Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Натрий йодиді (химиялық формуласы NaI) – натрий металлы мен йодтың химиялық реакциясынан түзілген иондық қосылыс. Қалыпты жағдайларда, ол ақ түсті, суда ерігіш қатты зат, кристалдық торында 1:1 арақатыстас натрий катиондары (Na⁺) және йодид аниондары (I⁻) болып табылады. Көбінесе тамаққа қосымша ретінде және органикалық химияда қолданылады. Өнеркәсіптік түрде қышқыл йодидтер натрий гидроксидімен реакцияласу нәтижесінде түзілген тұз ретінде өндіріледі.
Sodium iodide (chemical formula NaI) is an ionic compound formed from the chemical reaction of sodium metal and iodine. Under standard conditions, it is a white, water soluble solid comprising a 1:1 mix of sodium cations (Na+) and iodide anions (I−) in a crystal lattice. It is used mainly as a nutritional supplement and in organic chemistry. It is produced industrially as the salt formed when acidic iodides react with sodium hydroxide.
Ядролық медицина
Натрийдің кейбір радиоактивті йод тұздары, оның ішінде Na125I және Na131I, қалқанша безінің қатерлі ісігі және гипертиреозды емдеу үшін радиофармацевтикалық мақсатта қолданылады немесе бейнелеу кезінде радиоактивті іздеуші ретінде пайдаланылады (йод изотоптары > I 123, I 124, I 125 және I 131 радиоиодтары медицина мен биологияда қолданылуы туралы қараңыз).
Some radioactive iodide salts of sodium, including Na125I and Na131I, have radiopharmaceutical uses for thyroid cancer and hyperthyroidism or as radioactive tracer in imaging (see Isotopes of iodine > Radioiodines I 123, I 124, I 125, and I 131 in medicine and biology).
Талиймен қапталған NaI ((Tl) сцинтилляторлары
Талиймен белсендірілген натрий йодиді, NaI(Tl), иондаушы сәулелену әсеріне ұшырағанда фотондарды (яғни, сцинтилляциялайды) шығарады және сцинтилляциялық детекторларда, дәстүрлі түрде ядролық медицинада, геофизикада, ядролық физикада және қоршаған ортаның өлшемінде қолданылады. NaI(Tl) – ең көп қолданылатын сцинтилляциялық материал. Кристалдар әдетте фотокөбейтуші түтікпен герметикалық түрде жабық жиынтықта біріктіріледі, себебі натрий йодиді гигроскопиялық. Кристалл өсу шарттарын өзгерту арқылы кейбір параметрлерді (мысалы, сәулеленуге төзімділік, кейінгі жарқырау, мөлдірлік) жақсартуға болады. Жоғары деңгейде легирленген кристалдар жоғары спектрометриялық сапасы бар рентгендік детекторларда қолданылады. Натрий йодиді осы мақсаттар үшін жеке кристалдар түрінде де, поликристалдар түрінде де қолданылуы мүмкін. Максималды эмиссия толқын ұзындығы 415 нм құрайды.
Sodium iodide activated with thallium, NaI(Tl), when subjected to ionizing radiation, emits photons (i. e., scintillate) and is used in scintillation detectors, traditionally in nuclear medicine, geophysics, nuclear physics, and environmental measurements. NaI(Tl) is the most widely used scintillation material. The crystals are usually coupled with a photomultiplier tube, in a hermetically sealed assembly, as sodium iodide is hygroscopic. Fine tuning of some parameters (i. e., radiation hardness, afterglow, transparency) can be achieved by varying the conditions of the crystal growth. Crystals with a higher level of doping are used in X ray detectors with high spectrometric quality. Sodium iodide can be used both as single crystals and as polycrystals for this purpose. The wavelength of maximum emission is 415 nm.
Радиоконтраст
Антонио Эгас Монис ми ангиографиясы үшін радиоконтрастты зат іздеді.
António Egas Moniz searched for a radiocontrast agent for cerebral angiography.
Тұрақтылық
Иодидтер (соның ішінде натрий йодиді) атмосфералық оттегімен (O2) молекулалық йодқа (I2) дейін байқалатын түрде окистендіріледі. I2 және I− қосылысы сары түсті трийодид қосылысын құрайды, бұл натрий йодидінің ақ түсінен өзгеше. Су окистену процесін жылдамдатады, сондай-ақ йодид фотоокистену арқылы да I2-ні түзе алады, демек, максималды тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін натрий йодидін қараңғы, төмен температуралы және төмен ылғалдылықта сақтау қажет.
Iodides (including sodium iodide) are detectably oxidized by atmospheric oxygen (O2) to molecular iodine (I2). I2 and I− complex to form the triiodide complex, which has a yellow color, unlike the white color of sodium iodide. Water accelerates the oxidation process, and iodide can also produce I2 by photooxidation, therefore for maximum stability sodium iodide should be stored under dark, low temperature, low humidity conditions.