериннің кесілген адамантий тырнағымен жабдықталған жебесімен жазаланбай өлтіріледі.

Marvel зомбилері қарсы Қараңғылық әскері

Қаһарманға қарсы рөлде, Жер-2149 нұсқасының Думы әлі де Латерияны билейді. Дум өз қасқасын жұқтырған супербатырлардан қорғау үшін нығайтады, Ник Фьюридің көмегін қабылдамайды және жағдай шешілгеннен кейін планетаны қайта толықтыру мақсатында босқындарды қабылдайды. Оның одақтастарының наразылығына орай, Дум Латверия халқының арасынан ең төзімділерін ғана таңдағаны белгілі болады; қарттар мен балалар жоқ. Егер зомби апаты планетаны құртатын болса, ол басқа өлшемдерге қашуға мүмкіндік беретін уақытша портал жасайды. Дум мутант Даззлді және зомбиленген Сиқыршыны соңғысы біріншісін жұқтырғаннан кейін жояды, бірақ одан кейін зомбиленген Marvel супербатырлары оған шабуыл жасайды және Рид Ричардс жұқтырады, ол өзі және өз командаластарын қасақана жұқтырған болатын. Айналуға аз уақыт қалғанда, "өлген" Дум қаһармандықпен порталын пайдаланып, босқындарға басқа шындыққа қашуға мүмкіндік береді. Оның қорғанысына қарамастан, зомбилер тағы да бұзып кіреді. Тек өзі мен Эш Уильямс қалғанда, ол вирусты жұқтырғанын және порталдан өзі өте алмайтынын айтады. Эшті жеуге құштар болғанымен, ол қарсы тұрады, себебі Эш Рид Ричардсқа кек алуға мүмкіндік берді деп санайды, соның арқасында ол қашып кетті және тіпті көптеген шындықтардың біреуін таңдау мүмкіндігіне ие болды. Эш одан қашып кеткенде, Дум құрылғыны жояды, өзін зомбилермен бірге қапаққа бітіреді. Думның босқындарды құтқарып, олардың қашуы үшін порталын пайдаланғанын көрген зомбиленген Нәрсе кенеттен Думға шабуыл жасайды.

MC2

Fantastic Five сериясында, MC2 әлемінде Атлантиданың қирауынан кейін Дум он жыл бойы Субмаринердің тұтқынында болғандығы белгілі болады. Дум қашып құтылуға үкілі болады және ол бір кезде Terrax-қа Космикалық Күшті сыйға тартқан құрылғысын өз Doombots-тарына қолданады, бірақ оның адам денесі шыдамайтындықтан өзіне қолдана алмайды, содан кейін әлемді басып алуға тырысады. Думның өзін басыңқы екенін дәлелдеуге деген құштарлығын пайдаланып, Рид Ричардс оны психикалық сайысқа шақырады, жеңілгеннің санасын Шеңберлер Торабына (Crossroads of Infinity) жіберетін құрылғыны қолданады. Екеуі де тең келгендіктен, екеуі де Шеңберлер Торабына жіберіледі, бірақ Намор Ридтің Думды құтқару үшін өзін құрбан етуі мүмкін екенін айтады, ал Ридтің серіктері олардың денелері тірі болғанша қайтып оралу мүмкіндігі әрқашан бар екенін атап өтеді.

Шағын таңғаларлық

Доктор Дум Mini Marvels-те қысқаша камео рөлдерінде пайда болады. "Классикалық шағын Марвел" бөлімінде оның комикстерін оқуға тырысатын қысқаша әңгімесі бар. Ол "Азаматтық күзетшілер" эпизодында Өрмекші адамның денесімен тәжірибе жасап жатқан дәрігерлердің бірі ретінде көрінеді. "Дүниежүзілік Халк" эпизодында көрсетілгендей, "Құдастар" үйінде Думның суреті де ілулі тұр.

Мутант Х

Мутант X әлемінде Doom Біріккен Ұлттар Ұйымын Гоблин Королевасына қарсы, содан кейін Бейондерге қарсы шайқасқа жетектейді. Чарльз Ксавьердің қабілеттеріне ие Doom-ның басқа нұсқасы супергерой және өзінің X-Men тобының басшысы.

