Кіріспе
Англиялық регби лигасының футболшысы және регби одағының жаттықтырушысы, австралиялық футболшы.
the Australian footballer
Шон Эдвардс, OBE (17 қазан 1966 жылы туған) – ағылшын регби одағының жаттықтырушысы және бұрынғы регби лигасының ойыншысы, қазір Франция ұлттық құрамасының қорғаныс жаттықтырушысы. Эдвардс – регби лигасы тарихындағы ең көп жүлде алған ойыншы, оның еншісінде 37 жеңіс медалі бар. 2015 жылы ол Регби лигасының Даңқ залына енген 25-ші адам атанды. Оқушы кезінде ол регби лигасы мен регби одағының екеуінің де Англия құрамасының капитаны болды. 1983-1997 жылдар аралығында Чемпиондық және Суперлигада «Уиган» үшін ойнады, сондай-ақ «Балмен Тайгерс», «Лондон Бронкос» (екі рет) және «Брэдфорд Буллз» командаларында доп теуіп жүрді. «Уиган» сапында Эдвардс рекордтық сегіз чемпионатты және рекордтық тоғыз Челлендж кубогын жеңіп алды. Барлығы ол 11 рет Челлендж кубогының финалына шықты, бұл да рекорд. 1990 жылы ол «Man of Steel» (Жылдың үздік ойыншысы) атағын иеленді және «Уиган» Даңқ залының мүшесі. Эдвардс Ұлыбритания құрамасы сапында 36 рет, 1995 және 1996 жылдары Англия құрамасы үшін, ал 1998 жылы Ирландия құрамасы үшін өнер көрсетті. Барлығы ол үш регби лигасы әлем чемпионатына қатысты. Оның інісі Бобби Эдвардс 1961 жылдың 23 қыркүйегінде «Уоррингтон» сапында Жаңа Зеландияға қарсы өткен ойында алаңға шықты. Эдвардс регби лигасы мен регби одағы бойынша Англия мектеп құрамасының капитаны болды және бірнеше клубтар оны өздеріне тартып алуға тырысты. Оның кіші інісі Билли Джо да 2003 жылы автокөлік апатында қаза болғанға дейін «Уиган» үшін регби лигасынан ойнады. Оның ұлы Джеймс «Уоспс» клубының академиясында ойнады және скрам-хав позициясында доп теуді. Эдвардс – католик, ал оның ағасы Джон Джонсон Уиганның викарийі және қаладағы Сент-Джон мен Сент-Мэри шіркеулерінің пастыры.
Ойын мансабы
Эдвардс он жетінші туған күнінде үлкен медиалық жаңғырумен «Уиганға» қосылды; 35 000 фунт стерлингтік трансферлік сома, мектеп оқушысы үшін тарихтағы ең жоғары көрсеткіш. Ол клуб сапындағы дебютін 1983 жылғы 6 қарашада «Йорк» клубымен өткізген матчта жасады, «Уиган» 30:13 есебімен жеңіске жетті. Бұл матч Эдвардс «Уиганға» қосылғаннан кейін 20 күн өткен соң өтті. Маусым соңында «Уиган» 1984 жылғы «Челлендж Кубогының» финалына өтті, ал Эдвардс «Виднес» клубына қарсы өткен матчта жеңіліске ұшырады, фулбэк позициясында ойнады. 1984-85 маусымда «Уиган» 1985 жылғы «Челлендж Кубогының» финалына жетті, ал Эдвардс , командасының жеңісіне бір ұпай енгізді. Эдвардс 1987 жылы «Уиганның» Сиднейдің «Манли Уорринга Си Иглз» клубына қарсы өткен Әлемдік клубтық кубокта ойнады. Эдвардс Сидней клубы «Балмен Тайгерс» сапында 1989 жылғы NSWRL маусымының ірі финалына жетті, онда ол резервтік құрамда таңдалды. 