Британдық ғарыш компаниясы: SSTL тарихы мен жетістіктері

Кіріспе

Британдық аэроғарыш компаниясы

Surrey Satellite Technology Ltd, немесе SSTL, – шағын спутниктерді өндіру және пайдаланумен айналысатын компания. Суррей университетінің бөлініп шыққан компаниясы, қазіргі уақытта толығымен Airbus Defence and Space компаниясына тиесілі. Компания UoSAT (Суррей университетінің спутнигі) немесе OSCAR (орбиталық спутниктік радиоаматорлық) деп белгіленген әуесқойлық радио спутниктеріне бағытталған зерттеулерден өркендеді. SSTL 1985 жылы спутниктерде коммерциялық (COTS) компоненттерді пайдалану бойынша сәтті сынақтардан кейін құрылды, бұл UoSat 1 сынақ спутнигінде толыққанды нәтижесін берді. Ол университеттің спутниктік және ғарыш тақырыптарын зерттейтін Surrey Space Centre-мен ғылыми-зерттеу жобаларын қаржыландырады. 2008 жылдың сәуірінде Суррей университеті компаниядағы көпшілік үлесін еуропалық көпұлтты конгломерат EADS Astrium-ға сатуға келісті. 2008 жылдың тамызында SSTL АҚШ-та филиал ашты, оның құрамында Денвер, Колорадо штатында кеңселер мен өндіріс орны болды; 2017 жылы компания АҚШ-тағы өндірістік қызметті тоқтатуға шешім қабылдады, осы филиалты таратып жіберді. 2009 жылы SSTL Sunday Times Top 100 компаниялар тізіміне қатысқан 997 компанияның арасында 89-орынды иеленді. 2020 жылы SSTL Ай миссиялары үшін Lunar Pathfinder деп аталатын телекоммуникациялық ғарыш кемесін құруды бастады. Ол 2025 жылы ұшырылып, Жерге деректерді беру үшін пайдаланылады.

Бастапқы өмірі

Салқын соғыс дәуірінің алғашқы онжылдықтарында ғарышқа қол жеткізу, тиімді түрде, тек бірнеше үлкен державалардың мүмкіндігі болды; 1970 жылдары өте күрделі және жоғары шығындарға байланысты, тек ең бай елдер ғарыш бағдарламаларына қатыса алатын. Команданың алғашқы спутнигі UoSAT 1 шағын университеттік зертханада құрастырылды, B&Q дүкенінен алынған материалдардан жасалған таза бөлмеде, ал баспалы схемалар ас үйдегі үстел үстінде қолмен жобаланды. DMC спутниктерін жобалауда қолданылған көптеген технологиялар, соның ішінде Интернет-протоколдың қолданылуы, SSTL-дің UoSAT 12 спутнигінде бұрын ғарышта сынақтан өткен. 2004 жылдың маусым айында американдық жеке ғарыш компаниясы SpaceX, Surrey университетінен SSTL-дің 10% акциясын сатып алуға келісті; бұл сатып алу туралы сөйлеген Илон Маск: «SSTL – жоғары сапалы компания, және шағын спутниктер саласында әлемдік көшбасшы болуы мүмкін. Біз бұл мәселені ұқсас корпоративтік мәдениеттердің бірігуі ретінде қарастырамыз» деді. Surrey университеті Маскқа құрметті докторлық диплом табыс етті. 2008 жылдың сәуір айында Surrey университеті SSTL-дегі басым акцияларын, яғни компания капиталының шамамен 80%-ын, еуропалық көпұлтты конгломерат EADS Astrium-ға сатуға келісті. SSTL барлық акциялары EADS Astrium компаниясының бас компаниясы Airbus-қа сатып алынғанмен, тәуелсіз құрылым ретінде сақталды. 2010 және 2012 жылдары компанияға Galileo жүйесі үшін 22 навигациялық жүк тапсыруға келісімшарт берілді, олардың соңғысы 2016 жылы жеткізілді. 2017 жылы SSTL тағы 12 жүк тапсыруға келісімшарт алды; Brexit айналасындағы саяси жағдайды ескеретін болсақ, бұл үлкен жетістік деп есептелді. 2010 жылдары SSTL спутниктік технологияны жақсарту бойынша жұмыстар жүргізді, мысалы, синтетикалық апертуралық радар (SAR) және кішірек, жеңіл құрылғылар жасау. SSTL-дің Жерді бақылау бөлімінің басшысы Луис Гомес атап көрсеткендей, микроспутниктер жобалау, құрылыс және ұшыру құнын төмендетсе де, үлкен және қымбат құрылғылармен салыстырғанда, сәтсіздікке ұшырау ықтималдығы жоғары. Бұл ерекшеліктер DMC сияқты клиенттерге ұсынылды. 2008 жылдың жазында Surrey компаниясы АҚШ-та, Колорадо штатының Энглвуд қаласында Surrey Satellite Technology US еншілес компаниясын құрды, мақсаты – шағын спутниктер нарығындағы американдық клиенттерге қызмет ету. 2017 жылдың маусым айында SSTL Колорадодағы спутниктерді құрастыру зауытын жабу туралы шешім қабылдады, өндірістік процестің барлығын Ұлыбританияда біріктіруді жоспарлады. SSTL-дің басқарушы директоры Сара Паркер, шағын спутниктер секторында жаңа бәсекелестердің жылдам өсуі нарықты өзгерткенін, соның салдарынан қайта ұйымдастыру қажет болғанын, оның ішінде аутсорсингтің көбеюі де бар екенін мәлімдеді.