Қарт Логан

Жер 807128-де көрсетілген, Wolverine-ге бағытталған балама болашақта, Marvel ғаламының супер зұлымдары ақыры жеңіске жетіп, Американы (кейін Америка деп аталды) бөлісіп алды. Доктор Думның Жаңа Латверия деп аталатын өзіне тиесілі жері бар (оны Думның қамалы деп те атайды). Ол тек бірнеше кадрда ғана толық сұр түспен киініп, тік жардың үстінде тұрып, қарт Логан мен Хоукейдің Адам Шағыны жасаған көлігімен келе жатқанын көреді. Клайд Уинчем Doom рөлін алған деп есептеледі. Жер 21923, 807128-ге ұқсас болатын, Доктор Думның тарихы өзгермеген. Ескі Логан Қызыл Бас сүйегі мен Халкты өлтіргеннен кейін Америкада билік бос орынға ие болды, бұл Доктор Думның Президенттік ауданды басып алуына әкелді. Президенттік ауданды басып алғанда, ол Барон Мордо құрған ауылға тап болды. Доктор Дум Барон Мордоның Агата Харкнеске жолын кескенде, Барон Мордоны өлтіріп, оның қолындағы Darkhold-ты алып, София Стрейнджді және Мордоның құлдарынан босатты. Одан әрі, ол Агатаға өмірін сақтап алып кетуге рұқсат берді, сонымен бірге ол оған қарызы бар екенін айтты. София Darkhold-ты не істеуді жоспарлап отырғанын сұрағанда, Доктор Дум оны билік үшін пайдаланатынын мәлімдеді.

Қарт әйел Лора

Басқа уақыт жолында, Doom жер бетіндегі көптеген супер зұлымдарды әскерге біріктіріп, әлемді жаулап алуға тырысты. Оның "әскерлері" жеңіліп, түрмеге қамалғанда, Doom Латерияға шегінді және бүкіл елдің үстіне өтпес күш өрісін орнатты. Он жылдар өткен соң, Вулверин Doom өзінің клондалған қарындасы Беллонаны тұтқынға алғанын естіп, Doomды толығымен жою мақсатымен құпия шабуылға шығады. Doom Лораны қолға түсіреді, ол оның шабуылға итермелеген ақпаратты әдейі таратқанын ашады. Өзінің тозығы жеткен денесінен құтылу үшін Doom Лораның денесіне санасын көшіруге тырысады, бірақ Лораның өзі де өліп бара жатқанын біледі. Doom өз денесіне қайта оралады, бірақ Лора оны дереу өлтіреді.

"Құмырсқа адам: өмір тарихы"

Spider Man: Life Story-де Marvel супербатырлары нақты уақытта қартайып, олардың мансабы алғаш рет жарияланған жылмен бірге басталған. Капитан Америка мен Iron Man арасындағы Азамат соғысы салдарынан Доктор Дум Жерді басып алды, ал оған қарсы тұру үшін, өлмеген немесе толығымен жоғалып кетпегендерден қарсылық қозғалысы құрылды.

Соңы

Алан Дэвистің "Фантастикалық төртеу: Ақыр" атты шағын сериясында Доктор Дум, адамгершілігінен жайлы қалған төрт қолды киборг ретінде көрінеді. "Мутанттар соғысы" кезінде Дум бұзылып, енді Фантастикалық төртеуді өлтіруге бағытталған өлтіру машинасына айналады. Ол төртеумен соңғы шайқасқа түседі және оның күші Франклин мен Валериа Ричардстың күштерімен әрекеттескенде жарылыста көз жұмады деп есептеледі. Бірақ кейін Думнің тірі екені белгілі болады, ол Аннихилусты өлтіріп, оның күш таяғы мен өлместігін қолға тигізіп, Теріс аймақты жаулап алады.

Соңғы Фантастикалық Төрт оқиғасы

Доктор Дум Соттаушыны жоюға тырысып жатқаны көрінеді, алайда ол және оның роботтық ұшақтары жойылған күйде көрсетіледі, ал ол соңғы рет Фантастикалық Төрттің жеңісіне қолдау білдіріп жатыр (оларды жоюдың жолын табатынын білсе де). Ол қалай аман қалғаны әлі белгісіз.

