Кіріспе

Джефферсонвилл – АҚШ-тың Индиана штатындағы Кларк округінің орталығы, Огайо өзенінің жағасында орналасқан қала. Жергілікті тұрғындар қаланың қысқаша атын – Джефф деп жиі атайды. Қала Луисвилл қаласының (Кентукки штаты) солтүстігінде, I-65 тас жолы бойында, Огайо өзенінің арғы бетінде жатыр. 2020 жылғы халық санауы бойынша қала халқы 49 447 адамды құрайды. Джефферсонвилл 1786 жылдан кейін Форт-Финни маңындағы қоныс ретінде пайда болды және 1801 жылы, Томас Джефферсон президенттік лауазымға келген жылы, оның құрметіне аталды.

Негізгі мекемеге дейін

1786 жылы Кеннеди көпірінің жанында Форт-Финни орнатылғанда, Джефферсонвиллдің негізі қаланды. АҚШ армиясының жоспарлаушылары Огайо өзенінің жақын маңдағы қисығына бақылау үшін осы жерді таңдады, бұл оралманды жергілікті американдықтардан қорғауда стратегиялық артықшылықты қамтамасыз етті. Уақыт өте келе, осы жерде елді мекен пайда болды. 1791 жылы форт барон фон Штубеннің құрметіне Форт Штубен деп аталды. 1793 жылы форт тастап кететілді. 1802 жылы жергілікті тұрғындар Томас Джефферсон жасаған торлы жоспарды қала құру үшін пайдаланды. 1803 жылдың 13 қыркүйегінде қалада пошта бөлімі ашылды. 1808 жылы Индиана штатының екінші федералдық жер сату кеңсесі Джефферсонвиллде құрылды, бұл Индианадағы қоныстанудың өсуіне бастама берді, ал 1812 жылғы соғыстың аяқталуы осы процесті одан әрі жеделдетті. 1802 жылы Джефферсонвилл Спрингвиллді Кларк округінің орталығы ретінде ығыстырды. 1812 жылы Чарльзтаун округ орталығы атанды, бірақ 1878 жылы ол Джефферсонвиллге қайта оралды және қазірге дейін сол жерде орналасқан.

Кеме жасау

1819 жылы Джефферсонвиллде алғашқы кеме құрылысы басталды, және бу кемелері Джефферсонвилл экономикасы үшін маңызды рөл атқарды.

Жер асты темір жолы

Түстік шекаралас еркін штат ретінде Индиана, Жер асты темір жолының маңызды бір қадамы болды. 1830 жылға қарай, Джефферсонвилл Луисвиллде Огайо өзенінен өтетін қашқындар үшін алғашқы және ең ірі бағыт болды. Жүздеген азаттық іздеушілер Кларк округы арқылы солтүстікке, Канадаға жол тартты. Джефферсонвилл азаматтарының құлдықтан қашқандарға көмектескен көптеген жағдайлары болды. 1850 жылдары мэрлер Освальд Вули және Урия Дамрон құлдарды "қашырып жібергені" үшін тұтқындалды. 1863 жылы афроамерикандық кір жуушы Ханна Толливер Кентукки штатының Луисвилл кемежайында Огайо өзенінен басқа әйелдің азаттыққа өтуіне көмектесуге тырысқанда тұтқындалды. Ханна кінәлі деп танылды және Франкфорттағы Кентукки штатының түрмесіндегі жеті әйел түрмешінің бірі болды. Доктор Натаниел Филд 1829 жылы Кентукки штатының Миддлтаунынан Джефферсонвиллге көшіп келді. Ол Джефферсонвиллдегі Жер асты темір жолы қызметінің жетекшісі болды, күндіз қашқындарды жертөлесінде жасырып, түнде оларды келесі "станцияға" жіберіп отырды. Филд Индиана штатының Құлдыққа қарсы қоғамының президенті және Цинциннати және Ричмонд, Индианадағы Жер асты темір жолының жетекшісі Леви Коффинның досы болды. Пастор Келвин Фэрбанк Джефферсонвиллде Тамарға қашып кетуіне көмектескені үшін тұтқындалды. Ол Луисвиллде сотталып, айыпталды және ондаған жылдар бойы Франкфорт түрмесінде отырды.

