Кіріспе

Come Taste the Band – 1975 жылдың 7 қарашасында шыққан ағылшын рок-тобы Deep Purple-дің оныншы студиялық альбомы. Оны топ және олардың көп жылдық серіктесі Мартин Бирч бірлесіп өндірді және дыбыстады. Музыкалық тұрғыдан алғанда, бұл альбом бұрынғы альбомдарға қарағанда фанк музыкасының күшті ықпалына толы. Бұл Deep Purple-дің 1976 жылы алғаш рет тарағанға дейінгі соңғы студиялық альбомы болды, сондықтан ол Deep Purple-дің Mark IV құрамының жалғыз студиялық альбомы, онда Томми Болин гитарада, Дэвид Ковердейл жетекші вокалда, ал Гленн Хьюз бас-гитарада/вокалда орындалған. Томми Болиннің есірткіге тәуелділігіне байланысты, топ альбомның гастрольдік кезеңінің басым бөлігінде оның жағдайына тәуелді болды, сонымен қатар Гленн Хьюздің кокаинге құмарлығы да әсер етті. Томми Болин сол жылы топтың тарағаннан кейін көп ұзамай, есірткінің шамадан тыс дозасынан қайтыс болды. Deep Purple 1984 жылы Mark II құрамымен қайта құрылды, онда Ковердейл мен Хьюз болған жоқ. Come Taste the Band коммерциялық тұрғыдан алдыңғы Deep Purple альбомдарынан кем сәтті болды, ал альбом американдық нарықта 1970-ші жылдардағы альбомдармен салыстырғанда төмен нәтиже көрсетті. Ұлыбританияда альбом #19 орынға жетті, ал АҚШ-та #43 орынға ие болды. Come Taste the Band шыққан кезде жақсы пікірлер алды және топтың стильдік жаңаруы мақтауға лайық деп бағаланды. Дегенмен, альбомның беделі әртүрлі. Mark IV мүшелері альбомды функционалды тұтас жұмыс деп қарастырды, бірақ, екінші жағынан, бұл құрамды Deep Purple деп атауға болатынына күмән келтірді.

Өмірбаян

1970 жылдардың ортасында Deep Purple әлемдегі ең танымал рок-топтардың бірі еді. Бірақ, сонымен бірге, топтың құрамы мен атмосферасы жиі өзгеріп тұрды. Музыкалық жағынан алғанда, олардың музыкалық бағыты ауыр роктан блюз, фанк және соулға қарай өзгере бастады. Гитарист Ричи Блэкмор соңғы екі музыкалық жанрды енгізуге қарсы болды, нәтижесінде ол 1975 жылы топтан кетіп, өзінің Rainbow тобын құрды, соның салдарынан Deep Purple тобы мүлдем тарап кетеді деген болжамдар пайда болды. Әнші Дэвид Ковердейл Блэкмордың оны өз тобына шақырғанын айтты, бірақ оның қатысуға жасаған әрекеті оған өте қолайсыз және жарасымсыз сезім тудырды. Топтың алғашқы мүшелері Джон Лорд (орган) және Иан Пейс (барабан) топтан кетуді ниеттенген, бірақ Ковердейл мен Гленн Хьюз (бас) оларды жаңа гитарист іздеуге және жұмысқа алуға көндірді, өйткені топ бірнеше жыл бойы жетістіктен бас тартуға дайын емес деп ойлады. Менеджмент топтың жалғасуына үміттенді. Ковердейл топтың атын "Мұқал" немесе "Жақсы компания" деп өзгертуді ұсынды, бірақ басқалары келіспеді. Ковердейл мен Лордтың сөзіне қарағанда, топтың жалғасу шешімінің басты себебі авторлық құқықтар еді.

Болиннің кіріспесі мен өзгерістері

Бұл процесте гитарист іздеу қиынға соқты. Ковердейлдің топтағы ұсыныстары Джефф Бек, Рори Галлахер және Томми Болин болды. Аудициялар Голливудтағы Роберт Саймонның «Пират» студиясында өтті. «Хэмбл Пай» тобынан Клем Клемпсон топқа сынақтан өтті, бірақ Блэкмордың орнына келмеді. Болин, оның Билли Кобхамның «Spectrum» альбомында ойнауы топ мүшелеріне әсер етті, содан кейін сынаққа шақырылды. Ковердейл аудицияны еске алып:

«Ол – көруге тамаша, экзотикалық жаратылыс еді. Ол бұл жерде болғандарды қорқытатын күшейткіштердің қатарына жақындап, олардың барлығын максималды деңгейге (он бірге) бұрды. Бір аккордты тартып, ол аккордтың күшімен бәрі мақтан тұтқандарын ұмытып, бірден ойнай бастады. Оның барлық гитаралары қандай да бір себеппен кепілде болғандықтан, ол аудицияға басқадан қарыз алған гитарамен келді. Бұл өте ерекше, жарылғыш аудиция болды».

