Кіріспе
Дупаж округі (/d//uː/'/p//eɪ//dʒ/ dooPAYJ) – АҚШ-тың Иллинойс штатындағы округ, Чикаго қалалық аймағының серкелік округтерінің бірі. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халық саны 932 877 адамды құрайды, бұл оны Иллинойс штатындағы ең көп халқы бар екінші округ етеді. Округ орталығы – Уиттон қаласы. Биік шөпті далаларымен әйгілі Дупаж округі көбінесе дамыған және қала маңындағы аймаққа айналды, бірақ округтің батыс және солтүстік бөліктерінде әлі де шаруашылық жерлер сақталған. «Қызыл белдеуде» орналасқан бұл аймақ, Чикагоға жақындығының арқасында, экономикасы бірнеше ірі корпорациялардың бас кеңсесіне жылдам тәуелді болған аймақтағы сирек орындардың бірі. 1990 жылдары карьерлер жабылғаннан кейін, бұрын кен өндіру және өсімдіктер үшін пайдаланылған жерлер, салық базасын арттыру мақсатында, көп мақсатты және жоспарланған даму аймақтарына айналдырылды. Округтің әлеуметтік-экономикалық жағдайы әртүрлі, ал Хинсдейл, Непервилл және Ок Брук тұрғындары Орта Батыстағы ең бай адамдардың қатарында. Жалпы алғанда, округтың орташа шаруашылық табысы ұлттық орташа көрсеткіштен жоғары, ал кедейлік деңгейі төмен. 2023 жылы Niche рейтингі бойынша төрт Дупаж муниципалитеті (Clarendon Hills – #125, Naperville – #130, Hinsdale – #166 және Lisle – #280) АҚШ-тағы тұруға ең жақсы орындардың қатарына енді.
DuPage County (/d//uː/'/p//eɪ//dʒ/ dooPAYJ) is a county in the U. S. state of Illinois, and one of the collar counties of the Chicago metropolitan area. As of the 2020 census, the population was 932,877, making it Illinois' second most populous county. Its county seat is Wheaton. Known for its vast tallgrass prairies, DuPage County has become mostly developed and suburbanized, although some pockets of farmland remain in the county's western and northern parts. Located in the Rust Belt, the area is one of few in the region whose economy quickly became dependent on the headquarters of several large corporations due to its close proximity to Chicago. As quarries closed in the 1990s, land that was formerly used for mining and plants was converted into mixed use, master planned developments to meet the growing tax base. The county has a mixed socioeconomic profile and residents of Hinsdale, Naperville and Oak Brook include some of the wealthiest people in the Midwest. On the whole, the county enjoys above average median household income levels and low overall poverty levels when compared to the national average. In 2023, Niche ranked four DuPage municipalities (Clarendon Hills at #125, Naperville at #130, Hinsdale at #166, and Lisle at #280) amongst the best places to live in America.
Тарих
Дюпейдж округі 1839 жылдың 9 ақпанында Кук округінен бөлініп құрылды. Округ өзінің атын Дюпаж өзенінен алған, ал ол өзен өз кезегінде француз тері саудагерінің есімімен аталған. 1800 жылға дейін өзеннің саласының төменгі жағында қоныстанған француз саудагерінен оның атын алған. Х. В. Блодгет мырза, Уокеган қаласынан, жазушыға Дж. Б. Бобиеннің оған ескі француз – Дюпаж туралы жиі айтқанын, оның бекеті өзеннің сағасына қарай жағасында орналасқан және өзен оның есімімен аталғанын мәлімдегенін хабарлады. Округ атауы да осыдан шыққан болуы керек. 1818 жылы елге келген полковник Гурден С. Хаббард жазушыға сол кездегі өзенге қатысты Дюпаж аты баршаға белгілі болғанын, бірақ осы аталған саудагер одан бұрын сол жерде тұрғанын айтты. Бобиен мырзаның сөзінше, ол «Дю Паж» деп айтылады (а дыбысымен, ал P әрпі үлкен болып жазылуы керек). Бұл г-н Блодгеттің осы мәселе бойынша сұрағына жауап болды. Дюпейдж округіне алғаш қоныстанған ақ адам – Бейли Хобсон, ол Льюис Стюартпен бірге 1831 жылы қазіргі Непервилл қаласының оңтүстігіне қарай 3 шақырым жерде Хобсон отбасы үшін үй салды. Кейін Хобсон айналасындағы шаруаларға қызмет ету үшін диірмен салды. Бүгінде Хобсон үйі әлі де Непервиллдегі Хобсон көшесінде тұр, ал диірмен орналасқан жері бүгінгі Пионер паркіндегі диірмен тасы және ескерткішпен белгіленген.
