Кіріспе

Британдық актриса (1912–2005)

Маргаретта Мэри Виннифред Скотт (13 ақпан 1912 – 15 сәуір 2005) – ағылшын сахнасының, киноның және теледидардың актрисасы, оның мансабы жетпіс жылдан астам уақытқа созылған. Ол BBC телесериалы «All Creatures Great and Small» (1978–1990) дағы ерекше мінезді жесір әйел рөлімен ең жақсы есте қалады.

Ерте өмір

Скотт 1912 жылы Лондонда Берта Юджин мен белгілі музыка сыншысы Хью Артур Скотттың отбасында туған. Ол Корольдік драмалық өнер академиясында білім алды, онда Селия Джонсонмен бірге оқыды.

Актерлік мансап

Скотт бала кезінен актерлік өнермен айналыса бастады, отбасы мен достарын көңілдіру үшін өлең оқу мен би-драмадан жеке қойылымдар ұйымдастырды. 1926 жылы, 14 жасында ол Лондон сахнасында «Ромео мен Джульетта» пьесасының қайта қойылған нұсқасында Меркуционың пажын сомдап, актерлік дебют жасады. Скотт Уильям Шекспирдің шығармаларының көрнекті шеберіне айналды, 1930-жылдардың басында және ортасында бірқатар есімді қойылымдар арқылы: біріншісі «Гамлеттегі» Ойыншы патшайым, содан кейін Офелия рөлінде ойнады. Ол 1932 жылы «Жаңа Театр» сахнасында Виола рөлін, ал BBC радиосында Офелия мен Джульетта рөлін сомдады. 1933 жылы ол Реджентс-парктегі Ашық Театрдың алғашқы төрт жазғы маусымының бірінде өнер көрсетті. Ол сондай-ақ Джордж Бернард Шоудың «Андрокл мен арыстан» пьесасында Лавиния рөлінде ойнады, режиссура автордың өзінің қатысуымен жүзеге асырылды. 1936 жылы Скотт Олд Викте «Love's Labours Lost» пьесасының маңызды қойылымында Розалина рөлін ойнады. Келесі жылы ол Шекспирдің тағы да көптеген пьесаларында ойнады, соның ішінде 1984 жылға дейін Ашық Театр сахнасындағы соңғы өнері «Ай айналасында» болды. Осы классикалық рөлдерден өзге, Скотттың қазіргі заманғы драмадағы жұмыстарына Эмлин Уильямстың «Қиялы жоспарланған кісі өлтіру» (автордың 1930 жылғы режиссерлік жұмысы), Маклиштің «Үрей» (1936), Морна Стюарттың «Сатқынның қақпасы» (1938) және Сидни Ховардтың «Шет елдік бидайы» (1939) пьесаларының премьералары кірді. 1939 жылға қарай Скотт Ұлыбританияның жетекші жас сахна актрисаларының біріне айналды.

Кәсіподақ ұйымдастырушысы

Скот 1934 жылы британдық актерлердің кәсіби одағы – Equity құрылған құжатқа қол қойған.

Кино мансабы

Скотттың кинодағы мансабы 1934 жылы Александр Корданың «Дон Хуанның жеке өмірі» фильмінде эпизодтық рөлмен басталды. Содан кейін ол Бен Траверстің «Альдвич фарсы» фильміндегі Леонора Стаффордтың сахнадағы рөлін қайта ойнады, Робертсон Хейр және Ральф Линнмен бірге түсірілді, ал 1936 жылы Александр Кордаға қайта қосылғанға дейін Герберт Уилкокстың «Олд Друридің Пегі» фильмінде Анна Ниглмен бірге ойнады. Кордамен келісімшарт жасасқан Скотт «Лондон фильмдері» үшін үш фильм түсірді: «Болашаққа қадам» (1936) – Х.Г. Уэллстің өзінің романынан Ральф Ричардсон, Реймонд Масси және Энн Тоддпен бірге Роксана/Рована рөлінде. «Жала жапқанға қарсы шара» (1937). «Қызыл қалампырдың оралуы» (1937).