Фьюжн джаз ойнаған Болиннің топтың дискографиясымен таныстығы жоқ, тіпті олардың имиджін де білмеген. Осыған қарамастан, аудиция жақсы өтті және Болинге дереу қосылу ұсынылды. Болин топтың ойнау шеберлігіне таң қалды, бірақ оның қосылу шешімі, мүмкін, өзінің жеке мансабын ілгерілету үшін танылу мен ақша табуға деген ниетімен байланысты болды. Бірнеше апта бойы тараған қауесеттерден кейін, топ 1975 жылдың маусым айында Блэкмордың кететінін және Болиннің қосылатынын жариялады. Жаңа құрам жақсы қабылданып, жігерлендірді. Топтың қалған мүшелері Болинмен жақсы қарым-қатынаста болды, ол Блэкмордың мінезімен салыстырғанда көңілді және әуесқой болған (Блэкмордың таласқа жақын және өте қиын адам екені айтылды). Әсіресе Болин мен Хьюз жақын дос болды. Блэкмор Болинді өзінің ізбасары ретінде жақсы таңдау деп есептеген. Deep Purple-дің менеджерлері Болиннің жеке жобаларымен қатар уақытты дұрыс жоспарлай алатынына алаңдады. Сонымен қатар, Болин өзінің алдағы жеке альбомын жазып, жарнамалауға тиіс болды. Топ Болинге үзіліс кезінде жеке мансабына назар аударуға уақыт беру үшін тығыз жұмыс ырғағынан сәл шегінісу туралы келісімге келді.

Ән жазу және шығару

Жазулар 1975 жылдың 3 тамызынан 1 қыркүйегіне дейін Германияның Мюнхен қаласында Musicland студиясында өтті. Альбомның көп бөлігі жазыла бастағанға дейін жазылып болған. Әндерді негізінен Ковердейл мен Болин жазды. Болиннің бұрынғы топтарынан пайдалы материалдың көптеген үлгілері болды, олардың көпшілігін ол досы Джефф Кукпен бірге жазған. Топ мүшелері Болинге еркін шығармашылықпен айналысуға мүмкіндік берді, осылайша оны қанағаттандырды. Альбомды Мартин Бирч бендпен бірлесіп өндірді, ал Ян Пайс жазбаны араластыруға Бирчке қосылды, ол барлық аспаптарды орындады. Болин героин мен басқа да опиоидтарды жиі, бірақ ретсіз қолданды. Басқа мүшелер сол кезде жағдайдың қаншалықты ауыр екенін білмеді. Ал Хьюз бұрыннан бері кокаинге тәуелді болған. Жол тобы мүшелерге жеткізілген есірткіні жасырып, есірткі сатушыларды ұрып-соғып, есірткі қолдануды тоқтатуға тырысты, бірақ бұл әрекеттер көбінесе нәтижесіз болды. Болин мен Хьюзге, басқа да заттармен бірге, ойылып жасалған кітаптардың ішінде есірткі жеткізілді. Хьюзді есірткіден емделу үшін Лондонға жіберді. Көпшілікке Хьюздің бауыр ауруына шалдыққандығы айтылды. Оның қатысуынсыз, Хьюз Deep Purple-дің бұрынғы екі альбомымен салыстырғанда осы альбомда әлдеқайда аз ән айтады. Оның және Ковердейлдің бірлескен ән орындауы, бұрынғы альбомдарға ерекше түс берген, енді тек Come Taste the Band альбомының соңғы әні "You Keep On Moving" -де ғана естіледі. Ковердейлмен бірге Болин "Dealer" әнінде де ән салады.

Музыка және әндер

Come Taste the Band Deep Purple-дің бұрынғы туындыларынан күшті фанк және блюз ықпалымен ерекшеленеді. Мика Ярвиненнің сөзінше, альбом – «толыққанды реформа жасауға батыл және радикалдық әрекет» болған. Дегенмен, альбомның стилі топтың бұрынғы Stormbringer альбомына қарағанда көбірек рокқа жақын, ал ол альбомға қара музыка күшті әсер еткен еді. Stormbringer стилі топтың жанкүйерлерін екіге бөлген, ал Ковердейл Болин қосылмас бұрын келесі альбомында рокқа оралатынын уәде берген. Mark IV тобының алғашқы апталарындағы репетицияларда топ ұзақ және еркін импровизациялар орындаған. Ал Come Taste the Band альбомында мұндай бөлімдерге көбінесе кездеспейсіз.

