Кіріспе
АҚШ-тың Иллинойс штатындағы округ
Уайт округі – АҚШ-тың Иллинойс штатында орналасқан округ. 2020 жылғы халық санауы бойынша, округтің халқы 13 877 адамды құрайды. Округ орталығы – Карми қаласы. Ол Иллинойс штатының оңтүстік бөлігінде орналасқан, бұл аймақ жергілікті тұрғындар арасында "Кіші Египет" деп белгілі.
Тарих
Уайт округі 1815 жылы Галлатин округінен бөлініп құрылды. Ол капитан Исаак Уайт, Галлатин округі заң шығарушысының есімімен аталады. Ол Мичиган көлінің оңтүстік жағалауынан солтүстікке қарай бірнеше шақырымға Иллинойс пен Висконсин шекарасын кеңейту идеясын ұсынған. 1811 жылы Типпекано шайқасында қаза тапты. Округ орталығы – Карми қаласы 1814 жылы негіленді, ал 1816 жылы қала мәртебесі берілді. Алғашқы сот ғимараты Джон Кроудың шатыр үйінде орналасқан. Уайт округіне алғашқы ақтар 1807 және 1809 жылдар аралығында қоныстанды. Алғашқы қоныстар Кіші Уабаш өзені мен Үлкен Дала маңында болды, ол округтегі көптеген далалардың бірі. Бұл отбасылар – Ханна, Лэнд, Хей, Уильямс, Калверт, Ратклифф, Холдерби, Робинсон, Стюарт және т.б. – Иллинойсқа көшіп келгенге дейін Каролина, Кентукки немесе Теннесси штаттарында тұрған, көбінесе шотланд-ирландтық тегінен шыққан. Көптеген адамдар Иллинойс штатының Шоунитаун жер кеңсесі арқылы келді, ол Огайо өзенімен жүзетін салалы қайықтар үшін порты болды. Басқа ерте қоныстар: Грейвилл, Бонпас сағасы мен Уабаш өзенінің құсылысында, 1810 жылы Грей отбасы қоныстанған; Филиппстаун, Уабаш және Фокс өзендерінің тасқын салдарын жоғарыдағы жартастарда; және Нью-Хейвен (көбінесе Галлатин округінде), ол 1818 жылы Дэниел Бунның туысының үйі болды. Сакраменто ауылының жанында орналасқан Ескі Шарон шіркеуі (пресвитериан) 1816 жылы құрылды, ал Семимиль прериясы ауылы 1830 жылдары шіркеуден бірнеше шақырым солтүстікке қарай салынды. Абрахам Линкольннің ұзақ жылдар бойы сүйіктісі болған Энн Ратледждің ата-аналары осы топтың құрамында болды, сондай-ақ МакАрты, Миллер, Макклеллан, Поллард, Стори, Филдс және Джонсон отбасылары да болды. 1839 жылы Патрик Долан бастаған, сонымен қатар Митчелл және Данн руларының мүшелерінен тұратын ирланд иммигранттары тобы Энфилд қалашығының батыс жағына көшуді бастады. Долан 1853 жылы Энфилд ауылының жоспары жасалғанда аукционшы болды, ал жеті мильдік теміржол желісінің салынуын күтіп, батысқа жылды, бірақ ол 1872 жылға дейін салынбады. Неміс отбасылары 1840 жылдары және одан кейін, әсіресе Баден аймағынан округтің орталық бөлігіне көшіп келді, олардың арасында Ребсток, Дартт, Браун, Сайлер, Стэнли және Дрон фамилиялары болды. 19 ғасырдың екінші жартысында Норрис Сити, Спрингертон, Милл Шоалс (бір кезде жақын маңдағы ескі ормандарды құртқан, өркендеген шарап шелектерін жасау өнеркәсібінің үйі), Эпворт, Геральд, Бернт Прери (бұрын "Либерти" деп аталған), Кросвилл, Филиппстаун, Конкорд (сонымен қатар Эмма деп те аталады), Мауни және Ризинг Сан (көбінесе Догтаун деп аталады) қалалары құрылды. Соңғы екі ауыл Уабаш өзенінде орналасқан және көптеген афроамерикандық отбасыларды тартты. Қазіргі уақытта жоқ болған ауылдар да құрылды: Трамбулл, Роланд, Мидл Пойнт, Стокс Станциясы, Госсетт, Бунгай, Кальвин, Айрон және Долан елді мекендері. 1925 жылы Уайт округі атақты Три-Стейт торнадосынан зардап шеккен Иллинойс штатының бес округінің соңғысы болды. Дауыл Карми, Энфилд және Кросвилл қалаларын аман қалдырғанмен, айналасындағы ауылдық жерлерге елеулі зиян келтірілді, нәтижесінде 28 адам қаза тапты, ондаған адам жарақат алды және көптеген үйлер мен шаруашылықтар қирады. 1939 жылдың жазына дейін ауыл шаруашылығы Уайт округінің негізгі саласы болды, ол кезде Уабаш өзенінің түбіндегі Стормс және Стинсон алқаптарында мұнай табылды. Карми халқы екі жыл ішінде 2700-ден 5400-ге дейін екі есеге өсті, Кроссвилл мен Грейвиллде де осыған сәйкес өсім болды. 1940 жылы осы екі қала арасында жай ғана бұрғылау мұнараларынан бұрғылау мұнараларына дейін жүруге болатыны айтылды. Бұл жұмысшылардың көпшілігі Техас пен Оклахомадағы бұрынғы мұнай бумынан көшіп келген. 2013 жылдан бастап Карми маңында фрекинг жүргізілуде. Уайт округінің қазіргі халқы 17000-нан сәл астам, оның 6500-і округ орталығы Кармиде тұрады. Зейнеткерлердің саны көп, ал көптеген азаматтар шығысқа қарай 45 және 25 шақырым қашықтықта орналасқан Индиана штатының Эвансвилл және Маунт-Вернон фабрикаларында жұмыс істейді. Мұнай мен ауыл шаруашылығынан басқа, өнеркәсіптерге автокөлік бөлшектерін өндіру, пластик, ыңғайлы дүкендерді жабдықтау орталығы және жер асты көмір өндіру кіреді. Индиана соттарының заңдық шешімдеріне байланысты, Иллинойс штатының Уайт округі 1972 жылы Bull Island Fest деп те аталатын Erie Canal Soda Pop Festival-дің орны болды. Фестивальде үш округтік шериф ғана қатысты.