Кіріспе

Адейр – АҚШ-тың Айова штатындағы Адейр және Гатри округтерінде орналасқан қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 791 адамды құрайды.

Тарих

1868 жылы осы аймақ арқылы Рок-Айленд темір жолы салынды, соның нәтижесінде аймақ Саммит-Кут деп атала бастады. Бұл атау Миссури және Миссисипи өзендерінің арасындағы суайырымды құрайтын қырқаға сілтеме жасады. Қала 1872 жылғы 20 тамызда округ құрамына енген кезде ресми түрде Адейр деп аталды. Қалаға 1812 жылғы соғыстағы генерал, кейін Кентукки штатының сегізінші губернаторы болған Джон Адейрдің есімі берілген. Адейр Америка батысындағы алғашқы сәтті пойыз тонау оқиғасының куәсі болды. 1873 жылғы 21 шілдеде Джесси Джеймс басқарған Джеймс-Янгер тобы Рок-Айленд экспресін қаладан оңтүстік-батысқа қарай рельстен шығарып, 3000 АҚШ долларын тонап кетті. Рельстен шығу салдарынан локомотив жүргізушісі қаза тапты. 1953 жылғы 27 маусымда осы қаланың жанында сирек кездесетін F5 торнадосы болды, бірақ зиян Анита қаласына жақын жерде тіркелді. Оқиғада бір адам қаза тауып, екеуі жарақат алды. Адейр қаласын 80-ші тас жолдан биік сары түсті "күлімдеген" су мұнарасынан тануға болады. "Жер бетіндегі ең бақытты қала" деп әзілмен аталатын Адейрдің жол белгісі қонақтарды жылы күлімсіреумен қарсы алады: "Адейрға қош келдіңіз, сізді күлімсіретеді!". Кейбір жергілікті кәсіпорындар өздерінің логотиптеріне осы күлімдеген су мұнарасының суретін қосады. Адейр қаласы 2013 жылы жарық көрген Стивен Кингтің "Доктор ұйқы" романында есімдерін табады. 2024 жылдың ақпан айында Адейр полициясының бастығы Брэд Вендт, 47 жас, федералдық алкоголь, темекі, атыс қарулары және жарылғыш заттар бюросына жалған мәлімдеме жасау және автоматты қаруды заңсыз иелену фактісі бойынша 15 айыптаудың 11-і бойынша кінәлі деп танылды. "Билік өкілдері оның полиция бөлімі үшін автоматтар сатып алып, содан кейін оларды шамамен 80 000 долларға жеке пайдаға сатқанын мәлімдеді. Сот процесінде ол өз қару дүкені үшін, соның ішінде өз бронеавтомобиліне орнатқан .50 калибрлі автоматты сатып алғаны анықталды", - делінген хабарламада.

География

Adair (41.500094, 94.643839) координаталарында орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 2,22 шаршы миль (6 км²), оның ішінде 2,20 шаршы миль (6 км²) құрлық және 0,02 шаршы миль (0 км²) су алабын құрайды.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы санақ бойынша қалада 839 адам, 366 үй шаруашылығы және 214 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – 404 тұрғын үй бірлігі, орташа тығыздығы көрсетілген. Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 99,05% ақ нәсілді, 0,12% американдық индейлер, 0,36% азиялықтар, 0,24% басқа нәсілдерден және 0,24% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 1,19% құрады. 366 үй шаруашылығының 29,5% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 51,4% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 5,7% күйеуі жоқ әйелдер басқарды, ал 41,5% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 39,1% жеке адамдардан тұрды, ал 21,0% 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,97 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,51 адамды құрады. Жас бойынша бөлінісі: 18 жасқа дейінгілер – 22,2%, 18-24 жас аралығындағылар – 17,3%, 25-44 жас аралығындағылар – 24,3%, 45-64 жас аралығындағылар – 22,5%, 65 жасқа толған немесе одан асқандар – 13,7%. Орташа жас 39 жас. Әр 100 әйелге 97,0 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 95,5 еркек шақ келді. Қаладағы үй шаруашылығының орташа табысы 31 319 доллар, ал отбасының орташа табысы 42 847 доллар болды. Ер адамдардың орташа табысы 27 083 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 22 941 долларды құрады. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 15 557 доллар. Отбасылардың шамамен 2,5% және халықтың 6,5% кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 6,3% және 65 жастан асқандардың 8,6% кедейлікте өмір сүрді.

Білім

Адайр Адайр-Кейси қоғамдық мектеп округінде орналасқан және Адайр-Кейси бастауыш мектебі мен AC/GC орта мектебіне үй иесі болып табылады. Оқушылар сыныптарды бөлісу келісімі бойынша Гатри орталығындағы Гатри орталығы қоғамдық мектеп округінің AC/GC жоғары мектебіне қатысады.