Кіріспе

"Симпсонның Киелі кітап оқиғалары" – американдық анимациялық телесериал "Симпсонның" оныншы маусымының он сегізінші бөлімі. Алғаш рет 1999 жылдың 4 сәуірінде АҚШ-тағы Fox телеарнасында көрсетілді. Бұл "Симпсон" сериалдарының жыл сайынғы үш бөлімдік циклдерінің біріншісі, және төрт жеке-дара сегменттен тұрады. #тег:ref|Эпизод төрт сегменттен тұрса да,

Сюжет

Бұл шіркеуде күтпеген ыстық Пасха күні, және ешкім де преподобный Лавджойдың уағыздарына қызығушылық танытпайды. Ақша жинау үшін табақ айналымда келе жатқанда, Гомер қоқыстан тауып алған шоколадты Пасха қоянын салады, бұл преподобный Лавджойды ашуға тітіркендіреді, ол оны жаман бейне деп атайды және оны Киелі кітапты бастапқысынан оқуға мәжбүр етеді. Симпсондардың бәрі ұйықтап қалады.

Мардж арманы

Мардж өзі мен Гомердің Адам мен Хауа екенін түсінеді. Олар Едем бағында бейбіт өмір сүреді, бірақ жылан (Жылан-қылмыскер) Адамды тыйым салынған ағаштан ондаған алма жеуге сұраныш етеді. Ол Хауаны бір алманы татып көруге көндіреді, ал Құдай (Нед Фландерс) оның жасаған күнәсін көреді. Адам көптеген алма жегенімен, Құдай тек бір алма жеген Хауаны ұстап алады, сондықтан ол Едем бағынан қуылды. Адам әйеліне жалтақтамайды, бірақ Хауаны сағынып, кейбір жануарлардың көмегімен туннель қазып, оны қайта бағына кіргізудің жолын ойлап табады. Құдайдың біржақты мүйізді аты, Гари, қазу кезінде шаршап, Құдай Адамды Хауаны баққа қайтадан тығыстырып кіргізуге тырысқанда қайтыс болады. Біржақты мүйізді атының өлімі оны одан да ашуландырады, және ол екеуін де Едем бағынан қуып шығады.

Лизаның арманы

Лиза өзі мен Спрингфилд бастауыш сыныбының басқа оқушыларының ежелгі Мысырдағы еврейлер екенін, ал Перғауын (Директор Скиннер) оларды пирамида салуға мәжбүр ететінін қиялдайды. Еврейлерді тек Мұса (Милхаус) ғана азат ете алады. Барт Перғауынның саркофагын бүлдіргенде, жанып тұрған бұтақтың ықпалымен, ол қалған оқушылардың жазалануына себеп болады. Лиза мен Мұса Скиннерден еврейлерді босатуды сұрайды, бірақ ол: «Өздеріңізді құлдар деп есептейсіздер?» деп айқайлап, олардан бас тартады. Лиза азаттыққа қол жеткізу үшін Мұсаға Перғауынды исраилдіктерді босатуға қорқыту үшін апаттар жасауға көмектеседі, бірақ олар сәтсіз аяқталады. Соның салдарынан Лиза мен Мұса пирамиданың қақпандарына түсіп кетеді. Олар қашып шыққаннан кейін Мұса барлық оқушыларды жинап, олар қашуға тырысады. Еврейлерді босату туралы ойланып тұрған Скиннер «Оларды қуғындап жетеңдер!» деп бұрғылайды. Олар теңізге жеткенде, Лиза теңізден өтудің бір жолын ойлап табады: олар бірден барлық мысырлықтардың дәретханаларын ағызып, теңізді құрғатады. Олар теңізден өтіп бара жатқанда, Перғауын мен оның сақшылары оларды «уақытша құрғаған теңізге» ілесіп кіреді, бірақ су қайтадан теңізге толып, оларды жалап қояды. Олар бір-бірін шашыратып көңіл көтереді, содан кейін жағаға қайтып оралады. Құтқарылғанына қуанған Мұса Лизадан исраилдіктердің болашағы қандай болатынын сұрайды, бірақ Лиза Мұсаны қырық жыл шөлде саяхаттауы керектігін айтып көңілін қалдырады. Мұса бұдан кейін яһудилердің тағдыры қалай болады деп сұрайды. Мұсаны тағы да ренжітпеу үшін, яһудилерге қарсы жүздеген жылдар бойы соққы беретін антисемитизм туралы айтмай, ол халықты манна іздеуге жіберіп, олардың назарын ауыстырады.

