Кіріспе
Канадалық компьютер ғалымы Артур Уитни (1957 жылғы 20 қазанда туған) – APL тілінен шабыдаланып жасалған A+, k және q бағдарламалау тілдерін, сондай-ақ Shakti Software компаниясын әзірлегенімен танымал канадалық компьютер ғалымы.
Arthur Whitney (born October 20, 1957) is a Canadian computer scientist most notable for developing three programming languages inspired by APL: A+, k, and q, and Shakti Software.
Мансап
Уитни 1980-ші жылдардың басында Торонто университетінде жоғары деңгейде таза математиканы оқыды. Содан кейін Стэнфорд университетінде жұмыс істеді және Кен Айверсон мен Роджер Хуэймен бірлесіп мақалалар жазды. Ол сондай-ақ J бағдарламалау тілінің бастапқы прототипін, қысқа және макро-операторларға толы, бір парақты кодты бір түстен кейін жазды. Бұл прототип J-ді іске асырушы Роджер Хуэй үшін үлгі болды және J-дегі ренк операторларын енгізуге себепкер болды. 1988 жылы Уитни Morgan Stanley компаниясында қаржылық қолданбаларды әзірлеумен айналыса бастады. Morgan Stanley-де Уитни A+ әзірледі, ол IBM мейнфреймдерінен Sun Microsystems жұмыс станцияларының желісіне APL қолданбаларын көшіруді жеңілдетуге арналған. A+ кішкентай примитивтік функциялар жиынтығына ие болды және жылдамдыққа, сондай-ақ үлкен көлемдегі уақыт қатарлы деректерді өңдеуге баса назар аударды. 1993 жылы Уитни Morgan Stanley-ден кетіп, Джанет Ластгартенмен бірге k бағдарламалау тілін коммерцияландыру мақсатында Kx Systems компаниясын құрды. 2015 жылы Businessweek журналында жарияланған Пол Фордтың мақаласына сәйкес, k – "өте қысқа жазбаларымен танымал" бағдарламалау тілі. Компания Union Bank of Switzerland банкімен эксклюзивті келісімге келді және келісімшарт аяқталғанға дейін Уитни k тілін пайдаланып түрлі саудалық қолданбаларды жасады. Келісімшарт басталғанда Уитни k-ға негізделген kdb деректер базасын құрды. 2003 жылы Kx Systems k-ға негізделген жаңа векторлық тіл q және Уитни жасаған kdb+ деректер базасын шығарды. 2018 жылы First Derivatives Уитни мен Ластгартенге тиесілі Kx Systems акцияларының аз бөлігін сатып алды. Содан кейін Уитни мен Ластгартен Shakti компаниясын құрды. Shakti платформасының жады көлемі шағын, ол жылдам орнатуға және таратылған, серпімді жұмыс жүктемелерін өңдеуге мүмкіндік береді. Ол сандық, уақыттық және мәтіндік деректерді, құрылымдалған немесе құрылымдалмаған түрде, кез келген деректер жиынтығымен жұмыс істей алады.