During the early decades of the Cold War era, access to space was effectively the privilege of a handful of superpowers; by the 1970s, only the most affluent of countries could afford to engage in space programmes due to extreme complexity and expenses involved. The team's first satellite, UoSAT 1, was assembled in a small university lab, using in a cleanroom fabricated from B&Q and integrating printed circuit boards designed by hand on a kitchen table. Many of the technologies used in the design of the DMC satellites, including Internet Protocol use, were tested in space beforehand on SSTL's earlier UoSAT 12 satellite. During June 2004, American private space company SpaceX arranged to acquire a 10% stake in SSTL from Surrey University; speaking on the purchase, Elon Musk stated: "SSTL is a high quality company that is probably the world leader in small satellites. We look at this as more a case of similar corporate cultures getting together". The University of Surrey then awarded Musk an honorary doctorate. In April 2008, the University of Surrey agreed to sell its majority share in SSTL, roughly 80% of the company's capital, to European multinational conglomerate EADS Astrium. SSTL has remained an independent entity despite all shares having been purchased by Airbus, the parent company of EADS Astrium. In 2010 and 2012, the firm was awarded contracts to supply 22 navigation payloads for Galileo, the last of which was delivered during 2016. During 2017, SSTL was awarded a contract to supply a further 12 payloads; this was viewed as a coup in light of the political backdrop surrounding Brexit. During the 2010s, SSTL has been working on various improvements in its satellite technology, such as synthetic aperture radar (SAR) as well as smaller and lighter units. According to Luis Gomes, SSTL's head of Earth observation, micro satellites translate to a lower cost of design, construction and launch, albeit at a cost of a more frequent failure rate, in comparison to larger and more costly units. These features has been marketed towards customers such as the DMC. In summer 2008, Surrey formed an American subsidiary, Surrey Satellite Technology US, in Englewood, Colorado, intent on serving US customers in the smallsat market. In June 2017, SSTL announced their intention to close their Colorado satellite manufacturing facility, opting to instead consolidate all of its manufacturing activity in the UK. Sarah Parker, SSTL's managing director, said that the rapid growth of new competing firms in the small satellite sector had changed the marketplace, necessitating reorganisation, which has included the increased use of outsourcing.

