Кіріспе

Ван Бюрен ( /v//æ//n// /'/b//jʊər//ə//n/ ван БЮРен) – Форт-Смит, Арканзас–Оклахома метрополиялық статистикалық аймағындағы екінші ірі қала және Арканзас штатының Кроуфорд округінің орталығы. Қала Форт-Смит қаласының солтүстік-шығысында, 40- және 540-тас жолдарының қиылысында орналасқан. Қала 1845 жылы құрылған, ал 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 23 218 адамды құрайды, бұл оны штаттың 21-ші ірі қаласы етеді.

Ерте тарих

Бұл аймақты 1818 жылы Дэвид Бойд пен Томас Мартин қоныстандырды. Арканзас 1819 жылы территория мәртебесін алғаннан кейін, Дэниел мен Томас Филлипс Арканзас өзені бойындағы трафик үшін отын қоймасы ретінде қызмет ететін ағаш кесетін орын салды. 1831 жылы қауым үшін пошта бөлімі салынды, ол кезде Филипс Лэндинг деп аталды. Бұл пошта бөлімі жаңа тағайындалған АҚШ Мемлекеттік хатшысы және болашақ президент Мартин Ван Бюреннің құрметіне аталды. Джон Дреннен және оның серіктесі Дэвид Томпсон бұл аймақты 11 000 АҚШ долларына сатып алды. Олар кемелерге отын жабдықтау бизнесін осы жаңа, биік жерге көшірді. Дреннен сыйлаған жерге сот ғимараты салынды, бірақ Ван Бюрен округ орталығы болса ғана. Дреннен қорығы – 1830 жылдарға қарай сақталған қаланың тарихи орындарының бірі. Ван Бюрен 1845 жылдың 4 қаңтарында қала ретінде бекітілді.

Америка Азаматтық соғысы

1862 жылдың 28 желтоқсанында Одақ және Конфедерация әскерлері Ван Бюрен қаласында және оның төңірегінде шайқасты, нәтижесінде генерал-майор Т.С. Хиндман басқарған Конфедерация күштері жеңіліске ұшырады, олар өзен арқылы оңтүстікке аз шығынмен қайтарылды. Ресми баяндамада генерал-майор Сэмюэл Р. Кертис 100 тұтқынды қолға түсіргенін хабарлады.

2019 жылғы су тасқыны

2019 жылдың мамыр айының соңынан маусым айының басына дейін Арканзас өзені Ван Бюрен қаласының жанында тасып, 12 метрге (41 фут) дейін көтерілді, бұл су тасқыны деңгейінен 6 метр (21 фут) жоғары болды. АҚШ-тың оңтүстік-орталық аймағындағы ауыр жаңбырлар АҚШ Армиясының инженерлік корпусы қызметкерлерін өзеннің жоғары ағысындағы су тасқынын жеңілдету үшін көп мөлшерде су жіберуге мәжбүр етті. Өзен бірнеше күн бойы Ван Бюрендегі су өлшегіш бойынша 12 метрге (41 фут) жақындады, нәтижесінде Кроуфорд округінде 25 үй зардап шекті. Кроуфорд округіндегі бір бөгет зақымдасса да, Ван Бюренде бөгеттің бұзылуы болған жоқ.

1996 жылғы торнадо

1996 жылы 21 сәуірде сағат 23:12-де Форт-Смит/Ван-Бюрен аймағына F3 торнадосы соқты, осыдан үлкен зиян келді. Оклахома штатында пайда болып, Арканзас және Пото өзендерінің қосылған жеріне жақын батыс Форт-Смиттен өткен торнадо екі адамды өлтіріп, 89 адамды жарақаттады және 300 миллион долларлық зиян тудырды. Қаза тапқандар – Форт-Смиттен кішкентай балалар. Торнадо ең қауіпті нүктесінде 800 метрге дейін кең болды. Форт-Смит қаласының орталығынан шыққаннан кейін солтүстік-шығысқа қарай Солтүстік Форт-Смиттегі өнеркәсіптік және тұрғын үй аудандарынан өтіп, Арканзас өзенін қайтадан кесіп, Ван-Бюреннің батыс жағындағы Маунт-Виста аймағына жетті, онда адам өлімі болмады, бірақ сол кезде бұл аймақта халық тығыз қоныстанған. Торнадо жер бетімен 11 километр (7 миль) қашықтыққа жүрді. Барлығы шамамен 1800 үй зақымдалды, олардың көп бөлігі Ван-Бюренде орналасқан.

Физикалық география

Ван Бюрен Кроуфорд округінің оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан, Арканзас-Оклахома штатының шекарасы батысқа қарай 3 шақырым қашықтықта жатыр. Арканзас өзені қаланың оңтүстік шекарасын құрайды және оны Себастьян округінің Форт-Смит қаласынан бөліп тұрады. Ли ағысы қаланың батыс жағынан Арканзас өзеніне құяды. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, Ван Бюреннің жалпы ауданы – 64,5 км², оның ішінде құрлық және 6,34% - су.

Климат

Ван Бюрен ылғалды субтропиктік климат аймағында орналасқан. Қала сондай-ақ "Торнадо аллеясы" деп аталатын аймақтың шығыс шетінде жатыр. Орташа температура қаңтарда 36°F-тан, шілдеде орташа 81°F-қа дейін жетеді, ал тамызда температура 90-нан 100 градусқа дейін көтеріледі. Жылдық орташа температура шамамен 60°F құрайды. Жауын-шашынның орташа жылдық мөлшері 41 дюйм, ал қардың мөлшері 6 дюйм шамасында. Шілде және тамыз айлары жылдың ең ыстық айлары болып табылады, орташа ең жоғары температурасы және орташа ең төмен температурасы. 32°C-тан жоғары температуралар жиі кездеседі, жылына орташа он бір рет тіркеледі. Желтоқсан және қаңтар айлары ең суық айлар, орташа ең жоғары температурасы 4°C және орташа ең төмен температурасы -9°C. 0°C-тан төмен температуралар жылына орташа бес рет тіркеледі, ал жылына 0,2 түн температура 0°C-тан төмен түседі. Қаланың ең жоғары температурасы 43°C, ол 1936 жылы тіркелген. Ең төменгі температура 1899 жылы тіркелген -29°C.

