Кіріспе

Гейлсбург – АҚШ-тың Иллинойс штатындағы Нокс округіне қарасты қала. Қала Пеориядан солтүстік-батысқа қарай 72 шақырым (45 миль) қашықтықта орналасқан. 2010 жылғы халық санауы бойынша, қаланың халқы 32 195 адамды құрады. Гейлсбург – Нокс округінің орталығы және Нокс және Уоррен округтарын қамтитын Гейлсбург микрополитендік статистикалық аймағының бас қаласы болып табылады. Қала аумағында жекеменшік төрт жылдық либералды өнер колледжі – Нокс колледжі және екі жылдық қоғамдық колледж – Карл Сэндбург колледжі орналасқан. Қаланың бір бөлігі Ұлттық тарихи жерлер тізіміне Гейлсбург тарихи ауданы ретінде енгізілген.

Тарих

Гейлсбургті Джордж Вашингтон Гейл құрды, ол Нью-Йорк штатының пресвитериан пасторы болды және қол еңбегі колледжінің тұжырымын жасап, оны алғаш рет Нью-Йорк штатының Ютика қаласының жанындағы Oneida институтында іске қосты. 1836 жылы Гейл Миссисипи өзенінің аңғарында қол еңбегі колледждерін құру үшін жазылысу және жер сатып алу жоспарын жариялады. Бұл мақсатта Нокс округінде жер сатып алынды және 1837 жылы колледжді құру жоспарына алғашқы жазылғандар келді де, Гейлсбургке айналатын жерге қоныстанды. Құлдыққа қарсы болған адамдармен алғашқыдан бастап толып тұрған Гейлсбург Иллинойс штатындағы құлдыққа қарсы алғашқы қоғамдардың біріне және Жер асты теміржолының аялдамасына айналды. Қалада бесінші Линкольн-Дуглас дебаты өтті, ол 1858 жылдың 7 қазанында болды. Гейлсбург сонымен қатар Мэри Энн "Ана" Бикердайктің үйі болды, ол Азамат соғысы кезінде Одақ әскерлеріне ауруханалық көмек көрсетті. Кейінірек Гейлсбург ақын Карл Сэндберг, суретші Доротея Таннинг және бұрынғы бейсбол жұлдызы Джим Сэндбергтің туған жеріне айналды. Сэндбергтің балалық шағындағы үйі Иллинойс тарихи сақтау агенттігімен Карл Сэндберг мемлекеттік тарихи орны ретінде сақталады. Онда оның туған үйі, заманауи мұражай, өзі мен әйелі Лилиан жерленген тас және қойылымдар өткізілетін орын бар. Тарихының көп бөлігінде Гейлсбург теміржол индустриясымен тығыз байланысты болды. Жергілікті кәсіпкерлер Иллинойстың сол кездегі екі ірі қаласын – Чикаго мен Квинсиді байланыстырған алғашқы теміржолға, сондай-ақ бастапқыда Миссисипи өзенінен бері, Айова штатының Берлингтон қаласында аяқталатын үшінші тармағын салуға үлкен қолдау көрсетті. Кейіннен бұл тармақ көпір арқылы жалғастырылып, батыс шекарасына дейін жетті. Чикаго, Берлингтон және Квинси теміржолы (CB&Q) осында ірі теміржол вагондарын сұрыптау алаңын орналастырды, оның ішінде дөңгелекті сұрыптауды алғаш рет қолданған алаң да болды. CB&Q сонымен қатар Оңтүстік Семинария көшесінде үлкен депо салды, ол 1983 жылы даулы түрде бұзылып, одан кішірек станциямен ауыстырылды. Алаң әлі күнге дейін BNSF теміржолымен пайдаланылуда. 19 ғасырдың соңында Атчисон, Топека және Санта-Фе теміржолы өзінің қызметін Чикагоға жалғастырғанда, ол Гейлсбург арқылы да жол салып, өзінің теміржол депосын салды. Депо қаланың оңтүстік-батысындағы Камерон қосылысының құрылысы Амтракқа Оңтүстік-Батыс Шефті Мендота тармағы арқылы қайта бағыттауға және Калифорния Зефирін және Иллинойс Зефирін Бурлингтон Солтүстік депосында біріктіруге мүмкіндік бергенге дейін жұмыс істеді. Біріктірулер сериясы екі желіні де BNSF теміржолының меншігіне біріктірді, олардың арасында сағатына орташа есеппен жеті жүк пойызы жүрді. 2004 жылы Maytag зауыты жабылғаннан кейін BNSF қайтадан Гейлсбургтегі ең ірі жеке жұмыс беруші болып табылады. Гейлсбург пионерлік дәуірдегі автомобиль компаниясы Western-нің үйі болды, ол қаланың атымен аталған Gale машинасын шығарды. Гейлсбург 1890 жылдан 1914 жылға дейін кіші лига бейсболының отаны болды. Гейлсбург Паверс – Гейлсбургте орналасқан кіші лига командаларының соңғы аты. Гейлсбург командалары Шығыс Айова лигасының (1895), Орталық мемлекетаралық лигасының (1890), Иллинойс Айова лигасының (1890), Иллинойс Миссури лигасының (1908–1909) және Орталық Ассоциацияның (1910–1912, 1914) мүшелері ретінде ойнады. Бейсбол даңқы залының мүшелері Гровер Кливленд Александр (1909) және Сэм Райс (1912) Гейлсбург үшін ойнады. Райс 1912 жылы әйелі, екі баласы, ата-анасы және екі әпкесі торнадода қаза тапқаннан кейін Гейлсбург командасынан кетуге мәжбүр болды. Гейлсбург командалары Иллинойс алаңында (1908–1912, 1914), Ломбард колледжі алаңында (1908–1912, 1914) және Нокс колледжіндегі Уиллард алаңында (1890, 1895) ойнады. Ломбард колледжі 1930 жылға дейін Гейлсбургте болды, ал қазір Ломбард орта мектебінің орнында. 560 Солтүстік Прери көшесіндегі Карр сарайы 1899 жылы АҚШ президенті Уильям МакКинли мен АҚШ мемлекеттік хатшысы Джон Хей өткізген президенттік кабинет отырысының орны болды.

