Кіріспе

Судың немесе еріген заттың белгілі бір көлде өткізетін орташа уақыты – Көлдегі судың тұру уақыты (сонымен қатар көл суының жасы немесе көлді тазарту уақыты деп те аталады) – бұл судың (немесе еріген кейбір заттың) белгілі бір көлде өткізетін орташа уақытты көрсететін есептелген шама. Ең қарапайымында, бұл көрсеткіш көлдің көлемін көлге келіп түсетін немесе одан шығатын су ағынына бөлу арқылы есептеледі. Бұл көлге түскен заттың одан қайта ағып шығуына қажетті уақыттың шамасын көрсетеді. Судың тұру уақыты, әсіресе, төмен жатқан аймақтардағы су тасқыны немесе ластану мәселелеріне қатысты маңызды.

Жалпы сақталу уақыты

Көлдің жалпы ұсталу уақыты (судың көлде өткізетін орташа уақыты) көл көлемін барлық салалы өзендердің орташа құйылыс мөлшеріне немесе ағып шығудың орташа мөлшеріне (идеалды жағдайда булану және сіңуді қоса алғанда) бөлу арқылы есептеледі. Бұл көрсеткіш көлдегі судың жақсы араластырылғанын (қабатталғаннан гөрі) болжайды, сондықтан көл суының кез келген бөлігі басқасына ұқсас болады. Бірақ шындығында, үлкен және терең көлдер көбінесе жақсы араласпайды. Көптеген ірі көлдерді олардың арасындағы ағыны шектеулі бөліктерге бөлуге болады. Терең көлдер әдетте қабатталған болады, ал терең сулар беттік сулармен сирек араласады. Мұндай көлдерді көбінесе бірнеше жеке су көлемі ретінде модельдеу тиімді.

Тұрақтағы нақты уақыт

Белгілі бір көл үшін нақтырақ тұру уақытын есептеу мүмкін, мысалы, субкөлемдер үшін жеке тұру уақыты (мысалы, көлдің жеке салалары) немесе қабатталған көлдің әртүрлі қабаттары үшін тұру уақытының таралуы. Бұл көрсеткіштер көлдің гидродинамикасын көбінесе жақсырақ көрсетеді. Дегенмен, мұндай әдіс – бұл жай ғана қарапайымдау, және ол көлдегі процестерді түсінуге негізделуі керек. Белгілі бір көлдің қалай жұмыс істейтінін анықтау үшін екі тәсіл қолданылуы мүмкін (көбінесе біріктіріліп): далалық өлшемдер және математикалық модельдеу. Далалық өлшемдердің бір әдісі – көлге іздеуші затты енгізіп, оның қозғалысын бақылау. Бұл іздеуші зат қатты дене болуы мүмкін, мысалы, белгілі бір су қабатында тепе-теңдікте қалуға арналған жүзбек, немесе кейде сұйықтық. Бұл тәсіл кейде Лагранжтік анықтамалық жүйесін пайдалану деп аталады. Еулерлік анықтамалық жүйесін пайдалана отырып, далалық өлшемдердің тағы бір әдісі – көлдің әртүрлі бекітілген нүктелерінде көл суының әртүрлі қасиеттерін (массалық қозғалыс, су температурасы, электр өткізгіштігі және еріген заттардың деңгейі, әдетте оттегі) өлшеу. Осы деректерден көлдің әртүрлі бөліктерінде жүріп жатқан басты процестерді, олардың ауқымын және ұзақтығын түсінуге болады.