Ең керемет

Ultimate Marvel ғаламшарында Доктор Дум – Виктор ван Дамм, Влад Тепеш Дракуланың тікелей ұрпағы. Виктор жас генийлердің үкіметтік сараптама орталығы болып табылатын Бакстер ғимаратының бір бөлігі ретінде таныстырылады, оның студенттерінің арасында Рид Ричардс пен Сьюзан Сторм бар. Ол Рид Ричардсқа «N аймағына» телепорт құруға көмектеседі, бірақ оның координаттарын ешкімге хабарламай қайта бағдарламалайды. Бұл оқиға Үш кереметке күш сыйлаған апатқа себеп болады, бірақ Виктор Ричардстың бастапқы бағдарламасы соншалықты нашар болғандықтан, тіпті ол да түзетуге тырыспады және осының нәтижесінде апат болды дейді. Ван Дамм сол апатқа ұшырап, денесі металл теріге айналады (тактильді сезімдер мен ауырсынуды сезіну қабілеті азайған), қолы тырнақталған, аяқтары екітұмсық ешкінің аяқтарына айналып, Копенгагенде қайтадан пайда болады. Бастапқыда ол апаттан кейін өзгерген жалғыз адам екенін айтады. Рид бұл Думның өзімшілдігінің салдары деп санайды, ол өзін осындай өзгеріске лайық деп ойлайды. Дум Ридті алғашқы кездескенде «қорқынышты» деп айыптайды, ол Ридтің күштерін білгеннен кейін. Бір кезде ол Данияның Копенгаген қаласында орналасқан тұрақты автономды аймақ – «Бостандық штаты», «Бостандық аймағы» немесе «Безілгіш» деп аталатын шағын микроұлттың харизматикалық көшбасшысы болады. Бұл аймақта азаматтар жаппай қоныстану құқығымен шұңқырларда жалға алусыз өмір сүрді және Думға адалдығы үшін тегін жайлылық пен қажеттіліктерге ие болды. Онда жаңа қоныстанушыларға мимен байланысқан және миды басқару құралы ретінде әрекет ететін микроталшықтарды қамтитын аждаһа татуировкасы салынады. Алайда, Фантастикалық Төрт оларды алғашқы шайқаста Думның бақылауынан босатады, ал кейіннен барлығы кетіп қалады, бірақ Думды оның азаматтығына байланысты дипломатиялық иммунитетіне байланысты тұтқындай алмайды. Намор оқиғасы кезінде Сью мен Джонни Стормның анасы Нью-Йоркке оралады. Оқиғадан кейін оның да осындай аждаһа татуировкасы бар екені белгілі болады. «Безілгіш» құлағаннан кейін Дум Латерияға оралады және алты ай ішінде елде өзгеріс жасайды. Латерия үшінші әлем елдерінен әлемдегі тоғызыншы бай елге айналады. Латерияның азаматтары бақытты көрінсе де, олар Думның аждаһа татуировкасын тасымалдайды. Ол «жақсы дәрігер» деп аталатын азаматтардың құрметіне ие болады. Сол оқиғада ол Рид Ричардспен денелерді ауыстырады, өзін лайықты деп санайтын өмірге ие болу үшін, бірақ Ридті Латерияның байлығымен және басқаруымен қалдырады; өзінің құрметінің белгісі ретінде ол бұл өзін Ридтен жақсырақ етеді деп санайды, ол өзінің беделін жорықтап алғаны үшін кінәлайды. Бұл оның Рид жасай алмаған нәрсені жасай отырып, танылуға қол жеткізу жоспары болып шығады – атап айтқанда, Джонни Стормның өмірін өзі шақырған шетелдік паразиттен құтқару. Рид Думның сиқырлы мәтіндерін зерттегеннен кейін Нью-Йоркке оралып, балама әлемнен келген зомби Фантастикалық Төрттің қауіп-қатеріне қарсы күреседі және паразитті сіңіреді, бірақ ол оның санасын басып алуға тырысады. Рид зомби Фантастикалық Төртті жеңіп, зомби қауіпін жою үшін өлшемдерге түсуге дайын, бірақ Дум олардың денелерін қайта ауыстырып, оны өзі жасайды. Оның соңғы тілегі – әлемді құтқарған адам ретінде есте қалу. Алайда бұл орындалмайды. Дум «Соңғы күш» шығарылымының алтыншы санында қайта пайда болады, ол «Соңғы ғалам» мен жаңартылған Squadron Supreme ғаламының аражігі, Supremeverse-ді басып алуға ниеттенген. Сегізінші санында ол жай ғана Doombot екені анықталады (Ultimate Marvel жалғастығында