География

Гейлсбург Нокс округінің батысында орналасқан. 74-ші тас жол қаланың шығыс жағынан өтеді, оңтүстік-шығысқа қарай 76 шақырымға дейін Пеория қаласына және солтүстікке қарай 58 шақырымға дейін 80-ші тас жолға, Төрт қала аймағына жақын жерге дейін жетеді. 2010 жылғы халық санауы бойынша, Гейлсбургтің жалпы ауданы 17,928 шаршы миль (46 км²), оның ішінде 17,75 шаршы миль (46 км²) (немесе 99,01%) құрлық және 0,178 шаршы миль (0 км²) (немесе 0,99%) су алабын құрайды.

2020 жылғы халық санағы

+Гейлсбург қаласы, Иллинойс – Расалық және этникалық құрамЕскерту: АҚШ халық санағы испандықтар/латиноамерикандықтарды этникалық категория ретінде қарастырады. Осы кестеде латиноамерикандықтар нәсілдік категориялардан тысқары қойылып, жеке категорияға жатқызылған. Латындықтар кез келген расаға жатуы мүмкін. Раса / Этностық (NH = Испандық емес) Халқы 2010Халқы 2020% 2010% 2020Ақ раса (NH) 25,11421,08878.01%70.17%Негрлер немесе афроамерикандықтар (NH) 3,6304,21511.28%14.03%Американың жергілікті халықтары немесе Аляска тумалары (NH) 56470.17%0.16%Азия расасы (NH) 2843010.88%1.00%Тынық мұхиты аралдарының расасы (NH) 770.02%0.02%Басқа раса (NH) 391720.12%0.57%Қосымша расалар (NH) 8281,6702.57%5.56%Испан немесе латино (кез келген раса) 2,3272,5526.95%8.49%Барлығы 32,19530,052100.00%100.00%