The DuPage River had, from time immemorial, been a stream well known. It took its name from a French trader who settled on this stream below the fork previous to 1800. Hon. H. W. Blodgett, of Waukegan, informs the writer that J. B. Beaubien had often spoken to him of the old Frenchman, Du Page, whose station was on the bank of the river, down toward its mouth, and stated that the river took its name from him. The county name must have the same origin. Col Gurden S. Hubbard, who came into the country in 1818, informs the writer that the name DuPage, as applied to the river then, was universally known, but the trader for whom it was named lived there before his time. Mr. Beaubien says it is pronounced Du Pazhe (having the sound of ah, and that the P should be capitalized). This was in reply to Mr. Blodgett's inquiry of him concerning the matter. The first white settler in DuPage County was Bailey Hobson who, with Lewis Stewart, built a house in 1831 for the Hobson family at a site about 2 mile (3 km) south of present day downtown Naperville. Hobson later built a mill to serve surrounding farmers. Today, the Hobson house still stands on Hobson Road in Naperville, and the location of the mill is commemorated with a millstone and monument in today's Pioneer Park.
География
АҚШ халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 336 шаршы миль (870 км2) құрайды, оның ішінде 327 шаршы миль (847 км2) құрлық, ал 8,9 шаршы миль (23 км2) (2,6%) су. Дупадж округі арқылы Дупадж өзені және Солтүстік Крик өзені ағып өтеді. Дюпейдж округі Орманды қорғау аймағының мәліметтеріне сәйкес, округтің ең жоғары нүктесі Маллард көлінің полигонында орналасқан, оның ең жоғары нүктесі теңіз деңгейінен 299 метр биіктікте.
Ұлттық зертханалар
Фермилаб, әлемдегі екінші ең жоғары энергиялы бөлшектер үдеуішіне ие, Батавия қаласында орналасқан, ол Кейн және Дюпаж округтерінің шекарасында жатыр. Аргонн ұлттық зертханасы, АҚШ үкіметінің ең көне және ең ірі ғылыми және инженерлік зерттеу зертханаларының бірі, Дюпаж округінің біріктірілмеген, оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан. Екі зертхана да өз кешендері бойынша экскурсиялар ұйымдастырады.
Сәулет
Оукбрук террасасындағы 31 қабатты Оукбрук терраса мұнарасы, Хельмут Яхн жобалаған, Чикагодан тыс Иллинойс штатындағы ең биік ғимарат. Эльмхерст өнер мұражайы Мис Ван Дер Роге салған ғимаратта орналасқан. Эльмхерст қаласында Франк Ллойд Райттың үйі бар. Бочасанваси Ақсар Прушоттама Сваминарян Санста, консервативті индуист дін өкілдері, Бартлетт қаласында үлкен, күрделі өрнектелген мәрмәр ғибадатханасы – BAPS Шри Сваминарян Мандир Чикагоны салдырды. Даунерс-Гроув және Вилла-Парк қалаларында бірнеше Sears каталог үйлері бар. Медина ауылдық клубының византия стиліндегі клубы да округтың сәулеттік ерекшелігі болып табылады. Ломбард қаласында отыздан астам Lustron құрастырылған болат үйлері орналасқан.
Музыка және театр
ДуПейдж сонымен қатар дамыған жергілікті музыка өнеріне есік ашады. Бұл аймақтан шыққан танымал топтардың қатарында The Hush Sound, Lucky Boys Confusion және Plain White T's бар. Oakbrook Terrace қаласындағы Drury Lane театры – Дупейдж округындағы маңызды көрермендер театры. Даунерс-Гроувте әлі күнге дейін пайдаланылып келе жатқан Tivoli театры – Америка Құрама Штаттарында дыбыс жабдығымен жабдықталған алғашқы театрлардың бірі. Фильмдер көрсетуден бөлек, Tivoli жергілікті өнер ұйымдарына да үй иесі болып табылады. ДуПейдж колледжінің Глен Эллин кампусында орналасқан McAninch өнер орталығы жыл бойы үш жабық сахнасында және Lakeside Pavilion ашық сахнасында түрлі музыкалық, би, театрлық қойылымдар мен комедиялық өнерлерді ұсынады.
