Кіріспе

Принстон – АҚШ-тың Кентукки штатындағы Колдуэлл округіне қарасты, өз басқару құқығы бар қала. Ол округ орталығы болып табылады. 2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша халық саны 6 329 адамды құрады. Принстон Адсмор мұражайы, Чемпион Шепардсон үйі (Принстон өнершілер одағының үйі), Кентукки университетінің ғылыми-зерттеу және білім беру орталығының ботаникалық бағы, Капитолий кинотеатры, жыл сайынғы «Қара жапырақ» фестивалі және Ньюсомның егде жастағы Кентукки шұжығы сияқты бірнеше танымал орындарға үй иесі болып табылады.

Тарих

Эдди Крик бастауындағы қауымға алдымен, айналмалы үлкен бұлақтан бастау алғандықтан Эдди Гроув деп ат қойылды. Айналасындағы жердің бір бөлігі Америка революциясы кезінде көрсеткен қызметі үшін Виргиниялық Уильям Принске сыйға берілді. Ол 1799 жылы сол кездегі Ливингстон округіне қоныстанды және кірпіштен салынған үй мен таверна – Шанди Холлды тұрғызды. Принстің мұрагерлері мен Томас Фрейзер есімді тағы бір жергілікті жер иесі 1817 жылы Эдди Гроув және Принс Плейс айналасында жаңа қала құруға келісім берді, егер жаңа құрылған Колдуэлл округінің соты Эддивилден осы жерге көшірілсе. Округ соты шілде айында бұл ұсынысты қабылдады және жаңа қауымды Принстоун деп атады, ол кейін Эдди Гроув тұсында Принстон деп қысқартылды. Принстон колледжінің құрылысы 1860 жылы басталды, бірақ Азамат соғысының басталуына байланысты кейінге шегерілді. 1861 жылы Конфедерация әскерлері оның кампусында орналасып, аймақ Конфедерацияның бақылауына өткен кезде ғимараттардың бірін аурухана ретінде пайдаланды. 1862 жылдың басында Конфедерация әскерлерінің шегінуінен кейін Одақ әскерлері соғыс аяқталғанға дейін қаланы басып алды. 1864 жылдың желтоқсанында генерал Хайлан Б. Лион басқаратын Конфедерациямен одақтас Кентукки атты әскерлері қалаға шабуыл жасап, Одақ гарнизоны ретінде пайдаланылып келген сот ғимаратын қиратты. 19-шы ғасырдың соңында теміржол желілерінің кеңеюі Принстонды бірнеше маңызды теміржол бағыттарының тоғысқан жеріне айналдырды, оның ішінде Иллинойс Орталық және Луисвилл мен Нэшвилл теміржолдары ерекше көзге түсті. Принстон сонымен қатар 20-шы ғасырдың басында болған Қара темекі соғыстарының орталығы болды. 1925 жылдан бері Принстонда Кентукки университетінің Ауыл шаруашылығы колледжінің кампусы – Кентукки университетінің ғылыми-зерттеу және білім беру орталығы орналасқан.

2021 жылғы торнадо

2021 жылдың 10 желтоқсанының кешкі сағаттарында үлкен, күшті және тарихи торнадо Принстонның оңтүстік бөлігінен өтті. Торнадо шамамен 165,6 миль қашықтықты жүріп, Теннесси штатының солтүстік-батыс Обion округінде пайда болды және Кентукки штатының Грейсон округінде жойылмас бұрын көп рет EF4 күшіне жетті. Принстон қаласында немесе оның жанында 70-ке жуық үй толығымен қирады. Принстон гольф клубы мен елдік үйлердің маңындағы көптеген үйлер зақымданды немесе қиратылды, қазір бұл жерде шамамен 60 үйдің қирандылары жиналған қоқыс полигоны орналасқан.