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы халық санағы бойынша қалада 33 706 адам, 13 237 үй шаруашылығы және 7 902 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 14 133 тұрғын үй бірлігін құрады, орташа тығыздық 8,4% болды. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 84,23% ақ нәсілді, 10,20% афроамерикандық, 0,22% американдық үндістер, 1,03% азиялық, 0,02% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 2,46% басқа нәсілдер және 1,84% екі немесе одан көп нәсілдің өкілдері. Кез келген нәсілге жататын халықтың 5,01% -ы испан немесе латын американдықтарды құрады. 2000 жылғы халық санағы мәліметтері бойынша, 17,4% неміс, 12,6% американдық, 11,5% ирландтық, 11,3% швед және 9,1% ағылшын тегінен шыққан. 13 237 үй шаруашылығының 26,3% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 43,6% -ы бірге тұратын жұбайлар, 12,4% -ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 40,3% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 34,6% жеке адамдардан тұрады, ал 16,1% -ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,24 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 2,87 адамды құрады. Халықтың жас ерекшеліктері: 21,1% -ы 18 жасқа дейінгілер, 11,8% -ы 18-24 жас аралығындағылар, 27,0% -ы 25-44 жас аралығындағылар, 22,0% -ы 45-64 жас аралығындағылар және 18,1% -ы 65 жастан асқандар. Орташа жас 38 жасқа тең. Әр 100 әйелге 100,3 еркек шамасында келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 98,1 еркек шамасында келеді. Қаладағы үй шаруашылығының орташа табысы 31 987 доллар, ал отбасының орташа табысы 41 796 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 31 698 доллар, ал әйелдердің 21 388 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 17 214 долларды құрады. Отбасылардың 10,7% және халықтың 14,7% кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 23,4% және 65 жастан асқандардың 6,3% кедейлікте өмір сүреді.

Фестивальдар

Гейлсбург қаласы маусымның төртінші демалыс күндері өткізілетін Теміржол күндері фестивалінің туған жері. Фестиваль 1977 жылы сол кездегі Burlington Northern компаниясының жұртшылыққа ашық есік күні ретінде басталды. Burlington Northern компаниясы өз аулаларынан пойызбен экскурсиялар ұйымдастырды. Қала көбірек адамдарды тарту үшін көше жәрмеңкелерін өткізе бастады. 1981 жылы Гейлсбург теміржол музейі құрылып, Теміржол күндерінде есігін ашты. Бір кезде қала мен теміржол бірлесіп мерекелік шараларды өткізді. 2002 жылы теміржол фестивальден қол үзді және аулаға экскурсиялар тоқтатылды. 2003 жылы қала жергілікті ұйымдармен бірлесіп фестивальді қайта жаңартып, Гейлсбург теміржол музейі аулаға автобуспен сапарларды қайта бастады. Содан бері Гейлсбург теміржол музейі аулаға экскурсиялар өткізіп келеді. 2010 жылы Гейлсбург теміржол музейі VIP-тур ұйымдастырды, онда таңдалған топқа Hump Towers және Diesel Shop-қа кіруге рұқсат беріліп, BNSF компаниясының жұмысымен танысты. Фестиваль барысында АҚШ-тың орталық-батысындағы ең ірі теміржол моделі және макеттерінің көрмесі жаңа Гейлсбург орта мектебінің спорт залында Теміржол күндерінде өтеді. Сондай-ақ қыркүйек айында Стори көлінде Ұлы картон қайық регаттасы және жыл сайынғы резеңке қаз жарысы ұйымдастырылады. Әр тамыздың үшінші демалыс күні Стори көлі саябағында Азамат соғысы және 1840 жылға дейінгі кезеңдерге арналған тарихи қайта жаңғырту шаралары өткізіледі.