алғаш рет көрінген). Доктор Дум кейінірек «Соңғы 3» фильмінде Альтронды басқаратын ретінде көрінеді. Алайда, «Қорқынышты» бастау және оның «Соңғы күш» мен «Соңғы 3» көріністері арқылы оның «екітұмсық аяқтары» жоқ және ол өзінің тұрақты 616 әріптесіне ұқсайды. Оның бұрынғы келбеті неге тасталып кеткені әлі белгісіз. Бұл нәрсе Викторды Латериядағы үйінде өлімге жаза ретінде өлтірді деп болжанады. Дегенмен, кейіннен Дум зомбилар әлемінде Сью мен Джонни Стормның анасы Мэри Стормның оның жоқтығында билік жүргізгенін айтады. Бұл Жаратылыс білместен өлтірген адам. Өзін Жаратушы деп атайтын Рид Ричардстың түпкі нұсқасы, барлық мақсаттар мен мақсаттар үшін Доктор Дум рөлін, бетіндегі шабытпен қоса алды. Бұл екеуінің қаншалықты ұқсас екенін көрсету үшін жасалған болуы мүмкін. Жақында, Doom Парламенті (Жер 616-ның Виктор фон Дум бастаған баламалы ғаламдардың көптеген Доктор Думдарынан тұратын ұйым) Жер 616-ның баламалы өткенінде Фантастикалық Төртпен шайқасты, ол қазіргі Ultimate Doctor Doom-ға ұқсас екітұмсық аяқтары сияқты ерекшеліктері бар. Бұл Доктор Дум Ultimate ғаламынан екені немесе оның балама нұсқасы екені әлі белгісіз. Cataclysm оқиғасынан кейін Фил Колсон мен Дэнни Кетч нағыз Виктордың (қайтадан екітұмсық аяқтары бар) S.H.I.E.L.D. ұйымы тарағанға дейін тұтқын ретінде ұсталып тұрғанын айтады. Ол босатылып, Invisible Woman, Falcon және Tony Stark қатар Future Foundation-ға қосылуға мәжбүр болады. Уақыттан тыс кеткен жас X-Men қатысымен Ultimate Marvel ғаламына апатты түрде түскен кезде, Дум кіші Beast-ті тұтқынға алып, оны өзіне қызмет ету үшін миын жуады, бұл X-Men-нің Ultimate Spider-Man және Ultimate Marvel X-Men-мен бірігіп оны құтқаруын қажет етеді. Кейінірек Дум әлемді жемқор үкіметтерден «құтқару» үшін Hydra-мен біріккені белгілі болады. Ол Майлз Моралесті және Джессика Дрюді тұтқынға алады, олардың ДНК-сын супер солдаттар армиясын жасау үшін пайдалануды үміттенеді. All New Ultimates оны құтқаруға келеді, бірақ Майлз оның білмеген күшімен қашып, Doctor Doom-ды және барлық Hydra-ны жеңіп алады, ал аспан қызыл түске енеді және тағы бір Жердің суреті аспанда пайда болады. Ultimate Doom ғылыми гений, бірақ Ричардстың айырмасында ол ғылымды жүйе ретінде емес, өнер ретінде қарастырады. Фантастикалық Төрттің күштері төрт классикалық грек элементтерімен салыстырылса, Дум қытай элементтерінің бірінің күшіне ие – металл. Оның денесі дерлік толығымен металдан тұрады, дискретті ішкі органдары жоқ, Colossus-қа ұқсас (бірақ Дум ет пен қаннан жасалған формаға қайта орала алмайды). Өзінің алғашқы трансформациядан кейінгі Фантастикалық Төртпен кездесуінде ол ішкі органдарының қалдықтарын улағыш газ ретінде шығарды. Ол қарғадай металл тікшелерін шығарып, лақтыра алады, сонымен қатар регенерациялық күшке ие, бірақ өзінің денесінен келген жараны емдей алмайды. Сондықтан Рид Думның бетінде қалдырған жара сақталады, өйткені ол өзінің тікшесімен жасалған. Дум супер күшке де ие, өйткені ол зомби Бен Гриммнің қолдарын сындыра алады. Дум шақырған жан оның денесін өте күшті деп таңдады, Тор мен Thing-тен бас тартты. Ultimate ғаламының Думы да шебер әйгітекші. Рид Джоннидің ішіндегі тірі организмнің Теріс аймақтан келмегенін анықтайды. Керісінше, Виктор Джоннидің ішіндегі жанды «шақырды». Кейінірек Дум Ридпен санасын алмастыру үшін әйгітекшілікті пайдаланды. Ол зомби Галактикамен күресуге және тірі қалуға жеткілікті күшті болды. Бұл кейінірек Ultimate Marvel шығармаларында жойылды және қайта жаңартылды.

