Кіріспе

Гленвуд – АҚШ, Айова штатындағы Миллс округінің орталығы және қаласы. 2020 жылғы халық санауы бойынша халық саны 5 073 адамды құрады, бұл 2000 жылғы 5 358 адамнан азайған.

Тарих

Миссури өзенінің шығыс жағындағы Лосс төбелеріндегі ойыста орналасқан Гленвуд 1848 жылы мормондар құрған Куонсвилл қаласы еді. Калифорния алтын асығы кезінде, әсіресе Keg Creek-тегі астық диірменінің арқасында қала гүлденді. Коунсвиллде мормондарға қарсы наразылықтар мен зорлық-зомбылық оқиғалары болды. 1851 жылы Гленвуд Миллс округінің орталығына айналды. 1852 жылы мормондардың көп бөлігі Ютаға көшіп кеткен соң, қалаға пресвитериан пасторы Гленн Вудтың құрметіне Гленвуд деп ат қойылды. Жергілікті тұрғындар 1854 жылы Небраска территориясын құруды қолдады. Гленвудтан екі адвокат Небрасканың аумақтық заң шығарушы органына сайланды, бірақ Скриптоун акцияларын қабылдағандары үшін қаладан қуылды. Азамат соғысы аяқталғаннан кейін, мұнда Айова штатының ардагерлерінің жетімдер үйі салынды. Евангелист және кәсіби бейсболшы Билли Санди бала кезінде осы жетімдер үйінде тұрды. 1869 жылы Гленвуд арқылы Бёрлингтон және Миссури өзені темір жолы салынды. 19 ғасырдың соңында қала Айова штатындағы жеміс өндірісінің, әсіресе алма өндірісінің орталығы ретінде танымал болды және жыл сайын алма фестивалі өткізілді. Алғашқы өнеркәсіптердің қатарында темір қорыту зауыты, кең мәрмәр және тас өңдеу шеберханасы, Гленвуд май зауыты және Локуст көшесінің шығыс жағында бір блок алатын үлкен консервілеу зауыты болды. Олар өнімдерін «Гленвуд» таңбасымен сатты. Оңтүстік Вайн және Теміржол көшесінде орналасқан Дартинг пен МакГаверннің «Санитарлық» консервілеу зауыты 1920 жылдарға дейін томат, қызылша, алма және қызылша консервіледі. 1876 жылы Гленвудтағы Штат ардагерлерінің жетімдер үйі әлсіз саналы балаларға арналған Айова панаханасы ретінде қайта жабдықталды. Бұл елдегі осындай мекемелердің жетіншісі және Миссисипи өзенінен батысқа қарай орналасқан алғашқы мекеме болды. Гленвуд мекемесі зияткерлік кемістіктерді емдеу және институционализациялауға көзқарас өзгерген сайын кеңейді және әлсіз саналы балаларға арналған Айова институты болды. Ғимараттар мен әкімшілік ғимарат құрылысы Киркбрайд жоспарына сәйкес салынды, мемлекеттік қаржыландыру мүмкіндігіне байланысты. (Әкімшілік ғимарат кейін бұзылды.) Институт Гленвудтың экономикалық және мәдени өміріне ұзақ жылдар бойы үлкен әсер етті, бірақ IIFMC өзін-өзі қамтамасыз етіп, тұрғындарды қаланың қалған бөлігінен оқшаулап ұстады. 1925 жылы Гленвуд IIFMC қазіргі заманғы анықтамалар бойынша идиоты, имбецилдер және морон деп саналатын 1555 адамға пана болды. IIFMC 1941 жылы Гленвуд мемлекеттік аурухана мектебіне айналды. 1950 жылдардың басында мекемеде 1968 науқасқа 310 қызметкер жұмыс істеді. Эвгеника теориясының ықпалымен мемлекет әлсіз саналы немесе одан да нашар деп танылғандарды стерилизациялауға бұйрық берді, сондай-ақ психоз бен депрессия белгілерін азайту үшін суық ванналар мен электрошок сияқты тәжірибелік емдер қолданылды. Гленвудтағы институционализация 1950 жылдардың соңында басталды. 1957 жылдың 17 қарашасында Des Moines Register газетінде жарияланған мақалада Майо Бакнердің IQ-сы 120 болғанына қарамастан, Гленвудта 59 жыл тұтқында болғаны айтылды. Бұл жаңалық Бакнер мен Гленвуд мемлекеттік аурухана мектебіне ұлттық назар аударды, олар 1957 жылдың 9 желтоқсанында шыққан Time журналында және 1958 жылдың 25 наурызында шыққан Life журналында жарияланды. 1970 жылдары мекеме дәстүрлі палаталардан топтық үйлерге айналды. Қазір ол Гленвуд ресурстық орталығы деп аталады және қауымдастықта өмір сүретін адамдарға қолдау көрсету үшін қызметтер мен дағдыларды оқытуды ұсынады. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Гленвуд қаласы ет өңдеу орталығына айналды. 1950 жылдардың басында АҚШ-тың ең ірі кошерлік ет комбинатының бірі орналасқан. 20 ғасырдың көп бөлігінде қалада жұмыс істеген үлкен индустриалды кір жуу зауыты Cintas компаниясы сатып алып жапқанға дейін жұмыс істеді. Көлік байланыстарына BNSF темір жолы, АҚШ-тың 34 және 275 тас жолдары кіреді, ал 29-шы мемлекетаралық тас жолы Миссури өзенінің су тасқыны аймағында батысқа қарай бірнеше шақырым жерде орналасқан. Туристік орындарға Лосс төбелері және Ұлттық көрікті жол жатады. 2019 жылдың наурыз айында Миллс округінде су тасқыны болды. Гленвуд қаласы тікелей зардап шекпегенімен, тұрғындар бірнеше апта бойы таза сусыз қалды. Гленвудтың шенеуніктері Миллс округімен бірлесіп, Пасифик Джанкшн сияқты жақын маңдағы қалаларда су тасқынымен күресуге көмектесті, ол жүздеген адамды қоныстандыруға мәжбүр болды.

