Вирлавей: Американдық үш тәждің чемпионы

Кіріспе

Whirlaway (1938 жылдың 2 сәуірі – 1953 жылдың 6 сәуірі) – американдық толыққанды тұқымды жарыс жылқысы. Ол американдық үштік тәждің (Triple Crown) жеңімпазы болған бес жылқының бірі. Ол үштік тәжді ұтып алғаннан кейін Travers Stakes жарысын да жеңіп, барлық төрт жарысты жеңген бірінші және жалғыз жылқы атанды. Whirlaway ағылшын Derby-інің жеңімпазы Blenheim-нен және Dustwhirl аналық жылқысынан туған. Whirlaway Кентукки штатының Лексингтон қаласындағы Calumet Farm шаруашылығында өсірілді. Бен А. Джонс баптады, ал Эдди Аркаро атпен жүргізді, нәтижесінде Whirlaway 1941 жылы үштік тәжді жеңіп алды. Ол Kentucky Derby-дегі ең үлкен айырмамен жеңіске жеткен рекордты Assault сияқты тағы бір үштік тәж жеңімпазымен бөліседі, екеуі де Derby-ді 8 ұзындықпен жеңді. Whirlaway "Мистер Лонгтейл" деп кеңінен танылды, өйткені оның құйрығы ерекше ұзын және қалың болды, жарыстар кезінде оның артында кеңінен желбіреп, желде әдемі ағып тұратын. 1940 жылы Turf & Sports Digest журналы оны Американың екі жасар құлын чемпионы деп таныды. Daily Racing Form басылымының сыйлығын Our Boots жеңіп алды. Whirlaway 1941 жылы, үштік тәжді жеңген жылы, және 1942 жылы, Shut Out Kentucky Derby және Belmont жарыстарын жеңген жылы Daily Racing Form және Turf & Sport Digest журналдарымен Американың жылқысы атанды.

Өмірбаян

Жігіттің жаттықтырушысының ұлы Джимми Джонс: "Уирлэй әдетке бейім жаратылыс еді. Оған әдеттер қалыптастыру қажет болды. Сондықтан біз оған қалаған әдеттерімізді үйреттік". Уирлэй ерекше мінезге ие деп есептелді. Чемпион құлын жарыс соңында жолдан жаңғырылып, жарыс ортасына қарай бұрылып, нәтижесінде жеңіліп қалатын әдеті болды. Кентукки дербиіне дайындық кезінде бұл мәселе соншалықты үлкен болды, жаттықтырушы Бен А. Джонс құлынның оң көзіне толық көзілдірік орнатты. Дерби алдындағы Уирлэйдің соңғы жаттығуында Джонс жылқының көру өрісін шектеу үшін көзілдірікте кішкентай тесік жасады. Джонс ішкі қоршаудан он фут қашықтықта тұрып, жокей Эдди Аркароға сол жерден атпен өтуін бұйырды. Уирлэй жаттықтырушысын көре алды, Аркаро оны тура жолмен жүргізе алды, және Уирлэй Кентукки дербиінде 8 ұзындыққа тең қазіргі (2018 жылғы дерек бойынша) рекордтық көрсеткішпен жеңіске жетті.