Көл суының тұруы уақытының тізімі

Егер басқаша көрсетілмесе, тізімдегі уақыт осыған қатысты мақаланың ақпараттық блогынан алынған. Көл Орналасқан жері Бассейн елдері Тұру уақыты Stausee Ferden Ferden, Valais Швейцария Lake Wohlen / Wohlensee Берн кантоны Швейцария Lake Hévíz Hévíz Венгрия Lake St. Clair Ұлы көлдер Канада, АҚШ Lake Arapuni Солтүстік арал Жаңа Зеландия Milton Pond Страффорд округі, Нью-Гэмпшир, Йорк округі, Мэн АҚШ Gibson Lake Gibson Generating Station, Принстон, Индиана АҚШ Råcksta Träsk Стокгольм Швеция Lake Sagami Канагава Жапония Lake Cristallina Тичино Швейцария Northeast Pond Страффорд округі, Нью-Гэмпшир; Йорк округі, Мэн АҚШ Brandy Pond Naples, Maine АҚШ Champagne Pool Waiotapu, Солтүстік арал Жаңа Зеландия Prospect reservoir Prospect, Жаңа Оңтүстік Уэльс Австралия Sicklasjön Стокгольм Швеция Devils Lake Линкольн округі, Орегон АҚШ Lough Derg Шеннон өзені бассейні Ирландия Derwent Water Камбрия Ұлыбритания Lake Biel / Bielersee / Lac de Bienne Берн кантоны Швейцария Veluwemeer Флеволанд, Гелдерланд Нидерланды Hacksjön Tullinge Швеция Kamloops Lake Британдық Колумбия Канада Malham Tarn Солтүстік Йоркшир, Англия Ұлыбритания Lac d'Anterne Passy, Haute Savoie Франция Graham Lake Хэнкок округі, Мэн АҚШ Grand Lac de Clairvaux Jura департаменті, Franche Comté Франция Laduviken Djurgården Швеция Esthwaite Water Lake District, Камбрия Ұлыбритания Trehörningen Huddinge, Оңтүстік Стокгольм округі Швеция Lac de Divonne Divonne les Bains, Ain Франция Lake Lesina / Lago di Lesina Фоджа провинциясы, Апулия Италия Seeweidsee Цюрих кантоны Швейцария Hüttnersee Hütten, Цюрих кантоны Швейцария Lake Lauerz / Lauerzersee Швиц кантоны Швейцария Morris Lake Halifax Regional Municipality, Нова-Скотия Канада Sobradinho Reservoir Sobradinho, Bahia Бразилия Balch Pond Кэрролл округі, Нью-Гэмпшир; Йорк округі, Мэн АҚШ Magelungen Huddinge Швеция Russell Lake Halifax Regional Municipality, Нова-Скотия Канада Loweswater Lake District, Камбрия Ұлыбритания Lappkärret Стокгольм Швеция Lough Feeagh County Mayo Ирландия Egelsee Bubikon, Цюрих кантоны Швейцария Lac de Vouglans Jura, Franche Comté Франция Mettmenhaslisee Цюрих кантоны Швейцария Albysjön Стокгольм Швеция Chesuncook Lake Piscataquis округі, Мэн АҚШ Clinton Lake DeWitt округі, Иллинойс АҚШ Flagstaff Lake Сомерсет округі және Франклин округі, Мэн АҚШ Lake Coeur d'Alene Солтүстік Айдахо АҚШ Lac de Saint Point Doubs департаменті, Franche Comté Франция Kyrksjön Bromma Швеция Newnan's Lake Gainesville, Флорида АҚШ Staples Pond Temple, Maine АҚШ Lac Cornu Chamonix Mont Blanc, Haute Savoie Франция Lac du Brévent Chamonix, Haute Savoie Франция Lake Silvaplana / Silvaplanersee / Lej da Silvaplauna Engadin, Grisons Швейцария Loch Awe Argyll and Bute, Шотландия Ұлыбритания Långsjön Стокгольм Швеция Lake Sarnen / Sarnersee Obwalden Швейцария Lake Lovozero Кола түбегі, Мурманск облысы Ресей Drevviken Стокгольм Швеция Mörtsjön Huddinge Швеция Judarn Bromma, Стокгольм Швеция Coniston Water Lake District, Камбрия Ұлыбритания Ullswater Lake District, Камбрия Ұлыбритания Khanka Lake Heilongjiang провинциясы, Қытай және Primorsky Krai, Ресей Қытай, Ресей Lake Monona Dane округі, Висконсин АҚШ Long Lake Maine АҚШ Mooselookmeguntic Lake Franklin округі, Мэн АҚШ Greifensee Цюрих кантоны Швейцария Nainital Lake Uttarakhand Үндістан Manasbal Lake Kashmir Valley Үндістан Lake Zurich / Zürichsee Zürich Швейцария Tegernsee Bavaria Германия Deer Creek