География

Гленвуд (41.045581, 95.742371) координаталарында орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 2,96 шаршы миль (8 км2) құрайды, оның ішінде 2,95 шаршы миль (8 км2) құрлық және 0,01 шаршы миль (0 км2) су.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы санақта қалада 1,863 үй шаруашылығында, оның ішінде 1,276 отбасында 5,358 адам болған. Халық тығыздығы анықталмаған. 1,946 тұрғын үй бірлігі болған, орташа тығыздығы көрсетілмеген. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 97,26% ақ нәсілді, 0,62% афроамерикалық, 0,37% американдық үндістер, 0,32% азиялық, 0,49% басқа нәсілдерден және 0,95% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары 1,47% құрады. 1,863 үй шаруашылығының 36,1%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 52,5%-ы бірге тұратын ерлі-зайыптылар, 12,9%-ы күйеуі жоқ әйелдер, ал 31,5%-ы отбасы емес. Үй шаруашылығының 27,5%-ы бір адамнан тұрды, ал 12,1%-ы 65 жастан асқан адамдардан құралды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,54 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,09 адамды құрады. Халықтың жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер 26,3%, 18-ден 24 жасқа дейінгілер 8,8%, 25-тен 44 жасқа дейінгілер 30,2%, 45-тен 64 жасқа дейінгілер 21,7%, ал 65 және одан жоғары жастағылар 12,9%. Орташа жас 36 жас болды. Әр 100 әйелге 96,3 еркек шақ келді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 91,0 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа табысы 39,682 доллар, ал отбасының орташа табысы 46,555 доллар болды. Ер адамдардың орташа табысы 29,918 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 24,368 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 15,790 долларды құрады. Отбасылардың 6,8%-ы және халықтың 9,5%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 10,7%-ы және 65 жастан асқандардың 8,4%-ы.

Білім

Гленвуд қауымдастық мектеп округі қаланың жергілікті мектеп округі болып табылады. Кеңес Блафс қаласындағы Сент Альберт католик мектептері Гленвудтан оқушылар қабылдайды.