Жарыс рекорды

Бен А. Джонс жаттықтырған және Аркаромен бірге жүрген Whirlaway 1941 жылы АҚШ-тың үш тәжін жеңіп алды. Ол сондай-ақ сол жылы Лоуренс Реализация стейксі мен Траверс стейксін жеңіп алды; Whirlaway – Үштік Тәж бен Траверсті жеңіп алған жалғыз жылқы, кейде оны «суперфекта» деп атайды. Ол 1941 жылы «Turf and Sport Digest» журналының сауалнамасында 96 дауыспен 91 дауысқа ие болған Alsab-ты жеңіп, «Жылдың аты» атанды. Бір жылдан кейін Whirlaway сайлауда жеңісін қайталап, Alsab-ты 76 дауыспен, қарсыласының 45 дауысына қарсы жеңді. Аркаро 3 жастағы барлық жеңістерінде Whirlaway-дің жалғыз жүргізушісі болды, бірақ 1942 жылғы маусымның көп бөлігінде жарыс ережелерін бұзғаны үшін ұзақ мерзімге дисквалификацияланғандықтан, жүргізуден бас тартты. Жокей Джордж Вулф 1942 жылғы маусымның көп бөлігін жүргізді. 1942 жылдың 4 шілдесінде Empire City Race Track-те үлкен сенсация болып, Whirlaway Tola Rose-тан екінші орын алды, ол трассаның рекордтық уақытында төрт ұзындықпен жеңіске жетті. 15 шілдеде Whirlaway Массачусетс гандикабын жеңіп алып, 1 миль 1/8 арақашықтықты 1:48 1/5 уақытында Suffolk Downs трассасының рекордын жаңартты. Whirlaway мен Alsab 1941 жылғы бәсекелестігін 1942 жылға дейін жалғастырды. 1942 жылдың 19 қыркүйегінде Alsab Род-Айленд штатының Паутукет қаласындағы Narragansett Park-те өткен жарыста Үштік Тәждің чемпионын жеңді. Whirlaway соңғы түзуде қарқынды аяқтаса да, екі жылқы да түзу бойымен ұшып келгенде Alsab мұрынмен жеңіске жетті. Whirlaway 1942 жылы Alsab-ты жеңіп, 12 жеңіске ие болды, ал Alsab 9 жеңіске қол жеткізді, осылайша «Жылдың аты» атанды. Вулф бұрын 1938 жылы Seabiscuit-те және 1940 жылы Challedon-да Pimlico Special-ды жеңіп алған болатын, ол 1941 жылғы Үштік Тәж жеңімпазын 1942 жылғы Pimlico Special-да жеңіске жеткізді. Бұл жарысқа Whirlaway-ге қарсылас табылған жоқ. 12 желтоқсанда жиырма мыңнан астам адам Whirlaway-дің Fair Grounds Race Course-те өткен Луизиана гандикабының бірінші жарысын жеңіп алуын тамашалауға келді. Жаңадан құрылған Thoroughbred Racing Association бұл жарысты соғысқа көмек ретінде ұйымдастырды. 1944 жылы алты жасында Whirlaway Calumet Farm-да асыл тұқымды мал өсіруге жіберілді. Оның ең жақсы ұрпақтарының арасында Scattered (Coaching Club American Oaks жеңімпазы), Whirl Some (Selima Stakes), Dart By (All American Handicap) және Whirling Bat (1951 Louisiana Derby жеңімпазы) болды. 1950 жылдың тамызында Calumet Farm Whirlaway-ді француз селекционері Марсель Буссакқа жалға берді, ол жылқыны өзінің селекциялық фермасында, Haras de Fresnay le Buffard-та ұстады. Буссак 1952 жылдың қыркүйегінде Calumet-тен Whirlaway-ді сатып алды. 1953 жылы Буссактың француз фермасында жылқы өліп қалды. 1959 жылы Whirlaway Ұлттық жарыс мұражайының және Атақ-даңқ залының мүшесі болып сайланды. «The Blood Horse» журналының 20 ғасырдың АҚШ-тың 100 ең үздік таза қанды чемпиондарының рейтингісінде ол 26-орынды иеленді. Whirlaway құрметіне Saratoga Race Course-те жарыс өткізіледі.

Trained by Ben A. Jones and ridden by Arcaro, Whirlaway won the U. S. Triple Crown in 1941. He also won the Lawrence Realization Stakes and the Travers Stakes that year; Whirlaway is the only horse ever to win both the Triple Crown and the Travers, sometimes referred to as a "superfecta". He was voted the Horse of the Year in 1941, beating Alsab by 96 votes to 91 in a poll conducted by the Turf and Sport Digest magazine. A year later, Whirlaway repeated his win in the poll, beating Alsab with 76 votes to his rival's 45. Arcaro was the sole rider for Whirlaway in all of his 3 year old victories, but dismounted for most of the 1942 season, when he served a long suspension for racing infractions. Jockey George Woolf took the reins for the majority of the 1942 season. In a major upset on July 4, 1942, at Empire City Race Track, Whirlaway ran second to Tola Rose who easily won by four lengths in track record time. On July 15, Whirlaway broke the Suffolk Downs track record for a mile and one eighth with a time of 1:48 1/5 in winning the Massachusetts Handicap. Whirlaway and Alsab continued their 1941 rivalry through 1942. On September 19, 1942, Alsab defeated the Triple Crown champion in a match race at Narragansett Park in Pawtucket, Rhode Island. Although Whirlaway closed strongly through the stretch, Alsab lasted by a nose as both horses flew home through the stretch run. Whirlaway was named Horse of the Year for 1942 after defeating Alsab in a subsequent race and having 12 wins for the year to Alsab's 9. Woolf, who had previously won the Pimlico Special in 1938 on Seabiscuit and in 1940 on Challedon, rode the 1941 Triple Crown winner at a leisurely pace during the 1942 Pimlico Special in a walkover victory. No opponent had been found to challenge Whirlaway for the race. On December 12, more than twenty thousand people turned out to watch Whirlaway win the inaugural Louisiana Handicap at the Fair Grounds Race Course. The newly formed Thoroughbred Racing Association staged this event as a war relief effort. Whirlaway entered stud at Calumet Farm in the spring of 1944 at age six. Among his best offspring were Scattered (winner of the Coaching Club American Oaks); Whirl Some (Selima Stakes), Dart By (All American Handicap) and Whirling Bat (winner of the 1951 Louisiana Derby). In August 1950, Calumet Farm leased Whirlaway to French breeder Marcel Boussac, who stood the horse at his breeding farm, Haras de Fresnay le Buffard. Boussac purchased Whirlaway from Calumet in September 1952. The stallion died at Boussac's French stud in 1953. Whirlaway was elected to the National Museum of Racing and Hall of Fame in 1959. In The Blood Horse magazine's ranking of the top 100 U. S. thoroughbred champions of the 20th century, he was No. 26. Whirlaway has a race named in his honor at Saratoga Race Course.