Жерсеріктіктер

Eutelsat Quantum спутниктік платформасы, екі қозғалтқышты химиялық итермелеу жүйесін, GEO импульстік дөңгелектерін және гироскопты қамтитын орталық итермелеу түтігінен тұрады. Бағдарламалық қамтамасыз ету арқылы қайта конфигурацияланатын етіп жасалған, бұл оған рөлдер мен функцияларды өзгертуге мүмкіндік береді. 2019 жылдың қаңтар айында Тулузадағы Airbus компаниясына құрастыру және сынау үшін жеткізілді. Quantum – SSTL-дің алғашқы геостационарлық спутниктік платформасы. COSMIC 2/FORMOSAT 7 Ұлттық ғарыш ұйымы (Тайвань) және NOAA (АҚШ) үшін. GNSS радио оккультациясы арқылы атмосфераның шетін зерттеу, ионосфераны зерттеу; COSMIC/FORMOSAT 3 миссиясын жалғастыру. VESTA 1 – Honeywell компаниясының 2018 жылдың желтоқсанында ұшырған технологиялық демонстрациялық миссиясы, exactEarth компаниясының жетілдірілген теңіз спутниктік шоқжұлдызы үшін жаңа екі тарапты VHF дерек алмасу жүйесін (VDES) сынап көрсетеді. 2018 жылдың 3 желтоқсанында ұшырылды. NovaSAR 1: Ұлыбритания үкіметінің қаржылық қолдауымен, S Band SAR құралын Airbus Defence & Space компаниясы жеткізді. Күдікті кемелердің қызметін бақылауға көмектесетін S-диапазонды синтетикалық апертуралық радар. ISRO-ның 2018 жылғы 16 қыркүйектегі ұшыруы. RemoveDEBRIS: 2018 жылы жаңа негізгі технологияларды пайдалана отырып, төмен құнмен жүзеге асырылатын миссиядағы операциялық сценарийді көрсететін белсенді қалдықтарды жою (ADR) технологиясын демонстрациялау (мысалы, ұстау, орбитадан шығару). RemoveDebris шағын спутникті орбитаға шығарып, оны қайта ұстап, орбитадан шығарады. 2018 жылдың 2 сәуірінде Халықаралық ғарыш станциясына ұшырылды, 2018 жылдың маусым айында ХҒС-тағы KIBO шлюзінен орналастырылды. Telesat LEO – Telesat компаниясының прототиптік спутнигі, озық, жаһандық LEO спутниктік шоқжұлдызын сынау және растау кезеңінің бөлігі. 2018 жылдың қаңтарында ұшырылды. CARBONITE 2 – SSTL компаниясына тиесілі және басқарылатын Жерді бақылау технологиясын демонстрациялау миссиясы, 2018 жылдың қаңтарында ұшырылды және орбитадан бейнелеу мүмкіндігін сәтті көрсетті. TripleSat: Жерді бақылауға арналған 3 спутниктен тұратын шоқжұлдыз, 1 метрлік ажыратымдылықпен суреттейді. Сурет деректері 21AT қытай компаниясына жалға берілді. RapidEye шоқжұлдызы үшін бес RapidEye спутниктік платформасы MDA MacDonald Dettwiler & Associates компаниясына жеткізілді және 2008 жылдың 29 тамызында Байқоңырдан сәтті ұшырылды. UK DMC 2 және Deimos 1 2009 жылдың 29 шілдесінде Байқоңыр ғарыш айлағынан Днепр зымыранымен ұшырылды. НигерияSat 2 және NX спутниктері 2011 жылдың 17 тамызында сәтті ұшырылды. exactView 1, 2012 жылдың 22 шілдесінде Байқоңыр ғарыш айлағынан "Союз" зымыранымен сәтті ұшырылды. SAPPHIRE: Жерсеріктік негіздегі Resident Space Object (RSO) бақылау қызметін ұсынады, бұл терең ғарыштағы орбиталық нысандар туралы нақты деректерді қамтамасыз етеді. Сапфир – Канада Ұлттық қорғаныс министрлігінің алғашқы арнайы әскери спутнигі. Оның ғарышқа негізделген электрооптикалық сенсоры 6000 және 40,000 км аралығындағы Жер орбиталарындағы адам жасаған ғарыш объектілерін қадағалайды, бұл Канаданың ғарыш жағдайларын түсіну және АҚШ-тың ғарыш бақылау желісін қолдауға үлесінің бөлігі болып табылады, сондай-ақ NORAD және Канада қолданатын АҚШ спутниктік каталогын жаңартуға көмектеседі. STRaND 1: Surrey Training, Research and Nanosatellite Development 1, 2013 жылы ұшырылды, ғарыш қолданбалары мен демонстрациясы үшін бірнеше жаңа технологияларды ұшырады, соның ішінде смартфонда Android (операциялық жүйе) ашық кодты операциялық жүйесін пайдалану.