Көрнекі жерлер мен аудандар

IIFMC қыздар коттеджі Гленвуд ресурстық орталығында 1912 жылы салынған. Қазіргі уақытта ол Гленвуд қауымдастығының мектеп округінің кеңселері ретінде пайдаланылады және қаладағы ең ерекше белгілі орындардың бірі болып табылады. Гленвуд Жер үйі мен Миллс округінің табиғи тарих мұражайы да бар. IIFMC ауруханасы Гленвуд ресурстық орталығында 1890 жылдары конус тәрізді мұнаралармен, романдық жаңғыру стиліндегі аркалы балкондарымен, итальяндық куполамен және әлі де әсерлі ішкі спиральді баспалдақпен салынды. Үш қабатты кірпіш ғимарат Гленвуд ресурстық орталығының кеңсесі ретінде пайдаланылады. IIFMC өрт сөндіру станциясы Гленвуд ресурстық орталығында 1903 жылы голландтық колониялық стильдегі қабырғалы шатырмен салынған. VJ Meyer мектеп ғимараты Гленвуд ресурстық орталығында 1950 жылдардың ортасында, сол кездегі Гленвуд мемлекеттік аурухана мектебінде емделіп жатқан тұрғындарға білім беру деңгейін жақсарту үшін салынды. Мектеп 1945 жылдан 1957 жылға дейін Гленвудтың басшысы болған доктор В. Дж. Мейердің есімімен аталады. Ғимарат 1957 жылдың қыркүйегінде ашылды, сол күні мекеменің қақпалары алғаш рет жұртшылыққа ашылды. 1992 жылдан 2007 жылға дейін бұл жерде Гленвуд орта мектебі орналасқан. Үш қабатты JV Hinchman ғимараты Шарп және Уолнат көшелерінде 1882 жылы дәріханашы және қаржыгер Джозеф Хинчманмен аяқталды. 1920 жылы Гленвуд сотының алаңындағы 12 Солтүстік Уолнат мекенжайындағы Гленвуд мемлекеттік банкінің ғимаратын Даниялық сәулетші Крис Дженсен жобалаған. Бұл жерде көп жылдар бойы Гамильтонның ерлер киімдері сатылып, қазір Гленвуд жер зерттеу қызметі орналасқан. Бірінші христиан шіркеуі 1867 жылы 1800 долларға салынды және көп жылдар бойы жеке тұрғын үй ретінде пайдаланылды. 411 Шарп – Гленвуд сотының алаңының оңтүстік жағында орналасқан екі қабатты итальяндық стильдегі коммерциялық ғимарат, ол 1874 жылы салынды және терезелеріндегі ерекше капоттарымен көзге түседі. Қазір бұл орында Лосс Хиллс Мейкер кеңістігі орналасқан. 202 Locust-тағы Hubbell үйі 20-ғасырдың басында салынды және Queen Anne стилімен, ерекше терезелерімен және көп бұрын гаражға айналған қорасымен қызығушылық тудырады. Гленвуд сотының алаңындағы 102 Оңтүстік Уолнаттағы Робинсон үйі 20-ғасырдың басында салынды және 19-ғасырдың әртүрлі сәулеттік элементтерін, соның ішінде екінші қабаттағы шығыңқы терезені қамтиды. Баффингтон үйі 420 1-ші көшеде Гленвуд сотының алаңының солтүстік жағында 1890 жылдары қаланың ең әдемі карниздерінің бірімен және жеті екінші қабаттағы итальяндық аркалы терезелерімен салынды. 20-ғасырдың екінші жартысында мұнда Бен Франклин дүкендері жұмыс істеді. Уилердің 102 Оңтүстік Вайндегі Супер сервистік станциясы Гленвуд сотының алаңында 1920 жылдардың басында Блюграсс тас жолымен (кейіннен АҚШ-тың 34-ші жолы болған) өтетін көліктерге қызмет көрсету үшін салынды. Бір қабатты кірпіш ғимарат жергілікті жерде ерте модерн сәулетімен ерекшеленеді. Гленвуд опера үйінің үйі 412-416 First Street мекенжайында 1891 жылы Гленвуд сотының алаңында әртүрлі Ричардсон роман стиліндегі элементтермен салынды. Ол алғаш рет 1908 жылы кинофильмдер көрсетуді бастады, 1920 жылдары Рекс театры болды және көптеген меншік алмасулардан кейін, 20-ғасырдың ортасында тікелей эфирлер аяқталғанмен, бүгінгі күнге дейін фильмдер көрсетуді жалғастыруда. Mintle Company Building – 209 Sharp мекенжайында орналасқан бір қабатты соңғы модерн құрылысы, ол 1947 жылы сол кездегі 34-ші АҚШ жолы бойында салынды. Mintle Ж.