Үйге оралу

Come Taste Band-тің "Comin' Home" атты ашылу трегі Deep Purple-дің ескі және жаңа стильдерін үйлестіреді. Пайсдың барабан соқпасымен басталатын ән, топтың бұрынғы құрамының концерттерінде де қолданылған тәрізді. Гитарист Томми Болиннің эффекттерді қолданатын ойнау стилі әнге жаңа леп әкеледі. Композиция – энергияға толы, тікелей рок.

Жақындай түсу

"Gettin' Tighter" – Хьюз орындаған, гитарада ойнатылып, көтеріңкі әуенді ән. Бұл ән Deep Purple ешқашан көрсетпеген фанк әсерлеріне толы.

Дилер

"Дилер" әні лирикалық тұрғыдан қараңғы бояуға ие. Әнге әйел вокал да қатысқан.

Айнала жүруші

B-жағы "Drifter" атты қарқынды әнмен басталады, ол Pirate студиясының репетициялары барысында бұрыннан дайын болған еді.

Сүйіспеншілік бала

"Love Child" Led Zeppelin әндерін еске түсіреді, ал припевтегі гитара рифі Болиннің бұрынғы тобы – The James Gang-тен алынған. Хьюз Лордтың клавишадағы қосымша музыкасымен ән айтады. Бұл ән Томми Болиннің "Owed to 'G'" инструменталдық шығармасына кіріспе болып табылады. Ол композицияға тікелей үлес қоспаса да, оның гитара тартысы әнде басым орын алады. Әннің басында қысқа вокалдық бөлім бар, бірақ жазбаның қалған бөлігі тек музыкалық сүйемелдеуден тұрады. Ән кейбір қайта жарықтандырылған нұсқаларда, әсіресе 30 жылдық мерейтойлық жинақта бонус трек ретінде қосылған.

Көркем шығарма

Альбомның атауы "Кабаре" мюзиклындағы "Кел, шараптың дәмін татып көр" деген сөздің аудармасы болып табылады. Шарап ішіп отырғанда, Болдың ойлап тапқан жаңасы бұл сөзді "келіп, топтың дыбысын татып көр" деп өзгертеді. Альбомның мұқабасын Deep Purple-дың "Fireball" альбомының мұқабасын жасаған Castle, Chappell & Partners компаниясы дайындады. Мұқаба үшін топ Кен Купердің каллиграфиясымен өрнектелген шарап стаканын пайдаланды.

Маркетинг және жарнама

Альбом 1975 жылғы 7 қарашада олардың өзі құрған Purple Records лейблы арқылы жарық көрді. Бұл альбомнан тек екі сингл жеке шықты: Ұлыбританияда "You Keep On Moving" және АҚШ-та "Gettin' Tighter". Deep Purple-дің жанкүйерлерінің көп бөлігі – жасөспірімдер мен жас адамдар еді. Коммерциялық тұрғыдан алғанда, Come Taste the Band альбомының сатылымы орташа деңгейде болды, бірақ бұрынғы альбомдармен салыстырғанда нәтижесі нашар болды. Ол ешбір елде бірінші орынға шыға алмады. Ұлыбританияда альбом 19-орында тұрды және шығуынан кейін 4 апта бойы сол орында сақталды. АҚШ-та ол 1976 жылдың екінші аптасында 43-орынға жетіп, келесі 14 апта бойы чарттарда қалды. Альбомның ең жоғары көрсеткіштері Жаңа Зеландия мен Норвегияда тіркелді, ол 6-орынға дейін көтерілді. Бұған қарамастан, альбом туған елінде күміс сертификатын алды, Ұлыбританияда ресми түрде шығар алдында қараша айының басында BPI арқылы 60 000-нан астам дана сатылды. Альбом Deep Purple студиялық альбомдарының 1970-ші жылдарғы дискографиясында коммерциялық сәтсіздік деп есептелді, әсіресе Америкада, онда ол қазірге дейін ешқандай сертификатқа ие болған жоқ.