Reservoir Utah АҚШ Orlången Huddinge Швеция Haweswater Reservoir Lake District, Камбрия Ұлыбритания Loch Shiel Lochaber, Highland, Шотландия Ұлыбритания Lake Walen /Walensee / Lake Walenstadt St. Gallen, Glarus Швейцария Keoka Lake Maine АҚШ Kootenay Lake Британдық Колумбия Канада Lake Murten /Lac de Morat /Murtensee Fribourg кантоны, Vaud Швейцария Oeschinen Lake Bernese Oberland Швейцария Lac de Lessy Haute Savoie Франция East Grand Lake Maine / New Brunswick Канада, АҚШ Lake Ikeda Kyūshū аралы Жапония Lake Poyang Jiujiang Қытай Faaker See Carinthia Австрия Ossiacher See / Lake Ossiach Carinthia Австрия Varese Lake/Lago di Varese Varese провинциясы, Ломбардия Италия Long Lost Lake Clearwater округі, Миннесота АҚШ Ältasjön Älta Швеция Lake Thun / Thunersee Берн кантоны Швейцария Green Lake Maine АҚШ Gömmaren Huddinge Швеция Loch Lomond Dunbartonshire, Central Scotland Шотландия, Ұлыбритания Lake Balaton Венгрия Венгрия Lake Rotoroa Hamilton, Waikato, Солтүстік арал Жаңа Зеландия Lake Tūtira Hawke's Bay, Солтүстік арал Жаңа Зеландия Türlersee Цюрих кантоны Швейцария Pfäffikersee Цюрих кантоны Швейцария Caniapiscau Reservoir Quebec Канада Lake Sils / Silsersee /Lej da Segl Engadin, Grisons Швейцария Wilersee Zug кантоны Швейцария Great Pond Maine АҚШ Moberly Lake Британдық Колумбия Канада Päijänne Jyväskylä Финляндия Lake Erie Солтүстік Америка Канада, АҚШ Rangeley Lake Franklin округі, Мэн АҚШ Lake Brienz / Brienzersee Берн кантоны Швейцария Ammersee / Lake Ammer Upper Bavaria Германия Großer Plöner See Schleswig Holstein Германия Paudash Lake Haliburton округі, Онтарио Канада Moosehead Lake Maine АҚШ Trekanten Стокгольм Швеция Great East Lake Carroll округі, Нью-Гэмпшир; Йорк округі, Мэн АҚШ Lake Champlain Солтүстік Америка Канада, АҚШ Flathead Lake Montana АҚШ Lake Lucerne /Vierwaldstättersee Central Switzerland Швейцария Lake Winnipeg Manitoba, Канада Канада Lac de Paladru Isère Франция Lake Hallwil / Hallwilersee Aargau Швейцария Flaten Southern Stockholm Швеция Lake Annecy / Lac d'Annecy Haute Savoie Франция Lake Maggiore / Verbano / Lago Maggiore Lombardy and Piedmont, Италия; Canton Ticino, Швейцария Италия, Швейцария Todos los Santos Lake Los Lagos Чили Lake Baldegg / Baldeggersee Lucerne кантоны Швейцария Lake Iseo / Lago d'Iseo Lombardy Италия Lake Constance / Bodensee Germany, Switzerland, Austria Германия, Швейцария, Австрия Corey Lake Michigan АҚШ Elk and Beaver Lakes Saanich, British Columbia Канада Lake Como Lombardy Италия Lake Mendota Wisconsin АҚШ Sea of Galilee Galilee Израиль Walden Pond Massachusetts АҚШ Bannwaldsee Allgäu, Bavaria Германия Sebago Lake Cumberland County, Maine АҚШ Kennisis Lake Haliburton Highlands, Ontario Канада Bay Lake Crow Wing County, Minnesota АҚШ Lake Biwa / 琵琶湖 Shiga Prefecture Жапония Jordan Pond Hancock County, Maine АҚШ Lago di Mergozzo Piedmont Италия Lake Ontario Солтүстік Америка Канада, АҚШ Lac la Nonne Alberta Канада Lago di Candia Turin провинциясы Италия Ägerisee Zug кантоны Швейцария Loch Morar Morar, Lochaber, Highland, Шотландия Ұлыбритания Lake Powell Utah/Arizona АҚШ Millstätter See / Lake Millstatt Carinthia Австрия Moose Lake Alberta Канада Schaalsee Schleswig Holstein Германия Iliamna Lake Lake and Peninsula Borough, Alaska АҚШ Lac du Bourget Savoie, Франция Франция Odell Lake Klamath County, Oregon АҚШ Lake Lugano /Lago di Lugano Ticino, Lombardy Швейцария, Италия Lake Neuchâtel / Lac de Neuchâtel / Neuenburgersee ...