Venomverse (Жұрттық)

Venomverse-де Doom-ға Poison-дар жегізіп, Poison Thanos-тан кейін екінші қолбасшысы болды. Ол өзге Poison қаһармандарымен бірге Venoms армиясымен шайқасты, онда ол жалғыз тірі қалды. Содан кейін Poison-дар 616-шы Жерді жаулап алуға тырысты, ол Таноспен және басқа Poison-дармен бірге, Poison патшайымы жойылғаннан кейін қаза тапты.

Соғыс қайраткері

Бастапқы Контр-Ерде Виктор фон Дум - гений, бірақ зұлым емес. Ол алғашқы Warlock сериясында пайда болады. Фон Думның қару-жарағы қазір тек металл бет-жүзімен бейнеленеді, ал жасыл капот / плащ жоқ. Ол "елдегі ең танымал ақылшы", Рид Ричардстың "рухани бауыры" және "Жердің құлдырауына қарсы тұрғандай, Жердің құлдырауына қарсы тұру үшін арналған адам" деп аталады. Ол және Рид Ричардс Marvel Premiere #2 және Warlock #2 -де супер күштері жоқ ғалымдар ретінде аталады. Warlock #6-да, Вон Дум мен Ричардстың колледжде үйде бірге тұрғаны, достар және зертхана серіктестері болғаны туралы айтылады. Фон Думның апатынан кейін Ричардстың эмоционалдық қолдауы оны зұлым адам болудан сақтады. Ричардс және оның үш серігі ғарышқа алғашқы адам болу үшін ғарыш кемесін ұрлап алған кезде, фон Дум оны одан айнытуға тырысты. "Фантастикалық төртеудің" барлығы ғаламдық сәулеленуге ұшырағанмен, тек Ричардс қана Адам-Жануардың араласуынан зардап шекті, бірақ әсерлер он жылдан кейін "латентті ғаламдық сәулелену мен құпия басшылыққа" байланысты Brute болған кезде ғана көріне бастады. Warlock #57-де Виктор фон Дум Калифорниядағы Ливермор доласындағы зертханада жұмыс істеді, онда ол "Ер Corer 1" - Жерге туннель салуға арналған көлік құралында жұмыс істеді. Ол президентті ядролық бомба сынағынан болатын жер сілкінісі туралы ескертті. Жер сілкінісі "Егер Доктор Дум Жоғарғы Сиқыршы болса ше?" фильміндегі "Өлім құстары" деген лақаппен аталған "Адамға қарсы зымырандар" қаз-қалпында іске қосылды. Жас Виктор фон Дум Гималайдағы монахтардың жасырын сектасында қалмайды, бірақ Ежелгі адамды табуға жалғасады. Ежелгі бірден Думның зор әлеуетін көріп, оны оқушы ретінде қабылдап, Думға кішіпейілділік үйретеді және оның талантын зұлымдықтан аулақ етеді деп үміттенеді. Стивен Стрейндждің сынған қолын ауыстыру үшін өзінің роботтарының бірінің қолын пайдаланып, Думның әріптесі Мордо Думның аса жоғары талантымен қауіптеніп, бәсекелестікті жоюды жоспарлайды. Дум оңай ғана Мордоға қарсы шығады және одан әрі сатқындыққа қарсы сақтандыру ретінде оның бас сүйегіне кішкентай бомба салады. Ежелгі адам Думның қауіпті күшке айналып бара жатқанын қорқып, олардың қарым-қатынасын аяқтауға шешім қабылдайды. Кейін Дум қайтыс болып, естеліктерін Стивен Стренджге көшіреді. "Егер Доктор Дум "Нәрсеге" айналса?" романында, колледж күндерін еске түсіріп, Дум Ридтің машинасындағы ақау туралы айтқанын тыңдайды және одан кейін Ридтің досы болады, бірақ бұл шындықта ол Ридті өз мақсаттарын жүзеге асыру үшін қолданады. Ридтің зымырасын жасау кезінде Дум қалқандағы ақауды байқайды, бірақ ешкімге айтпай, өзін