Туризм

"Біз әлемді аралап, Deep Purple-дің беделін барлық жерде жойдық". Jon Lord (1995)

Турне басталғанға дейін Deep Purple мүшелері арасында қақтығыстар туындады. Болин бұрынғыдай шығармашылық еркіндіктің құрметтелуін қалаған, бірақ ол Блэкмор дәуіріндегі әндерді оның алдыңғысының стилінде ойнауды сұрағанда көңілі қалды. Турне басталғаннан кейін Болиннің Блэкмордың әндерін жақсы білмейтіні анықталды. Олармен бірге топ турне кезінде жаңа альбомдағы барлық әндерді орындады. Болин мен Лорд сонымен қатар гитара мен клавишалардың ұзақ импровизацияланған сололарын орындады, бұл бұрынғыдан айырмашылығы, әндерден бөлек жеке нөмірлер ретінде тартылды. Сонымен қатар, топ Болиннің Teaser альбомынан "Wild Dogs", "Marching Powder" және "Homeward Strut" әндерін орындады. Болин өзінің соло әнін өзі орындады. Турнедегі проблемалар мүшелердің есірткіге тәуелділігінен туындады. Реабилитация кезінде Хьюз кокаин қолдануын азайтты, бірақ сонымен бірге қанағаттану белгілерін емдеу үшін қолданылатын диазепамға тәуелді болды. Болин болса, героиннің үлкен мөлшерін қолданды, бұл турне басталғаннан кейін ғана басқа мүшелерге белгілі болды. Алайда, Goldmine журналында топқа жақын адам былай деді: "Мәселе Томмидің есірткіге құмарлығында емес, басқа топ мүшелерінің оған қызығушылық танытпауында еді. Ол ұзақ уақыт бойы өз әлемінде болды, ал басқалары не болып жатқанын түсінбеді". Конфликттер топ мүшелерінің адалдықсыздығынан да туындады: Болиннің қатыны Хьюзбен, ал Хьюздің қатыны Лордпен қарым-қатынас жасады. Менеджерлер жаңа құрам тәжірибе жинап, Еуропа мен Америкадағы мүмкін болатын сәтсіздіктер туралы естімеу үшін турнені Қиыр Шығыстан бастауды шешті. Алғашқы концерт Гавайиде өтті, содан кейін топ Жаңа Зеландия мен Австралияға көшті. Концерттер өте сәтті өтті, әсіресе Жаңа Зеландияда топ рекордтық көрермендерді жинады. Сондай-ақ, жергілікті теледидар үшін топ туралы деректі фильм түсірілді. 1975 жылдың желтоқсан айында Deep Purple Индонезияда концерт беруге жоспарланған. Топқа 7 000-ден 10 000-ға дейін адам қатысатыны айтылған, бірақ шындығында стадион 125 000 орындық болатын. Сонымен қатар, топ екі кеш бойы өнер көрсетуі керек болды, бірақ олар бір ғана кішкентай концерт үшін ғана төленді. Топқа Индонезиядағы концерттер үшін барлығы 11 000 доллар (4950 фунт стерлинг; 2023 жылы шамамен 36 650 фунт стерлинг) төленді, ал кассалық кірістердің үлесі шамамен 750 000 доллар (338 000 фунт стерлинг; 2023 жылы шамамен 2 500 000 фунт стерлинг) болуы мүмкін, 100 000-нан астам адам қатысқанда. Deep Purple тур менеджері Роб Кукси 1983 жылғы "Deep Purple: The Illustrated Biography" кітабында Крис Чарльзуортке былай деді: "Біз Австралиядан Жапонияға бара жатқандықтан және біздің жеке ұшағымыз болғандықтан, бұл қосымша ақша табудың жақсы жолы сияқты көрінді". 6 000 полиция қызметкері, автоматтары бар және добермандармен жабдықталған, тәртіп сақшылары ретінде жұмыс істеді. Алғашқы концерт хаостық болды және 20 минуттан кейін топ ойнауын тоқтатты. Кейін бұл үлкен тәртіпсіздікке ұласты. Концерттер арасындағы бір түні топтың күзетшісінің бірі лифт шахтасына құлап түсті; ол аман қалды, бірақ көп ұзамай қайтыс болды. Кейін Хьюз, Кукси және экипаж мүшелерінің бірі кісі өлтіруге күдікпен тұтқындалды. Келесі күні таңертең әскери форма киген судья оқиғаны жазатайым оқиға деп жариялап, тұтқындарға 2000 долларға (900 фунт стерлинг) паспорттарын қайтарып алуға бұйрық берді. Лорд пен Хьюз кейіннен бұл топтан ақша алу үшін жасалған кісі өлтіру болды деп болжады. Топ Индонезиядан кетуге тырысқанда, жалған әуежай