Кіріспе

Коконино округі, Аризона штатындағы қоғамдастық.
Гранд-Каньон ұлттық паркі ішіндегі археологиялық ескерткіш.

Тусаян – АҚШ, Аризона штатының Коконино округінде орналасқан қала. Ол 2010 жылы құрылды. Гранд-Каньон ұлттық паркінің оңтүстік кіреберісіне жақын орналасқан курорттық қала. 2010 жылғы халық санауы бойынша халқы 558 адамды құрады.

География

Құрастырылған қала ретінде Тусаянның жер көлемі тек 0,225 шаршы миль (1 км2) құрайды, бұл оны Аризона штатындағы ең кішкентай қалаға айналдырады. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, 2000 жылғы халық санағы бойынша белгіленген ауданның (CDP) жалпы ауданы 28,6 шаршы миль (74 км2) болған, оның ішінде 28,6 шаршы миль (74 км2) құрлық және 0,04% -ы су.

Климат

Көпен климаттық жіктелімі бойынша Тусаянның жылы жазғы Жерорта теңізі климаты (Csb) немесе құрғақ жазғы континенттік климаты (Dsb) болуы мүмкін, қолданылатын жүйенің нұсқасына байланысты. Жазғы күндері ыстық, ал түндері жаңартылғандай салқын. Қысқы мезгілде ауа температурасы көбінесе суық болады, күндізгі температура 40-қа жуық, ал түнгі температура 10-20 градус аралығында болады. Жыл бойы Тусаянда күндізгі температураның ауытқуы өте жоғары, бірақ жазда одан да артық, маусым айындағы орташа күндізгі температура 82 градус, ал түнгі температура 40 градусқа жетеді.

Демография

2000 жылғы санақ бойынша, CDP-де 562 адам, 222 үй шаруашылығы және 101 отбасы тұрды. Халық тығыздығы анықталмаған, ал тұрғын үй бірліктерінің орташа тығыздығы да көрсетілмеген. CDP-нің нәсілдік құрамы: 69,2% ақ нәсілді, 15,8% американдықтар (үндістер), 1,1% қара немесе афроамерикалықтар, 11,6% басқа нәсілдерден және 2,3% екі немесе одан көп нәсілді. Халықтың 30,3% испаниялық немесе латын американдықтар. 222 үй шаруашылығының ішінде 27,0% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 30,2% -ы бірге тұратын ерлі-зайыптылар, 9,0% -ы күйеуі жоқ әйел үй иесі, ал 54,1% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 32,9% жеке адамдардан тұрады, ал 1,8% -ы 65 жастан асқан жалғыз тұратын адамдар. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,37 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,38 адам. CDP бойынша халықтың жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер 25,4%, 18-ден 24 жасқа дейінгілер 15,5%, 25-тен 44 жасқа дейінгілер 36,5%, 45-тен 64 жасқа дейінгілер 20,1% және 65 жастан асқандар 2,5%. Медианалық жас 31 жас. Әр 100 әйелге 128,5 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 125,3 еркек келеді. CDP-дегі үй шаруашылығының медианалық табысы 34 917 доллар, ал отбасының медианалық табысы 45 625 доллар. Ер адамдардың медианалық табысы 28 125 доллар, ал әйелдердің медианалық табысы 21 250 доллар. CDP-нің жан басына шаққандағы табысы 16 637 доллар. Отбасылардың 14,9% және халықтың 18,2% кедейлік шегінен төмен өмір сүреді, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 18,0% және 65 жастан асқандардың ешқайсысы жоқ.

Экономика

Тусаян Гранд-Каньон ұлттық паркінің оңтүстік кіреберісінен шамамен бір миль қашықтықта орналасқан. Қаланың кәсіпорындары негізінен паркті бағалауға келген туристерге қызмет көрсетеді, алайда кейбір жергілікті тұрғындар қаланың өзін туристік орынға айналдыруға ниетті. Тусаян қаласындағы қонақүйлерде шамамен 1100 бөлме бар (Гранд-Каньон ұлттық паркінен көп).

Көлік

Гранд-Каньон ұлттық паркі әуежайы Тусаян қаласында орналасқан. Уильямс қаласынан келетін Аризона штатының 64-бағдарламалық жолы және Флагстаффтан келетін АҚШ-тың 180-шоссесі Тусаянға жол ашады. Олар қала ішінде төрт қатарлы тас жолды бөліседі, ал бизнес ауданынан тысқары қарай екі қатарлы болады. Бағдарламалық жолдар Валледе қаланың оңтүстігінде айырылады.

Құрастыру

Қоғам алғаш рет 1990 жылдардың басында қала құру мүмкіндігін қарастырды. Оған рұқсат беру үшін заң қабылданды, бірақ ол тек Тусаянға ғана қатысты болғандықтан, конституцияға қайшы деп танылып, күшін жойды. 2003 жылы ұлттық саябақ немесе ескерткішке жақын орналасқан 500 және одан көп тұрғыны бар кез келген қауымға қала құруға мүмкіндік беретін жаңа заң қабылданды. Тусаян Гранд-Каньон сауда палатасы бұл мәселені төрт жыл бойы зерттеген топты құрды. 2007 жылдың маусым айында олар қоғамға бейтарап есеп ұсынды, онда кіріс туралы болжамдар мен артықшылықтары мен кемшіліктерінің шолуы берілді. 2008 жылдың сәуірінде шамамен 30 сайлаушы 2 қыркүйектегі сайлау бюллетенінде қала құру мәселесін қарау үшін петицияға қол қойды. Бұл мәселе 78-62 дауыспен қабылданбады. 2010 жылдың 9 наурызында өткен келесі дауыс беруде бұл мәселе 116-71 дауыспен мақұлданды, соның нәтижесінде Тусаян Аризона штатының 91-ші қаласы болды. Коконино округінің қадағалау кеңесі тағайындаған уақытша қалалық кеңес 7 сәуірде қаланың алғашқы отырысын өткізді.

Білім

Көпшілігі Гранд-Каньон біріктірілген мектеп ауданында, ал шағын бөлігі Уильямс біріктірілген мектеп ауданында. Бұл ауданның жоғары мектебі – Гранд-Каньон жоғары мектебі.