Екінші дүниежүзілік соғыс

Соғыс кезінде Скотт үйде де, шетелде де театрлық қойылымдарда өнер көрсетуді жалғастырды, 1944 жылы ENSA құрамында Солтүстік Африка мен Италияға гастрольдік сапар жасады. 1941 және 1942 жылдары Стратфорд-на-Авондағы Шекспир ескерткіш театрындағы маусымдардан басқа, оның сахналық жұмыстарына Клэр Буттың "Қателікке орын" (1940), Джеймс Бридидің "Киелі арал" (1942) пьесасының тұңғыш қойылымы, сондай-ақ Лилиан Хеллманның "Рейн бойындағы күзет" (1943) және Джон Патриктің "Асыққан жүрек" (1945) пьесаларының британдық премьералары кірді. Ал кинодағы рөлдерінің ішінде "Жаңалықтардағы қыз" (1940) фильміндегі Джудит Бентли, Энтони Асквиттің "Ауырсызданбайтын той" (1940) комедиясындағы Марсия Ройд, "Атлантикалық паром" (1941), "Теңіздегі диверсия" (1942) және "Фанни газ шамдарында" (1944) мелодрамасындағы Алисия рөлдері бар.

Соғыстан кейінгі мансап

1940-жылдардың соңында және 1950-жылдар бойында Скотт сахнада және экранда алуан түрлі рөлдерді ойнауын жалғастырды. Шекспирмен байланысы 1946 жылғы «Венеция саудагері» және «Отелло» телеспектакльдерінің тұңғыш көрсетілімдерімен, сондай-ақ сахнадағы «Макбет» және «Гамлет» қойылымдарымен, Лондондағы «Фортуна», «Савиль», «Кембридж» және «Ең Көктемгі театрларындағы» қойылымдармен сақталды. Осы кезеңде ол «Мароккодан келген адам» (1945), «Шарли қайда?» (1952), «Сотталып жатқан қала» (1956), «Жылқышы» (1957) және «Кресцендо» (1970) сияқты фильмдерде ойнады. Скотт концерттік сахнада сэр Генри Вуд, сэр Малкольм Сарджент, сэр Дэвид Уиллкокс және сэр Джон Притчардтың басшылығымен Григ, Хонеггер, Перселл, Эльгар, Прокофьев және оның қайтыс болған күйеуі, британ композиторы Джон Вулдридждің шығармаларын орындаған баяндамашы/сөйлеуші ретінде белсенділік танытты. Келесі үш онжылдық бойында Скотт бүкіл Ұлыбританиядағы сахналарда өнер көрсетті және алыс Шығыс, Канада, Солтүстік және Оңтүстік Африканы қамтитын шетелдерде гастрольдік сапарлар жасады. Заманауи пьесалардың әлемдік премьераларынан басқа, автор Уильям Дуглас Хоумның режиссерлігімен Генри Кендалл қатысқан «Апа Эдвина» (1958), Энтони Куэйлмен бірге «Құрметті мырза» (1964), Анжела Хуттың «Түсіну» (1982) пьесаларында Сэлия Джонсон мен Ральф Ричардсонмен бірге ойнады. Оның 1960-шы, 1970-ші және 1980-ші жылдардағы көптеген театрлық жұмыстары Оскар Уайльдтың комедияларын қайта жандандырудан тұрды, соның ішінде «Лорд Артур Савилдің қылмысы» (1968 жылғы гастрольдік қойылым), «Маңызды емес әйел» (1974 және 1978), «Жұмыс істеудің маңыздылығы» (1974 және 1980 жылғы «Олд Вик театры»; сондай-ақ теледидарда), «Идеалды күйеу» (1976/1977 жылғы гастрольдік қойылым) және «Леди Виндермердің жаңғырығы» (Канада, 1979) кірді. Оның Вест-Эндтегі соңғы рөлі Франк Хаузердің режиссерлігімен Лео МакКернмен бірге «Хобсонның таңдауы» (1984) қойылымында болды.

Теледидар мансабы

Скотт Шекспирді теледидарда ойнаған алғашқы әйелдердің бірі болды, 1937 жылы BBC арнасында "Көп нұқсан туралы ештеңе" пьесасында Беатрис рөлін сомдады. 1946 жылы ол "Венеция саудагері" телеспектаклінде Порция рөлін ойнады.

Жеке өмір

Скот ағылшын композиторы Джон Вулдриджге үйленген, ол 1958 жылы автокөлік апатында қаза тапты. Олардың қызы Сьюзан Вулдридж актриса, ал ұлы Хью Вулдридж театр режиссері және продюсер. Скот 2005 жылғы 15 сәуірде Лондондағы үйінде 93 жасында пневмония мен сүт безінің қатерлі ісігінен қайтыс болды. Ол күйеуі Джонмен бірге Букингемширдегі Шольсбери қаласындағы Сент-Лоуренс шіркеуіне жерленген. Оның қабір тасында Маргаретта Скотт Вулдридж деп жазылған.