қорғау үшін бронь жасайды. Алайда, қару-жарақ шын мәнінде ғарыш сәулелерін сіңіріп, күшейтеді, Думды "Нәрсеге" айналдырады. Ол матадан жасалған жамылғы мен қару-жарағының маскасын киіп, Ридті өлтіруге тырысады, өйткені ол кінәлі деп санайды. Ұрыс кезінде Дум Бен Гриммге (ол ешқашан Ридтің сынақ ұшқышы болмады және Рик Джонстың сынақ орнына кіруіне кедергі келтіріп, Гамма бомба жобасына көмектесу үшін армияға қосылды) гамма бомбасының бұзылуы кезінде сыртта болуына себеп болады. Кейінгі радиациялық әсер Бенді "Гримм" деп аталатын, Думды жеңіп, қашуға мәжбүр ететін Халкке ұқсас тұлғаға айналдырады. "Егер: Жасырын соғыстар" фильмінде Думды Бейондердің тірі қалғаны туралы сиқыршы қыз біліп, оны өлтіреді. Ол Жерге оралып, өзінің билігіне қауіп төндіретін түрлі қауіптерді жеңеді, мысалы, Адамсыздар, Мәңгілік және қалған супербатырлар Тони Старк пен доктор Смитпен бірге. Соңғы қарсыластар болып қалу таңғаларлық. Ол жер бетіндегі "жәннәт" орнатуда, яғни ғаламдық жылынуды, кедейлікті, соғысты жоюда және шексіз энергияны қамтамасыз етуде. Бұдан кейін ол ғаламдық қауіп-қатерлермен күреседі және Скрулл, Кри, Шиар, Технархия, Бадоон және Бродтың біріккен күштерін жеңеді. Ғарышта ол Әлемнің ақсақалдарын жеңіп, шексіз асыл тастарды алады. Ол оларды анасының рухын Мефистоның тұтқынынан босату үшін қолданады. Ақырында ол аспандықтармен қақтығысқа түседі, бірақ 407 жыл бойы соғыс жүргізгеннен кейін оларды жеңеді. Жер соғыстан зардап шекті, ал Дум оны қалпына келтіру үшін қалған күшін қолданады. Ол адамзатқа көмек көрсету және оларды күшті күш болуға бағыттау үшін қайта қосылады, өзін тек "Виктор" деп таныстырады. "Егер: Темір адам: Зәрлі қарулы демон" фильмінде Тони Старк Рид Ричардс емес, Думның колледждегі бөлмедесі болып табылады, ол Думды өзінің ақыл-ойымен Старктың денесіне көшіруге мүмкіндік беретін машинаны жасауға шабыттандырады, ал Старк естеліксіз денесінде қалып қояды. Дум Старктың байланыстарын және компаниясын өзінің орнын бекіту үшін пайдаланса, естеліксіз Старк, өзін Дум деп есептейді, өзінің өмірін қайта құруға кіріседі, өзінің компаниясын құрады және бастапқыдан өзінің беделін қалыптастырады. Бұл екі түрлі броньның алғашқы нұсқаларын киген күйдегі екеуінің арасындағы қақтығысқа әкеледі - Дум жасыл және күміс Темір адам бронясын жасаған, ал Старк Думның алтын және қызыл плащпен костюмын жасаған, сол кезде Дум олардың ауысуы туралы шындықты ашады, бірақ Старк Дум Тони Старк есімін жойғанын және доктор фон Дум артынан құрметті беделді дамытқанын еске салғандықтан, кері ауысу ұсынысын қабылдамайды.

Король Тор

Король Тордың уақыт жолында Doom, Iron Fist, Ghost Rider, Star Brand және Doctor Strange күштерін алды. Ол шөлге айналған Жерде пайда болған жаңа адамзатты жоя жаздады, бірақ оған Король Тор мен Ескі Феникс шабуыл жасады. Шайқас барысында ол Логанды өлтірді, соның арқасында Феникс күші Doom Қасіретімен Торға қарамай тұрып, Торға көшті. Феникс күшімен күшейген Тор, Doom-ды жеңіп алды.

