Кіріспе

Америкалық аралас жекпе-жек күресшісі Ричард Джей Франклин II (5 қазан 1974 жылы туған) – американдық кәсіпкер және зейнеткер аралас жекпе-жек күресшісі. Ол ең белгілісі Ultimate Fighting Championship ұйымында өнер көрсеткендігімен танымал, ол UFC Даңқ залының мүшесі және бұрынғы UFC орта салмақ дәрежесінің чемпионы. Франклин 2014 жылдың мамыр айынан бері Сингапурдың ONE Championship жарыс ұйымының вице-президенті болып жұмыс істеп келеді. Рич Огайо штатының Харрисон қаласындағы Уильям Генри Харрисон орта мектебінде оқыды, ал ММА-ға кәсіби түрде қатысуға дейін Огайо штатының Бриджтаун қаласындағы Оук Хиллз орта мектебінде математика пәнінің мұғалімі болды.

Өмірбаян

Франклин Ричард аға мен Вайла Франклиннің ұлы болып дүниеге келді. Франклин бес жасқа толғанда олар ажырасып кетті. Оның Грег есімді бір туған ағасы және бес жартылай туған бауыры бар. Франклин Уильям Генри Харрисон орта мектебін бітірді. Ол математика мамандығы бойынша бакалавр, ал кейіннен Цинциннати университетінде білім беру саласында магистр дәрежесін алды. Ол Огайо штатының Цинциннати қаласындағы Оук Хиллз орта мектебінде математика пәнін оқытты. Оның "Айс" лақап аты Айс Вентура рөлін ойнаған актер Джим Керриге ұқсағандығынан туындаған. Джо Роган бірде Франклинді "Ашулы Джим Керри" деп атады. Франклин қайта туған христиан және өзінің веб-сайты мен жарыс киімдерінде 144-забурдың 1-тарауын келтіреді. 2006 жылдың 21 ақпаны Цинциннати қаласының мэрі бұйрығымен ресми түрде "Рич Франклин күні" деп жарияланды.

Аралас жекпе-жек өнері

Франклиннің айтуынша, ол алғаш рет 1990-шы жылдардың басында Билл Джордж және Стив Раффертидің жетекшілігімен Харрисон Окинава Каратэ Дожосында каратэ үйренген. Ол сонымен қатар оқулық видеотаспалардан бағынысты күйрету (submission fighting) әдістерін үйренді. Ол Meat Truck, Inc. ұйымымен байланыста болды және олармен бірге жаттықты. Қазіргі уақытта ол бразилиялық джиу-джитсудың қара белбеу иесі Хорхе Гургельдің (Жаңа буын жекпе-жек өнері), муай тай инструкторы Нил Роудың (Сакан жекпе-жек өнері) және бокс инструкторы Роб Радфордтың (Бокс 4 фитнес) басқаратын жаттығу орталықтарында жаттығады. Франклин қазіргі уақытта Хорхе Гургельден қара белбеу алған, ол 2014 жылдың 11 қазанында берілді. Андерсон Сильваға жеңілгеннен кейін Франклин Мэтт "Солдат" Хьюмтен жаттығуды бастады.

UFC мансабы

Франклин UFC-дегі мансабын 3–0 есебімен сәтті бастады, оның ішінде UFC 42-де MMA ардагері Эван Таннерді, UFC 44-де Эдвин Дьюисті және UFC 50-де Хорхе Ривераны жеңді. 2005 жылдың 5 сәуірінде Франклин The Ultimate Fighter 1 финал турнирінің бас шарасында өнер танытты, бұл тегін кабельдік телеарнадағы алғашқы тікелей UFC трансляциясы болды. Ол бұрынғы UFC чемпионы Кен Шэмрокпен күш сынасты. Франклин бірінші раундтың 2:42 минутында Шэмрокты ТКО арқылы жеңіп, соққылармен Шэмрокты тоқтатқан тұңғыш спортшы атанды. Осы жеңіс Франклинді UFC-нің ең жарқын жұлдыздарының бірі ретінде таныстырып, титул үшін күресуге мүмкіндік берді.

Орта салмақтағы жүлде

2005 жылғы 5 маусымда UFC 53 турнирінде чемпиондық атаққа талас жасады. Франклин Эван Таннерді екінші рет жеңіп, UFC орта салмақ дәрежесінің чемпионы атанды. Бұл жеңіс Франклиннің «The Ultimate Fighter» екінші маусымында Мэтт Хьюзбен бірге бапкер болуына әкелді. 2005 жылғы 19 қарашада UFC 56 турнирінде Франклин «The Ultimate Fighter» 1-ші маусымының қатысушысы Нейт Куорриға қарсы титулын қорғады. Франклин бірінші раундта нокаутпен жеңіске жетті. 2006 жылғы 4 наурызда UFC 58 турнирінде Франклин Дэвид Лоизоны бес раундтық бірауын шешіммен жеңіп, титулын сақтап қалды. Франклин екінші раундтың басында сол қолын жарақаттады. Оған операция жасалды, оның ішінде металл пластина мен бұрандалар салынып, Франклин алты айға жарысқа қатысудан шеттеді.