шығындарын келтіре отырып, тағы 10 000 доллар талап етілді. Индонезияда гастрольде жүрген кезде Болин сапасы төмен героинді қолына құйып алды, нәтижесінде қолы еміреп, дұрыс ойнай алмады. Ол топтың басқа мүшелеріне қолында ұйықтағанда жүйке бұзылуы болды деп мәлімдеді. Жапониядағы проблемалар желтоқсан айының соңында да жалғасты, онда топ төрт концерт берді, соңында 1977 жылдың 16 наурызында Nippon Budokan-да жазылған "Last Concert in Japan" атты концерттік альбомын шығарды. Концерттік альбом тек Жапонияда ғана сәттілікке қол жеткізді, бірақ Хьюз оны "қорқынышты жазба" деп атады, Болиннің героинге тәуелділігін оның орташа ойнауына кінәлады. Осы кезде Болин ашық күйлеуді қолдануға мәжбүр болды, ал Джон Лорд өз органында гитаралық бөлімдерді орындады. 1976 жылдың басында Deep Purple АҚШ-қа гастрольге шықты. Болин өзінің туған елінде ойнағандықтан, Америкадағы шоуға сенімді болды және жоспарланғандай жақсы болады деп үміттенді. Екі айға жуық уақытқа созылған турнеге барлығы 30 концерт кірді, ал олар аяқталған кезде топ шаршап қалды. Басқаша айтқанда, жазғы маусымда ғана қайтадан өнер көрсетуді жоспарлаған. Алайда, менеджерлер топ үшін наурыз айында бес концерттік турне ұйымдастырды. Coverdale, Lord және Paice демалу үшін алты күн демалысқа жіберілді, ал Болин мен Hughes кештерге шықты. Ұлыбританиядағы турне даулы болды және концерттерге сын теріс болды. Концерттен кейін Лорд пен Paice топтың қызметін тоқтатуға және турнеден демалуға шешім қабылдады. Біраз уақыттан кейін Coverdale көздерінен жас шығып, кететінін хабарлады, ал Лорд пен Paice Deep Purple енді жоқ болғандықтан бұл мүмкін емес деп жауап берді. Осы альбомдарға арналған турнелер аяқталғаннан кейін, олардың таралуы туралы ресми хабарлама 1976 жылдың шілдесіне дейін жарияланбады, содан кейін менеджер Роб Кукси былай деп мәлімдеді: "Топ енді Deep Purple ретінде жазба жасамайды немесе өнер көрсетпейді". Бұрын Болин келесі Deep Purple альбомы жөнінде жұмыс істеуді күтіп отырғанын сұхбатта айтқан. Есірткіге тәуелділікпен қатар, топтың тарауына қатаң жұмыс кестесі және менеджерлердің мүшелерге демалыс ұйымдастыруға құлықсыздығы да әсер етті. 1969 жылдан 1973 жылға дейін және қайтадан 1984 жылдан бастап Deep Purple-де ойнаған Роджер Гловер былай ойлады: "Топтар сәтсіздікке ұшырағанда ғана проблемалардың себептерін ойлауға болады. – Томми Болинмен топ қалай дамитынын кім біледі? Ол өте танымал болуы мүмкін. Егер олай болғанда, оның шығармаларына қатысты көзқарас қазір басқаша болуы мүмкін". Топ тарағаннан кейін Болин Питер Фрэмтон мен Джефф Бекке қолдау көрсеткен және оның екінші жеке альбомын "Private Eyes" жазған өз тобын құрды. Алайда, оның қанағаттануы ұзаққа солмады, өйткені Болин 1976 жылдың 4 желтоқсанында героин, алкоголь, кокаин және барбитураттардың салдарынан көптеген есірткілерден уланғаннан қайтыс болды. Болин 25 жаста болды. Coverdale Германиядағы тұрақты үйіне қайтып келді, онда ол жеке мансабын бастады, екі жеке альбомын шығарды: "White Snake" және "Northwinds". Содан кейін ол өзінің тобын құрды, кейіннен Whitesnake деп аталды. Deep Purple-дің 'Mark I-IV' құрамынан Лорд пен Paice Whitesnake-тің алғашқы альбомдарындағы "Trouble" және "Lovehunter" шығарғанда Coverdale тобына қосылды, сонымен қатар ұзақ жылдар бойы продюсер болған Мартин Бирч олардың жазбаларында жұмыс істеді. Жалпы, Deep Purple-дің тарауы сегіз жылға созылды, содан кейін 1984 жылы "Perfect Strangers" қайта ойнаған 'Mark II' құрамы қайта құрылды.

Жолдар тізімі

Барлық жетекші вокал Дэвид Ковердейл орындаған, басқа айтылмаса.