Гомердің арманы

Гомер өзін Сүлеймен патша ретінде елестетеді. Ленни мен Карл пирогқа иелік ету үшін таласады. Сүлеймен оны екіге бөліп, Ленни мен Карлды өлімге кеседі, содан кейін пирогті жеп, Иса мен Чекер Шариот арасындағы азаматтық іске төрағалық етеді.

Барттың арманы

Барт өзін Голиатты өлтірген Дәуіт патша ретінде көреді, бірақ соғыс әлі жеңіліп біткен жоқ: Нельсон – Голиаттың ұлы, Голиат II, ол Дәуіттің ең жақын досы Метусалахты (Грампаны) кек алу үшін өлтіреді. Қарымта жасап, Дәуіт Голиат II-ге шақырады, бірақ оған лақтыратын тастары болмағандықтан жеңіледі де, қаладан шығарылып жіберіледі. Содан кейін Дәуіт Голиат II-ні өлтіре алатынын айтқан Ральф деген қойшымен кездеседі. Ральф өлген деп есептелгеннен кейін, Дәуіт Голиат II-ні өлтіру үшін Ральфтың қойларымен жаттығу жасайды. Бұрын Биік Бабыл мұнарасына өрлеп, Голиат II-нің тамағына тұтанған шамды лақтырып, оны бағындырады. Голиат II күтпеген жерден әлі тірі болып шығады, бірақ Ральфтің өзі лақтырған қабір тасынан дереу қаза табады. Оның таңқалуына орай, қала тұрғындары Голиат II-ні ең жақсы патша деп санайды, себебі ол жолдар, кітапханалар және ауруханалар салған, сондықтан Дәуіт түрмеге қамалады.

Эпилог

Отбасы оянып, шіркеуде жалғыз екендерін көреді. Сыртқа шыққанда, Соңғы Соттың болғанын түсінеді: қызыл аспаннан от жауады, ал Төрт атты (аждаһа) суырып салады. Фландерлер жұмаққа көтеріледі, бірақ Симпсондар көтерілмейді; Лиза көтеріле бастайды, бірақ Гомер оның аяғын ұстап, кері тартады. Оның орнына Симпсондар тозаққа баспалдақпен түседі, онда Гомер дәмді барбекю иісін сезінеді, бірақ "Highway to Hell" әнінің кредиттерде ойнауымен бірге, зиянды тағамдардың жоқтығына көңілі толады.

Өндіріс

"Симпсонның Киелі кітапшалары" Мэтт Селман, Ларри Дойл және Тим Лонг есімді авторлардың қосымша еңбегі болды және Нэнси Круздің "Симпсон" сериалы үшін түсірген алғашқы эпизоды еді. Бұл эпизод алғаш рет 1999 жылдың 4 сәуірінде АҚШ-тағы Fox телеарнасында, сол жылы тойланған Құтылу мерекесі күні көрсетілді. Атқарушы продюсер және бұрынғы шоураннер Майк Скаллидің сөзіне сәйкес, эпизод идеясы Fox телеарнасы мереке күні көрсетілетін, Пасха тақырыбындағы "Симпсон" эпизодын жасауды сұрағанда туындады. Әдетте, Fox телеарнасы Пасха күні "Симпсонның" жаңа эпизодарын көрсетпейді, себебі ол "төмен рейтингілі күн" саналады, бірақ "Симпсонның Киелі кітапшалары" осы ереженің ерекше жағдайы болды. Дегенмен, автор Селманның айтуынша, эпизод идеясы оның және бұрынғы сценарийші Дэн Гренейдің оныншы маусымға арналған эпизодтар идеяларын бұрынғы сценарийші Доник Кэримен талқылаған кезде пайда болды. Кэри мен Греней "Киелі кітапша трилогиясы" туралы ұсыныс жасады, ол кейін "Симпсонның Киелі кітапшалары" эпизодына айналды. "Симпсонның Киелі кітапшалары" – бұл трилогиялық эпизодтардың біріншісі, ал 12-ші маусымдағы "Симпсонның керемет әңгімелерінен" бастап "Симпсон" сериалы әр маусымда бір трилогиялық эпизод шығарады. Шошқаның даусын тұрақты актер құрамының мүшесі Хэнк Азария орындады, ол серияда Мое Шислак сияқты басқа да кейіпкерлерді сомдайды. Едем бағында шұңқыр қазған біржақты мүйізді атты Тресс МакНейл бейнеледі. Эпизодтың соңында ойналатын ән – австралиялық хард-рок тобы AC/DC-нің "Highway to Hell" әні. Скаллидің сөзіне қарағанда, бастапқыда эпизодта бұл әнді қолдануға мүмкіндік болмады, себебі AC/DC-нің жазба компаниясы оны сатуға келіспеді. Бірақ, Скалли топтың менеджеріне тікелей қоңырау шалғанда, оған бұл туралы хабарланбағанын анықтады. Скалли, олар "Highway to Hell" әнін пайдалануға рұқсат сұрағанда, топтың менеджері "бірден келісім берді" және "Симпсон" командасына "үлкен жеңілдік" жасады. Эпизодтың DVD-дегі түсіндірмесінде Скалли 1999 жылы "Симпсонның Киелі кітапшалары" эпизодын Primetime Emmy Award сыйлығына, бір сағаттан кем анимациялық бағдарламалар санатында ұсынбағанына өкініш білдірді. Ол осы уақытта, бастапқы әңгімелерді сценарийшілер тобы жасамағандықтан, эпизодтың сәтті бола қоймайтынын ойлаған. Алайда, ол эпизодтың анимациясы "тамаша" болғанын және кейіннен Эмми сыйлығының ұсынылған эпизодтардың анимациясына "көп мән беретінін" білгенін айтты.