Джо Холт лагері

Азамат соғысы кезінде Джефферсонвилл Оңтүстікке қарайтын маңызды қақпалардың бірі болды. Бұл, көбінесе, Луисвилл қаласының тікелей қарсысында орналасқандығымен байланысты болды. Үш теміржол (соның ішінде Джефферсонвилл теміржолы және Огайо мен Миссисипи теміржолы) Джефферсонвиллге солтүстіктен, сондай-ақ Огайо өзені арқылы кеме жолымен қызмет көрсетті. Оңтүстікте жұмыс істейтін Луисвилл және Нэшвилл теміржолы Луисвилл мен Оңтүстіктің қалған бөлігі арасындағы байланыс звеносін қамтамасыз етті. Осы факторлар қаланың Одақ армиясының жабдықтары мен әскерлерін орналастыруға ыңғайлы орны болуына мүмкіндік берді. 1862 жылы екі жергілікті полк қалада алғашқы әскери лагерь құрды. Бұл орын Джо Холт лагері деп аталды, ал лагерь Джо Холт ауруханасы деп аталған ауруханаға айналғанда бұл атау сақталды.

Джефферсонвиллге эвакуациялау

1862 жылдың қыркүйек және қазан айларында генералдар Бракстон Брагг және Э.Кирби Смит басқарған екі Конфедерация армиясы Луисвилл қаласына жақындады, ол маңызды стратегиялық мақсат болатын. Генерал Уильям "Булл" Нельсон әйелдер мен балаларды эвакуациялауға бұйрық берді. Көптеген адамдар өзен арқылы Джефферсонвилл қаласына қашып кеткендіктен, қаланың қонақүйлері мен жатақханалары толып кетті. 24 қыркүйекте генерал Дон Карлос Бьюэлл және оның әскері Конфедерациялық армиядан аздап бұрын Луисвиллге жетті. 100 000 одақтас әскер Луисвиллді сәтті қорғап, кез келген басып кіруді болдырмады.

Квартирмейстер қоймасының құрылысы

Джефферсонвилл квартермейстерінің қоймасы Азамат соғысының басында Одақтың квартермейстерлік департаменті үшін сақтау қоймасы ретінде құрылды. Соғыс аяқталғаннан кейін Огайо айманындағы барлық әскери жабдықтау қоймалары жабылды (Джефферсонвиллдікі болмағанда), ал барлық жабдықтар Джефферсонвиллде сақталды. 1871 жылы АҚШ армиясы қаладағы операцияларды төрт шаршы блокқа шоғырландыра бастады. 1937 жылғы Огайо өзенінің тасқыны кітапхана коллекциясының көбісін жойды. Бірақ, бірнеше айлық жұмыс пен ақша және кітаптардың түсуінің арқасында кітапхана 1937 жылдың қараша айында қайта ашылды. Ол сондай-ақ Бірінші Пейнтекост баптист шіркеуін де сол жерге көшіріп, көршілес штаттарда діни жиындар өткізді. Осы уақытта ол Джефферсонвилл кешкі жаңалықтарының шіркеуін бейнелеуін үнемі сынап, әрі өз қызметтерін және жамағатты кеңейтуді жариялау үшін «Ақиқат туы» атты жаңа басылымды іске қосты. Оның танымалдығының көп бөлігі алкогольге тыйым салуға қарсылығынан туындады. 1934 жылы өрт Дэвистің Бірінші Пейнтекост баптист шіркеуін қиратты. Жылдар бойы заңдық қиындықтардан кейін Дэвиске шіркеуді қайта құруға рұқсат берілмеді. Ол Джефферсонвилльді тастап кетті, ал Уильям Бранхам – бұрын Дэвистің шіркеуінде ақсақал болған – қауымның пасторы болды. Бранхам қауымды жаңа ғимаратқа көшіріп, оны қазіргі танымал Бранхам шатыры деп атады.

1937 жылғы су тасқыны

Джефферсонвилл 1937 жылы Огайо өзенінің тасқынынан зардап шеккен көптеген қалалардың бірі болды. Қаңтардың ортасында рекордты жаңбыр жауғаннан кейін қаланың 90 пайызы су астында қалды, электр қуаты үзілді, қалаға келетін барлық жолдар жабылды және бөгет бұзылды. Индиана Ұлттық гвардиясы аймаққа көшірілгендерге көмектесу, қажетті апаттық жабдықтарды тарату, тұрғындарды қызбаға қарсы екпе жасау және ішуге жарамды суды тазарту үшін жіберілді. Соңында, айдың соңына қарай су деңгейі төмендеді. Тасқын Огайо аңғарында шамамен 250 миллион долларлық зиян келтірді.