2020 жылғы халық санағы

+ Ван Бюрен қаласының нәсілдік құрамы Раса саны Пайыздық үлесі Ақ (испан тілді емес) 16,509 71,1% Қара немесе африкалық америкалық (испан тілді емес) 570 2,45% Жергілікті американдықтар 553 2,38% Азиялықтар 708 3,05% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар 14 0,06% Басқа/Аралас 1,805 7,77% Испандық немесе латиноамерикандықтар 3,059 13,18% 2020 жылғы АҚШ халық санауы бойынша, қалада 23 218 адам, 8,990 шаруашылық және 6,011 отбасы тұрады.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 18 986 адам, 6947 үй шаруашылығы және 5182 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады. 7427 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы құрады. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 87,37% ақ нәсілді, 1,64% қара немесе афроамерикалық, 1,96% американдық үндістер, 2,82% азиялық, 3,17% басқа нәсілдерден және 3,03% екі немесе одан көп нәсілді. Халықтың 6,04% испаниялық немесе латын американдықтарды құрады. 6947 үй шаруашылығының ішінде 40,4%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 56,2%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 14,7%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқаратын үй шаруашылықтары, ал 25,4%-ы АҚШ халық санағы бюросы бойынша отбасы емес деп саналды. 6947 үй шаруашылығының 362-сі некеде емес серіктес үй шаруашылықтарын құрады: 304 гетеросексуалды, 12 бір жынысты ерлер және 46 бір жынысты әйелдер. Барлық үй шаруашылықтарының 21,7%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 8,2%-ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,67 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,12 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 29,6%-ы 18 жасқа дейінгілер, 9,0%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 30,7%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 20,1%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 10,6%-ы 65 жастан асқандар. Орташа жас 33 жасқа тең. Әр 100 әйелге 92,0 еркек шақ келді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 86,8 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 33 608 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 37 198 долларды құрады. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 28 798 доллар, ал әйелдердің орташа жылдық табысы 21 201 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 14 948 долларды құрады. Отбасылардың 13,5%-ы және халықтың 16,7%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 24,4%-ы және 65 жастан асқандардың 13,0%-ы.

Экономика және инфрақұрылым

Ван Бюрен штаттағы көптеген ірі корпорацияларға отан және оның Порт және Индустриялық парк ауданы қала халқының көп бөлігін жұмыспен қамтиды. Өндіріс, азық-түлік өңдеу және медицина Ван Бюрендегі тұрақты салалар болып табылады. Басты жұмыс берушілердің қатарында Simmons Foods құс өңдеуші компаниясы, Ван Бюрен мектеп округі, USA Truck және Баптист денсаулық сақтау жүйесі бар.

Өнер және сәулет

Ван Бюренде Король опера театры орналасқан, бұл 19 ғасырдың соңында салынған Виктория стиліндегі өнер көрсету залы және ескі қала орталығының тарихи аймағының бір бөлігі. Тарихи қала орталығының оңтүстік жағында Миссисипи өзенінен батысқа қарайғы ең көне әлі жұмыс істеп тұрған сот үйі – Кроуфорд округінің соты орналасқан. Солтүстік жағында – бұл бетте суреттелген, бастапқыда Сент-Луис-Сан-Франциско темір жолының станциясы болған Old Frisco станциясы.

Медиа

Форт-Смит қалалық аймасының құрамындағы көптеген Форт-Смит негізделген телеарналар, оның ішінде KHBS және KFSM (олардың радио мачтасы Ван-Бюренде салынған), жергілікті жаңалықтар мен ауа райы туралы ақпарат береді. Қаланың басты газеті – Ван-Бюрен Пресс Аргус Курьер, алайда көптеген адамдар Форт-Смиттен шығатын Southwest Times Record газетін, сондай-ақ Арканзас Демократ Газетінің Солтүстік-батыс басылымын да оқиды.

Көлік

Ван Бюрен қаласы Интерстайт 40, Интерстайт 540 және Арканзас/Оклахома шекарасының тоғысқан жерінде орналасқандықтан, туризм және қонақжайлылық салалары күтпегендей дамыған. Қала бірнеше штаттық және АҚШ тас жолдарының, оның ішінде Арканзас тас жолы 59, АҚШ 64 және АҚШ 71 тоғысқан жерінде де орналасқан. Бұрын қаланың оңтүстік-шығысында жеке әуежай, Твин-Ситис әуежайы (коды 39AR) жұмыс істеген, бірақ ол көп жылдар бойы жабық. Қаладағы қазіргі теміржолдарға Арканзас және Миссури теміржолы, сондай-ақ Юнион Пасифик теміржолы жатады. Қалаға қалааралық автобус тасымалын Jefferson Lines жүзеге асырады.

Білім

Ван Бюрен мектеп ауданы – Кроуфорд округінің ең ірі мектеп ауданы болып табылады, оған алты бастауыш мектеп (K–5 сыныптар), екі орта мектеп (6–8 сыныптар), бір тоғызыншы сынып академиясы (9 сынып) және бір жоғары мектеп (10–12 сыныптар) кіреді. Ван Бюрен жоғары мектебі Арканзас штатының жоғары мектеп спортындағы 5A/6A Батыс дивизионында ойнайды.