География

Принстон Калдвелл округі орталығынан оңтүстік-батысқа қарай орналасқан (37.107674, 87.882479). АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы шамамен 0,7 шаршы мильді құрайды, оның 0,26 пайызы су. 62-ші АҚШ тас жолы (Кентукки) қала орталығынан өтеді, шығысқа қарай 19 шақырымдай жерде Доусон-Спрингс қаласына, ал батысқа қарай 19 шақырымдай жерде Эддивилл қаласына жетеді. 69-шы мемлекетаралық тас жолы Принстонның солтүстік жиегімен өтеді, оған 79-шы (Кентуккидің 91-ші тас жолы) және 81-ші (KY 293) шығу арқылы кіруге болады. KY 91 тас жолы Принстоннан солтүстік-батысқа қарай 35 шақырымдай жерде Марион қаласына, ал оңтүстік-шығысқа қарай 45 шақырымдай жерде Хопкинсвилл қаласына дейін созылады. Хейс Спринг – қала шекарасының батысында, Хейс Спринг-роудта орналасқан табиғи бұлақ, ол бұрын Принстон аймағын сумен қамтамасыз еткен. Принстон 2017 жылдың 21 тамызында болған толық күн тұтылуын көру үшін ең қолайлы орын болды. Бұл тұтылу АҚШ-тың барлық аймақтарынан көрінді, оның ең жоғарғы нүктесі Принстон қаласында тіркелді, онда тұтылу 2 минут 40 секундқа созылды.

Климат

Бұл аймақтың климаты ыстық, ылғалды жаздармен және көбінесе жұмсақ немесе салқын қыстармен сипатталады. Кёппен климаттық жіктеу жүйесі бойынша Принстон ылғалды субтропиктік климатқа ие, климат карталарында "Cfa" деп белгіленеді.

Түнгі салт аттылар және Қара жапырақ фестивалі

Оңтүстік мәдениетімен Батыс Кентуккидегідей бай. Әр жылдың қыркүйек айында Принстон қаласы тарихи орталығында Black Patch фестивалін өткізеді. 65-ке дейін стендте түрлі фестивальдық тағамдар, ойындар мен шаралар ұсынылады. Black Patch фестивалінің жыл сайынғы басты шараларының бірі – Принстон Бірінші баптист шіркеуінде өткізілетін қасиетті ән концерті. Фестиваль аталған аймақта, яғни Кентукки штатының батысы мен Теннесси штатының солтүстік-батысында өсірілген ерекше "Black Patch" темекісінің түріне байланысты қойылған. Темекі – Америка тарихындағы ең ірі азаматтық көтерілістердің біріне себеп болды. 20 ғасырдың басында қара жапырақты темекінің өнімділігі артып, Кэлдвелл округі, Кристиан округімен бірге, ірі темекі өсіру аймағына айналды. Бірақ Джеймс Б. Дьюк темекі нарығын монополиялағаннан кейін көптеген фермерлер қарызға батып қалды. Дьюк монополиясына қарсы күресу үшін "Түнгі салт аттылар" деген ерікті күш құрылды. Олар темекі компаниясымен ынтымақтасқандарды егіндерді жою, қоймаларды өртеу және тіпті физикалық қысым көрсету арқылы қорқытты. 1906 жылдың 1 желтоқсанында "Түнгі салт аттылар" Принстонға шабуыл жасап, әлемдегі ең ірі темекі фабрикаларын өртеп жіберді.

Үлкен бұлақтар

Бұл үлкен табиғи бұлақ Принстон қаласының ортасындағы үңгірден ағып шығады. Қаланың негізін қалаушы бұлақтың үстіне үй салып, жанына ағаш кесетін зауыт салған. Бұл бұлаққа ежелгі заманда жануарлар мен үндістер, кейіннен көліктер мен пионерлердің жолдары келген. Олар аймақтың ірі өзендері – Камберленд пен Огайоға дейін созылған. 1838-1839 жылдары чероки тайпасын көшіру кезінде оларды батысқа кемелермен тасымалдау жоспарланған. Бірақ 1838 жылғы жаздағы құрғақшылық өзенмен саяхаттауды дерлік мүмкінсіз етіп жіберді. Мыңдаған адамдар, жылқылар, арбалар және басқа мал үшін су – өмір үшін маңызды нәрсе болды. Росс жасағының 13 тобының 11-і Огайо өзеніне беттеп, Принстон арқылы өтіп, Биг-Спрингте тоқтады. Биг-Спринг паркі – сертификатталған нысан, ол Принстон қаласына тиесілі және барлық келушілерге ашық.

