Тарих

newLISP дизайнына екі негізгі Lisp диалектісі, Common Lisp және Scheme, сондай-ақ Pascal және C сияқты басқа тілдердің әсері тиді. newLISP 1991 жылы пайда болды және бастапқыда Sun 4 жұмыс станциясында әзірленді. Кейін Windows 3.0-ға көшірілді, онда 1.3 нұсқасы 1993 жылы шамамен CompuServe-де жарияланды, содан кейін Windows графикалық пайдаланушы интерфейсі (GUI) графикалық мүмкіндіктері бар қосымша және DOS консольдік қосымшасы (екіуі де 16 бит) ретінде қолжетімді болды. 1995 жылы Windows 95-тің шығуымен newLISP 32 битке көшірілді. 1999 жылдың сәуірінде newLISP Linux-қа көшірілді; оның негізгі алгоритмдерінің бір бөлігі қайта жазылды және барлық Windows-қа тән код жойылды. newLISP GPL лицензиясымен ашық кодты бағдарламалық жоба ретінде жарияланды, және Windows-тағы даму 6.0.25 нұсқасынан кейін тоқтатылды. 2001 жылдың бірінші жартысында newLISP графикалық мүмкіндіктері жоқ Cygwin платформасында Windows-қа қайта көшірілді. 2001 жылдың екінші жартысында newLISP tk деп аталған, Tcl/Tk кросс-платформалық интерфейсі 6.3.0 нұсқасымен бірге жарияланды. 2006 жылы 9.0 нұсқасында бүтін сандар арифметикасы және файлдармен жұмыс істеудің кейбір операциялары үшін 64 биттік дәлдік енгізілді. 2002 жылдың ортасында 6.5 нұсқасы шыққаннан бері даму өте қарқынды жүріп келеді және көптеген жаңа мүмкіндіктер қосылды.

Философия

newLISP Lisp тілінің жылдам, қуатты, платформааралық, толық мүмкіндіктерге ие скрипттік нұсқасын ұсынуға тырысады, бұл ретте деректерді сақтау (мысалы, дискідегі орын) және жад сияқты шамалы жүйелік ресурстарды ғана пайдаланады. Ол Lisp тілінің тізімдер, символдарды өңдеу, функцияларды бейнелеу, анонимді функциялар (ламбда өрнектері), s-өрнектер (бұрыс тізімдерді қоспағанда) және макростар сияқты мүмкіндіктерін қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, ол қазіргі заманғы скрипт тілінен күтілетін мүмкіндіктерді де ұсынады, оның ішінде реттегіш өрнектерді, XML, Unicode (UTF-8), Трансмиссиялық бақылау протоколы (TCP), Интернет протоколы (IP) және пайдаланушы деректер протоколы (UDP) арқылы желілік байланыс, матрицалар мен массивтерді өңдеу, жоғары деңгейдегі математика, статистика және Байес статистикалық талдау, математикалық қаржы және таратылған есептеулерді қамтиды. newLISP Беркли бағдарламалық таратуы (BSD), Linux, macOS, Solaris және Windows операциялық жүйелерінде жұмыс істейді. Сонымен қатар, "Ракеталар" жүйесінде де қолданылады.