"Кішкентай Лас-Вегас"

1930 және 1940 жылдары құмар ойындар Джефферсонвиллдің Ұлы депрессиядан және 1937 жылғы су тасқынынан қалпына келуіне зор үлес қосты. Осының нәтижесінде қала "Кішкентай Лас-Вегас" деп аталды. Осы кезеңде Джефферсонвиллге Кларк Гейбл, Джон Диллинджер, Аль Капоне сияқты танымал адамдар келді. 1937 жылдың 2 шілдесінде Нью-Олбань тұрғыны Кларенс Амстер атып өлтірілгеннен кейін, халықтың құмар ойындарға және онымен байланысты қылмыстық топтарға деген көзқарасы өзгерді. 1938 жылы Джеймс Л. Ботторф судья болып сайланды және құмар ойындарға төзбейтінін мәлімдеді. Жарыстарды бұрмалаумен танымал "Грейхаунд" ипподромы бір жыл ішінде тіншіктеп, жабылды, ал одан кейін тағы да басқалары жабылды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1925 жылы Говард кеме жасау зауытын сатып алғаннан кейін, АҚШ Әскери-теңіз күштері Джефферсонвилл қайық және машиналар компаниясына (кейін Джеффбоат деп аталды) Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қайықтар салуға келісім-шарт берді. Джеффбоат LST сияқты десанттық кемелерді салды және қызметкерлер саны 200-ден 13 000 адамға дейін өсті. Соғыс аяқталғаннан кейін Әскери-теңіз күштері Говард кеме жасау зауытын Джеффбоатқа сатты.

Бөлек болудың аяқталуы

Джефферсонвилл қаласындағы мемлекеттік мектептердегі сегрегация 1952 жылы аяқталды, бұл Жоғарғы Соттың «Браун білім беру кеңесіне қарсы» ісі сегрегацияның конституцияға қайшы екенін шешкенге дейін екі жыл бұрын болды. Осыған дейін Джефферсонвилл орта мектебі тек ақ нәсілді оқушыларға ғана арналған. Ал қара нәсілді оқушылар 1-12 сыныптар аралығында Тейлор орта мектебіне жіберілді. «Нью-Йорк Таймс» газеті Джефферсонвиллді барлық «оңтүстік рухты» қалалар үшін үлгі ретінде көрсеткенімен, интеграцияның да өз құны болды. Қара нәсілді оқушыларға жаңадан біріктірілген Джефферсонвилл орта мектебінде оқуға рұқсат берілді, бірақ бұрын Тейлор орта мектебінде жұмыс істеген қара оқытушылар жұмыстан босатылды.

Қоса берілу

2008 жылдың 5 ақпанында Джефферсонвилл қаласы жоспарланған алты қосымша аймақтың төртеуін ресми түрде қосып алды. Қалған екі аймақты қоса алу туралы ұсыныс сот процестеріне байланысты кейінге шегерілді. Қосылуы күтіліп тұрған екі аймақтың бірі – Индиана штатындағы Оук Парк, онда шамамен 5000-ге жуық тұрғын бар. Қосылған аумақтар қала халқына шамамен 4500 адамды қосты, нәтижесінде халық саны шамамен 33 100-ге жетті. Қалаға жаңа су құбырлары жүргізілді, сондай-ақ жоспарлау және жер учаскелерін бөлу, құрылыс рұқсаттары және су ағызу мәселелері бірден шешілді. Полиция және өрттен қорғау сияқты басқа да қызметтер кезең-кезеңмен енгізілді және олар толыққанша қолжетімді болғанға дейін қалалық емес қызметтермен бірлесіп жұмыс істеді. 2008 жылдың 25 ақпанында Кларк округінің соты қалаға қарсы арызды қабылдаудан бас тартты. Бұл шешім Оук Парк аймағының қалған бөлігінің қала құрамына енуіне мүмкіндік берді. Қала халқының саны 50 000-ға жуық адамға жетті, бұл Джефферсонвилл тарихындағы ең ірі қосымша шара болды.

Үлкен Төрт жаяу жүргіншілер көпірі және Үлкен Төрт станциясы

1990 жылдары жобаланған және 2014 жылы құрылысы аяқталған Үлкен Төрт көпірі Кентукки және Индиана штаттарының бірлескен күш-жігерімен жаяу өткелге айналдырылды. Жыл сайын орташа есеппен 1,5 миллион жаяу жүргінші мен велосипедші шамамен жарты мильдік көпірден өтеді. Көпірдің екі шетінде 1/4 мильдік пандустар салынған. Көпір кештен сағат 1-ге дейін жұмыс істейтін әдемі LED шамдармен жарықтандырылған. Шамдарды тілек бойынша өзгертуге болады. Көпірдің Джефферсонвилл жағында қала Үлкен Төрт стансасын, алаң мен саябақты салды. Саябақта жасыл кеңістіктер, фонтандар, сенбі күндері фермерлер жәрмеңкесі, әжетхана, велосипед стансасы, жабық аймақ, ойын алаңы және қалалық дүкендер мен мейрамханаларға ыңғайлы қол жеткізу мүмкіндігі бар. Үлкен Төрт стансасы сондай-ақ әлемдегі ең ірі Beatles музыка фестивалі – жыл сайынғы "Abbey Road on the River" фестивалінің және басқа да жыл сайынғы мерекелердің орны болып табылады.