Мәдени сілтемелер

"Симпсонның Киелі кітаптардағы оқиғалары" еврей пайғамбарлары, киелі кітап және дін туралы, сондай-ақ Киелі кітапқа негізделген фильмдер туралы бірнеше сілтемелерді қамтиды. Олар азаптау камерасында болғанда, Милхаус пен Лиза бір шардың қасынан өтеді. Бұл шар "Изис шарлары" деп аталады және 9-маусымдағы "Лизамызды жоғалттық" эпизодында маңызды рөл атқарды. Рейтинг телешоуды көру үшін үй шаруашылықтарындағы теледидарлардың санына негізделген, бірақ Nielsen Media Research эпизодты 12,2 миллион көрерменнің қарағанын бағалады, бұл бұрынғы эпизодтан (шамамен 15,5 миллион көрермен көрген) айтарлықтай төмендеу. New York Daily News газетінің Дэвид Бианкулли көрермендердің азаюын эпизодтың діни мерекеде көрсетілуімен байланыстырды. Дегенмен, ол жексенбідегі ең көп тамашаланған екінші бағдарлама болды. 2007 жылдың 7 тамызында "Симпсонның Киелі кітаптардағы оқиғалары" "Симпсонның толық ондық маусымы" DVD жинағының бір бөлігі ретінде жарық көрді. Мэтт Гронинг, Майк Скалли, Джордж Мейер, Том Мартин, Ларри Дойл, Мэтт Селман және Нэнси Круз эпизодтың DVD-дегі аудиокомментарийіне қатысты. "Симпсонның Киелі кітаптардағы оқиғалары" эфирден кейін сыншылардың арасында әртүрлі пікірлер тудырды. Уоррен Мартин мен Адриан Вуд "I Can't Believe It's a Bigger and Better Updated Unofficial Simpsons Guide" кітабында эпизодты "Treehouse of Horror стиліндегі әңгімелеудің фантастикалық бұрылысы" деп сипаттады және әр сегменттің "өз алдына классикалық туынды" екенін қосты. DVD Town-нан Джеймс Плат эпизодтың идеясы "қауіпті" болғанын мойындады, бірақ оған әлі де риза болды. The Star Ledger газетінен Алан Сепинволл мен Мэтт Золлер Сейц эпизодты "күлкілі" деп атады, бірақ эпизодтағы "Мұсаның Қызыл теңізді барлық израильдіктер бірден дәретханаларын тартып, бөліп өткені туралы ұсыныс" "діни консерваторлардың" наразылығын тудыруы мүмкін екенін атап өтті. Керісінше, DVD Movie Guide-тан Колин Джейкобсон эпизодқа теріс баға беріп, "Симпсонның Киелі кітаптардағы оқиғалары" "көптеген Treehouse of Horror эпизодтарына қарағанда сәтті емес" деп жазды. Collider-ден Аарон Роксби "Симпсонның Киелі кітаптардағы оқиғаларын" өзінің ең сүйікті трилогиялық эпизоды емес деп атады және "Бұрынғы маусымдарда шоудың діни юмордың ең ойлы жағы болғанын ескерсек, бұл эпизод күшсіз сезінеді" деп жазды. Эпизодтың соңында Симпсон отбасы шіркеуден шығып, Апокалипсис басталғанын көреді. Отбасының қалған мүшелері жерде қалса, Лиза алғашқыда көкке көтеріле бастайды, бірақ Гомер оның аяғынан ұстап тоқтатады және: "Қайда бара жатырсың, қызым?" дейді. Бұл әзілді штаттық сценарист Джордж Мейер жазды және ол сериалдың авторы Мэтт Гронингтің сүйікті әзілі болып табылады.