Жинақталған басылымдар

Атауы Материал жинақталды Жарық күні ISBN Доктор Думның зұлымдығы Фантастикалық Төрт #39-40, 84-87, 239-240 және Жылдық #2. 1999 жылдың қарашасы DoomDoom #1-3 3 сәуір 2002 Фантастикалық Төрт: Doom кітаптары Doom кітаптары #1-6 6 тамыз 2006 Доктор Дум және зұлымдықтың шеберлері Доктор Дум & Зұлымдықтың шеберлері #1-4 4 шілде 2009 Доктор Стрэндж & Доктор Дум: Triumph and Torment Doctor Strange and Doctor Doom: Triumph and Torment, Doctor Strange (Vol. 2) #57 және материалдары Astonishing Tales #8 және Marvel Fanfare #16, 43 2013 қыркүйек Стэн Ли Стэн Лимен кездеседі Стэн Ли Доктор Думмен және Стэн Ли Армағайып жәндік адаммен, Доктор Стрэнджпен, The Thing-пен, Silver Surfer-мен Октябрь 2019 Доктор Дум: Поттерсвилл Доктор Дум #1-5 және материалдары Соғыс патшалықтары: Соғыс орамалары #3 сәуір 2020 Доктор Дум: Бедфорд Фолс Доктор Дум #6-10 10 наурыз 2021 Қара патша: Ақталушылар Қара патша: Темір адам/Дум #1 және Қара патша: Қара пантера #1, Қара патша: Америка капитаны #1, Қара патша: Жұлдызды салт атты #1, Қара патша: Өлмейтін Халк #1, Қара патша: Викан және Халклинг #1 шілде 2021 Доктор Дум: Қиямет кітабы Омнибусы Фантастикалық Төрт (том.1) #5-6, 39-40, 246-247, 258, 278-279, 350, 352; Ғажайып жәндік адам (том. 1) #5; Marvel Super Heroes #20; Giant Size Super Villain Team Up #1-2; Super Villain Team Up #13-14; Чемпиондар (жұмысы. 1) #16; Amazing Spider Man Annual #14; Uncanny X Men (жұмысы. 1) #145-147; Iron Man (толық. 1) #149-150; Marvel супербатырларының құпия соғыстары #10-12; Marvel графикалық романы: Император Дум, Доктор Стрэндж және Доктор Дум Triumph and Torment; Fantastic Four (том. 2) #67-70, 500; Fantastic Four Special #1; Books of Doom #1-6; материалдары Fantastic Four (Vol. 1) #236, 358; Fantastic Four Annual #2; Astonishing Tales #1-3, 6-8; Marvel Double Shot #2 тамыз 2022 "Қайратты төрттік" Омнибусы Heroes Reborn: Doomsday, Heroes Reborn: Doom, Doom #1-3, Doom: The Emperor Returns #1-3 және Heroes Reborn: The Return #1-4, Thor Annual 1999, Heroes Reborn: Ashema, Masters of Evil, Rebel, Remnants, Young Allies, Fantastic Four (том. 2) #25, 31, Thunderbolts #51-52, 60-62, 64, 66, 68, 70, 72, 74, Exiles #81-82, Onslaught Reborn #1-5, Onslaught Unleashed #1-4, Marvel Spotlight: Heroes Reborn/Onslaught Reborn қыркүйек 2020

Өлім 2099

Атауы Материал жинағы Жарылу күні ISBN Doom 2099: The Complete Collection by Warren Ellis Doom 2099 #24 39 сәуір 2013 Amazing Spider Man 2099 CompanionDoom 2099 (2-том) #1 және 2099 Alpha #1, Conan 2099 #1, Fantastic Four 2099 #1, Ghost Rider 2099 (2-том) #1, Spider Man 2099 (3-том) #1, The Punisher 2099 (2-том) #1, Venom 2099 #1, 2099 Omega #1 тамыз 2020

Айқын Айронмен

+АтауыМатериал жинақталдыЖарияланған күніISBNInfamous Iron Man Vol. 1: Атақты емес Infamous Iron Man #1 6 маусым 2017Infamous Iron Man Vol. 2: Doom-ның кешіріміInfamous Iron Man #7 12 желтоқсан 2017