Саябақтар мен демалыс
Дюпейдж округінің Орманды қорғау округінің иелігінде және басқаруында далалар, ормандық және сулы жерлер бар. Жыл сайын 4 миллионнан астам адам 60 орман қорығын, 145 шақырымдық жолдарды және бес білім беру орталығын пайдаланады. Жергілікті қалалық саябақтарға Ломбардтың Лиласия паркі, Непервиллдің Жүзжылдық жағажайы, Вудридждің Сайпресс Коув отбасылық су паркі және Уитонның Косли хайуанаттар бағы кіреді. Жеке қаржыландырылатын көрікті орындарға Лилдің Мортон Арборетумы жатады. 1980 жылдары Дюпейдж округінде тағы бір маңызды көрікті орын болды – Оакбрук Террасасындағы Эбенезер Флоппен Слоппердің тамаша су серсерлері, бірақ қазір ол тасталып, күші жойылған. Иллинойс дала жолы, 61 миль (98 км) ұзындықтағы теміржолдан айналған көп мақсатты жол, Кук, Дюпейдж және Кейн округтері арқылы өтеді. Ол бірнеше жерде Ұлы Батыс жолымен, ал кейбір жерлерде Фокс өзені жолымен қиылысады. Дюпейдж округіндегі гольф алаңдарына мыналар кіреді: Уитонның Чикаго гольф клубы, Ароухед гольф клубы және Кантиньи гольф алаңдары; Медина контри клубы; Глен Эллиннің Виллидж Линк және Глен Оук контри клубы; Аддисонның Оук Медоуз; Оук Бруктың Оук Брук гольф клубы, Батлер ұлттық гольф клубы және Баттерфилд контри клубы; Вуд Дейлдің Мейпл Медоуз; Вестмонттың Грин Медоуз; Лилдің Ривер Бенд (9 лункасы); Батыс Чикагоның Сент-Эндрюс гольф және контри клубы және Винфилдтің Клайн Крик гольф клубы, және тағы да басқалары.
Колледждер мен университеттер
Глен-Эллиндегі Дупаж колледжі – АҚШ-тағы ең ірі қоғамдық колледждердің бірі. Уитон колледжі – елдегі ең танымал және құрметті евангелистік христиан колледждерінің бірі. Бенедиктин университеті, Элмхёрст университеті және Солтүстік Орталық колледжі де өз аймақтарында ұзақ және құрметті тарихқа ие. Сонымен қатар, ең белгілі колледждер мен университеттерге: Даунерс-Гроувтағы Мидвестерн университеті мен Чикаго остеопатиялық медицина колледжі; Ломбардтағы Ұлттық денсаулық ғылымдары университеті; Лиследегі Солтүстік семинария және Ұлттық Луис университеті; ДеВри университетінің Аддисон және Непервилл кампустары; Солтүстік Иллинойс университетінің Непервилл кампусы; және Иллинойс технология институтының Уитон кампусы кіреді.
Денсаулық сақтау
ДуПейдж округының ауруханалары: Уинфилдтегі Орталық ДуПейдж ауруханасы; Напервиллдегі Эдвард ауруханасы; Эльмхерсттегі Эльмхерст еске алу ауруханасы; Хинсдейлдегі Адвентист Хинсдейл ауруханасы; Даунерс Гроувтегі Адвокат Жақсы Самариялық ауруханасы; Глендейл Хайтстегі Адвентист ГленОукс ауруханасы; және Уитондағы Марианжой оңалту ауруханасы.
Көлік
О'Хар халықаралық әуежайының округ шегіндегі бөлігінен басқа, Дюпейджде көптеген теміржолдар мен бірнеше шағын әуежайлар бар, оның ішінде Дюпейдж әуежайы да бар. Дюпейджге Пейс автобус жүйесі қызмет көрсетеді. Дюпейдж округі Метра, Чикаго аймағының қала маңы теміржол жүйесімен де жақсы қамтылған. Метраның он бір бағытының үшеуі округ арқылы өтеді: Милуоки ауданының батыс бағыты, Юнион Пасифик батыс бағыты және BNSF бағыты. Дюпейдж округінде 19 Метра станциясы орналасқан. Амтрак та округке Непервилл станциясы арқылы қызмет көрсетеді. Иллинойс Зефир және Карл Сандбург Чикагодан Квинсиге, Оңтүстік-Батыс Шеф Чикагодан Лос-Анджелеске, ал Калифорния Зефир Чикагодан Калифорнияның Эмеривилл қаласына қатынайды.