1990 жылы Эдвардс «Man of Steel» сыйлығын жеңіп алды, «Уоррингтонға» қарсы «Челлендж Кубогының» финалында сынған жақ сүйегі мен көз соқпағымен ойнады. Ол 10-шы минутта алаңнан тыс жасалған жоғары соққыдан зардап шекті. Ол алмастырылудан бас тартып, «Уиганның» үш ұпайын жасауға көмектесті. Алайда, «Ойынның үздік ойыншысы» атағын оның жартылай қорғаушы әріптесі Энди Грегори жеңіп алды. Эдвардс 1991 жылы «Уиганның» Сиднейдің «Пенрит Пантерс» клубын жеңген матчында ойнады. Эдвардс 1991-92 маусымды лиганың үздік ұпай соққан ойыншысы ретінде аяқтады, ол барлығы 40 ұпай енгізді. 1992 жылғы қыркүйекте «Суинтон» клубына қарсы өткен Ланкашир округі кубогының 2-ші турынде «Уиган» 78:0 есебімен жеңіске жетті, ол бір матчтағы ең көп ұпай соққан команданың рекордын (10) қайталады. Бұл Каунти Кубогының және қанаттан тыс ойыншы үшін жаңа рекорд болды. Ол сонымен қатар төрт ойында төрт ұпайдан және жеті ойында хет-трик жасады. 1992-93 маусымда Эдвардс RFL чемпионы «Уиган» сапында 1992 жылғы Әлемдік клубтық кубокта «Брисбен Бронкос» клубына қарсы ойнады. Ол 1994 жылы «Уиганның» Австралиядағы «Брисбен Бронкос» клубына қарсы Әлемдік клубтық кубогында ойнады, бұл матчқа 54 220 жанкүйер келді, бұл Әлемдік клубтық кубогының рекордтық көрсеткіші болды. Сондай-ақ, ол 1996 жылы «Бат» клубына қарсы өткен жаңа кодекс бойыншағы бірінші матчта да ойнады. Эдвардс «Уиганның» қатарынан сегіз «Челлендж Кубогын» жеңіске жеткен әрбір турына қатысты. Барлығы ол «Уиган» үшін 452 матч өткізді. Ол клуб үшін соңғы ойынын 1997 жылы «Ноусли Роудтағы» «Сент-Хеленс» клубына қарсы «Челлендж Кубогында» жеңіліске ұшырады. Эдвардс сол жылы «Уиганды» тастап, ұлы Джеймске жақын жерге көшіп, «Лондон Бронкос» клубына қосылды. Ол жаңа жаттықтырушы Эрик Хьюзбен келіспей қалды, ол Эдвардсқа ұлымен уақыт өткізу үшін әр аптаның алғашқы жаттығу сессиясынан қашуға рұқсат бермеді. Эдвардстың клубтан кетуіне рұқсат беруі «Уиган» жанкүйерлерінің көптеген шағымдарына әкелді. «Лондонда» бір маусым өткен соң, Эдвардс «Брэдфорд Буллз» клубына ауысты, бірақ бірнеше айдан кейін «Лондонға» оралды, онда ол «Лондон Бронкос» клубын 1999 жылы «Уэмблидегі» «Челлендж Кубогының» финалына жеткізді. Ол 2000 жылы карьерасын аяқтады.
Халықаралық
Эдвардс 1985 жылы Францияға қарсы ойын кезінде Ұлыбритания құрамасының ең жас ойыншысы болды. Оның саяси көзқарастарынан Ұлыбритания "Арыстандарының" туры аясында Эдвардс шахтерлер ереуілін қолдап, жейдесіндегі "Британдық көмір" логотипін жапсырды. Ол 1988 жылы Ұлыбритания "Арыстандарының" турына шақырылды, бірақ турдың алғашқы матчында Папуа-Жаңа Гвинеяға қарсы ойын кезінде тізесін жарақаттады және одан әрі қатыспады. 1990 жылы ол Ұлыбритания құрамасын алғаш рет капитандады, сондай-ақ 1992 жылы Ұлыбритания "Арыстандарының" турына іліккен. 1994 жылы Уэмблиде өткен алғашқы "Ashes" сынақ матчында Брэдли Клайдқа жасаған жоғары tackle үшін алаңнан қуылды. Эдвардс Ұлыбритания құрамасы сапында 36 рет ойнады, 32 ойынды бастап, тағы 4 ойынға қосалқы құрамнан қатысты және 16 эсселік ұпай жинады. Эдвардс 1995 жылғы әлем чемпионатында Англия құрамасының капитаны болды, бірақ жұқтырылған тізесінің салдарынан Австралияға қарсы финалда ойнамады.