Атағын жоғалту

UFC 64 турнирінде 2006 жылдың 14 қазанында Франклин өзінің титулын Андерсон Сильваға жоғалтты. Олардың жекпе-жегі бірінші раундтың 2:49-шы минутында Франклиннің бетіне тиген тізе соққысынан кейін ТКО (тізе соққысы) арқылы тоқтатылды. Сильва Франклинды клинтке түсіріп, оны жалғастыруға мүмкіндік бермейтін тізе және тепкілер сериясін жасады. 19 қазанда Франклин жекпе-жек кезінде алған мұрын сынығына байланысты операция жасалды. Франклин 2007 жылдың 3 наурызында UFC 68 турнирінде Джейсон Макдональдқа қарсы рингке оралды. Франклин жекпе-жек барысында өте жақсы соққы техникасын көрсетті, екінші раундтың соңғы секундтарында Макдональдты басып, оның сол көзіне ауыр жарақаттар мен ісінулерді тудырды. Макдональдтың командасы жекпе-жекті тоқтатуды ұсынды және Франклин раундтар арасында ТКО (команда тоқтату) арқылы жеңімпаз деп жарияланды. Жеңістен кейін Франклин Андерсон Сильваны октагонға шақырып, Дана Уайтпен келісіп, Франклиннің туған қаласы Цинциннатиде титул үшін жекпе-жек өткізетінін мәлімдеді.

Қайтадан жанжалға оралу

Франклин 2007 жылғы 16 маусымда Солтүстік Ирландияның Белфаст қаласында өткен UFC 72 турнирінде әлемдік рейтингтегі Юшин Окамимен күресті. Франклин орта салмақтағы үздік үміткерді бірауызды шешіммен жеңіп, Сильваның орта салмақтағы титулына ресми түрде бірінші үміткер деп жарияланды. Бұл жекпе-жек толық раундқа дейін созылған екінші кездесуі болды (титул үшін күрес болмағандықтан, үш раундтан тұрды). Барлық үш төреші де Франклинге 29–28 есебімен ұпай берді. Сонымен қатар, ол Солтүстік Ирландияда UFC турнирінің бас жекпе-жегіне шыққан алғашқы спортшы атанды. Франклин 2007 жылғы 20 қазанда UFC 77 турнирінде Сильвамен екінші рет кездесті. Бұл кездесуге дейін ол UFC-мен алты жекпе-жекке келісімшарт жасасты. Сильва Франклинді клинтчте тиімді түрде басып озды, нәтижесінде бұрынғы чемпионды екінші раундтың 1:07-сінде TKO (тізе соққысы) арқылы жеңді. Андерсонға екінші жеңілістен кейін Франклин AMC Pankration-ның Мэтт Хьюммен бірге жаттығу үшін Сиэтлге, Вашингтон штатына жиі сапарлай бастады. 2008 жылғы 19 сәуірде UFC 83 турнирінде Франклин бразилиялық джиу-джитсудың қара белбеу иесі Трэвис Латтермен күш сынасты. Жекпе-жектің барысында Латтер тығыз, жоғары деңгейдегі қолтық бағынысын жасауға ұмтылды, бірақ Франклин қашып, екінші раундтың 3:01-інде TKO (соққылар) арқылы жеңіске жетті.