И. Кейс фермалық жабдықтарын, Pontiac автомобильдерін сатты және Frigidaire өнімдерінің толық ассортиментін ұсынды. Қазір ғимарат Гленвуд полиция бөлімі ретінде пайдаланылады. Лиляк террасасы – 1868 жылы "West Hill" мектебі аяқталғаннан кейін дамыған аудандар. 20-ғасырдың басында Шарп және Хейзел көшелерінің батысындағы аудан қаланың беделді мекенжайларының бірі болды және әлі күнге дейін Л. В. Расселдің үйі, Х. М. Боган мен Джеймс Миллер үйлері, әсіресе Ханым Анна стиліндегі Уильям Лэмбтің үйі сияқты ерекше сәулеттік стильдер сақталған. Сондай-ақ, 102 Оңтүстік Хейзелдегі Моррис Кайманның үйі, 105 Солтүстік Хейзелдегі Робинсонның үйі және 404 Солтүстік Хейзелдегі Аддисон Майерс үйі қызығушылық тудырады. Works Progress Administration қаржыландырған Гленвуд орта мектебі 1937 жылы Вест-Хилл мектебінің орнын басты, 1966 жылдан 1987 жылға дейін Гленвуд кіші орта мектебі болды және қазір Батыс бастауыш мектебінің бөлігі болып табылады. Гленвуд гольф алаңы 1964 жылы қаланың алғашқы және жалғыз гольф алаңы ретінде ашылды. Оны Том Дэвис жобалаған. 1974 жылы, ашылғаннан кейін он жыл өткен соң, алаңда адам қайтыс болды. Бесінші лунканың жанындағы сарқырамаға түсіп, допты іздеген. Ол лунканы көріп кететіндерге ескерту жасалып, сарқырамада доп іздеуге тыйым салынды. Семинария төбесі Гленвуд сотының алаңының солтүстігінде 1860 жылдардың соңында жеке Батыс Айова колледжі ашылғаннан кейін дамыды. Бұл 1870 жылдары Гленвуд методист семинариясына, ал кейін 1970 жылдарға дейін Шығыс мектебіне айналды. Айналасындағы ауданда қаланың басты протестант шіркеулері көптеп орналасқан, соның ішінде 1857 жылы аболиционист Джон Тодд құрған Гленвуд Бірінші Конгрегациялық шіркеуі (407 Second Street). Жақын жерде 1884 жылғы Saint John's Episcopal шіркеуі (111 North Vine), 1911 жылғы Гленвуд Баптист шіркеуі (212 North Vine), 1892 жылғы Гленвуд Бірінші Христиан шіркеуі (202 North Vine), 1905 жылғы Grace United Methodist (112 North Walnut), 1899 жылғы Seventh day Adventist шіркеуі (205 Third Street) және 1949 жылғы Trinity Lutheran Church of the Lutheran Church–Missouri Synod (512 Second Street) орналасқан. Сондай-ақ, 1906 жылы салынған және 1982 жылы кеңейтілген Гленвуд қалалық кітапханасы (109 North Vine) қызығушылық тудырады. Бұл ауданда бұрынғыда доктор Донеланның үйі және 1870 жылдардағы екі қабатты кірпіштен салынған итальяндық стильдегі Уильям Андерсон үйі сияқты ерекше сәулеттік үлгілер көп болған, бірақ ол 2006 жылы бұзылды. Сонымен қатар, 100-ші блоктағы North Vine көшесіндегі 1870 жылдардағы кірпіштен салынған итальяндық стильдегі үй қазір пәтерлерге бөлінген. Гленвуд көлі саябағында орналасқан Davies Amphitheater Орта Батыстағы ең үздік ашық ауадағы ойын-сауық орындарының бірі болып табылады. 1980 жылы жергілікті фермер Чарли Дэвис мұрасының қаражатымен салынған амфитеатр жыл сайын жазғы концерттер сериясын өткізеді.