Адсмор мұражайы

Адсмор – Принстон қаласындағы Солтүстік Джефферсон көшесінде орналасқан, тірі тарих мұражайы. Бұл Кентукки штатындағы жалғыз тұрғын үй мұражайы. Оның аты 150 жыл ішінде жасалған көптеген қосымшалар мен жөндеулерден туындаған деп саналады. Адсмор "Алтын ғасырдың" аяқталу кезеңіндегі көрнекті Смит-Гаррет отбасының өмір салтын көрсетеді. Экскурсиялар Джон Паркер Смит, Нэнси Бонд Кевил Смит және олардың бес баласы – Мейм, Кейт, Шелл, Джеймс Юри (Дид) және Селинаның өмірінде болған оқиғаларға арналған. Жыл бойы Смит-Гаррет отбасының жылдар бойғы өмірінен және мерекелерден хабар беретін әртүрлі "маусымдар" ұсынылады. Бұл әртүрлі кезеңдерге Рождество, Пасха, "Қара дақ" соғысы, үйлену тойлары мен құдалықтар кіреді.

Эдди Пеннингтон фестивалі

Принстон қаласы жыл сайынғы Пеннингтон халық фестиваліне үй иесі. Бұл фестиваль жаздағы кезеңде Эски Бутлер орта мектебінің аумағында, Принстон өнершілер одағының ұйымдастыруымен өтеді. 1997 жылы басталган Пеннингтон фестивалі Батыс Кентукки үшін маңызды музыкалық шара болып табылады, ол қаланың тумасы Эдди Пеннингтонның халық музыкасына қосқан үлесі мен Кентуккиге тән "бармақпен тарту" гитара стилін құрметтейді. Жалпыұлттық деңгейде танымал музыкант Эдди Пеннингтон Мерл Трэвис танымал еткен және Чет Аткинс сияқты музыканттар одан әрі дамытқан "бармақпен тарту" дәстүрін жалғастыруда.

Полковник Билл Ньюсомның Кентуккидегі ескірген шұжығы

Ньюсомның ескі диірмен дүкені мен полковник Билл Ньюсомның ескірген елдік шұжықтары Нэнси Ньюсом Махаффи, "Шұжық ханым" иелігінде және басқарады. Ньюсомс 1917 жылдың 1 қаңтарында Нэнсидің атасы Х. К. Ньюсом құрған. Ньюсомның шұжығы 2009 жылдың мамыр айында Испанияның Арасена қаласында өткен құрғақ пісірілген шұжықтардың 5-ші Дүниежүзілік конгресіне қатысуға шақырылды, және екі жылдық Ньюсом шұжығы сондағы Жамон музейінде мәңгілік көрсету үшін жабылды, бұл АҚШ-тың жалғыз шақырылған шұжығы. Ньюсомның шұжығы 2008 жылғы президенттік инаугурация кезінде Кентукки балында да тартылды.

Капитолий кинотеатрлары

Бұл жердегі алғашқы театр – Савой театры болды. Ол 1937 жылы өртеніп, жанып кетті. Сол жерге Капитолий кинотеатры салынды және 1939 жылы ашылды. Капитолий 1996 жылы қайта ашылды және содан бері үздіксіз жұмыс істеп келеді. Бұл шағын қаланың қазіргі фильмдерді үш экранда көрсететін жалғыз қайта жаңартылған арт-деко театры. Capitol Cinemas жаңа фильмдерді көрсетеді және мектептер, шіркеулер мен қоғамдық шаралар үшін арнайы іс-шаралар ұйымдастырады.

Тарихи орталық және "Қаланы бояйық!"