Жеңіл ауыр салмаққа ауысу

UFC 88 турнирінде 2008 жылдың 6 қыркүйегінде Франклин жақын досы және жаттығу серіктесі Мэтт Хамиллге қарсы жеңіл ауыр салмақ дивизионына оралды. Франклин ТКО арқылы жеңіске жетті, Хамиллдің бауырына соққы бергеннен кейін төреші үшінші раундтың 0:39-ында жекпе-жекті тоқтатуға мәжбүр болды. 2009 жылдың 17 қаңтарында Ирландияның Дублин қаласында UFC 93 турнирінде Франклин PRIDE-дың бұрынғы велтер және орта салмақтағы чемпионы Дэн Хендерсонмен кездесті және даулы бөлінген шешіммен жеңілді. Франклин Солтүстік Ирландияда да, Ирландия Республикасында да UFC негізгі іс-шарасында күрескен алғашқы адам болды. 2009 жылдың 13 маусымында Германияның Кёльн қаласында өткен UFC 99 турнирінде Франклин 195 фунт салмақта орта салмақтағы бұрынғы Pride чемпионы Вандерлей Сильваны бірауыздан шешіммен жеңді. Франклин UFC-де төрт түрлі елде қатарынан төрт жекпе-жек өткізген алғашқы адам болды. 2009 жылдың 19 қыркүйегінде UFC 103 турнирінде Франклин бұрынғы UFC жеңіл ауыр салмақ чемпионы Витор Белфортқа ұтылып қалды. Бұл Белфорттың 2005 жылдың ақпанынан бергі алғашқы жекпе-жегі болды. Ұзақ уақыт бойы бағалағаннан кейін, Белфорт Франклинді түсірген сол жақ ілгегімен байланысып, сол жақ қолымен бірінші раундта 3:02-де ТКО арқылы жекпе-жекті аяқтады. Белфорттың жеңісі деп есептелгенімен, Франклиннің басына бірнеше рет заңсыз соққы берілгені туралы пікірлер айтылды. Франклиннің UFC 115 турнирінде бірнеше рет UFC чемпионы Рэнди Кутермен кездесетіні хабарланған еді, бірақ ақырында 2010 жылдың 12 маусымында Лидделлдің бастапқы қарсыласы Тито Ортистің бас тартуынан кейін бұрынғы UFC жеңіл ауыр салмақ чемпионы Чак Лидделлмен кездесетіні расталды. Жекпе-жек барысында Лидделл соңғы жекпе-жектерінде көрінгеннен гөрі жақсырақ соққылар көрсетті және тиімдірек соққылар берді. Ашылу раундының соңғы секундтарында Лидделл бас соққысымен қосылып, таңғалған Франклинге шабуыл жасауға алға жылжиды, бірақ раундтың 4:55-інде ықшам қарсы оң қолымен нокаутқа ұшырады. Жекпе-жекten кейінгі баспасөз конференциясында Франклин өзінің сол жақ қол жағасы Лидделлдің раундтың ортасында атқан бас соққысынан зардап шеккенін растады. Ол операция жасату қажет болмады, сондықтан Франклин тез сауығып кетті. Франклин 2011 жылдың 5 ақпанында UFC 126 турнирінде бұрынғы UFC жеңіл ауыр салмақ чемпионы Форрест Гриффинмен кездесті және бірауыздан шешіммен жеңілді. Франклин 2011 жылдың 6 тамызында Филадельфияда UFC 133 турнирінде Антонио Роджерио Ногейрамен кездесуге жоспарланған еді. Ногейра иық жарақатынан кейін жекпе-жектен шығып қалды. Ұзақ уақыт ішінде қолайлы орынбасар таба алмағандықтан, UFC Франклинді турнирден алып тастады. Франклин 2012 жылдың 23 маусымында UFC 147 турнирінде қол жарақаты алған Витор Белфортты алмастыра отырып, қайтадан Вандерлей Сильвамен жекпе-жекке шықты. Франклин бірауыздан шешіммен жеңіске жетті, екі қатысушы да өнерлері үшін "Түнгі жекпе-жек" атағын алды.

Орта салмаққа қайта оралу

Франклин 2012 жылдың 10 қарашасында UFC on Fuel TV 6 турнирінің бас жекпе-жегінде бұрынғы Strikeforce орта салмақ дивизионының чемпионы Цун Ле-ге қарсы орта салмаққа қайта оралды. Ол бірінші раундта нокаутқа түсіп жеңілді.

ММА-дан зейнеткерлік

Фрэнклин зейнеткерлікке шығу алдында тағы бір ММА жекпе-жегіне қатысу мүмкіндігін қарастырғаннан кейін, 2015 жылдың 28 қыркүйегінде зейнеткерлікке шыққандығын мәлімдеді. Ол playerstribune.com сайтында жариялаған мақаласында, анасымен болған соңғы әңгімесінің осы шешімге келуіне көмектескенін, сондай-ақ "денесінің қарқыны төмендегенін" түсінгенін жазды.

2019 жылдың 13 сәуірінде UFC 236 трансляциясы барысында Фрэнклиннің UFC Даңқ залына енгізілетіні жарияланды.

Кино мансабы

Франклин «Киборг солдаты» атты фильмде актерлік дебютін жасады, онда ол қашып кеткен супер солдат рөлін ойнады және Тиффани Тиессенмен бірге түсті. 2010 жылы ол Мэтт Хамиллдің өмірінен шабыттанған «The Hammer» фильмінде басты рөлде ойнады. Франклин 2014 жылғы «Mantervention» комедиясында ММА жаттықтырушысы Биллингс рөлінде ойнады.

Көрініс бойынша ақы төлеу

Жоқ. FightEventCityVenuePPV Сатылым саны1. Франклин vs. КварриUFC 56Лас-Вегас, НевадаMGM Grand Arena200,0002. Франклин vs. ЛоизоUFC 58Лас-Вегас, НевадаMandalay Bay Events Center300,0003. Сильва vs. ФранклинUFC 64Лас-Вегас, НевадаMandalay Bay Events Center300,0004. Франклин vs. ОкамиUFC 72Белфаст, Солтүстік ИрландияOdyssey Complex200,0005. Сильва vs. Франклин 2UFC 77Цинциннати, ОгайоHeritage Bank Center325,0006. Франклин vs. ХендерсонUFC 93Дублин, Ирландия3Arena350,0007. Франклин vs. СильваUFC 99Кельн, ГерманияLanxess Arena365,0008. Франклин vs. Белфорт UFC 103Даллас, ТехасAmerican Airlines Center375,0009. Лидделл vs. ФранклинUFC 115Ванкувер, Британдық КолумбияRogers Arena520,00010Сильва vs. Франклин IIUFC 147Белло-Горизонте, БразилияMineirinho Arena175,000