Eutelsat Quantum satellite platform, consisting of a central thrust tube housing a bipropellant chemical propulsion system, GEO momentum wheels and gyro. Designed to be reconfigurable via software definitions, enabling it to change roles and functions. Delivered to Airbus in Toulouse during January 2019 for assembly and testing. Quantum is SSTL's first geostationary satellite platform. COSMIC 2/FORMOSAT 7 for National Space Organization (Taiwan) and NOAA (US). Atmospheric limb sounding by GNSS radio occultation, ionospheric research; follow on mission to COSMIC/FORMOSAT 3. VESTA 1 a technology demonstration mission for Honeywell launched December 2018 that will test a new two way VHF Data Exchange System (VDES) payload for the exactEarth advanced maritime satellite constellation. Launched 3 December 2018. NovaSAR 1: Part funded by UK Government, S Band SAR Payload supplied by Airbus Defence &Space. Incorporates an S Band Synthetic Aperture Radar to help monitor suspicious shipping activity. Launched on 16 September 2018, by ISRO. RemoveDEBRIS: Active Debris Removal (ADR) technology demonstration in 2018 (e. g. capture, deorbiting) representative of an operational scenario during a low cost mission using novel key technologies. RemoveDebris will deploy a representative small satellite and then will recapture and de orbit it. Launched on 2 April 2018 to the International Space Station, deployed from the KIBO airlock on the ISS in June 2018. Telesat LEO prototype satellite for Telesat as part of a test and validation phase for an advanced, global LEO satellite constellation. Launched January 2018. CARBONITE 2, an Earth Observation technology demonstration mission owned and operated by SSTL and launched January 2018 which successfully demonstrated video from orbit capability. TripleSat: A Constellation of 3 Earth observation satellites imaging at 1m resolution. Image data leased to Chinese company 21AT. Five RapidEye satellite platforms delivered to MDA MacDonald Dettwiler & Associates for the RapidEye Constellation and successfully launched from Baikonur on 29 August 2008. UK DMC 2 and Deimos 1 were launched on a Dnepr rocket from the Baikonur Cosmodrome on 29 July 2009. NigeriaSat 2 and NX satellites, successfully launched on 17 August 2011.
exactView 1, successfully launched on 22 July 2012 on a Soyuz rocket from the Baikonur Cosmodrome. SAPPHIRE: Providing a satellite based Resident Space Object (RSO) observing service that will provide accurate tracking data on deep space orbiting objects. Sapphire is the Canadian Department of National Defence's first dedicated operational military satellite. Its space based electro optical sensor will track man made space objects in Earth orbits between 6000 and 40,000 km as part of Canada's continued support of Space Situational Awareness and the U. S. Space Surveillance Network by updating the U. S. Satellite Catalogue that is used by both NORAD and Canada. STRaND 1: Surrey Training, Research and Nanosatellite Development 1, launched in 2013, flies several new technologies for space applications and demonstration including the use of Android (operating system) open source operating system on a Smartphone.

Еуропаның "Галилео" шоқжұлдызының навигациялық пайдалы жүктемелері

2010 және 2020 жылдар аралығында SSTL Еуропаның спутниктік навигация жүйесі Galileo-ның іске қосылу кезеңі үшін 34 навигациялық құралды жасап, жеткізді. OHB System AG ғарыш кемесі платформасының бас мердігері және құрылысшысы болды, ал SSTL Galileo навигациялық жүйесінің «ақыл-ойы» саналатын навигациялық құралдарға толық жауапкершілік жүктеді.