Көлік

Амтрак, ұлттық жолаушылар теміржол жүйесі, Чикагодан күн сайын төрт пойызбен қызмет көрсетеді. Ол Калифорния Зефирін, Карл Сандбургті, Иллинойс Зефирін және Оңтүстік-Батыс Шефті күн сайын Чикаго Юнион Станциясынан Гейлсбург станциясына дейін және батысқа қарай басқарады. Оңтүстік-Батыс Шефі, сондай-ақ штат тарапынан қолдау көрсетілетін Карл Сандбург және Иллинойс Зефирі жолаушыларды Чикагоға немесе батысқа қарай тасымалдайды, ал Калифорния Зефирі тек шығысқа қарай бағытталған рейсінде ғана жолаушыларды түсіреді, себебі басқа пойыздар жеткілікті қызмет көрсетеді. Гейлсбург Транзит қала ішінде автобус қызметін ұсынады. Төрт маршрут бар: Алтын экспресс-тұйық, Жасыл орталық тұйық, Қызыл батыс тұйық және Көк шығыс тұйық. BNSF Гейлсбургке теміржол жүк тасымалын жүзеге асырады және қаладан оңтүстікке қарай 3 км жерде орналасқан үлкен иілімді сорттау станциясын пайдаланады. Гейлсбург 74-ші мемлекетаралық тас жолымен байланысты, ол солтүстікке қарай Молинге дейін, ал оңтүстік-шығысқа қарай Пеорияға және одан әрі созылады. Чикаго–Канзас-Сити экспрес-жолы, сонымен қатар Иллинойс 110-шы маршруты ретінде белгілі, Гейлсбург арқылы өтеді. Оңтүстік-батысқа қарай ол Батыс Иллинойс университетінің орналасқан жері – Макомб қаласынан өтеді, содан кейін Миссури штатына өтетін Куинси қаласына қарай бағытталды. Гейлсбургке 34 және 150 АҚШ маршруттары қызмет көрсетеді. US 34 Гейлсбургті Айова штатының Берлингтон және Чикаго қалаларымен байланыстырады. Бұл тас жол Гейлсбургтен басталып, батысқа қарай Монмутқа дейін созылады. Ол Гейлсбургке Батыс Мейн-стрит, Солтүстік Хендерсон-стрит және Солтүстік Семинария-стрит арқылы, сондай-ақ 74-ші мемлекетаралық тас жолымен қосылатын қосымша түйіскен жерлер арқылы жалғанады. US 150 Гейлсбургтің ортасынан өтеді. Ол оңтүстік-шығыстан Гранд-авеню ретінде қалаға кіреді, қала ортасынан Мейн-стрит ретінде өтеді және Солтүстік Хендерсон-стрит ретінде қаладан шығады. Гейлсбургке Иллинойс штатының 97-ші, 41-ші, 164-ші маршруттары, сонымен қатар Нокс округінің 1, 7, 9, 10, 25, 30, 31 және 40-шы маршруттары да қызмет көрсетеді. Гейлсбург қалалық әуежайы жалпы авиацияға қолжетімділік ұсынады, ал Quad City халықаралық әуежайы және General Wayne A. Даунинг Пиория халықаралық әуежайы коммерциялық рейстерді ұсынады. Гейлсбург Ұлттық теміржол даңқының залына үй иесі болады. 30 миллион долларлық жобаға қаражат жинау жұмыстары жүргізілуде, бұл жоба 2006 жылы Конгресс мекеменің құрылуына рұқсат беретін заңды қабылдағанда үлкен серпін алды. Музей туризм мен қоғамға қаржылық көмек әкеледі деп күтілуде. Музейдің құрылысы 2019 жылы басталды.