2006 жылы қаланың орталық тарихи ауданына "жаңа келбет" беру жоспарларына қатысу үшін қоғамдық жұмыстар ұйымдастырылды. Қоғамның қатысуымен, сыйлықтар мен ерікті еңбек арқылы Принстон қаласының орталығын өзгертуге болатыны айтылды. 2008 жылы Кентукки мұра кеңесі қалаға Ида Ли Уиллис есімдік қорының сақтау сыйлығын табыс етті, бұл сыйлық "білімділікті арттыру және азаматтық қатысу арқылы тарихи мұраны сақтау және қалпына келтірудегі маңызды жетістіктерін мойындау" үшін берілді. "Қаланы бояйық!" жобасы Ұлттық тарихи сақтау қорының шақыруымен Чикаго (2009) және Оклахома-Ситиде (2010) өткен Ұлттық Басты Көшелер Конференциясында өз табыстарын бүкіл елге таныстыру мүмкіндігіне ие болды.

Экономика

TreeHouse Foods – Принстон қаласының ірі жұмыс берушісі. Ауыл шаруашылығы, туризм және бөлшек сауда да экономиканың маңызды салалары болып табылады. Кентукки университетінің ғылыми-зерттеу және білім беру орталығының ботаникалық бағы Принстон қаласында орналасқан. Жердің бастапқы учаскелері Калдвелл округының азаматтары тарапынан сыйға тартылды, олар сатып алу үшін халықтан ақша жинады. 1925 жылдың 7 қыркүйегінде "ғылыми ауыл шаруашылығы және гүлденген Кентукки" мақсатында арнайы салтанатты шаралар өтті. Бастапқыда бір қызметкермен жұмыс істеген бағдарламаның алғашқы басымдығы – тозығы жеткен егістік жерлерді қайта жаңарту және эрозияға ұшыраған тік беткейлерде консервациялық шараларды қолдану болды. Әктеп өңдеу, тыңайтқыштар қолдану және жақсартылған тұқымдық қоспаларды пайдалану бойынша тәжірибелік жұмыстар басталды, сондай-ақ егін және мал өндірісін зерттеу үшін арнайы құрылыстар салынды. Көрнекті мал басы құрылды және жайылымдар, астық дақылдары, темекі, жеміс-жидектер мен көкөністер саласындағы зерттеулер кеңейтілді. 2012 жылы Принстон қаласы шегінде алкогольді сатуға рұқсат беру туралы шешім қабылдады. Алкогольді сату Тиым заңынан бері заңсыз болған.

Білім

Колдуэлл округінің білім беру жүйесі бастауыш, төменгі, орта және жоғары мектептерді басқарады. Одан бөлек, ағаш өңдеу, ауыл шаруашылығы, автокөлік технологиясы және денсаулық сақтау салаларында бағдарламалар ұсынатын кәсіптік-техникалық училищені басқарады. Колдуэлл округінің жоғары мектебі 1998 жылғы АА санатындағы мектептер арасындағы футболдан жеңімпаз атанды. Колдуэлл округінің жоғары мектебі 1963 жылы футболдан штаттағы чемпионатты ұтып алды. Принстон қаласында Джордж Кун атындағы қоғамдық кітапхана бар.

Демография

2000 жылғы санақ бойынша қалада 6536 адам, 2810 үй шаруашылығы және 1798 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 3150 тұрғын үй бірлігін құрады. Қаланың нәсілдік құрамы: 89,20% ақ нәсілді, 9,01% афроамерикалық, 0,14% американдық үндістер, 0,28% азиялық, 0,64% басқа нәсілдерден және 0,73% екі немесе одан көп нәсілділер. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 0,92% құрады. 2810 үй шаруашылығының 27,9%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 47,3%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 13,6%-ында күйеуі жоқ әйелдер, ал 36,0%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 33,1%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 18,4%-ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,24 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 2,83 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша бөлінуі: 22,6%-ы 18 жасқа дейінгілер, 6,9%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 25,2%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 23,7%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 21,6%-ы 65 жастан асқандар. Орташа жас 42 жасқа тең. Әр 100 әйелге 82,9 еркек шақ келді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 78,1 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 26 654 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 33 895 доллар болды. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 31 935 доллар, ал әйелдердің 21 152 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа жылдық табысы 16 873 долларды құрады. Отбасылардың 14,2%-ы және халықтың 18,5%-ы кедейлік шегінен төмен өмір сүрді, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 22,6%-ы және 65 жастан асқандардың 17,8%-ы.