Жаттықтырушылық мансап
2001 жылы Эдвардс регби одағында Лондонның «Wasps» клубына қорғаныс және үшінші қатар ойыншыларын жаттықтырушы ретінде қосылды. 2005 жылы Уоррен Гатленд Жаңа Зеландияға оралғаннан кейін бас жаттықтырушы болып тағайындалды. «Wasps» 2003, 2004 және 2005 жылдары үш рет қатарынан Англия регби одағы чемпионатында және 2004 жылы Heineken кубогында жеңіске жетті. Бас жаттықтырушы ретінде Эдвардспен «Лондон Wasps» 2006 жылы Англо-Уэльс кубогын, 2007 жылы Heineken кубогын және 2008 жылы Англия регби одағы чемпионатында жеңіп алды. Эдвардс Гатлендтің бас жаттықтырушы болып тағайындалғаннан кейін онымен қайта бірікті: Эдвардсқа Англияның екінші деңгейлі командасы «England Saxons» командасын жаттықтыру ұсынылған, бірақ ол Уэльс құрамасында көмекші жаттықтырушы лауазымын бағалаған. Бұрынғы ойыншы Мэтт Доусон Англияның оны Уэльске жоғалтуы «қылмыс» екенін айтып, оны «әлемдегі ең жақсы жаттықтырушы» деп сипаттады. Эдвардс 2011 жылдың қарашасында «Лондон Wasps» клубындағы лауазымынан кетті. Уэльс құрамасына қосылғаннан бері Эдвардс 2008, 2012 және 2019 жылдары «Үлкен дулыға» жеңісіне, сондай-ақ 2013 жылы «Алты ұлт» титулына қол жеткізді. Уэльс 2011 жылы Жаңа Зеландияда өткен Регби әлем чемпионатының жартылай финалына да шықты. Эдвардстың алғашқы «Алты ұлт» турнирінде Уэльс титулға қадам басқан жолда тек екі рет ғана қарсыласқа мүмкіндік берді, ал 2013–14 жылдары Уэльс турнирде 400 минуттан астам уақыт ешқандай гол жібермеді. 2008 жылы ол «Регби әлемінің халықаралық жаттықтырушысы» атанды. 2009 жылы Оңтүстік Африкаға жасаған туры кезінде ол «Британдық және ирландтық арыстандар» командасының қорғаныс жаттықтырушысы болды. 2018 жылдың 8 тамызында Эдвардс 2020 жылы Уэльспен келісімін аяқтағаннан кейін өзінің бұрынғы клубы «Wigan Warriors» командасын жаттықтыру үшін регби лигасына оралатындығы жарияланды. Ол бұл мүмкіндікті қабылдамауға болмайтын мүмкіндік деп сипаттады. Алайда, 2019 жылдың наурызында ол «Wigan» командасымен келісімшартқа қол қоймағанын, осы лауазым туралы баспасөз суретіне түскеніне және «Wigan» алаңында сұхбат бергеніне қарамастан, 2020 жылдың басында Франция құрамасының қорғаныс жаттықтырушысы болып тағайындалғанын мәлімдеді. Оның «Warriors» клубындағы лауазымды қабылдамау шешімі жанкүйерлердің наразылығын тудырды, ал Эдвардс өзінің клубтағы беделіне әсер еткенін мойындады.
Жеке өмір
Эдвардс M People әншісі Хизер Смоллмен ұзақ жылдар бойы қарым-қатынаста болды, одан олардың ұлы, Лейбористік партия кеңесшісі және Лондон Ассамблеясының мүшесі Джеймс Смолл Эдвардс дүниеге келді. Қазір бұрынғыдай бірге болмаса да, оның оңтүстікке көшуінің маңызды себебі – ұлына жақын болу қалауы еді. Оған Ұлыбритания регби лигасы командасын жаттықтырушы болу ұсынысы түскенде, ол одан бас тартты, себебі бұл оның отбасысынан алыс, көп уақытын солтүстікте өткізуді талап ететін еді. Ол психикалық денсаулыққа назар аудару мақсатында жұмыс істейтін Looseheadz қайырымдылық қорының демеушісі.