Медиа

Гейлсбургте бірнеше радиостанциялар мен газеттер бар, олар жергілікті, аймақтық және ұлттық жаңалықтарды жеткізеді. WGIL AM, WAAG, WLSR FM және WKAY FM – барлығы Galesburg Broadcasting компаниясына тиесілі, ал Prairie Radio Communications – WAIK AM компаниясына тиесілі. KZZ66 Galesburg аймағындағы NOAA Weather Radio үшін ауа райы ақпаратын ұсынады. The Galesburg Register Mail газеті 1927 жылы Galesburg Republican Register және Galesburg Daily Mail газеттерінің бірігуі нәтижесінде құрылды. Бұл екі газеттің тарихы 19 ғасырдың ортасына дейін жетеді. Күнделікті шығатын бұл газет қаланың негізгі газеті болып табылады және 2007 жылдың сәуір айында Gate House Media компаниясына сатылғанға дейін Copley Press компаниясына тиесілі болды. "Зефир" газеті 1989 жылы жарық көрді, бейсенбі күндері шығарылып, 2010 жылдың 9 желтоқсанында соңғы саны шыққанға дейін жергілікті меншіктегі жалғыз газет болды. "Жаңа Зефир" газеті 2013 жылдың басында жарық көруді бастады. Ол әр жұма сайын шығады. The Knoxville Bulletin газеті 2016 жылдың мамыр айында құрылған апталық газет. Оның иесі – Limestone Publishing компаниясы. Гейлсбург Quad Cities телеарналары нарығының құрамына кіреді.

FM радиосы

90.7 WVKC "Три Штаттар Қоғамдық Радиосы", Батыс Иллинойс Университеті және Нокс Колледжі қолдаған Три Штаттар Қоғамдық Радиосы (NPR HD Radio қосалқы арналары бар)
92.7 WLSR "92.7 FM The Laser", Active Rock (RDS Орындаушы/Тақырыбы)
94.9 WAAG "FM 95", Country (RDS Орындаушы/Тақырыбы)
95.7 WVCL, Діни, Үш періштелер хабар тарату желісінің серіктесі
100.5 W263AO (91.5 WCIC-ті қайта таратушы), Christian AC (RDS)
105.3 WKAY "105.3 KFM", Adult Contemporary (RDS Орындаушы/Тақырыбы)

Танымал мәдениет

Гельсбург – дөңгелек аттракционды (Феррис дөңгелегін) ойлап тапқан Джордж Вашингтон Гель Феррис-младшийдің туған жері. Аңыз бойынша, төрт Маркс ағайындысы (Граучо, Чико, Харпо және Гуммо) 1914 жылы Гельсбургтегі Гайти театрында өздерінің лақап есімдерін алған. 20-ғасырдың басында «о» әрпімен аяқталатын лақап есімдер кең таралған, және вадевиль актерінің бірі Арт Фишер оларды сол жердегі покер ойыны кезінде берген дегенді айтады. Зеппо Маркс өзінің лақап есімін кейін алған. Барак Обама 2004 жылғы Демократиялық ұлттық конвенциядағы маңызды сөзінде және 2010 жылғы елдің жағдайы туралы үндеуінің басында Гельсбургті атады. 2011 жылы Обама Гельсбург орта мектебіне сапар шегіп, аймақтағы автобус сапары барысында студенттермен сөйлесті. Бейсболдың көрнекті өкілі Джимми Фокс өмірінің соңғы жылдарын Гельсбургтегі стейкхауста қонақ күтуші болып өткізді. Фокс 1967 жылы қайтыс болғанға дейін жұмыстан кетіп қалды. Рональд Рейган 1917-1918 жылдары Силас Виллард бастауыш мектебінде екінші сыныпқа оқыды. 1952 жылы ол «Жеңімпаз команда» фильмінде питчер Гровер Кливленд Александрдың рөлін сомдады, бұл Александрдың кіші лигадағы «Гельсбург Бустерс» командасымен ойынға қатысқан кезінен басталады. Гельсбург – суретші Стивен Принаның туған жері, оның соңғы жұмысы «Гельсбург, Иллинойс+» түрлі медиа арқылы қаланың бейнесін жанама түрде көрсететін көрмені қамтиды. NES ойыны «Ninja Gaiden»-нің бірінші деңгейі Гельсбургте, Нью-Йорк қаласына ұқсас бейнеленген.