География

2010 жылғы халық санауы бойынша Джефферсонвиллдің жалпы ауданы 34,354 шаршы миль (89 км²), оның ішінде 34,06 шаршы миль (88 км²) (немесе 99,14%) құрлық және 0,294 шаршы миль (1 км²) (немесе 0,86%) су алабын құрайды.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 44 953 адам, 18 580 үй шаруашылығы және 11 697 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 19 991 тұрғын үй бірлігін құрады, орташа тығыздық – шамалы. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 80,4% ақ нәсілді, 13,2% афроамерикалық, 0,3% американдық үндістер, 1,1% азиялық, 1,9% басқа нәсілдерден және 3,0% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 4,1% құрады. 18 580 үй шаруашылығының 31,3% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 44,1% бірге тұратын жұбайлар, 13,9% күйеуі жоқ әйелдер, 5,0% күйеуі жоқ еркектер және 37,0% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 30,5% жеке адамдардан тұрды, ал 9,2% 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,37 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,95 адамды құрады. Қаладағы орташа жас 37,3 жас. Тұрғындардың 23,2% 18 жасқа дейін, 8% 18 мен 24 жас аралығында, 29,2% 25 пен 44 жас аралығында, 27,5% 45 пен 64 жас аралығында және 11,9% 65 жасқа толған немесе одан асқандарды құрады. Қала тұрғындарының жыныстық құрамы: 48,8% еркек және 51,2% әйел.

Асханалар мен барлар

Джефферсонвиллде өзен жағасында, қала орталығында және Квартермейстер Депосы сияқты басқа да аудандарда әртүрлі мейрамханалар бар. Олардың ішінде кішкентай барлар, әдеттегі мейрамханалар мен жылдам тамақ желілері кездеседі. Джефферсонвилл сонымен қатар Papa John's Pizza піцца желісінің туған отаны.

Ас үй компакты

Kitchen Kompact Quartermaster Depot-тың өңделген бір бөлігінде жиһаз шкафтарын дайындайды. 750 000 шаршы фут көлемді кәсіпорында 300-ге жуық қызметкер жұмыс істейді, олардың орташа жұмыс тәжірибесі 15 жылды құрайды. Олар әр сменада шамамен 10 000 шкаф өндіреді.

Ұлттық өңдеу орталығы

Джефферсонвиллде АҚШ халық санағы бюросының Ұлттық өңдеу орталығы орналасқан – бюроның деректерді жинау, тіркеу және жеткізуге арналған негізгі орталығы. Бұл нысан шамамен бір миллион шаршы фут алаңды құрайды және жылына миллиондаған бланкты өңдейді. Онда 1200-ден 6000-ға дейін адам жұмыс істейді, бұл оны Оңтүстік Индиананың ірі жұмыс берушілерінің біріне айналдырады.

Ривер Ридж сауда орталығы

Ривер Ридж Коммерциялық Орталығы – Индиана штатының Чарльзтаун қаласының жанындағы Джефферсонвиллдің шетінде орналасқан өнеркәсіптік аймақ. Бұрын Индиана армиясының оқ-дәрі зауыты болған жерге салынған, қазір түрлі салалардағы кәсіпорындарға үй иесі. Олардың ішінде өндіріс, аэроғарыш, автомобиль құрастыру, тамақ және сусын өнімдері, биотехнология, логистика және тағы да басқалары бар.

Кеме құрылысы

2018 жылға дейін Джефферсонвилл қаласы Jeffboat компаниясының орны болды, ол АҚШ-тың ішкі су жолдарындағы ең ірі кеме құрылысшысы еді. Компанияның өркендеген кезінде 13 000-нан астам қызметкер жұмыс істеді. Баржа артығынан өндірілгендіктен компания жабылды, бұл Джефферсонвиллде 200 жылдық кеме жасау тарихының аяқталуын білдірді. 2022 жылы қалалық шенеуніктер 80 акр жерді қайта жаңарту жоспарларын жариялады.

Білім

Джефферсонвилл қалалық мектептері Үлкен Кларк округі мектеп жүйесінің құрамына кіреді.